II SA/Po 1082/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Drzazga po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] września 2019 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań i umorzenia postępowania odwoławczego postanawia odrzucić skargę. /-/B.Drzazga Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] września 2019r. nr [...], po rozpoznaniu odwołań 60 osób fizycznych (wym. w decyzji) oraz Komitetu [...] oraz Mieszkańców [...] w [...]: 1) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy [...] z [...] stycznia 2019r. nr [...] wydaną na wniosek C. P. sp. z o.o. z s. w [...] o środowiskowych uwarunkowaniach stwierdzających brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla przedsięwzięcia polegającego na budowie zespołu przemysłowo-magazynowo-logistycznego z zapleczem socjalno-biurowym i niezbędną infrastrukturą towarzyszącą, realizowanego na działkach nr [...], [...], [...] w [...], gm. [...] oraz 2) umorzyło postępowanie odwoławcze z wniosku 60 osób fizycznych (wym. w decyzji) oraz Komitetu [...] oraz Mieszkańców [...] w [...]. Powyższą decyzję doręczono inwestorowi za pośrednictwem [...]. Z uwagi na okoliczność, że liczba stron postępowania przekroczyła 20, organ odwoławczy – na podstawie art. 74 ust. 3 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz. U. z 2018 r. poz. 2081 ze zm., dalej: u.u.i.ś.) zastosował art. 49 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: K.p.a.) i zawiadomił o wydaniu ww. decyzji w drodze obwieszczenia zamieszczonego: - w Biuletynie Informacji Publicznej (BIP) Urzędu Miasta i Gminy [...] od [...] września 2019 r., - na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta i Gminy [...] w dniach od [...] września do [...] października 2019 r., - na tablicy ogłoszeń Sołectwa [...] od dnia [...] września 2019 r. oraz - na tablicy ogłoszeń Sołectwa [...] od dnia [...] września 2019 r. W dniu [...] listopada 2019 r. M. C. złożyła osobiście w siedzibie SKO w P. skargę na powyższą decyzję organu z [...] września 2019 r., żądając jej uchylenia oraz uchylenia poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. W odpowiedzi SKO w [...] wniosło o oddalenie skargi. Sąd pismami z [...] grudnia 2019 r. wezwał skarżącą do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych skargi poprzez podpisanie skargi ma załączonej kopii oraz podanie numeru PESEL, pod rygorem odrzucenia skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, dalej: P.p.s.a.). Niniejsze wezwanie doręczono skarżącej [...] grudnia 2019 r. W zakreślonym terminie skarżąca nie usunęła braków formalnych skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga podlega odrzuceniu przede wszystkim z uwagi na nieusunięcie jej braków formalnych w wymaganym terminie. Stosownie do art. 57 § 1 P.p.s.a. skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym. Wymogi, jakim powinny odpowiadać pisma w postępowaniu sądowym, określa art. 46 i art. 47 P.p.s.a. Zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 P.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać m.in. podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. W myśl zaś art. 46 § 2 pkt 1 lit. b pismo strony powinno ponadto zawierać w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. Niepodpisanie skargi, jak i niepodanie numeru PESEL, pomimo wezwania Sądu, zgodnie z art. 46 § 1 i 2 P.p.s.a. jest brakiem formalnym, o którym mowa w art. 49 § 1 w związku z art. 57 § 1 P.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu. Z przedstawionego stanu sprawy wynika, że skarżąca nie uzupełniła w wyznaczonym terminie 7 dni braków formalnych skargi, tj. nie podpisała skargi pomimo przesłania jej kopii skargi, ani nie podała swego numeru PESEL. Wezwanie w tym przedmiocie doręczono skarżącej [...] grudnia 2019 r., a zatem braki skarżąca powinna usunąć zgodnie z art. 49 § 1 w zw. z 83 § 2 P.p.s.a. do [...] grudnia 2019 r., tj. pierwszego dnia po dniach ustawowo wolnych od pracy ([...] i [...] grudnia 2019 r.). Braków tych jednak nie usunęła. Mając powyższe na względzie skargę M. C. należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. Ponadto Sąd stwierdził, że skarga została wniesiona z uchybieniem terminu. W myśl art. 53 § 1 oraz art. 54 § 1 P.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie, za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a., sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. W niniejszej sprawie z uwagi na wielość stron (ponad 60) i przedmiot sprawy (decyzja w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia) zastosowanie znalazł przepis art. 74 ust. 3 pkt 1 u.u.i.ś., w myśl którego jeżeli liczba stron postępowania o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przekracza 20, stosuje się przepis art. 49 K.p.a. Ten z kolei przepis określa, że jeżeli przepis szczególny tak stanowi, zawiadomienie stron o decyzjach i innych czynnościach organu administracji publicznej może nastąpić w formie publicznego obwieszczenia, w innej formie publicznego ogłoszenia zwyczajowo przyjętej w danej miejscowości lub przez udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej (§ 1). Dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej wskazuje się w treści tego obwieszczenia, ogłoszenia lub w Biuletynie Informacji Publicznej. Zawiadomienie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni od dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w Biuletynie Informacji Publicznej (§ 2). Jak wskazuje się w judykaturze – ze wskazanym publicznym zawiadomieniem wiąże się skutek prawnoprocesowy doręczenia pisma. Oparty jest on na tzw. fikcji prawnej, że w trakcie biegu terminu 14 dni od dnia publicznego ogłoszenia strony dowiedziały się o podjętej przez organ czynności i z nią się zapoznały w sposób równoważny doręczeniu pisma w formie doręczenia właściwego lub zastępczego. (...) Dla rozpoczęcia biegu terminu, o którym mowa w art. 49 K.p.a., zasadnicze znaczenie ma dzień, w którym obwieszczenie zostało udostępnione do wiedzy publicznej (por. uchwała składu 7 sędziów NSA z 27 lutego 2017 r., II OPS 2/16, ONSAiWSA 2017/4/56, LEX nr 2231046). Przepisy dopuszczające doręczenie przez obwieszczenie wprowadzają tzw. fikcję doręczenia, co jednoznacznie wynika z użytych w nich zwrotów "doręczenie uważa się za dokonane", "decyzję (...) uważa się za doręczoną". Przyjęcie tej fikcji powoduje, że z upływem terminu określonego w przepisie następuje wskazany w ustawie skutek. Zapewnia to organowi administracji stanowczy wpływ na tok postępowania, a w konsekwencji służy realizacji zasady szybkości postępowania administracyjnego. Taki sposób doręczenia powoduje, że - inaczej niż w sytuacji, gdy doręczenie dokonywane jest bezpośrednio - przepisy określają najpóźniejszą datę, w której uznaje się, że czynność została dokonana. Strony zawiadamiane w powyższym trybie o fakcie wydania decyzji przez organ mogą zapoznać się z jej treścią najwcześniej w dniu publicznego ogłoszenia tej decyzji i od tego terminu rozważyć wniesienie od niej środka zaskarżenia (por. wyrok NSA z 18 października 2017 r., sygn. II OSK 2681/16, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Na mocy art. 49 § 2 zd. 1 K.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany do wskazania w zawiadomieniu dnia, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w BIP. Dzień wskazany w zawiadomieniu jako dzień, w którym nastąpiło publiczne obwieszczenie, inne publiczne ogłoszenie lub udostępnienie pisma w BIP na stronie podmiotowej właściwego organu administracji publicznej jest dniem, od którego liczy się 14-dniowy termin uznania zawiadomienia za dokonane. Dla rozpoczęcia biegu terminu zawiadomienia zgodnie z art. 49 K.p.a. miarodajny jest pierwszy dzień, w którym zawiadomienie zostało obwieszczone, ogłoszone lub udostępnione w BIP, wskazany w zawiadomieniu. W sytuacji zaś, gdy zawiadomienie o wydaniu decyzji dokonywane jest – jak w niniejszej sprawie – w różnych miejscach za pomocą różnych środków przekazu, należy ustalić kiedy ukazało się po raz pierwszy ostatnie z obwieszczeń i ten dzień traktować jako dzień rozpoczęcia biegu terminu 14 dni, o którym mowa w art. 49 § 2 zd. 2 K.p.a. (por. wyrok NSA z 18 stycznia 2019 r., sygn. II OSK 1557/18, dostępny j.w.). Zważywszy, że termin w art. 49 K.p.a. został określony w dniach, dla ustalenia daty tzw. fikcji doręczenia decyzji istotne znaczenie ma brzmienie art. 57 § 1 K.p.a., wedle którego jeżeli początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. W takim wypadku skoro początkiem terminu określonego w art. 49 § 2 K.p.a. jest zdarzenie polegające publicznym obwieszczeniu, innym publicznym ogłoszeniu lub udostępnieniu pisma w BIP, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie nastąpiło. W takim wypadku 14-dniowy termin liczy się od dnia kolejnego następującego po zdarzeniu publicznego zawiadomienia o wydaniu decyzji przez organ (por. wyrok WSA w [...] z [...] lutego 2018 r., sygn. II SA/Rz [...], dostępny j.w.). Jak wynika z akt sprawy publiczne obwieszczenie organu odwoławczego zawiadamiające o wydaniu zaskarżonej decyzji zostało umieszczone: 1) w BIP Urzędu Miasta i Gminy [...] od [...] września 2019 r., 2) na tablicy ogłoszeń Urzędu Miasta i Gminy [...] od [...] września do [...] października 2019 r., 3) na tablicy ogłoszeń Sołectwa [...] od [...] września 2019 r. oraz 4) na tablicy ogłoszeń Sołectwa [...] od [...] września 2019 r. (dowody w aktach sądowych sprawy o sygn. akt II SA/Po [...] – k. 32-37 oraz w aktach administracyjnych - k. 399, 412, 559-562). W związku z tym, że zawiadomienia o wydaniu decyzji dokonano w różnych miejscach za pomocą różnych środków przekazu, należało ustalić, kiedy ukazało się po raz pierwszy ostatnie z obwieszczeń i ten dzień traktować jako dzień rozpoczęcia biegu terminu 14 dni. Ostatnie z zawiadomień poprzez zamieszczenie obwieszczenia o decyzji na tablicy ogłoszeń miało miejsce w sołectwie [...]. Dokonano go [...] września 2019 r. Zgodnie z art. 49 § 2 zd. 2 w zw. z art. 57 § 1 K.p.a. należy przyjąć, że zawiadomienie o wydaniu zaskarżonej decyzji uważa się za dokonane po upływie 14 dni od dnia zdarzenia - publicznego obwieszczenia, nie licząc dnia tegoż obwieszczenia ([...].09.2019 r.), a więc z dniem [...] października 2019 r. Tym samym określony w art. 53 § 1 P.p.s.a. 30-dniowy termin do wniesienia skargi na powyższą decyzję rozpoczął bieg od dnia następnego tj. [...] października 2019 r. i upłynął [...] listopada 2019 r. M. C. wnosząc osobiście w siedzibie SKO w [...] skargę [...] listopada 2019 r. uchybiła więc powyższemu terminowi. W tym stanie rzeczy jej skarga jako spóźniona podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i § 3 P.p.s.a. /-/B.Drzazga