II SA/Po 126/13

WyrokWSA w Poznaniu2013-05-22

Skład orzekający: Tomasz Świstak, Edyta Podrazik, Jakub Zieliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy powierzenie stanowiska dyrektora szkoły bez przeprowadzenia konkursu, z zastosowaniem art. 36a ust. 5 ustawy o systemie oświaty, jest zgodne z prawem?
Ratio decidendi
Powierzenie stanowiska dyrektora szkoły wymaga przeprowadzenia konkursu zgodnie z art. 36a ust. 1 i 2 ustawy o systemie oświaty, a powierzenie pełnienia obowiązków dyrektora szkoły na podstawie art. 36a ust. 5 jest możliwe tylko tymczasowo i wyłącznie w przypadku braku dyrektora wyłonionego w konkursie. Zarządzenie łączące powierzenie stanowiska dyrektora z powierzeniem pełnienia obowiązków jest sprzeczne i stanowi obejście prawa, co uzasadnia stwierdzenie jego nieważności.
Stan faktyczny
Wójt Gminy L. powierzył K. D. stanowisko dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej w J. na okres 10 miesięcy bez przeprowadzenia konkursu, po uprzednim ogłoszeniu i odstąpieniu od konkursu. Wojewoda Wielkopolski stwierdził nieważność tego zarządzenia z powodu naruszenia przepisów ustawy o systemie oświaty, wskazując na brak podstaw do powierzenia stanowiska bez konkursu oraz na sprzeczności w zarządzeniu. Gmina L. zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze, podnosząc błędną wykładnię przepisów przez Wojewodę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Gminy L. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] listopada 2012 r.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 22 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2013 r. sprawy ze skargi Gminy L. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] listopada 2012r. Nr [...] w przedmiocie powierzenia stanowiska dyrektora szkoły oddala skargę Zarządzeniem nr [...] z dnia [...] września 2012 r. Wójt Gminy L. powierzył K. D. stanowisko Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej [...] w J., na okres 10 miesięcy, od 1 września do 30 czerwca 2012 r. Jako podstawę prawną zarządzenia Wójt Gminy L. wskazał art. 30 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591, z późn. zm.) oraz art. 36a ust. 1 i 5 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572, z późn. zm.). Zarządzenie nie zawierało uzasadnienia. Wydanie zarządzenia z dnia [...] września 2012 r. poprzedzone było wydaniem przez Wójta zarządzenia z dnia [...] marca 2012 r., nr [...] o ogłoszeniu konkursu na stanowisko Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej [...] w J. oraz zarządzenia z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...] o odstąpieniu od ogłoszonego zarządzeniem nr [...] konkursu na stanowisko dyrektora w/w szkoły. Oba wskazane powyżej zarządzenia Wójta nie zawierały uzasadnienia. Również w dniu [...] września 2012 r. Wójt Gminy L. działając na podstawie art. 19 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (tekst jednolity Dz. U. Nr 97, poz. 674 z 2006 r. ze zm.) przeniósł K. D., będącego nauczycielem w Publicznej Szkole Podstawowej w M., na okres jednego roku szkolnego do Publicznej Szkoły Podstawowej [...] w J. na stanowisko nauczyciela wychowania fizycznego. Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...] listopada 2012 r., znak [...], wydanym na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, Wojewoda Wielkopolski stwierdził nieważność zarządzenia Wójta Gminy L. nr [...] ze względu na istotne naruszenie prawa. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że przedmiotowe zarządzenie w sprawie powierzenia stanowiska Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej [...] w J. doręczono organowi nadzoru w dniu [...] października 2012 r. Powołując się na wyjaśnienia Wójta Gminy L., Wojewoda stwierdził, że zarządzeniem nr [...] z dnia [...] marca 2012 r. Wójt Gminy ogłosił konkurs na stanowisko Dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej [...] w J., a następnie zarządzeniem nr [...] z dnia [...] kwietnia 2012 r. odstąpił od ogłoszonego konkursu, co miało miejsce już po upływie zgłaszania ofert konkursowych przez kandydatów na stanowisko dyrektora, który upłynął z dniem [...] kwietnia 2012 r. po czym wydał objęte postępowaniem nadzorczym zarządzenie nr [...] z dnia [...] września 2012 r. w sprawie powierzenia stanowiska dyrektora przedmiotowej szkoły. Organ nadzoru podniósł również, że z informacji przekazanej przez radnych Rady Gminy L. w załączniku do pisma z dnia 20 września 2012 r., której nie zaprzeczył organ prowadzący w swoim piśmie z dnia 29 października 2012 r., wynika, iż w wyznaczonym terminie do podmiotu prowadzącego wpłynęły oferty konkursowe. Wojewoda, powołując się na treść art. 36a ust. 1-5 ustawy o systemie oświaty, stwierdził, że w szkołach i placówkach publicznych powierzenie stanowiska [dyrektora szkoły lub placówki] w drodze konkursu jest w zasadzie obligatoryjne i organ prowadzący poza wyjątkami, o których mowa w art. 36a ust. 4 powołanej ustawy, nie może odstąpić od zorganizowania i przeprowadzenia konkursu ani odmówić powierzenia stanowiska wyłonionemu kandydatowi. Zdaniem organu nadzoru w sprawie nie było podstaw do powierzenia stanowiska w trybie wyjątkowym z art. 36a ust. 4 tej ustawy, bowiem konkursu na stanowisko nie przeprowadzono, a tylko gdyby do konkursu nie zgłosił się żaden kandydat bądź w wyniku konkursu nie wyłoniono kandydata, możliwe byłoby zastosowanie tego trybu. W ocenie organu nadzoru w sprawie nie było również podstaw do zastosowania wskazanego w podstawie prawnej kontrolowanego zarządzenia art. 36a ust. 5 powołanej ustawy, który dotyczy powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora szkoły lub placówki z pominięciem procedury konkursowej. Wojewoda zaznaczył, że przepis art. 36a ust. 5 tej ustawy ma charakter wyjątkowy, a powierzenie pełnienia obowiązków może mieć miejsce do czasu wyłonienia kandydata na stanowisko dyrektora w drodze konkursu (art. 36a ust. 2) albo gdy nie zgłosi się żaden kandydat albo w wyniku konkursu nie zostanie wyłoniony kandydat (art. 36a ust. 4). Wojewoda stwierdził, że żadna z przesłanek wskazanych w art. 36a ust. 5 powołanej ustawy nie miała miejsca, stąd brak było podstaw do jego zastosowania w sprawie i organ prowadzący naruszył ten przepis poprzez powierzenie na jego podstawie stanowiska dyrektora szkoły zamiast powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora. Organ nadzoru wskazał również na to, że z wyjaśnień organu prowadzącego wynika, iż jego argumentacja dotyczy przeszkód natury faktycznej ("znaczącego ograniczenia subwencji oświatowej", "późniejsze zdarzenia z udziałem osób pełniących wówczas funkcje dyrektora"), nie zaś prawnej, co dodatkowo przemawia za brakiem podstaw do odstąpienie od podstawowej zasady wyboru dyrektora placówki w trybie konkursu (art. 36a ust. 2) i uzasadnia zarzucenie organowi prowadzącemu naruszenie art. 36 ust. 2 powołanej ustawy. W skardze Gminy L. na rozstrzygnięcie nadzorcze zarzucono organowi nadzoru naruszenie art. 36a ustawy o systemie oświaty poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz domagano się uchylenia zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego i zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu, powołując się na art. 36a ust. 1 i ust. 5 oraz art. 36a ust. 13 ustawy o systemie oświaty, strona skarżąca stwierdziła, że brak w zarządzeniu nr [...] zwrotu "powierzenie pełnienia obowiązków dyrektora" nie może przesądzać o tym, że doszło do bezprawnego powierzenia stanowiska dyrektora, bowiem nie taka była wola organu, który powierzył pełnienie obowiązków dyrektora, o czym świadczy wskazanie podstawy prawnej – art. 36a ust. 5 powołanej ustawy, jak i wskazanie maksymalnego okresu 10 miesięcy "powierzenia stanowiska dyrektora". Ponadto strona podniosła, że organ prowadzący wprawdzie dopuścił się formalnego błędu, ale nie bez pewnych racji wynikających z uwarunkowań