II SA/Po 1060/17
WyrokWSA w Poznaniu2018-05-24
Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Tomasz Świstak, Izabela Paluszyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pomocy społecznej może ograniczyć wysokość przyznanego zasiłku celowego na zakup leków, jeśli wnioskodawca nie rozliczył się z poprzednio otrzymanej pomocy finansowej na ten sam cel?Ratio decidendi
Organ pomocy społecznej może ograniczyć wysokość przyznanego zasiłku celowego na zakup leków, jeśli wnioskodawca nie rozliczył się z poprzednio otrzymanej pomocy finansowej na ten sam cel. Prawo do świadczeń z pomocy społecznej ma charakter uznaniowy, a organ ma swobodę decyzyjną, która jest ograniczona jedynie przez zasady legalności i prawidłowego zebrania materiału dowodowego. Udzielanie pomocy społecznej jest limitowane posiadanymi przez organy środkami, a organ ma prawo ocenić hierarchię zgłaszanych potrzeb.Stan faktyczny
Skarżący M. K. złożył wniosek o przyznanie zasiłku celowego na zakup leków. Organ I instancji przyznał pomoc w niższej kwocie niż wnioskowana, wskazując na brak rozliczenia się z poprzednio przyznanej pomocy oraz na uznaniowy charakter decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną wykładnię przepisów dotyczących wykorzystania pomocy niezgodnie z przeznaczeniem oraz nieadekwatność przyznanej kwoty do potrzeb.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 24 maja 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Świstak Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2018 roku sprawy ze skargi M. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] 2017r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku celowego oddala skargę
Decyzją z dnia 16 marca 2015 r., Nr [...], Prezydent Miasta P. na podstawie art. 7 pkt 5, (art. 39 ust. 1 i 2, art. 8 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2015r., poz. 163), w związku z art. 106 ust. 1 i 4 w/w ustawy i par.1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 lipca 2012r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz. U. z 2012r., poz. 823), przyznał M. K. zasiłek celowy na zakup leków w miesiącu marcu 2015 w wysokości [...] zł. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wnioskodawca wystąpił o pomoc finansową z przeznaczeniem na zakup leków na recepty na łączną kwotę [...]zł oraz zakup leków poza receptami na kwotę [...]zł. Przedstawił recepty na leki z dnia 13.02.2015 r., które łącznie kosztują [...] zł (wycena z dnia 13.02.2015) recepty i wycena obejmują po dwa opakowania leków. Wnioskodawca nie przedstawił żadnego zaświadczenia lekarskiego, iż wymaga stosowania leków poza przepisywanymi na receptach.
Organ wyjaśnił, że przyznał pomoc na kwotę [...]zł, tj. na pojedyncze opakowania leków ujętych na dostarczonych receptach. W miesiącu lutym 2015r. decyzją nr [...] z dnia [...].2015r. przyznano wnioskodawcy zasiłek celowy z przeznaczeniem na zakup leków na kwotę [...]zł, z których się nie rozliczył. Wnioskodawca nie przedstawił żadnego rachunku za zakupione leki od stycznia 2015r., co zdaniem organu pozwala przyjąć, iż zasiłek na leki przyznany w lutym 2015. przeznaczył niezgodnie z przeznaczeniem. Tymczasem zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej klient pomocy społecznej jest zobowiązany do współpracy z pracownikiem socjalnym oraz do realizowania otrzymywanej pomocy zgodnie z przeznaczeniem. W przypadku stwierdzenia przez pracownika socjalnego marnotrawienia przyznanych świadczeń lub korzystania w sposób niezgodny z przeznaczeniem, bądź marnotrawienia własnych zasobów finansowych, może nastąpić ograniczenie świadczeń lub odmowa ich przyznania.
Dalej organ wskazał, że decyzje o przyznaniu zasiłków celowych mają charakter uznaniowy i nie przysługują z mocy samego prawa. W prowadzonym postępowaniu w sposób szczegółowy przeanalizowano sytuację życiową wnioskodawcy. Podejmowane przez organ pomocowy działania, w tym udzielana wcześniej pomoc finansowa, zmierzały i nadal zmierzają do zaspokojenia podstawowych potrzeb bytowych wnioskodawcy. W myśl art. 39 ustawy o pomocy społecznej niezbędna potrzeba życiowa, to potrzeba usprawiedliwiona ze względu na zachowanie życia, zdrowia i zwykłych stosunków ściśle związanych ze statusem wnioskodawcy. Niezbędna potrzeba bytowa to potrzeba uzasadniona tylko podstawowym katalogiem dóbr zasługujących na ochronę. W celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży itp. Ośrodek nie posiada środków budżetowych w takiej wysokości, by zabezpieczać w 100 % wszystkie potrzeby klientów w omawianym obszarze. W tym przypadku organ wziął pod uwagę słuszny interes obywatela, niemniej jednak nie może on stać ponad słusznym interesem społecznym, a zwłaszcza możliwościami w zakresie posiadanych uprawnień i środków. W ocenie organu wysokość udzielonych wnioskodawcy zasiłków celowych: na zakup żywności (250,00 zł miesięcznie) oraz w formie zasiłku okresowego (330,74zł) i zasiłku celowego na zakup okularów (59zł) powinna zabezpieczyć zgłaszane we wniosku potrzeby. Ośrodek pomocy społecznej rozstrzygając wnioski o pomoc finansową, musi kierować się nie tylko potrzebami i sytuacją materialną wnioskodawcy, ale również własnymi możliwościami finansowymi, bowiem zobowiązany jest tak rozdysponować środki, aby nie pozbawić pomocy innych osób znajdujących się w trudnej sytuacji. Nadmieniono, że spełnienie oczekiwań klienta co do wnioskowanych potrzeb byłoby faktycznie przerzuceniem ciężaru utrzymania strony na Ośrodek, a nie, jak wskazuje ustawa w art. 2 ust. 1 i art. 3 ust. 1, zapewnienia niezbędnych potrzeb dla przezwyciężenia trudnej sytuacji życiowej.
Na podstawie przeprowadzonego rodzinnego wywiadu środowiskowego oraz przedstawionych dokumentów organ ustalił, że wnioskodawca spełnia warunki - określone w przepisach - do przyznania zasiłku celowego na podstawie art. 39 ustawy. Zgodnie z art. 108 kpa decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Od decyzji z dnia 16 marca 2015r.wniósł odwołanie M. K., nie zgadzając się ze stanowiskiem organu I instancji Skarżący podkreślił, iż pomoc przyznana przez organ I instancji na zakup leków w kwocie [...]zł, zamiast [...] zł, jest zbyt niska, gdyż pozostająca do jego dyspozycji kwota nie wystarcza na opłacenie tych oraz innych podstawowych potrzeb bytowych Wnioskodawcy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] 2017r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1pkt.1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2017r., poz. 1257, dalej "k.p.a.") w zw. z art. 2 , art. 3 , art. 8 ust. 1 i art. 39 ust.1 i 2 z dnia 12 marca 2004r.o pomocy społecznej (tj. Dz.U. z 2016r. poz. 930, dalej: "u.p.s."), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu decyzji Kolegium wyjaśniło, że organ I instancji w trakcie prowadzonego postępowania wyjaśniającego oraz przeprowadzonej w dniu 16 lutego 2015r. oraz w dniu 11 marca 2015r. aktualizacji wywiadu środowiskowego (karta nr [...] oraz nr [...] akt organu I instancji) ustalił, że strona prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe posiadając udziały w kamienicy, w której zamieszkuje. Ponadto organ ustalił, że wnioskodawca jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Poza tym stwierdzono, że orzeczeniem Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w P. z dnia 1 grudnia 2014r. został zaliczony do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. Zaświadczenia lekarskie oraz kopia historii choroby z PZP potwierdzają, iż wnioskodawca cierpi na chorobę poważnie utrudniającą albo wręcz uniemożliwiającą podjęcie zatrudnienia. Wskazane dokumenty, mimo wezwania, nie zostały przedstawione przez stronę postępowania, lecz zostały udostępnione przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. Poza tym w trakcie aktualizacji wywiadu środowiskowego organ ustalił dochód Wnioskodawcy z miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku z dnia 28 stycznia 2015r. (grudzień 2014r.), ustalony z uwzględnieniem 208,17 zł z tytułu dodatku mieszkaniowego, 196,81 zł z tytułu zasiłku okresowego oraz 11,36 zł z tytułu dodatku energetycznego. Natomiast dochód liczony według stanu na styczeń 2015r. - to jest w miesiącu złożenia wniosku oraz miesiącu poprzedzającym aktualizację wywiadu środowiskowego, wynosił wraz z zasiłkiem stałym wynoszącym 333,83 zł - 542,00 zł, co stanowi kwotę równą kryterium dochodowego dla jednoosobowego gospodarstwa domowego. W tym stanie wnioskodawca kwalifikował się, w świetle postanowień art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s., do przyznania pomocy finansowej na opłacenie leków. Według przedłożonych w marcu 2015r. recept, koszt leków wynosił łącznie 295,20 zł (koszt za 2 opakowania leków). Organ I instancji postanowił jednak przyznać pomoc w kwocie 147,60 zł, gdyż wnioskodawca nie zawsze rozlicza się z pomocy przyznanej na zakup leków. Taka sytuacja miała miejsce w związku z pomocą finansową przyznaną w lutym 2015r. – w kwocie 130,00 zł - na zakup leków (decyzja Nr [...] z [...] 2015r.). Strona postępowania mimo wezwania nie dostarczyła faktury, czy paragonu na tą kwotę. W ocenie organu I instancji sytuacja taka rodzi podejrzenie, iż wnioskodawca spożytkował przyznaną pomoc niezgodnie z przeznaczeniem, co na zasadzie art. 11 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej pozwala na ograniczenie kwoty pomocy społecznej, albo odmowę jej przyznania. Poza tym, także samo spełnienie tego kryterium ustawowego nie przesądza jeszcze o przyznanie pomocy finansowej, czy w razie jej przyznania - o jej wysokości, skoro pomoc taka może być przyznana na zasadzie uznania administracyjnego. Możliwość przyznania takiej pomocy winna być także oceniana w kontekście sytuacji bytowej wnioskodawcy, jak i poziomu zabezpieczenia przez organ pomocy społecznej (patrz : wyrok WSA z dnia 14 lutego 2006r. sygn. akt I SA/Wa 1825/05, LEX nr 194040).
Oceniając sytuację bytową skarżącego organ I instancji wskazał, iż comiesięcznie przyznaje wnioskodawcy pomoc finansową na zabezpieczenie podstawowych potrzeb bytowych. Ponadto organ podkreślił, iż dodatkowe zapotrzebowanie na leki, strona postępowania mogła pokryć z otrzymywanych do końca 2014r. zasiłków okresowych, a w 2015r. z kwoty zasiłku stałego. Strona postępowania zarówno w poprzednich latach 2012 do 2014r., jak i od stycznia do marca 2015r., ma szeroko zabezpieczone podstawowe potrzeby bytowe - jak żywność, leki, leczenie, odzież, obuwie. Wartościowo były to odpowiednio kwoty: 7237,00 zł (2012r.), 8114,55 zł (2013r.), 7.252,86 zł (2014r.), a za okres od stycznia do marca 2015r. była to kwota 4.919,19 zł .
Kolegium, po przeprowadzonej analizie dokumentów potwierdzających dochód, stan zdrowia skarżącego - zwłaszcza orzeczenia o niepełnosprawności oraz bieżącego zaświadczenia lekarskiego wskazującego na niezdolność do pracy, dokumentów potwierdzających historię choroby, uznało, iż decyzja Prezydenta Miasta P. przyznająca pomoc finansową w kwocie 147,60 zł na zakup leków w marcu 2015r. w tym stanie faktycznym i prawnym nie narusza prawa.
Wskazano, że skarżący złożył w dniu 16 lutego 2015r. (to także data przeprowadzenia aktualizacji wywiadu środowiskowego) do organu I instancji wniosek o przyznanie pomocy finansowej na zakup leków w kwocie 295,20 zł [wycena z dnia 13 lutego 2015r.]. Zdaniem Kolegium nie budzą wątpliwości ustalenia organu I instancji co do źródeł dochodu Wnioskodawcy oraz sposobu jego obliczenia. Jednakże - w ocenie organu odwoławczego - Prezydent Miasta P. wydając decyzję z dnia 16 marca 2015r. przyjął jako podstawę do wydania rozstrzygnięcia art. 39 ustawy o pomocy społecznej - w kontekście zastosowania zasady uznania administracyjnego, a także fakt, iż Strona postępowania pomimo częstego otrzymywania pomocy na zakup leków, nie zawsze się z niej rozlicza. Kolegium podzieliło ocenę sytuacji, w której organ I instancji wziął pod uwagę aktualny stan faktyczny i prawny - przy ocenie potrzeb bytowych strony postępowania. Poza tym na fakt udzielenia pomocy w formie zasiłku celowego w kwocie 147,60 zł ma wpływ okoliczność udzielania Stronie postępowania szerokiej pomocy finansowej w kwotach wyżej wskazanych w ciągu lat 2012 do 2015r.- w tym co miesiąc na zakup leków.
Kolegium wskazało, że w świetle art. 3 oraz art. 4 ustawy o pomocy społecznej nie każde żądanie Strony postępowania musi być spełnione przez organ w pełnej wysokości czy też nawet w ograniczonym zakresie. Rozważając możliwość przyznania pomocy finansowej zgodnie z wnioskiem Strony postępowania z dnia 16 marca 2015r. - organ stwierdził - w ramach uznania administracyjnego -, iż pomoc finansowa przyznana p. M. K. w kwocie 147,60 zł (zamiast 295,20 zł) nie narusza granic uznania administracyjnego i nie jest sprzeczne z prawem.
Skargę na powyższą decyzję wniósł M. K., zarzucając naruszenie szeregu przepisów Konstytucji RP oraz ustawy o pomocy społecznej. Skarżący szeroko przedstawił swoją trudną sytuację materialna oraz zdrowotną. Powtórzył zarzuty, iż musi przyjmować leki na które nie posiada recepty oraz, że przyznana kwota jest niewystarczająca. Podniósł, że organy mają wiedzę o konieczności stałego zażywania leków. Zarzucił ponadto, że decyzja organu odwoławczego została wydana ponad dwa i pół roku po dnia wydania decyzji przez organ I instancji. Skarżący nadto zwrócił się do Sądu o wykluczenie członka Kolegium z udziału w składach orzekających w jego sprawach.
Ustanowiony dla skarżącego pełnomocnik z urzędu w piśmie z 22 maja 2018 r. zarzucił naruszenie przepisów art. 7, 75 § 1, 77 § 1 i 80 K.p.a. poprzez niewyjaśnienie sytuacji majątkowej, osobistej i zdrowotnej skarżącego z uwagi na jego upośledzenie w podjęciu pracy związanej z niepełnosprawnością, niezbadanie z urzędu stanu faktycznego sprawy. Organ nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w zakresie konieczności zażywania leków przez skarżącego – nie odniesiono się do informacji zawartych w pozyskanych zaświadczeń lekarskich i historii choroby. Arbitralnie zatem przyjęto, że skarżący naruszył zasady przyznawania zasiłków. Organy naruszyły art. 11 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej poprzez jego błędną wykładnie polegającą na uznaniu, że nieprzedłożenie przez skarżącego paragonu fiskalnego na kwotę 130 zł za zakup leków zgodnie z pomocą przyznaną decyzją z dnia 20 lutego 2015 r., stanowi wykorzystywanie przyznanej pomocy niezgodnie z przeznaczeniem. W konsekwencji niewłaściwie zastosowano ten przepis i odmówiono przyznania świadczenia w żądanej kwocie. Prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że wykorzystywanie przyznanej pomocy niezgodnie z przeznaczeniem nie może być utożsamiane z brakiem współdziałania w zakresie gromadzenia materiału dowodowego na potrzeby postępowania. Doszło również do naruszenia przez organy art. 39 ust. 1 i 2 ustawy o pomocy społecznej poprzez błędną wykładnię i uznanie, że wysokość przyznanego zasiłku była uzasadniona pomimo, iż rozmiar świadczenia był nieadekwatny do okoliczności uzasadniających przyznanie pomocy i umożliwiał pokrycie jedynie śladowych części kosztów zakupu leków. Pełnomocnik wniósł o uchylenie w całości wydanych w sprawie decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Badając zaskarżoną decyzję według kryteriów przewidzianych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego i jej wydanie poprzedziło postępowanie, w którym nie uchybiono regułom prawa procesowego w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej w przedmiotowej sprawie są rozstrzygnięcia organów w zakresie przyznania skarżącemu pomocy finansowej w postaci specjalnego zasiłku celowego, o którym mowa w art. 39 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz.U. z 2017 r. poz. 1769 ze zm.) – dalej w skrócie: "u.p.s." Zgodnie z przepisem art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej może być przyznany zasiłek celowy, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. W dacie rozpatrywania sprawy przez organ I instancji prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługiwało osobie samotnie gospodarującej, której dochód nie przekracza kwoty 542,00 zł.
Ponadto należy wskazać, że decyzja o przyznaniu lub odmowie przyznania zasiłku celowego ma charakter decyzji uznaniowej. Taki jej charakter oznacza, że organ administracji ma pewną swobodę decyzyjną co do ustalenia treści wydawanej decyzji, związaną z realizowaniem określonej (w zakresie przedmiotu decydowania) polityki państwa. Kontrola sądu administracyjnego, prowadzona z punktu widzenia legalności decyzji administracyjnych, jest w stosunku do decyzji uznaniowych ograniczona. Sprowadza się bowiem do zbadania, czy w toku postępowania w sposób wyczerpujący zebrano materiał dowodowy i czy dokładnie zostały wyjaśnione istotne w sprawie okoliczności; a zatem – czy organ prowadzący postępowanie nie uchybił przepisom art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz czy w sposób wszechstronny i wnikliwy rozważył cały zebrany w sprawie materiał dowodowy i czy po takim rozważeniu owego materiału dokonał prawidłowej oceny istnienia przesłanek warunkujących zastosowanie przepisu przewidującego możliwość przyznania określonego uprawnienia oraz ustalenie zakresu owego uprawnienia. Istotne znaczenie przy tym ma uzasadnienie wydanej przez organ decyzji rozstrzygającej sprawę (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 1794/10, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, iż rozpatrując wniosek M. K. o przyznanie zasiłku celowego na leki na miesiąc marzec 2015 roku organy należycie rozważyły cały zebrany w sprawie materiał dowodowy i mieszcząc się w granicach uznania administracyjnego dokonały oceny sytuacji życiowej oraz zdrowotnej wnioskodawcy. W ramach postępowania przeprowadzono wywiad środowiskowy oraz pozyskano we własnym zakresie informacje z Poradni lekarza PZP, którego skarżący jest pacjentem. Organ uwzględnił również wiedzę o stanie zdrowia skarżącego, posiadaną w związku z wcześniejszymi oraz równolegle prowadzonymi postępowaniami,
Jest bezspornym, że M. K. jest osobą umiarkowanie niepełnosprawną. Bezsporne są także ustalenia organu, co do sytuacji dochodowej skarżącego, z których wynika, iż dochód uzyskiwany przez skarżącego w grudniu 2014 r. nie przekroczył kwoty 542,00 zł wynosił zł, a więc był mniejszy niż kryterium dochodowe osoby samotnie gospodarującej – art. 8 ust. 1 pkt 1 u.p.s.. Tym samym skarżący mógł zostać zakwalifikowany do uzyskana wnioskowanej pomocy w oparciu o przepis art. 39 u.p.s.
Poza sporem pozostaje też, iż skarżący w momencie rozpoznawania jego wniosku otrzymywał stałą pomoc ze strony organów pomocy społecznej. Kolegium wykazało, iż w okresie od stycznia do kwietnia 2015 r. pomoc ta wyniosła łącznie 5.533,06 zł.
Skarżący kwestionuje wysokość udzielonej pomocy wskazując, iż pomoc na leki nie pokrywa wszystkich jego potrzeb w tym zakresie – wskazuje, że nie wszystkie leki, które musi przyjmować, są zapisywane na receptę. Należy w tym miejscu podkreślić, iż udzielanie pomocy społecznej jest limitowane posiadanymi przez organy administracji środkami, zwłaszcza pieniężnymi. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy rozeznać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich potrzeb. Ośrodki pomocy dysponują, jak już wyżej wskazano, ograniczonymi środkami. Obowiązkiem organu jest w takich przypadkach wyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji wszystkich okoliczności, które miały wpływ na jej podjęcie.
Jak wskazano powyżej, organ nie jest zobowiązany do przyznania wnioskowanej pomocy za każdym razem, a tym bardziej nie musi przyznać jej w żądanej wysokości i to w sposób ciągły, zwłaszcza w sytuacji, gdy skarżący posiadał w chwili rozpatrywania wniosku niewielki, lecz stały dochód w postaci zasiłku stałego, dodatku mieszkaniowego oraz dodatku energetycznego. Bez wątpienia organy uzasadniły, dlaczego nie uwzględniły żądania przyznania środków na zakup leków nieobjętych receptami wskazując, na brak wykazania przez stronę niezbędności przyjmowania tych leków. Skarżący, mimo podnoszonych zarzutów, nie podjął się wykazania konieczności zakupu tych leków, także na etapie odwołania.
Sąd podziela zapatrywania organów, iż wykładnia przepisów art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. nie może w żadnym razie prowadzić do wniosku o dopuszczalności uczynienia z pomocy społecznej stałego źródła utrzymania. Interpretacja taka byłaby niedopuszczalna jako całkowicie sprzeczna z intencją ustawodawcy, a zwłaszcza z ustanowioną w art. 2 ust. 1 u.p.s. zasadą pomocniczości (subsydiarności). Stąd też organy mogą odmówić udzielenia pomocy na potrzeby zgłaszane regularnie, lub ograniczyć jej przyznanie, zwłaszcza w sytuacji gdy strona nie wykazuje, że wymaga systematycznego zażywania innych leków, aniżeli te, które jak wynika z zaświadczenia lekarza z Poradni POP z dnia 25.03.2015 r., przyjmuje na stałe. Z kolei w odniesieniu do tych leków organ mógł ograniczyć wysokość przyznanego zasiłku do wysokości kwoty zapewniającej skarżącemu zakup leków na okres jednego miesiąca. Zauważyć należy, iż wszystkie te leki skarżący ma zażywać w ilości jednej tabletki na dobę, co zapewnia zakup po jednym opakowaniu każdego z tych leków. Jak wynika z uzasadnień wydanych w sprawie decyzji oraz z akt sprawy, skarżący ma zapewnione środki na zakup niezbędnych leków. Do akt sprawy załączono decyzję organu I instancji z dnia 02.02.1015 r., którą przyznano skarżącemu zasiłek celowy na zakup leków w miesiącu lutym 2015 roku w wysokości 130 zł. W uzasadnieniu tej decyzji organ wyjaśnił, że skarżący wnioskuje o pomoc finansową na zakup leków co miesiąc od stycznia 2015 r. do grudnia 2017 r. na leki na receptę na kwotę 200 zł miesięcznie oraz na zakup leków poza receptami w tym samym okresie po 200 zł miesięcznie. Organ wyjaśnił ponadto, że skarżący przedstawił recepty na leki z dnia 19.01.2015 r. wycenioną na kwotę 24,19 zł oraz z dnia 28.01.2015 r. na wyceniona na kwotę 104,95 zł. W tej sytuacji MOPR przyznał pomoc na kwotę 130 zł. Wobec braku przedłożenia rachunków za zakup leków recepturowych w miesiącu lutym 2015 r., na miesiąc marzec 2015 r. przyznano skarżącemu taką samą kwotę zasiłku na zakup leków.
Przedstawione okoliczności skłoniły Sąd do uznania, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, stąd skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło