II SA/Po 119/10
WyrokWSA w Poznaniu2010-07-14
Skład orzekający: Maria Kwiecińska, Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymując w mocy decyzję o czasowym odebraniu zwierząt, naruszyło przepisy postępowania administracyjnego poprzez brak odniesienia się do wniosków dowodowych strony i niewystarczające uzasadnienie decyzji?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło przepisy postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 10, 77 § 1, 78 oraz 107 § 3 k.p.a., poprzez brak odniesienia się do wniosków dowodowych strony skarżącej i niewystarczające uzasadnienie decyzji. Organ odwoławczy nie wykazał, dlaczego odmówił przeprowadzenia zgłaszanych dowodów ani na podstawie jakich dowodów uznał, że okoliczności sprawy są bezspornie wyjaśnione, co uniemożliwiło stronie czynny udział w postępowaniu i naruszyło zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.Stan faktyczny
Stowarzyszenie zwróciło się o czasowe odebranie zwierząt właścicielom z powodu podejrzenia znęcania się nad nimi i utrzymywania w skandalicznych warunkach. Po interwencji policji i stwierdzeniu zaniedbań, Prezydent Miasta wydał decyzję o czasowym odebraniu zwierząt. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Właścicielka zwierząt wniosła skargę do WSA, zarzucając organom naruszenie przepisów postępowania, brak przesłuchania świadków i stron, a także niewłaściwe wykorzystanie dowodów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zasądził od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów sądowych i orzekł o natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Kwiecińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2010r. sprawy ze skargi Z. D.-G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) nr (...) w przedmiocie ochrony zwierząt; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącej kwotę (...),- (...) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ J.Zieliński /-/ M.Kwiecińska /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak
Wnioskiem z dnia (...) października 2008 r. G. B. – Prezes Stowarzyszenia "A", zwrócił się do Prezydenta Miasta P. o czasowe odebranie, na podstawie art. 7 ust. 3 w związku z art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 106 poz. 1002 ze zm.), 26 psów, 1 kota, 12 papug ich właścicielom, tj. Z. i M. D., zamieszkałym na ul. (...) w P.
Uzasadniając powyższy wniosek wskazano, że w dniu (...) października 2008 r. "A" otrzymało anonimową informację o hodowli psów Z. i M. D., w której zwierzęta miały być utrzymywane w skandalicznych warunkach. Podjęta następnie, w asyście funkcjonariuszy policji z Komendy Miejskiej, interwencja ujawniła, że w prowadzonej w domu przy ul. (...) w P. hodowli znajduje się ok. 25 psów różnych ras, utrzymywanych w ogrodzie oraz w domu zarówno w klatkach jak i na uwięzi. We wszystkich miejscach było brudno od odchodów, po których chodziły zwierzęta. Psy były zaniedbane, brudne, zapchlone oraz w złym wstanie. W dalszej kolejności wskazano, że również w domu, w którym prowadzona była hodowla odkryto ślady przechowywania psów w skandalicznych warunkach bytowych, bez zapewnienie im niezbędnej wody oraz odpowiedniego pokarmu. Ślady wskazujące na powyższe zaniedbanie odkryto również pod adresem zamieszkania Z. D. na ul. (...) w P. Podkreślono ponadto, że przeprowadzona interwencja wskazała, że większość psów pozbawiona była dostępu do światła dziennego, jak również została ograniczona im możliwości ruchu. Zdaniem wnioskodawców właścicielka nie zapewniała zwierzętom właściwej opieki, na co wskazywał fakt, iż niemal wszystkie psy wykazywały odstępstwa od prawidłowego stanu zdrowia. W następstwie poddania zwierząt badaniom lekarsko – weterynaryjnym stwierdzono, że ich okrywa włosów znajdywała się najczęściej w złym stanie, była zanieczyszczona kałem i moczem. U niektórych zwierząt występowały zaawansowane zmiany skórne sugerujące świerzb lub grzybicę, a wszystkie psy były zaatakowane przez pchły. Niektóre z nich miały zapalenie spojówek, uszu oraz zły stan uzębienia i przerośnięte pazury utrudniające chodzenie. Dwa psy była bardzo wychudzone, a papugi były również niedożywione. Opiekunka hodowli nie przedstawiła książeczek zdrowia ani dowodów na odrobaczanie czy szczepienia przeciwko wściekliźnie. W opinii wnioskodawców powyższe ustalenia przemawiały za koniecznością czasowego odebrania zwierząt. Do wniosku załączono protokół z badania klinicznego psów z dnia (...) października 2008 r.
Prezydent Miasta P. pismem z dnia (...) października 2008 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt ich właścicielom – Z. i M. D., zamieszkałym w P. na ul. (...).
W dniu 04 listopada 2008 r. pełnomocnik Z. D. – G. – adwokat M. O., zwrócił się do Prezydenta Miasta P. z wnioskami: o nieuwzględnienie wniosku "A"; nakazanie Stowarzyszeniu niezwłocznego zwrotu wszystkich zwierząt; przeprowadzenie dowodu z dokumentacji załączonej do wniosku, na okoliczność sposobu traktowania zwierząt przez Z. D. – G.; przeprowadzenie dowodu z przesłuchania Z. D. – G. oraz K. G.; przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków: S. K. – prezesa Towarzystwa "B", lekarza weterynarii wyznaczonego przez organ M. G. i Z. S. oraz przekazanie zwierząt na czas trwania niniejszego postępowania schronisku dla zwierząt.
Pełnomocnik Z. D. – G. wskazał, że właścicielką wszystkich zwierząt jest jego mandantka, natomiast M. D. nigdy nie był ich właścicielem, jak również nie zamieszkiwał pod adresem ul. (...) ani (...). W dalszej kolejności podkreślono, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do znęcania się nad zwierzętami, w rozumieniu przepisów ustawy o ochronie zwierząt, stad brak jest przesłanek do wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt. Podniesiono również, że Z. D. – G. jest od wielu lat uznanym i cenionym hodowcą psów rasowych, na co wskazuje załączona do wniosku dokumentacja. Zakwestionowano również zaświadczenia lekarzy weterynarii załączone do wniosku o odebranie zwierząt, oraz podkreślono brak podstaw do odebrania zwierząt przez "A".
Pismem z dnia (...) października 2008 r. Z. D. – G., zwróciła się do Prezydenta o niewyrażenie zgody na pozostawienie jej psów pod opieką "A".
W treści wniosku wyczerpująco opisano przeprowadzoną w dniu (...) października 2008 r. kontrolę przy ul. (...) podkreślając, że była ona dokonana w sposób naruszający prywatność wnioskodawczyni oraz wskazano, że na przedmiotowej nieruchomości nie trzymano psów – towarzyszyły one jedynie wnioskodawczyni w wizycie w niezamieszkałym domu. Podkreślono, że dom przy ul. (...) jest opuszczony, a w momencie przeprowadzenia kontroli były z niego wywożone rzeczy do domu męża. Jedynym psem trzymanym w domu był przygarnięty owczarek rasy Colie. Wskazano również, że psy zabrane przez "A" nie były psami znajdującymi się na stałe w budynku przy ul. (...), lecz były to zwierzęta towarzyszące tego dnia wnioskodawczyni. W dalszej kolejności wskazano, że mąż wnioskodawczyni został pod przymusem zmuszony do wpuszczenia członków Towarzystwa do swojego mieszkania, skąd zabrano kolejne psy. Z. D. – G. podkreśliła, że jest hodowcą od 15 lat i wygrała szereg wystaw, a okoliczności sprawy nie dają podstaw do wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt.
Decyzją z dnia (...) listopada 2008 r., nr (...), Prezydent Miasta P. na podstawie art. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt oraz art. 104 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej kpa) orzekł o czasowym odebraniu należących do Z. D. – G. zwierząt utrzymywanych na posesjach przy ul. (...) oraz (...) w P. tj. 12 papug, 1 kota oraz 26 psów i przekazanie ich pod opiekę "A" z siedzibą w T. (psy i koty) oraz "C" w P. (papugi).
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że organ został poinformowany pismem z dnia (...) października, o podjętych w myśl artykułu 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, działaniach związanych z odebraniem, przy asyście policji, Z. D. – G. zwierząt: 26 psów, 12 papug i kota. Działanie powyższe było podyktowane stwierdzeniem niewłaściwych warunków sanitarno – weterynaryjnych: przetrzymywania zwierząt w klatkach oraz pomieszczeniach zanieczyszczonych nagromadzonymi odchodami bez dostępu do wody. Podczas prowadzonego postępowania zebrano materiał dowodowy w postaci zaświadczenia o stanie zdrowia psów wystawionego przez lekarzy weterynarii, dokumentację zdjęciową przedstawiającą warunki utrzymania zwierząt oraz dokumentację filmową z interwencji przeprowadzonej przez Stowarzyszenie. Podkreślono, że przedłożona przez pełnomocnika właścicieli zwierząt dokumentacja nie stanowiła dokumentacji ukazującej warunki utrzymania zwierząt.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł w dniu (...) listopada 2008 r. pełnomocnik Z. D. – G. argumentując, że decyzja została wydana pomimo braku rozpoznania przez organ administracji wniosków dowodowych zgłaszanych przez stronę. Tym samym organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia (...) grudnia 2009 r., nr (...), po rozpoznaniu odwołania Z. D. – G. od decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia (...) listopada 2008 r. w sprawie tymczasowego odebrania należących do Z. D. – G. zwierząt utrzymywanych na posesjach przy ul. (...) oraz (...) w P., orzekło, na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 kpa, o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia powtórzono dotychczasowy przebieg postępowania wskazując w szczególności na materiał dowodowy, na którym oparł się organ I instancji. Podtrzymano, iż złożona przez skarżącą dokumentacja nie ukazywała warunków, w jakich utrzymywała ona zwierzęta. Następnie, opierając się na treści art. 6 ust. 2 pkt. 10 oraz art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt, wskazano, że kwestionowana decyzja została wydana z uwagi na znęcanie się przez skarżącą nad zwierzętami i miała charakter interwencyjny. Podkreślono, że jak wskazała sama skarżąca zwierzęta miały mieć lepsze warunki w nowym domu, a załączona dokumentacja fotograficzna, która nie została zakwestionowana przez skarżącą, wskazuje na fakt utrzymywania zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania - co najmniej utrzymywania ich w stanie rażącego niechlujstwa. W opinii organu II instancji przesądza to, iż skarżąca dopuściła się znęcania się nad zwierzętami. Odnosząc się do zarzutów przedstawionych przez skarżącą organ wskazał, że podnoszone zarzuty dotyczyły warunków, jakie otrzymały zwierzęta w nowym miejscu zamieszkania. Bezspornym natomiast było, iż miejsce, w którym przeprowadzona została interwencja, w sposób oczywisty nie zapewniało prawidłowych warunków utrzymywania zwierząt. Mając powyższe na względzie, organ wskazał, iż utrzymywanie zwierząt w stanie rażącego niechlujstwa musiało skutkować interwencją właściwych organów i ich odebraniem.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu Z. D. – G., argumentując, że decyzja o czasowym odebraniu jej zwierząt została oparta na argumentach tylko jednej strony. Podkreślono, że pomimo zgłaszanych wniosków dowodowych organy nie przesłuchały nie tylko skarżącej i jej męża, jak również żadnego ze zgłaszanych świadków. Wskazano, że kwestionowane decyzje zostały oparte na opinii Powiatowego Lekarza Weterynarii, który nie widział nigdy odebranych psów. Zarzucono organom administracji brak odniesienia się do sygnalizowanych przez skarżącą nieprawidłowości w przebiegu interwencji "A" oraz podkreślono, że przypisywania chorób psów stanowi fałszerstwo, którego dopuścić się miał prezes Stowarzyszenia. Skarżąca podtrzymała swoje stanowisko, że opisane podczas interwencji miejsca, w których miano rzekomo dopuścić się znęcania nad zwierzętami, nie była miejscami, gdzie przechowywano psy, a zwierzęta nie znajdowały się w stanie uzasadniającym ich odebranie. Poddano w wątpliwość termin oraz sposób przeprowadzonej interwencji, podczas której miano dopuścić się kradzieży rzeczy należących do skarżącej oraz podkreślono, że wbrew twierdzeniom Kolegium psy nie były hodowane w za ciasnych klatkach. Okoliczność powyższą miały uzasadniać przedstawione przez skarżącą zdjęcia, które jednak zniknęły z akt prowadzonej przeciwko skarżącej w prokuraturze sprawy. Skarżąca podkreślił, że znajdujący się w aktach sprawy film został zmanipulowany i wycięto z niego wszelkie ujęcia wskazujące na dobre warunki, w jakich trzymano zwierzęta oraz brutalne zachowanie policji oraz członków Stowarzyszenia podczas przeprowadzonej interwencji. Zarzucono również Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu wadliwe uznanie, że psy zostały dopiero wyprowadzone z domu przy ul. (...) oraz że były utrzymywane w niewłaściwych warunkach bytowania, w stanie rażącego niechlujstwa. Poddano również w wątpliwość motywację, jaką kierował się G. B. - Prezes "A".
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie.
Podczas trwania rozprawy sądowoadministracyjnej w dniu 14 lipca 2010 r. skarżąca Z. D. – G. podtrzymała swoje stanowisko, że dokumentacja fotograficzna załączona do akt sprawy pochodzi przede wszystkim z niezamieszkałego domu przy ul. (...) w P., gdzie interweniujący zastali skarżącą gdy była tam z mężem i ośmioma psami. Podkreśliła, że z ul. (...) interweniujący przenieśli się do jej domu na ul. (...) w P., skąd zabrano pozostałe dwadzieścia dwa psy. Cały film stanowiący jeden z dowodów w sprawie został nakręcony w (...), natomiast na ul. (...) nie była zrobiona żadna dokumentacja fotograficzna. Na pytanie Sądu skąd pochodzą ujęcia, w których widać psy w klatkach skarżącą wyjaśniła, że te zdjęcia były rzeczywiście zrobione w budynku przy ul. (...), gdzie nie udokumentowano jednakże stanu pomieszczeń, który był dobry. Ujęcia obrazujące stan pomieszczeń pochodzą z budynku przy ul. (...), natomiast te, na których widać psy w klatkach pochodzą z ul. (...). Zdaniem skarżącej psy umieszczane były w klatkach tylko na czas nieobecności właścicieli.
Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się zasadna.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 §1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze.
Przedmiotem niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego jest kwestia rozważenia prawidłowości prowadzonego przez organy administracji postępowania w przedmiocie czasowego odebrania należących do Z. D. – G. zwierząt utrzymywanych na posesjach przy ul. (...) oraz (...) w P. tj. 12 papug, 1 kota oraz 26 psów i przekazanie uch pod opiekę Stowarzyszenia "A" (psy i koty) oraz "C" (papugi).
W pierwszej kolejności wskazać należy, że zgodnie z regulacją zawartą w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt, nieuzasadnione lub niehumanitarne zabijanie zwierząt oraz znęcanie się nad nimi jest zabronione. Przez znęcanie się nad zwierzętami należy rozumieć, w myśl art. 6 ust. 2 powyższej ustawy, zadawanie albo świadome dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpień, a w szczególności: utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego niechlujstwa oraz w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji (art. 6 ust. 2 pkt. 10 ustawy). Równocześnie, jak wskazuje art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt zwierzę traktowane we wskazany wyżej sposób może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę domowe lub laboratoryjne. Decyzja w tym przedmiocie podejmowana jest z urzędu lub na wniosek Policji, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt i podlega ona natychmiastowemu wykonaniu. Ust. 3 art. 7 powołanej powyżej ustawy dopuszcza natomiast, w przypadku nie cierpiącym zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu, aby policjant, a także upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odebrał zwierzę właścicielowi, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta) celem podjęcia przez ten organ decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia. Oznacza to, że w przypadku podjęcia nagłej interwencji, w wyniku, której zwierzę zostają odebrane właścicielowi z uwagi na zaistnienie przesłanek określonych w art. 7 ust. 3 ustawy, właściwy organ - wójt (burmistrz, prezydent miasta), zobowiązany jest do wydania decyzji, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt, w której albo odbiera zwierzę z uwagi na zaistnienie jednej z przesłanek wymienionej w art. 6 ust. 2 powyższej ustawy, albo wydaje decyzję odmowną, wskazując, że brak było podstaw do czasowego odebrania zwierzęcia właścicielowi. Wydanie powyższe decyzji musi zostać jednakże poprzedzone postępowaniem, w którym organ zbada zasadności zastosowania instytucji, opisanej w art. 7 ust. 1 powyższej ustawy.
Sąd podkreśla, że analiza art. 6 ust. 2 pkt. 10 ustawy o ochronie zwierząt wskazuje, że wydanie decyzji o czasowym odebraniu zwierzęcia w oparciu o powyższy artykuł, nakłada na organ administracji publicznej obowiązek jednoznacznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a więc ustalenia, że zwierzę jest faktycznie utrzymywane w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym w stanie rażącego niechlujstwa, czy też w pomieszczeniach albo klatkach, które uniemożliwiają mu zachowanie naturalnej pozycji i poparcia ustaleń w tym przedmiocie rzeczowym materiałem dowodowym. Bezsprzecznym jest bowiem, iż w toku każdego postępowania administracyjnego, w tym także postępowania prowadzonego w oparciu o przepisy ustawy o ochronie zwierząt, organ administracji zobligowany jest do przestrzegania zasad postępowania administracyjnego określonych w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego. Przede wszystkim obowiązkiem organów rozstrzygających sprawę jest podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 § 1 kpa). Organ prowadzący postępowanie jest bowiem zobligowany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a więc dopuszczenia jako dowodów wszystkiego, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 77 § 1, art. 75 § 1 kpa). Równocześnie, zgodnie z art. 78 § 1 kpa, w ramach toczącego się postępowania strona ma prawo żądania przeprowadzenia dowodu dla wykazania okoliczności mających znaczenie dla sprawy, przy czym, zgonie z § 2 powyższego artykułu, organ administracji publicznej może nie uwzględnić żądania, które nie zostało zgłoszone w toku przeprowadzania dowodów lub w czasie rozprawy, jeżeli żądanie to dotyczy okoliczności już stwierdzonych innymi dowodami, chyba że mają one znaczenie dla sprawy. Jednakże obowiązkiem organu w takiej sytuacji jest należyte wyjaśnienie motywów zajętego stanowiska, w szczególności przedstawienie argumentów, którymi kierował się odmawiając uwzględnienia żądania strony (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 kwietnia 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 1622/05, LEX 222029). Podkreślenia wymaga, że jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 marca 1986 r., sygn. akt III SA 1160/85 (ONSA 1986, Nr 1, poz. 19), odmowa przeprowadzenie dowodu dla wyjaśnienia okoliczności już bezspornie wyjaśnionych przez organ I instancji nie jest naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, które miały wpływ na wynik sprawy, a tym samym nie uzasadnia uwzględnienia skargi i uchylenia zaskarżonej decyzji.
Zastosowanie powyższych zasad postępowania dowodowego, musi znaleźć swoje odzwierciedlenie w treści decyzji, bowiem w myśl art. 107 § 3 kpa uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Jak podkreśla się w orzecznictwie z brzmienia powyższego artykułu wynika, iż uzasadnienie decyzji nie może ograniczać się do przedstawienia i umotywowania własnego stanowiska organu, jeżeli w toku postępowania strona podniosła zarzuty, zapatrując się na faktyczną bądź prawną ocenę sprawy odmiennie niż organ administracji publicznej. Skoro przyjęte przez organ przesłanki faktyczne lub prawne, jak również ocena dowodów, budzą zastrzeżenia strony, w uzasadnieniu decyzji winno zostać zawarte rozstrzygnięcie odnośnie tych wątpliwości (wyrok WSA w Krakowie z 12 maja 2009 r., sygn. akt II SA/Kr 340/09, LEX nr 551956). Jednocześnie w sytuacji, gdy w ocenie organu prowadzącego postępowanie wniosek dowodowy przedłożony przez stronę dotyczy okoliczności wyjaśnionych w postępowaniu, organ nie ma obowiązku przeprowadzenia dowodu, jednakże w takim przypadku zobowiązany jest wskazać konkretnie motywy takiego stanowiska (wyrok WSA w Warszawie z dnia 09 kwietnia 2008 r., sygn. akt VIII SA/Wa 617/07, LEX nr 516099).
Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy wskazać należy, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia (...) listopada 2008 r. została oparta na następujących materiale dowodowym: zaświadczeniu o stanie zdrowia psów wystawione przez lekarzy weterynarii, dokumentacji zdjęciowej przedstawiającą warunki utrzymania zwierząt oraz dokumentacji filmowej z interwencji przeprowadzonej przez Stowarzyszenie. Podkreślenia wymaga, że powyższy materiał dowodowy stanowił materiał Stowarzyszenia "A", który został przedłożony organowi wraz z wnioskiem o wszczęcie postępowania. Równocześnie w treści zaskarżonej decyzji wskazano, że przedkładane przez skarżącą oraz przez jej pełnomocnika wnioski dowodowe nie stanowiły dokumentacji ukazującej warunki utrzymania zwierząt. W opinii Sądu rozstrzygnięcie powyższe uznać należy za wadliwe.
Jak wyżej wskazano na organach prowadzących postępowanie spoczywa obowiązek wyjaśnienia, czy w danej sprawie istotnie zachodzą przesłanki posłużenia się sankcją określoną w art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt. W tym celu niezbędne jest zebranie materiału dowodowego, który w sposób jednoznaczny przesądzi, iż została spełniona jedna z przesłanek określonych w art. 6 ust. 2 powyższej ustawy. Prowadzone postępowanie musi jednakże gwarantować stronom możliwość czynnego w nim udziały, w ramach którego, mają one prawo do przedkładania własnych wniosków dowodowych. Zgodnie z powołaną powyżej treścią art. 78 kpa oraz orzecznictwem sądów administracyjnych organ administracji nie jest związany przedłożonymi wnioskami - musi jednakże w treści rozstrzygnięcia wskazać, dlaczego odmówił przeprowadzenia dowodów. W tym przypadku niezbędne jest wykazanie w uzasadnieniu decyzji, motywów, jakim kierował się organ administracji przy rozstrzyganiu danej sprawy.
W przedmiotowej sprawie, od samego początku postępowania skarżąca wnosiła o przeprowadzenie szeregu dowodów mających świadczyć na jej korzyść, w szczególności domagając się przesłuchania świadków, sporządzenia niezależnej opinii lekarza weterynarii, złożenia wyjaśnień przed organami administracji. Ponadto skarżąca kwestionowała zasadność prowadzonego postępowania, kwestionując jednocześnie motywację, jaką kierowało się Stowarzyszenie. Zdaniem Sądu analiza zaskarżonej decyzji wskazuje, że w treści rozstrzygnięcia organ II instancji nie odniósł się do zarzutów podnoszonych przez skarżącą: w szczególności nie wskazano motywów, na jakich odmówiono przeprowadzenia zgłaszanych dowodów oraz nie wyjaśniono dlaczego uznano za prawidłowe twierdzenia Stowarzyszenia. Tym samym organ II instancji, pomimo dyspozycji art. 78 oraz art. 107 § 3 kpa, nie wskazał, dlaczego w świetle zgromadzonego materiału dowodowego, organ nie miał wątpliwości, że w sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające czasowe odebranie zwierząt. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odniosło się bowiem jedynie do przedłożonej dokumentacji fotograficznej wskazując, że dokumentacja powyższa nie ukazywała warunków utrzymania zwierząt. Jednakże w obliczu rozbudowanych wniosków dowodowych skarżącej, powyższe zdawkowe odniesienia się do jej żądań uznać należało za niewystarczające. W szczególności z treści uzasadnienia nie wynika, czy organ administracji publicznej nie uwzględnił żądania przeprowadzenia dowodu z uwagi na fakt, że wnioski dowodowe, które składała skarżąca odnosiły się do okoliczności, które organ uznał za udowodnione (art. 78 § 2 kpa). Działanie powyższe narusza treść art. 78 kpa oraz powoduje, że treść zaskarżonej decyzji nie wypełniała warunków określonych w art. 107 § 3 kpa. Podkreślić bowiem należy, iż brak odniesienia się do podnoszonych przez stroną wniosków dowodowych powoduje iż w opinii strony, organ rozstrzygając sprawę, nie zapewnił jej czynnego udziału w toczącym się postępowaniu. Co więcej uzasadnienie kwestionowanej decyzji nie wskazuje dowodów, na podstawie których organ uznał, że okoliczności sprawy są już bezspornie wyjaśnione. Takie działanie może wskazywać na naruszenie art. 10 kpa i jest nie do pogodzenia z zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
Równocześnie Sąd wskazuje, że zgodnie z art. art. 136 kpa, organ II instancji w postępowaniu odwoławczym, rozstrzyga sprawę na podstawie stanu faktycznego istniejącego w momencie rozstrzygania sprawy przez organ I instancji. Na organie odwoławczym spoczywa bowiem obowiązek dokonania oceny, czy w stanie faktycznym, istniejącym w momencie wydania decyzji organ pierwszej instancji podjął właściwe rozstrzygnięcie (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 05 października 2007 r., sygn. akt V SA/Wa 1009/07, LEX 471553). A więc kontrola instancyjna w toku postępowania administracyjnego zostaje sprowadzona do oceny, czy w stanie faktycznym i prawnym istniejącym w momencie wydania kwestionowanej decyzji, zostało podjęte prawidłowe rozstrzygnięcie. Organ II instancji ma również możliwość przeprowadzenia na żądanie strony lub z urzędu dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie. Stąd Samorządowe Kolegium Odwoławcze, winni rozstrzygnąć przedmiotową sprawę opierając się na materiale zgromadzonym przez organ I instancji, ewentualnie uzupełnionym przez Kolegium. Tak prowadzone postępowanie administracyjne spełnia kryteria dwuinstancyjności postępowania, określone w art. 15 kpa.
Reasumując powyższe rozważania wskazać należy, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) grudnia 2009 r. została wydana z naruszeniem art. art. 7, art. 10, art. 77 § 1, art. 78 oraz art. 107 § 3 kpa, a więc z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku.
Ponownie rozpatrując sprawę organ II instancji powinien odnieść się do podnoszonych przez skarżącą wniosków dowodowych oraz wykazać na podstawie jakich dowodów organ uznał, że okoliczności sprawy zostały bezspornie wyjaśnione. Tym samy organ II instancji zobowiązany jest do wykazania w uzasadnieniu decyzji, czy w sprawie istotnie zaistniały faktyczne przesłanki posłużenia się sankcją określoną w art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O wykonalności zaskarżonej decyzji orzeczono na mocy art. 152 powyższej ustawy.
/-/ J.Zieliński /-/ M.Kwiecińska /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak
MK
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło