II SA/Po 1523/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus Sędziowie Sędzia WSA Maciej Dybowski (spr.) As. Sąd. Edyta Podrazik Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 czerwca 2004 r. sprawy ze skargi D.J. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie prawa do zasiłku dla bezrobotnych; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą decyzję Starosty P. z dnia [...] nr [...], II. zasądza od Wojewody na rzecz skarżącej kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ E.Podrazik /-/ E.Makosz-Frymus /-/ M.Dybowski TG U Z A S A D N I E N I E : Decyzją z dnia [...] nr [...] Starosta P. na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2, art. 23 ust. 1 i 2, art. 6 pkt 6 lit. a i b ustawy z dnia 14 grudnia o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (j.t. Dz.U. 6/01/56 ze zm.-dalej ustawa) orzekł o uznaniu D.J. za osobę bezrobotną z dniem 26 lutego 2002 r. i o przyznaniu prawa do zasiłku od dnia 6 marca 2002 r. w wysokości 572,10 zł miesięcznie. W uzasadnieniu decyzji ograniczył się w istocie do stwierdzenia (bez jakichkolwiek ustaleń faktycznych), że "z przedstawionych dokumentów wynika, że w dniu rejestracji Wnioskodawczyni spełniała warunki określone ustawą do uznania za osobę bezrobotną i przyznania prawa do zasiłku". W odwołaniu D.J. podniosła, że przysługuje Jej prawo do zasiłku od dnia 1 września 2001 r. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Wojewoda, powołując art. 138 § 1 pkt 1 kpa i art. 6 c ust.2 pkt 2, art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (j.t. Dz.U. 6/01/56 ze zm.), utrzymał w mocy decyzję Starosty P. z dnia [...]. Według przedstawionych w uzasadnieniu ustaleń, D.J. zarejestrowała się "po raz kolejny" w Powiatowym Urzędzie Pracy w P. dnia [...], składając tego dnia oświadczenie, że ostatni pracodawca- PHU "R." rozwiązał z Wnioskodawczynią umowę o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika z dniem 6 sierpnia 2001 r. i do dnia rejestracji w PUP nie wydał świadectwa pracy. D. J. poinformowała, że wystąpiła do Sądu Pracy z pozwem o przywrócenie do pracy; do pisma dołączyła rozwiązanie umowy o pracę, wystawione przez PHU "R." dnia 4 sierpnia 2001 r. Decyzją z dnia [...] nr [...] organ I instancji uznał Wnioskodawczynię za osobę bezrobotną od dnia 10 sierpnia 2001 r. bez prawa do zasiłku. Dnia 18 lutego 2002 r. do PUP w P. wpłynął: wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia 8 listopada 2001 r., nakazujący pracodawcy wydanie sprostowanego świadectwa pracy; wyrok Sądu Okręgowego w P. z dnia 18 stycznia 2002 r., oddalający apelację pracodawcy; sprostowane świadectwo pracy, z którego wynika, że w PHU "R." Wnioskodawczyni była zatrudniona w okresie od 1 maja 1998 do 31 sierpnia 2001 r. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] organ I instancji uchylił decyzję z dnia [...] nr [...] i odmówił uznania Wnioskodawczyni za osobę bezrobotną w dniu 10 sierpnia 2001 r. Pismem z dnia 21 lutego 2002 r. D. J. wystąpiła o zmianę decyzji z dnia [...]. Pismo swe Wnioskodawczyni "anulowała" dnia 26 lutego 2002 r., tegoż dnia dokonując kolejnej rejestracji w PUP w P.. Decyzją z dnia [...] nr [...] Starosta P. orzekł o uznaniu D.J. za osobę bezrobotną z dniem 26 lutego 2002 r. i o przyznaniu prawa do zasiłku od dnia 6 marca 2002 r. w wysokości 572,10 zł miesięcznie. W ocenie organu odwoławczego, zgodnie z § 2 ust. 1 rozporządzenia z dnia 28 lutego 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia rejestracji i ewidencji bezrobotnych oraz innych osób poszukujących pracy rejestracja bezrobotnego następuje w dniu przedłożenia kompletu dokumentów, po wypełnieniu przez tę osobę karty rejestracyjnej i po poświadczeniu własnoręcznym podpisem w obecności pracownika PUP prawdziwości danych i oświadczeń zamieszczonych przezeń w karcie rejestracyjnej. Rejestracja jest istotnym elementem definicji bezrobotnego ( art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy); uznana jest za podstawowy warunek powstania prawa do zasiłku dla bezrobotnych. O ukształtowaniu sytuacji prawnej tego świadczenia można mówić dopiero, gdy zostały spełnione wszystkie przewidziane prawem wymagania w tym zakresie. Dnia 10 sierpnia 2001 r. organ I instancji po przedłożeniu przez Wnioskodawczynię wymaganych dokumentów uznał, że spełniła Ona wszystkie przesłanki niezbędne do uznania Jej za osobę bezrobotną bez prawa do zasiłku. W dniu wpłynięcia do PUP sprostowanego świadectwa pracy organ I instancji ustalił, że dnia 10 sierpnia 2001 r. Wnioskodawczyni była zatrudniona w PHU "R."; fakt ów spowodował, że rejestracja w PUP w ww dniu stała się nieważna. Kolejna rejestracja D. J. jako bezrobotnej nastąpiła dnia 26 lutego 2002 r. Organ I instancji stwierdził, że w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji ( tj od 25.8. "2002" [winno być "2000"] do 25.2.2002), łącznie przez okres ponad 365 dni, Wnioskodawczyni była zatrudniona i osiągała wynagrodzenie w kwocie co najmniej najniższego wynagrodzenia, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy ( art. 23 ust. 1 pkt 2a ustawy). Rozstrzygnięcie organu I instancji jest prawidłowe i nie narusza przepisów prawa. Skargę na tą decyzję wniosła D.J. Skarżąca w szczególności podniosła, że na każdym etapie postępowania lojalnie informowała Urząd o swej sytuacji faktycznej i prawnej. Gdy w trakcie trwania urlopu dnia 6 sierpnia 2001 r. pracodawca przesłał Wnioskodawczyni dokument o rozwiązaniu z tym dniem umowy o pracę bez wypowiedzenia, D.J. wystąpiła do Sądu pracy z powództwem o: wydanie świadectwa pracy- zgodnie z wcześniejszym wypowiedzeniem; wypłatę należnej odprawy z tytułu zwolnienia w związku z likwidacją zakładu; pozostałe należne Jej świadczenia. Skarżąca udała się następnie do PUP w celu uzyskania informacji, co robić w tej sytuacji; poinformowano D.J. o obowiązku jak najszybszego zarejestrowania się jako bezrobotna. W czasie zgłoszenia Wnioskodawczyni przedstawiła w PUP wszelkie posiadane aktualnie dokumenty: wszystkie świadectwa pracy, wypowiedzenie umowy o pracę za wypowiedzeniem w związku z likwidacją zakładu pracy i rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia. D. J. wyjaśniła, że nie posiada świadectwa pracy, gdyż pracodawca Jej go nie wydał. Pracownicy PUP zapewniali Wnioskodawczynię, ze z chwilą otrzymania właściwego świadectwa- po zapadnięciu wyroku sądowego- zostanie uznana- zgodnie ze świadectwem pracy- za bezrobotną z prawem do zasiłku z dniem rozwiązania umowy o pracę- zgodnie ze świadectwem pracy. Dnia 15 lutego 2002 r. Skarżąca otrzymała przesłane pocztą świadectwo pracy i natychmiast udała się z nim do PUP. W Urzędzie poinformowano Ją, że musi dostarczyć także oryginał wyroku sądowego. Dnia 18 lutego 2002 r. Wnioskodawczyni ponownie udała się do Urzędu, przynosząc wymagane dokumenty. Dnia 20 lutego 2002 r. pracownik PUP wezwał D. J. w celu ponownego dokonania zgłoszenia jako osoby bezrobotnej, gdyż w przeciwnym wypadku zostanie pozbawiona prawa do zasiłku. Tego dnia odmówiono Jej rejestracji, bo jest już zarejestrowana jako bezrobotna niezgodnie z dostarczonym świadectwem pracy, gdyż gdy się rejestrowała w sierpniu 2001 r., była jeszcze pracownikiem PHU "R." i jeśli Urząd "zdąży" cofnąć wcześniej wydaną decyzję i Wnioskodawczyni zarejestruje się do 1 marca 2002 r., to otrzyma zasiłek, a jeśli nie- zostanie pozbawiona prawa do zasiłku. Urząd "zdążył" wydać decyzję i dnia 26 lutego 2002 r., zmuszona trudną sytuacją finansową (nie otrzymując od sierpnia 2001 żadnych środków), Skarżąca ponownie się zarejestrowała jako bezrobotna. Zdaniem Wnioskodawczyni, sytuacja ta jest "w świetle obowiązujących przepisów nienormalna". Urząd był w posiadaniu wszystkich niezbędnych do rejestracji bezrobotnego dokumentów i należało na podstawie wyroku Sądu i świadectwa pracy wystawić nową decyzję uznając- zgodnie z wyrokiem- datę zostania bezrobotnym. Gdy Wnioskodawczyni rejestrowała się jako bezrobotna, w rejonie p. zasiłek przysługiwał przez okres jednego roku, a po rejestracji w 2002 r. przyznano Jej zasiłek na okres 6 miesięcy; mimo wygrania w Sądzie sprawy o niezgodne z prawem rozwiązanie stosunku pracy, Skarżąca została ukarana przez PUP karą finansową w wysokości sześciomiesięcznego zasiłku dla bezrobotnych. Urząd narusza art: 7- 10 i art. 73 kpa. Odmowa przedstawienia Wnioskodawczyni dokumentów Jej dotyczących i opinii radcy prawnego, na podstawie której nastąpiła zmiana zdania Urzędu odnośnie przyznania zasiłku od dnia dostarczenia świadectwa pracy, a nie od daty zaprzestania pracy wynikającej ze świadectwa pracy ( pod pretekstem, że radca jest dla Urzędu, nie dla bezrobotnych), spowodowało złożenie przez Wnioskodawczynię pisma z dnia 21 lutego 2002 r. o zmianę decyzji z dnia "[...]" [winno być "[...]"] r. Pismo to Skarżąca wycofała dnia 26 lutego 2002 r., pod wpływem szantażu ze strony pracownika Urzędu, że jeśli pisma tego nie wycofa, to nie będzie mogła się zarejestrować i w ogóle nie dostanie zasiłku dla bezrobotnych. Odmowa uznania Skarżącej za bezrobotną od dnia 1 września 2001 do 26 lutego 2002 r. powoduje, że została Ona wyłączona z ubezpieczenia zdrowotnego. W tym okresie Wnioskodawczyni zmuszona była się leczyć, a brak ubezpieczenie może spowodować wystąpienie Kasy Chorych o zwrot kosztów leczenia. To, że Skarżąca była w tym okresie bezrobotna, potwierdzają wpisy pracowników Urzędu podczas obowiązkowych zgłoszeń. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi z przyczyn wskazanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W sprawie doszło do szeregu naruszeń przepisów postępowania, które miały istotny wpływ na wynik postępowania ( art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1270- dalej upsa). W szczególności zatem błędnie organy obu instancji oceniły skutki prawne prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] - sygn. [...]. Z chwilą uprawomocnienia się tego wyroku (z dniem 18 stycznia 2002 r.- k. 10-11 akt sądowych), nie doszło do nieważności aktu rejestracji Wnioskodawczyni z dnia 10 sierpnia 2001 r. z mocy prawa (jak to przyjął- bez głębszego uzasadnienia- Wojewoda). Nieważność zdarzenia prawnego jest najsurowszym skutkiem prawnym, mogącym zaistnieć jedynie w przypadku zajścia zdarzenia, z którym ustawodawca wiąże sankcję nieważności- co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Powiatowy Urząd Pracy dysponował jedynie odpisami sentencji wyroków Sądu: Rejonowego w P. z dnia [...] - sygn. [...] i Okręgowego w P. z dnia [...] - sygn. [...] ( k. 19-20), choć z racji postępowania apelacyjnego Sądy powszechne sporządziły uzasadnienia każdego z tych wyroków. Organ I instancji, a w każdym razie organ odwoławczy ( poszukujący bezskutecznie pismem z dnia 30 kwietnia 2002 r. nr PS.Pi.8/0540/1/2002 stanowiska prawnego Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej i z tego tytułu przedłużający termin załatwienia sprawy do dnia 31 maja 2002 r.- k. 31-33), mając wątpliwości co do skutków prawnych wyroku Sądu Pracy, winny były zwrócić się do Sądu Rejonowego w P.- Sądu Pracy, o nadesłanie odpisów wyroków Sądów obu instancji wraz z uzasadnieniami. Uwagi organów administracji publicznej obu instancji uszło, że z rubrum wyroku Sądu Rejonowego wynika, że przedmiotem postępowania nie było orzekanie o roszczeniu o przywrócenie D. J. do pracy, a jedynie o: odszkodowaniu za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia; odprawie; brakującej części wynagrodzenia do dnia 6 sierpnia 2001 r. i ekwiwalencie za urlop wypoczynkowy; obowiązku wydania nowego, sprostowanego świadectwa pracy. Z takiego sformułowania przedmiotu postępowania, z twierdzeń Wnioskodawczyni o wypowiedzeniu stosunku pracy w maju 2001 r. za trzymiesięcznym wypowiedzeniem, zawartych w odwołaniu z dnia 18 marca 2002 r. (k. 29) i z sentencji wyroku wynika, że Sąd Pracy rozstrzygał w warunkach art. 60 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r.- kodeks pracy- j.t. Dz.U. 21/98/106 ze zm.- dalej kp). W doktrynie utrwalonym jest pogląd, że jeśli w okresie wypowiedzenia doszło do wadliwego zwolnienia natychmiastowego, niezależnie od rodzaju naruszenia, pracownikowi przysługuje jedynie odszkodowanie do końca okresu wypowiedzenia, nie zaś roszczenie o przywrócenie do pracy ( M. Gersdorf w: ""Kodeks pracy- komentarz" W.Pr. 2002 s. 250 uw. 1). Do pracownika, któremu przyznano odszkodowanie na podstawie przepisów oddziału 6 działu drugiego kp, stosuje się odpowiednio art. 51 § 2 kp, w myśl którego pracownikowi, któremu przyznano odszkodowanie, wlicza się do okresu zatrudnienia okres pozostawania bez pracy, odpowiadający okresowi, za który przyznano odszkodowanie ( art. 61 w zw. z art. 51 § 2 kp). Jednakże nie skutkuje to przywróceniem pracownika do pracy ( bo taką możliwość wyłączył art. 60 kp; także Sąd Pracy wyrokiem z dnia [...] - sygn. [...] nie orzekł o przywróceniu do pracy- w tej sytuacji stosunek pracy ustał z dniem, w którym oświadczenie pracodawcy, oparte na art. 52 kp, doszło do wiadomości pracownika ( in casu- 6 sierpnia 2001 r.- art. 61 kc w zw. z art. 300 kp; A. Świątkowski "Komentarz do kp"- UNIVERSITAS Kraków 2002 t. 1 s. 259). Mimo zatem zasądzenia odszkodowania, oświadczenie pracodawcy o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia wywarło skutek (A. Świątkowski- op.cit. s. 269). Skutkiem oparcia wyroku Sądu Pracy na art. 51 kp jest jedynie fikcja prawna, zgodnie z którą nie uważa się za przerwę w zatrudnieniu, pociągającą za sobą utratę uprawnień uzależnionych od nieprzerwanego zatrudnienia, czasu pozostawania bez pracy wskutek wadliwego wypowiedzenia bądź wadliwego oświadczenia o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika ( M. Gersdorf- op. cit. s.220 uw. 1; A. Świątkowski- op.cit. s. 222-224). Zasadnym okazał się zatem zarzut Skarżącej, że obowiązkiem organów administracji publicznej było wydanie nowej decyzji, uwzględniającej wyrok Sądu Pracy i sprostowane w jego wyniku świadectwo pracy. Każdy bowiem organ państwowy związany jest prawomocnym wyrokiem sądu ( art. 365 § 1 kpc). W sprawie nie doszło do nieważności rejestracji z dnia 10 sierpnia 2001 r. ani do zniweczenia węzła administracyjnoprawnego pomiędzy Wnioskodawczynią a organami administracji publicznej. Organu obu instancji winny były ustalić stan faktyczny, zaistniały z uwzględnieniem powołanego prawomocnego wyroku Sądu Pracy i sprostowanego świadectwa pracy, a następnie dokonać oceny prawnej- czy doszło do przekształcenia pewnego elementu owego stosunku administracyjnoprawnego w tej jedynie części, w której przyznane prawo do zasiłku dla bezrobotnych winno być przesunięte w czasie- z uwzględnieniem owych: prawomocnego wyroku Sądu Pracy i sprostowanego świadectwa pracy. Za takim rozwiązaniem zdawał się opowiadać w swym zapytaniu z dnia 30 kwietnia 2002 r. Wojewoda, formułując pytania: Czy organ I instancji, wydając decyzję z [...], winien był z urzędu przyznać status osoby bezrobotnej od dnia 1.9.2001 r. i prawo do zasiłku od 8.9.2001 r.? Jeśli tak, to czy w aktualnym stanie sprawy jest możliwe naprawienie błędu organu I instancji (przyznanie statusu bezrobotnego od 1.9.2001 r. i prawa do zasiłku od 8.9.2001 r.) i w jakim trybie? Mimo trafnego ujęcia istoty zagadnienia, w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy, z naruszeniem art. 107 § 3 kpa pominął w uzasadnieniu prawnym rozważania w tej materii, choć były konieczne ( Z.Janowicz "Kpa- komentarz" W.Pr. PWN 1999 s.298 uw.7e-g). Podstawą orzekania organów administracji publicznej i sądów nie są poszczególne przepisy, lecz normy prawne, które mogą być dekodowane częstokroć z szeregu przepisów- w tym różnej rangi, znajdujących się w wielu aktach prawnych. Przepis § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 28 lutego 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia rejestracji i ewidencji bezrobotnych oraz innych osób poszukujących pracy (Dz.U. 25/97/131, zm.: 166/98/1236, 111/99/1302, 145/01/1635) ma tylko takie znaczenie, że określa, jakich wymogów dopełnić musi osoba ubiegająca się o rejestrację jako bezrobotna. Jest rzeczą oczywistą, że jeśli dana osoba nie ma możliwości- z przyczyn od niej niezależnych i niezawinionych- złożenia któregokolwiek z dokumentów (np. z uwagi na toczące się postępowanie przed Sądem Pracy), nie może to stanowić przeszkody dla dokonania rejestracji (odpowiednio- wyrok NSA z 1 lipca 2003 r.- sygn. II SA/Po 2853/01). Ani kpa, ani kpc nie znają instytucji "anulowania" oświadczenia woli (k. 23,24 akt administracyjnych), zawartego w piśmie procesowym. Nie ulega wątpliwości, że pismo Wnioskodawczyni z dnia 21 lutego 2001 r. jest podaniem o wznowienie postępowania- zakończonego decyzją z dnia [...] nr [...] - w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 kpa, zawiera bowiem wyraźne wskazanie nowych okoliczności faktycznych, wykazanych prawomocnym wyrokiem Sądu Pracy z dnia 8 listopada 2001 r.- sygn. IV P 390/01 i świadectwem pracy z dnia 12 lutego 2002 r. Skuteczność cofnięcia oświadczenia woli, złożonego w postępowaniu, winna być oceniana w świetle przepisów art. 82 i nast. kc. W orzecznictwie Sądu Najwyższego i w doktrynie utrwalił się pogląd, że wykroczenie organu prowadzącego postępowanie jedynie przeciwko zasadzie ogólnej kpa stanowi dostateczną podstawę wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego; w szczególności naruszenie zasady informowania obywateli jest samoistną i wystarczającą przyczyną uchylenia decyzji, nawet gdy jest ona zgodna z prawem materialnym (J. Borkowski- glosa do wyroku NSA z 22.2.1984- SA/Po 9/84- OSP 12/85/239; W. Taras: "Informowanie obywateli przez administrację"- Ossolineum 1992 s. 178 p.3a i aprobująca glosa do wyroku SN z 23.7.1992- III ARN 40/92- PiP 3/93/112; wyrok SN z 5.8.1992- I PA 5/92; wyrok SN z 23.7.1992- III ARN 40/92 z częściowo krytyczną glosą J. Zimmermanna- PiP 8/93/116). Obowiązek informowania i wyjaśniania stronie przez organ prowadzący postępowanie administracyjne całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych toczącej się sprawy (art. 9 kpa) winien być rozumiany tak szeroko, jak to tylko możliwe. Gdy urzędnik stwierdza lub powinien stwierdzić, że strona zamierza podjąć działania wiążące się dlań z niekorzystnymi skutkami, lub nawet ryzykiem wystąpienia podobnych skutków, urzędnik ma wyraźny obowiązek w możliwie jasny sposób wyjaśnić okoliczności sprawy stronie i równie wyraźnie wskazać na ryzyko, wiążące się z planowanymi działaniami. Jest to jedyny, odpowiadający zasadzie art. 2 Konstytucji RP z 2.4.1997 r. (Dz.U. 78/97/483), sposób rozumienia art. 9 kpa. Z zasady ochrony zaufania obywateli do prawidłowości działań organów administracji i sądów wynika, że nie powinien być narażony na uszczerbek obywatel działający w przekonaniu, iż odnoszące się doń działania ( w tym informacje) organów państwa są prawidłowe i odpowiadają prawu ( aktualny w tej materii wyrok SN z 23.7.1992- PiP 8/93/116). W niniejszej sprawie informacja przekazana Skarżącej była błędna- brak było podstaw do oczekiwania od Wnioskodawczyni "anulowania" pisma z dnia 21.2.2002 r. i nakłaniania Jej do ponownego złożenia dnia 26 lutego 2002 r. wniosku o zarejestrowanie w charakterze bezrobotnej. Jako utrwalone należy ocenić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, że strona nie może ponieść ujemnych konsekwencji błędnych pouczeń ze strony organu (odpowiednio- wyrok NSA z 17.3.1995- III SA 1054/94- Mo.Pod. 9/95/278). Skoro zarzuty skargi okazały się zasadne, skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 200 upsa w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1271 ze zm., należało uwzględnić. /-/ E.Podrazik /-/ E.Makosz-Frymus /-/ M.Dybowski za nieobecnego sędziego /-/ E.Makosz-Frymus tg