języka potocznego i prawniczego, w którym mówi się w skrócie o powierzeniu stanowiska dyrektora w trybie art. 36a ust. 5 ustawy. W ocenie strony, wbrew stanowisku Wojewody, jedyną przesłanką do zastosowania art. 36a ust. 5 tej ustawy jest wakat na stanowisku dyrektora szkoły i konieczność natychmiastowego, choćby tymczasowego, obsadzenia tego stanowiska, która w sprawie wystąpiła od dnia 1 września 2012 r. w wyniku upływu kadencji dotychczasowego dyrektora. Żaden też przepis nie zobowiązuje Wójta Gminy L. do przeprowadzenia konkursu czy obsadzenia stanowiska dyrektora szkoły na podstawie art. 36a ust 4 ustawy z takim wyprzedzeniem, aby z początkiem roku szkolnego 2012/2013 na tym stanowisku nie występował wakat. Stąd też Wójt mógł na podstawie art. 36a ust. 5 tej ustawy powierzyć pełnienie obowiązków dyrektora szkoły. Wskazując na błędne oznaczenie kolejnego naruszonego zdaniem Wojewody przepisu – art. 36 ust. 2 zamiast 36a ust. 2 powołanej ustawy, strona skarżąca podniosła, że warunkiem zastosowania art. 36a ust. 5 tej ustawy jest powstanie wakatu na stanowisku dyrektora szkoły, w której to sytuacji organ prowadzący nie tylko może, ale wręcz musi ustanowić osobę pełniąca obowiązki dyrektora szkoły i dopiero wtedy może zająć się organizowaniem konkursu. Zdaniem strony, do odstąpienia od zasady konkursowej techniki wyłaniania kandydata na dyrektora szkoły doszłoby wówczas, gdyby zarządzaniem Wójta Gminy L. zostało K. D. powierzone stanowisko dyrektora szkoły, a tak się w tym przypadku nie stało. Uzasadniając zarzut błędnej wykładni art. 36a ust. 5 ustawy o systemie oświaty, strona skarżąca stwierdziła, że kryterium aksjologiczne prowadzi do wykładni celowościowej tego przepisu, bowiem w istocie organ prowadzący w razie wakatu na stanowisku dyrektora szkoły musi powierzyć innej osobie pełnienie obowiązków dyrektora, zaś użyty w tym przepisie zwrot "może" należy odnosić wyłącznie do wyboru powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora wicedyrektorowi albo innemu nauczycielowi. W ocenie strony teza, że przepisy powołanej ustawy nie przewidują możliwości odmowy aktualnemu wicedyrektorowi szkoły powierzenia obowiązków dyrektora z jakichkolwiek przyczyn, w tym z uwagi na utratę zaufania do tej osoby, jest wykładnią niepoprawną. Gdyby ustawodawca chciał "wzmocnić" stanowisko wicedyrektora, to postanowiłby, że w razie wakatu na stanowisku dyrektora wicedyrektor z mocy prawa obejmuje jego obowiązki. Skoro zatem ustawodawca uznał, że niezbędny jest akt organu prowadzącego, to winien się on wiązać z rzeczywistą kompetencją, a nie pozorną. Przy tym nie można abstrahować od celu normy prawnej, aby obowiązki dyrektora objęła osoba, która daje rękojmię ich należytego wykonywania. W ocenie strony skarżącej stan faktyczny sprawy wskazuje, że właśnie z taką sytuacją organ prowadzący miał do czynienia. W odpowiedzi na skargę, Wojewoda Wielkopolski podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi, zasądzenie kosztów postępowania oraz przeprowadzenie w trybie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dowodów z dokumentów dotyczących przeniesienia nauczyciela K. D. do pracy w Publicznej Szkole Podstawowej [...] w J. (znajdujących się w posiadaniu strony skarżącej) i dołączonego do odpowiedzi na skargę oświadczenia byłego dyrektora tej szkoły z dnia 21 grudnia 2012 r. [powinno być 20 grudnia 2012 r.] – w celu wykazania braku podstaw do przeniesienia nauczyciela, któremu powierzono stanowisko dyrektora szkoły zarządzeniem nr [...], do tej placówki i w konsekwencji ustalenia, że przeniesienie tego nauczyciela zostało dokonane z naruszeniem art. 19 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006 r. nr 97, poz. 674, ze zm.), co skutkowało stwierdzeniem, że nie był pracownikiem tej placówki i nie można było powierzyć mu stanowiska dyrektora, jak również pełnienia obowiązków dyrektora. W ocenie organu nadzoru zarządzenia jako akty prawne winny być interpretowane w sposób właściwy przepisom prawnym, a nie oświadczeniom woli, zatem przedmiotem interpretacji są zapisy zarządzenia, a nie ustalanie rzeczywistej woli organu prowadzącego. Wobec tego organ nadzoru uznał, że zapis o powierzeniu stanowiska dyrektora placówki nie może być interpretowany jako powierzenie pełnienia obowiązków dyrektora placówki. Podniósł, że organ prowadzący uczynił odwrotnie niż sam wskazał, dokonując w skardze wykładni przepisu art. 36a ust. 2 ustawy o systemie oświaty, bowiem najpierw ogłosił konkurs, a następnie od niego odstąpił, by w końcu powierzyć stanowisko dyrektora nauczycielowi, którego z naruszeniem prawa przeniósł w dniu 1 września 2012 r. do tej szkoły. W ocenie Wojewody działania organu prowadzącego w zakresie odstąpienia od konkursu mają charakter obejścia prawa – art. 36a ust. 2 powołanej ustawy. Ponadto organ nadzoru wskazał na odmowę wyjaśnienia przez organ prowadzący okoliczności związanych ze statusem nauczyciela, któremu powierzono zarządzeniem nr [...] stanowisko dyrektora. W wykonaniu wezwania Sądu pełnomocnik strony skarżącej przy piśmie z dnia 25 marca 2013 r., złożonym w oryginale w dniu 22 maja 2012 r., nadesłał poświadczone za zgodność z oryginałem kopie dokumentów: przeniesienia z dnia [...] września 2012 r. K. D. na podstawie art. 19 Karty Nauczyciela na stanowisko nauczyciela w Publicznej Szkole Podstawowej [...] w J., arkusze organizacyjne szkoły za lata 2010/2011 i 2011/2012 oraz 2012/2013 potwierdzające, że w szkole nie ma stanowiska wicedyrektora oraz wyciąg ze statutu szkoły. Na rozprawie w dniu 22 maja 2013 r. pełnomocnicy stron podtrzymali dotychczasowe stanowiska w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się niezasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 powyższej ustawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. W świetle z kolei z art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr z 2012 r. poz. 270, dalej p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami oraz wnioskami skargi. Jak wynika z art. 3 § 2 pkt 7 powołanej ustawy, zakresem kognicji Sądu objęte są również akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego, przy czym w razie uwzględnienia skargi Sąd na mocy art. 148 cytowanej ustawy uchyla zaskarżony akt nadzoru. Podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego z dnia 29 listopada 2012 r., stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. nr 256 poz. 2572 z późn. zm.). Zgodnie z art. 36a ust. 1 powołanej ustawy stanowisko dyrektora szkoły powierza organ prowadzący szkołę lub placówkę, czyli w myśl art. 5c pkt 2 ustawy – Wójt Gminy L. Dalej jak wynika z art. 36a ust. 2 wymienionej ustawy, kandydata na stanowisko dyrektora szkoły wyłania się w drodze konkursu, przy czym kandydatowi nie można odmówić powierzenia stanowiska dyrektora. Tym samym konkurs stanowi co do zasady obligatoryjną procedurę rekrutacyjną. Jedyny wyjątek w tej mierze przewiduje art. 36a ust. 4 tej ustawy, wedle którego powierzenie stanowiska dyrektora z pominięciem konkursu jest możliwe wtedy, gdy nie zgłosi się żaden kandydat albo w wyniku konkursu nie wyłoniono kandydata. Jednocześnie, ustawodawca wskazuje w art. 36a ust. 5 powołanej ustawy, że do czasu powierzenia stanowiska dyrektora organ prowadzący może powierzyć pełnienie obowiązków dyrektora szkoły wicedyrektorowi, a w szkołach, w których nie ma wicedyrektora, nauczycielowi tej szkoły; nie dłużej jednak niż na okres 10 miesięcy. Trafnie zatem Wojewoda Wielkopolski wskazywał w kwestionowanym rozstrzygnięciu nadzorczym, że powierzenie stanowiska dyrektora szkoły, o czym mowa w art. 36a ust. 1 i 2 cytowanej ustawy, nie jest tożsame z powierzeniem pełnienia obowiązków dyrektora szkoły, o czym mowa z kolei w art. 36a ust. 5 tejże ustawy. W tym ostatnim przypadku powierzenie ma charakter czasowy, a nadto ustawodawca ogranicza krąg osób, które mogą uzyskać takie upoważnienie, przyznając pierwszeństwo wicedyrektorowi szkoły, a dopiero następnie nauczycielom tej szkoły. Tak więc organ prowadzący nie ma pełnej swobody w doborze osoby, której powierzy pełnienie obowiązków dyrektora szkoły. Odnosząc powyższe uwagi do specyfiki niniejszej sprawy, należy najpierw zauważyć, że zarządzenie Wójta Gminy L, z dnia [...] września 2012 r. nr [...] jest w istocie wewnętrzne sprzeczne. Jako podstawę prawną tego aktu wskazano bowiem art. 36a ust. 1 i ust. 5 cytowanej ustawy. Tymczasem, jak sygnalizowano wyżej, przepisy te dotyczą zupełnie innych sytuacji i nie mogą stanowić jednocześnie podstawy rozstrzygnięcia. Dalsze sprzeczności uwidaczniają się w postanowieniach zawartych w wymienionym zarządzeniu. Mianowicie, z jednej strony Wójt Gminy L. powierzył stanowisko dyrektora szkoły, a z drugiej ograniczył okres pełnienia tej funkcji do 10 miesięcy, tj. od dnia 1 września 2012 r. do dnia 30 czerwca 2013 r. Trzeba w tym miejscu przypomnieć, że powierzenie stanowiska dyrektora szkoły następuje w myśl art. 36a ust. 13 powołanej ustawy co do zasady na okres 5 lat, a jedynie w uzasadnionych przypadkach możliwe jest powierzenie tego stanowiska na krótszy okres, nie krótszy jednak niż 1 rok szkolny. Rozważane zarządzenie z dnia [...] września 2012 r. nie zawiera jednak żadnego uzasadnienia, co uniemożliwia ustalenie w oparciu wyłącznie o powyższe zarządzenie jaki był faktyczny zamiar organu prowadzącego. Biorąc pod uwagę, iż powołanie dyrektora szkoły (zarówno powierzenie stanowiska dyrektora, jak i powierzenie pełnienia obowiązków dyrektora szkoły) jest aktem z zakresu administracji publicznej, a nie aktem o charakterze oświadczenia woli w rozumieniu prawa cywilnego, bądź prawa pracy, uznać należy, iż konsekwencją tego administracyjnoprawnego charakteru tego aktu jest zarówno bezwzględny wymóg sformułowania go w sposób zgodny z przepisami prawa, a jednocześnie brak podstaw do stosowania do niego przepisów dotyczących oświadczeń woli, w tym w szczególności do badania jaki był zamiar organu niezależnie od dosłownego brzmienia analizowanego zarządzenia. Inaczej rzecz ujmując zarządzenie organu prowadzącego szkolę w przedmiocie powołania dyrektora szkoły powinno być sformułowany w sposób eliminujący jakiekolwiek wątpliwości co do jego treści, w tym w szczególności tego czy jego przedmiotem jest powierzenie stanowiska dyrektora, czy też powierzenie pełnienia obowiązków dyrektora szkoły. Niedopuszczalne jest także łączenie do wspólnego zastosowania art. 36a ust. 1 i ust. 5 omawianej ustawy regulujących dwie różne instytucje prawne, to jest powierzenie stanowiska dyrektora szkoły i powierzenie pełnienia obowiązków dyrektora szkoły. Wymogom tym zarządzenie Wójta Gminy L. z dnia [...] września 2012 r., nr [...] nie sprostało, co stanowiło samoistną przesłankę stwierdzenia przez Wojewodę Wielkopolskiego jego nieważności. Stanowisko zaprezentowane w skardze nie daje się także bronić nawet gdyby przyjąć, że organ w istocie zastosował tylko jeden z wymienionych przepisów, to jest art. 36a ust. 5 ustawy o systemie oświaty. Jeżeli bowiem zamiarem Wójta Gminy L. było jedynie powierzenie pełnienie obowiązków dyrektora szkoły to takie działanie musiałoby być uznane za oczywistą próbę obejścia prawa przez organ administracji niedopuszczalną w świetle regulacji zawartych w Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, w tym w szczególności zasady, iż Polska jest demokratycznym państwem prawnym (art. 2 Konstytucji) oraz że organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji). Ustawodawca, co wskazywano już wcześniej, wyraźnie przesądza w art. 36a, iż zasadą jest powierzanie stanowiska dyrektora szkoły osobie wyłonionej w wyniku konkursu (ust. 1), przy czym kandydatowi nie można odmówić powierzenia stanowiska dyrektora (ust. 2 zd, drugie), stanowisko powierza się na okres pięcioletniej kadencji, która może być określona w mniejszym wymiarze, jednakże nie krótszym niż jeden rok jedynie w uzasadnionych przypadkach (ust. 13). Powyższe regulacje w połączeniu z określonymi w art. 38 tej samej ustawy ograniczeniami w możliwości odwołania nauczyciela, któremu powierzono stanowisko kierownicze w szkole wyraźnie wskazują na wolę ustawodawcy zapewnienia dyrektorowi szkoły niezależnej i samodzielnej pozycji względem organu prowadzącego. Jednocześnie dopiero przy braku dyrektora szkoły wyłonionego w trybie konkursu i zupełnie wyjątkowo (na co wskazuje wykładnia systemowa i wzajemne usytuowanie poszczególnych jednostek redakcyjnych art. 36a ustawy o systemie oświaty) organ prowadzący może powierzyć pełnienie obowiązków dyrektora szkoły na czas nie dłuższy niż 10 miesięcy wicedyrektorowi, a w jego braku nauczycielowi tej szkoły. Przy czym powierzenie pełnienia obowiązków winno co do zasady nastąpić na okres do czasu powierzenia stanowiska szkoły zgodnie z ust. 2 lub. 4, a okres 10 miesięcy wyznacza jedynie maksymalny czas na jaki jest to możliwe (art. 36a ust. 5 ustawy o systemie oświaty). W tym stanie rzeczy za oczywiste obejście prawa uznać należy takie działania Wójta Gminy L., które sprowadzają się do umyślnego nie przeprowadzania konkursu na stanowisko dyrektora szkoły celem jedynie powierzenia spełnienia obowiązków dyrektora szkoły w trybie art. 36a ust. 5 ustawy o systemie oświaty od razu na maksymalny dopuszczalny prawem okres bez inicjowania procedury zmierzającej do powierzenia stanowiska dyrektora szkoły. Takie działanie Wójta Gminy L. jako zmierzające do zastąpienia ustawowo przewidzianego sposobu kierowania szkołą przez wyłonionego w konkursie dyrektora "kadencyjnego" na system w którym kierowanie szkołą powierza się osobie wybranej samodzielnie przez organ prowadzący i zależną od tegoż organu w stopniu zdecydowanie większym niż dyrektor powołany w trybie konkursu, uznać w ocenie Sądu należy na nie zasługujące na ochronę prawną. Reasumując należy uznać, że Wojewoda Wielkopolski słusznie wyeliminował z obrotu prawnego zarządzenie Wójta Gminy L. z dnia [...] września 2012 r. Wskazane zarządzenie okazało się bowiem wewnętrznie sprzeczne, a jego postanowienia – niezależnie od przyjętego sposobu ich interpretacji – naruszały art. 36a ust. 2 i 5 powołanej ustawy. W tej sytuacji Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi. Skarga jako bezzasadna podlegała zatem oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270. Odnosząc się do argumentów podnoszonych w odpowiedzi na skargę, a dotyczących braku podstaw do przeniesienia nauczyciela, któremu powierzono stanowisko dyrektora Publicznej Szkoły Podstawowej [...] w J., do tej placówki i w konsekwencji stwierdzenia, że przeniesienie tego nauczyciela zostało dokonane z naruszeniem art. 19 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela, co skutkowało stwierdzeniem, że nie był pracownikiem tej placówki i nie można było powierzyć mu stanowiska dyrektora, jak również pełnienia obowiązków dyrektora zauważyć natomiast należy, iż przeniesienie nauczyciela w trybie art. 19 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela jest instytucją prawa pracy, a nie prawa administracyjnego i co za tym idzie jego prawidłowość może stanowić przedmiot oceny jedynie sądów powszechnych, a nie organów nadzoru i co za tym idzie sądów administracyjnych. Odnosząc się do zawartego w odpowiedzi na skargę żądania zasądzenia od skarżącego na rzecz organu kosztów postępowania według norm przepisanych, wskazać należy, iż żądanie to nie mogło zostać przez Sąd uwzględnione, albowiem stoi ono w sprzeczności z wyrażoną w art. 199 p.p.s.a. zasadą, iż to strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zauważyć zaś należy, iż nie istnieją jakiekolwiek przepisy szczególne uzasadniające zasądzenie od skarżącego na rzecz organu administracji kosztów za postępowanie przed sądem pierwszej instancji - i to niezależnie od wyniku sprawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło