II SA/Po 109/18

Dnia 3 sierpnia 2018 roku Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Robert Talaga po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku radcy prawnego o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] roku, Nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia przyznać radcy prawnemu J. Ł. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej stronie skarżącej z urzędu przed sądem pierwszej instancji opłatę w wysokości [...] zł (słownie: [...] złotych [...]), podwyższoną o kwotę podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł (słownie: [...] złotych [...]) /-/ R. Talaga Postanowieniem z dnia 4 listopada 2015 roku referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu ustanowił dla T. K. radcę prawnego i oddalił wniosek o prawo pomocy w pozostałym zakresie. Pismem z dnia 21 grudnia 2015 roku Okręgowa Izba Radców Prawnych w P. wyznaczyła radcę prawnego J. Ł. jako pełnomocnika skarżącego z urzędu. Pismem z dnia 5 kwietnia 2016 roku pełnomocnik z urzędu skarżącego podtrzymał zarzuty skargi, rozwinął argumentację w sprawie i wniósł o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu. Wyrokiem z dnia 27 kwietnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego i przyznał radcy prawnemu ustanowionemu z urzędu kwotę [...] zł. Pismem z dnia 14 czerwca 2016 roku Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Wyrokiem z dnia 14 listopada 2017 roku Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zakażony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądu Administracyjnemu w Poznaniu. Z akt sprawy wynika, że na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu w dniu 6 czerwca 2018 roku ponownie stawił się pełnomocnik skarżącego radca prawny J. Ł., który podtrzymał zarzuty skargi i wywiódł jak we wcześniejszym piśmie procesowym oraz wniósł o zwrot kosztów zastępstwa procesowego, które nie zostały uiszczone nawet w części. Wyrokiem z dnia 6 czerwca 2018 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. t.j. z 2017 roku, poz. 1369 ze zm.), dalej jako "P.p.s.a.", do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Zgodnie z art. 250 § 1 P.p.s.a. wyznaczony adwokat lub radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach i opłatach za czynności adwokatów lub radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W piśmiennictwie i orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że gdy orzeczenie sądu pierwszej instancji zostanie uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania, za ponowny udział przed sądem pierwszej instancji przysługuje odrębne wynagrodzenie. W rezultacie stronie reprezentowanej przez radcę prawnego przysługuje zwrot kosztów postępowania za dwukrotne postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym (por: R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2015, s. 769; postanowienie NSA z dnia 8 września 2016 r. o sygn. akt I GZ 509/16, dostępne w CBOSA). W niniejszej sprawie obowiązuje rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz. U. z 2016 roku, poz. 1715). Zgodnie z § 22 powyższego rozporządzenia, do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. W rozpoznawanej sprawie sąd odwoławczy uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Tym samym należało przyjąć, że sprawa będzie od nowa rozpoznawana w pierwszej instancji na skutek prawomocnego orzeczenia sądu odwoławczego. W konsekwencji zastosowanie znajdują w zakresie wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu aktualnie obowiązujące przepisy w kwestii kosztów udzielonej z urzędu pomocy prawnej. Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2016 roku opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w pierwszej instancji a) w sprawie, której przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna – opłatę maksymalną obliczoną na podstawie § 8, b) za sporządzenie skargi i udział w rozprawie w sprawie skargi na decyzję lub postanowienie Urzędu Patentowego – 600 zł c) w innej sprawie – 240 zł. Wyznaczony z urzędu pełnomocnik sporządził i wniósł w imieniu skarżącego pismo procesowe w sprawie i stawił się w jego imieniu na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu. Uwzględniając rodzaj i stopień zawiłości sprawy oraz nakład pracy poniesiony przez pełnomocnika z urzędu (§ 4 ust. 2 rozporządzenia z 2016 roku), należało przyznać za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu stronie skarżącej przed sądem pierwszej instancji opłatę w wysokości [...] zł zgodnie z § 21 ust. 1 pkt 1 c) rozporządzenia z 2016 roku. Opłatę za udzielenie pomocy prawnej stronie skarżącej podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, tj. o kwotę [...] zł. Wobec powyższego, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 1 lit c) oraz § 4 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia z 2016 roku, orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ R. Talaga