II SA/Po 1103/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi M.M. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wykonania obowiązku nałożonego ostateczną decyzją; oddala skargę. /-/ W. Batorowicz /-/ B. Drzazga /-/ A. Łaskarzewska W dniu [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia prawidłowości wykonywania robót budowlanych na działce nr [...], położonej w N. L. przy ul. W.; stanowiącej współwłasność L.i K. małż. R. W toku oględzin w dniu [...] r., organ nadzoru budowlanego stwierdził, że na działce nr [...] został posadowiony budynek mieszkalny w stanie surowym zamkniętym. Poziom zero budynku jest wyniesiony [...] cm od obecnego terenu działki, natomiast teren działki, w stosunku do działki sąsiedniej, należącej do M. M., został wywyższony około [...] cm. Projekt budowlany zakładał wyniesienie poziomu zero budynku na wysokość [...] cm od poziomu terenu. Na granicy działki nr [...] i działki należącej do M.M. jest ogrodzenie z siatki stalowej przytwierdzonej do stalowych słupów, a wysokość podwyższonego terenu osłaniają płyty betonowe, zamontowane wzdłuż ogrodzenia, o grubości [...] cm. Postanowieniem z dnia [...] r. organ nadzoru budowlanego, na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 ustawy z dnia 7.07.1994 r. Prawo budowlane (t.jedn. Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 1071), wstrzymał roboty budowlane przy budowie budynku mieszkalnego, na działce położonej w N. L. przy ul. W., oznaczonej nr geodezyjnym [...], jako prowadzone w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, że odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego polega na wyniesieniu poziomu zerowego budynku na wysokość [...] m ponad teren, zamiast przewidzianego w projekcie wyniesienia poziomu zerowego na wysokość [...] cm. Organ stwierdził, że różnicę [...] cm zlikwidowano przez nawiezienie ziemi i wywyższenie terenu całej działki. Następnie organ w dniu [...] r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy Prawo budowlane nakazał K. i L. R. wykonanie na działce nr [...] w terminie do [...] r. "urządzeń budowlanych odprowadzających wody opadowe z będącego w realizacji budynku mieszkalnego oraz z terenu działki w taki sposób, by nie przedostawały się na działki sąsiadów, zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, na podstawie projektu wykonanego przez i pod kierownictwem osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane". Decyzja ta stała się ostateczną, wobec nie zaskarżenia jej przez strony postępowania. W dniu [...] r. do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wpłynęło pismo L. R., zawiadamiające o wykonaniu obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] r. Do pisma został załączony projekt budowlany budowy odwodnienia na działce nr [...] wykonany przez technika mechanika M. S. W toku oględzin w dniu [...] r. pracownicy organu nadzoru budowlanego stwierdzili wykonanie nakazanych rob/ot i w związku z tym wydana została, na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 w/w prawa budowlanego, decyzja z dnia [...] r. stwierdzająca wykonanie obowiązku nałożonego ostateczną decyzją z dnia [...] r. Powyższa decyzja została uchylona w całości decyzją W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r., który rozpatrywał odwołanie M.M. Organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji wskazał, że organ I instancji podczas oględzin w dniu [...] r. ograniczył się jedynie do stwierdzenia prawidłowości wykonanych robót budowlanych w stosunku do projektu budowlanego, nie ustalił natomiast czy sposób wykonania urządzeń zapewni zatrzymanie wód opadowych na działce inwestorów, a tym samym uniemożliwi zalewanie działki odwołującego się M. M. Zdaniem organu odwoławczego, załączone do odwołania zdjęcia wskazują, że dotychczasowe roboty budowlane zapewniają odwodnienie jedynie terenu bezpośrednio przylegającego do budynku mieszkalnego inwestorów. Ponownie rozpatrując sprawę, organ I instancji pismem z dnia [...] r., wezwał inwestorów do wykonania obowiązków nałożonych decyzją z dnia [...] r. Ostateczny termin wykonania robót organ wyznaczył na dzień [...] r. (pismo z dnia [...] r.). W piśmie z dnia [...] r. inwestor poinformował organ o wykonaniu obowiązku. W dniu [...] r. w trakcie oględzin stwierdzono, że od cokołu ogrodzenia z działką nr [...] wykonana jest skarpa ziemna ze skłonem około [...] % w kierunku budowanego budynku mieszkalnego L.R., o szerokości [...] cm, na długości całej działki. Skarpa zakończona jest chodnikiem o długości [...] cm, z płyt betonowych chodnikowych o szerokości [...]cm, w którym osadzone są trzy kratki ściekowe, zbierające wody opadowe ze skarpy ziemnej. Wpusty połączone są do przewodu kanalizacyjnego, o przekroju [...], odprowadzającego wody opadowe z terenu budynku do szczelnego zbiornika bezodpływowego, z którego nadmiar wód opadowych rozprowadzony jest układem rozsączającym się po terenie nieruchomości. Ostatecznym postanowieniem z dnia [...] r., na podstawie art. 81a ust. 2 prawa budowlanego, organ nałożył na inwestorów obowiązek dostarczenia do dnia [...] r. oceny technicznej, potwierdzającej poprawność wykonanych robót budowlanych, sporządzonej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności. W dniu [...] r. inwestor L. R. przedłożył ocenę techniczną wykonaną przez A. H., upoważnionego do wykonywania samodzielnych funkcji projektanta i kierownika robót w zakresie sieci wodociągowych, kanalizacyjnych i cieplnych. Decyzją z dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., na podstawie art. 53 ust. 3 pkt 1 prawa budowlanego stwierdził wykonanie obowiązku nałożonego decyzją z dnia [...] r. Organ wskazał, że z przedłożonej oceny technicznej A. H. wynika, iż wykonane przez inwestorów urządzenia odwadniające spełniają wymagania nałożone decyzją z [...] r. Po złożeniu odwołania przez M.M., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wykonując zalecenie organu odwoławczego, przesłuchał w charakterze świadka A. H., który zeznał że ocenę techniczną dotyczącą odwodnienia działki nr [...], wykonał w dniu [...] r., po przeprowadzeniu w dniu [...] r. wizji. W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że przedłożona przez inwestora w dniu [...] r. ocena techniczna, została sporządzona przez osobę legitymującą się odpowiednimi uprawnieniami, co przemawia za uznaniem jej za wiarygodną i rzetelną. Zdaniem organu nie budzi ona żadnych zastrzeżeń, została sporządzona po dokonaniu wizji lokalnej, a wynika z niej że wykonane roboty budowlane uniemożliwią przedostawanie się wód opadowych na działki sąsiednie. Powyższa decyzja organu odwoławczego jest przedmiotem skargi M.M. do wojewódzkiego sądu administracyjnego. W skardze podniesiono, że opinia techniczna sporządzona przez A. H. jest nieprawidłowa i nierzetelna, a także bezużyteczna, bo nieopatrzona datą. W konkluzji skargi skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Uczestnicy postępowania, K. i L. R. wnieśli o oddalenie skargi jako bezzasadnej. Na rozprawie w dniu [...] r. skarżący wniósł o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego J. N., załączonej w piśmie z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwana dalej ppsa). Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd uznał, że skarga na decyzję z dnia [...] r. nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy wskazać, że organy orzekające w sprawie trafnie uznały, że dokonane przez inwestorów prace budowlane polegające na wyniesieniu poziomu zerowego budynku mieszkalnego ponad teren działki o [...]cm oraz wywyższenie terenu działki o około [...] cm, niezgodnie z zatwierdzonym projektem budowlanym, należy zakwalifikować do robót budowlanych określonych w art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. (t.jedn. Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej. Konsekwencją takiej kwalifikacji było wydanie postanowienia z dnia [...] r. o wstrzymaniu robót, a następnie wydanie, na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w/w prawa budowlanego, decyzji nakazowej z dnia [...] r. w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. Zgodnie bowiem z § 28 i 29 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690) działka budowlana powinna być wyposażona w kanalizację umożliwiającą odprowadzanie wód opadowych, a dokonywanie zmian naturalnego spływu wód opadowych w celu skierowania ich na teren sąsiedniej nieruchomości jest zabronione. Istotą sporu w niniejszej sprawie jest ocena, czy nakazane przez organ nadzoru budowlanego w decyzji nakazowej, prace budowlane zostały wykonane prawidłowo tj. czy umożliwiają odprowadzenie wód opadowych z nieruchomości inwestorów na własny teren i zabezpieczają dostatecznie działkę skarżącego przez zalewaniem. Organy nadzoru budowlanego wydając decyzję oparły się na dokonanych oględzinach oraz treści oceny technicznej sporządzonej przez A. H., upoważnionego do sporządzania projektów sieci wodociągowych, kanalizacyjnych i cieplnych uzbrojenia terenu oraz kontrolowania robót w tym zakresie (decyzja o stwierdzeniu przygotowania zawodowego z dnia [...] r. - k. [...] akt administracyjnych). Należy wskazać, że nałożenie przez organ nadzoru budowlanego obowiązku dostarczenia przez uczestników procesu budowlanego odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz, wynika z art. 81 c ust. 2 prawa budowlanego. Zatem złożenie przez inwestorów oceny technicznej, wykonanej na ich zlecenie, zgodnie z nałożonym obowiązkiem, nie może świadczyć o braku bezstronności u sporządzającego taką ocenę. Gwarancją rzetelności sporządzonej opinii są uzyskane zgodnie z przepisami prawa budowlanego, uprawnienia osoby je wykonującej. Zdaniem Sądu, kwestionowana przez skarżącego ocena techniczna, została wykonana w oparciu o ustalenia w czasie wizji w dniu [...] r. i jest wyczerpująca. Została też ustalona, na podstawie zeznań A.H., data jej sporządzenia. Skarżący, zdaniem Sądu, powyższych ustaleń nie zakwestionował skutecznie, nie przedstawiając na tym etapie postępowania administracyjnego żadnych dowodów. W ocenie technicznej stwierdzono, że parkan siatkowy od strony działki skarżącego wykonany jest na "podmurówce" z płyt betonowych (co wynika z załączonych do akt fotografii), sporządzający ocenę uwzględnił też wykonanie na działce skarżącego drenażu wzdłuż ogrodzenia. Mając na uwadze zgromadzony w aktach materiał dowodowy Sąd uznał, że zarzuty skarżącego odnośnie braku rzetelności załączonej w dniu [...] r. oceny technicznej nie znajdują podstaw. Skoro organ stwierdził, że nałożone przez niego obowiązki w decyzji nakazowej zostały wykonane, był zobowiązany do wydania decyzji o stwierdzeniu wykonania obowiązku na podstawie art. 51 ust. 3 pkt 1 prawa budowlanego. Decyzję z dnia [...] r. i decyzję zaskarżoną należy zatem uznać za prawidłowe. Sąd oddalił wniosek skarżącego o przeprowadzenie dowodu z opinii sporządzonej w dniu [...] r. przez biegłego sądowego z dziedziny budownictwa J. N., na zlecenie skarżącego. Zgodnie z art. 106 § 3 ppsa Sąd może na wniosek strony przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przed sądem administracyjnym możliwe jest zatem jedynie uzupełniające postępowanie dowodowe, ograniczone do możliwości przeprowadzenia dowodu z dokumentu, zarówno urzędowego, jak i prywatnego. Przeprowadzenie dowodu z innych środków dowodowych jest niedopuszczalne. Przedłożona przez skarżącego opinii biegłego J. N. ma z formalnego punktu widzenia charakter dokumentu prywatnego, ale z punktu widzenia art. 293 kpc (które to przepisy sąd administracyjny stosuje odpowiednio zgodnie z art. 106 § 5 ppsa) ma charakter opinii biegłego, bowiem zawiera wiadomości specjalne z dziedziny budownictwa. Zgodnie z ustalonym orzecznictwem przepis art. 106 § 3 ppsa nie daje jednak podstaw do dopuszczenia w postępowaniu sądowoadministracyjnym dowodu z dokumentów, który w istocie ma charakter opinii biegłego (por. wyrok składu 7 sędziów NSA z 25.09.2000 r., FSA 1/00, ONSA 2001/1/1, wyrok NSA z 24.05.2006 r., I OSK 727/05, Lex nr 236553, wyrok NSA z 25.04.2006 r., I OSK 360/05, Lex nr 209137), zatem wniosek skarżącego musiał ulec oddaleniu. Skoro zatem, w ocenie Sądu, organ odwoławczy w niniejszej sprawie, prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego oraz przepisy postępowania, skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ppsa. /-/ W.Batorowicz /-/ B.Drzazga /-/ A.Łaskarzewska MK