II SA/Po 1580/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych-Olszanowska Sędziowie NSA Tadeusz M. Geremek ( spr.) WSA Barbara Koś Protokolant: sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu w dniu 27 października 2004r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzająca ją decyzję Prezydenta Miasta z dnia [...]r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżącego J.G. kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ B. Koś /-/ M. Lorych-Olszanowska /-/ T. M. Geremek Prezydent Miasta, decyzją nr [...] z dnia [...] r. działając na podstawie art. 39 ust. 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym tj. Dz.U. Nr 142 z 2001 r. i art. 151 § 1 kpa w zw. z art. 88 e ust. 2 ustawy z dnia 19 listopada 1999 roku Prawo o działalności gospodarczej ( Dz.U. Nr 101, poz. 1178 z późń. zm.) orzekł o odmowie wykreślenia wpisu do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Prezydenta Miasta, dokonanego w dniu [...]r. pod nr. [...] na skutek zgłoszenia przez J. G., zam. N. S., ul. [...] prowadzenia działalności gospodarczej pod nazwą P.W. "A" wskazującego jako datę rozpoczęcia działalności, wskazującego jako 2.07.2001 roku i dokonania wpisu do ewidencji działalności gospodarczej wskazującego jako datę rozpoczęcia tej działalności 1 lutego 1993r W uzasadnieniu tej decyzji podano, że w dniu 2.07.2001r. J.G. zgłosił w Urzędzie Miejskim w [...] celem wpisania do ewidencji działalności gospodarczej faktu prowadzenia tego rodzaju działalności pod nazwą P. W. "A" w N. S. przy ul. [...]. W dniu 10 lipca 2001r. do przedmiotowej ewidencji został dokonany wpis i to na podstawie art. 88 b ust. 1 ustawy Prawo o działalności gospodarczej, ujawniający J. G. jako prowadzącego wskazaną wyżej działalność. Zgodnie z powołanym wyżej przepisem wnioskodawcy wydano stosowne zaświadczenie o dokonaniu wpisu. Pismem z dnia 14.07.2001r. J. G. zakwestionował wskazaną w zaświadczeniu datę rozpoczęcia działalności gospodarczej i zażądał zmiany wpisu w tej części. Prezydent Miasta w piśmie z dnia 27.07.2001r. odmówił uwzględnienia tego wniosku. J. G. pismem z dnia 10.08.2001r. wniósł o wznowienie postępowania w tej sprawie w oparciu o art. 145 § 1 pkt. 5 kpa podając w uzasadnieniu tego wniosku, co następuje. J. G. i T. G. w dniu 31.12. 2001r. byli wspólnikami spółki cywilnej. Z mocy art. 1 a ust. 3 ustawy z dnia 20.08.1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze sądowym wspólnicy spółek cywilnych będący podmiotami gospodarczymi zostali zobowiązani w terminie do dnia 31.03.2001r. do dostosowania formy wykonywanej działalności gospodarczej do nowo obowiązujących wymogów ustawowych, poprzez zgłoszenie do ewidencji działalności gospodarczej jako indywidualni przedsiębiorcy. W dniu 30.03.2001r. J.G. i T. G. dokonali zgłoszenia do przedmiotowej ewidencji, składając plik dokumentów, w którym znajdowało się m.in. indywidualne zgłoszenie do działalności gospodarczej J.G. W wyniku tego zgłoszenia J.G. nie otrzymał "decyzji" co do prowadzonej przez siebie działalności, zaś "decyzję" taką otrzymał w dniu 17.05.2001r. wyłącznie T. G.. J. G. nie może zgodzić się ze wskazaną w dokonanym wpisie datą rozpoczęcia działalności gospodarczej na dzień 2.07.2001r. zamiast 1.02.1993r. od której to daty prowadzi faktycznie tę działalność. Wpływ w dniu 30.03.2001r. pliku dokumentów, w którym znajdowało się zgłoszenie do ewidencji działalności J. G. potwierdzony został przez Urząd Miejski na jednym ze składanych pism. Wobec powyższego- zdaniem J. G.- błędne jest ustalenie organu ewidencyjnego, że zgłoszenie do ewidencji nastąpiło dopiero w dniu 2.07.2001r. W odpowiedzi na powyższe organ ewidencyjny pismem z dnia 5.09.2001r. poinformował J. G. o braku podstaw do wznowienia postępowania w tej sprawie. J. G. traktując to pismo jako decyzję administracyjną wniósł w dniu 26.09.2001r. odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego, które nie rozpatrując sprawy merytorycznie- uchyliło ją z powodu sprzeczności z art. 149 § 1 i 2 kpa. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ odwoławczy podał, że w świetle powołanych przepisów ocena wystąpienia w sprawie przesłanek przed wydaniem (w oparciu o art. 149 § 1 kpa) postanowienia o wznowieniu postępowania jest niedopuszczalna, co skutkowało wadliwością tej decyzji. Rozpatrując ponownie wniosek J.G. z dnia 10.08.2001r. organ ewidencyjny postanowieniem z dnia [...]r. wszczął postępowanie w sprawie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, dokonanego pod nr [...] na skutek zgłoszenia J.G. W toku postępowania przesłuchano J.G. w charakterze strony a następnie na podstawie art.105 § 1 kpa organ ewidencyjny, decyzją z dnia [...]r. umorzył postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość, bowiem jak wskazał w uzasadnieniu sprawa objęta wnioskiem jest sprawą zakończoną czynnością materialno-techniczną i z tego względu nie stosuje się do niej instytucji wznowienia postępowania. W wyniku odwołania się od tej decyzji - Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...]r. uwzględniło to odwołalnie przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, wskazując w uzasadnieniu swojej decyzji m.in. z mocy art. 88 e ust. 2 i 3 cyt. ustawy w sprawie znajdował także zastosowanie przepis art. 145 kpa ponieważ z twierdzeń strony wynikało, że wpis do ewidencji działalności gospodarczej dokonany został z naruszeniem prawa. Rozpatrując sprawę po raz kolejny organ I instancji dokonał kwalifikacji prawnej wniosku z dnia 10.08.2001r. o wznowienie postępowania w sprawie zgłoszenia wpisu do ewidencji działalności gospodarczej zgodnie z intencją strony, wynikającej z wniosku oraz z dodatkowych wyjaśnień, jakie organ od SA od strony uzyskał. Mając powyższe na uwadze a także wskazania SKO organ I instancji uznał wniosek J. G. z dnia 10.08.2001r. o wznowienie postępowania za żądanie wykreślenia wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, wskazującego jako datę podjęcia przez niego działalności gospodarczej pod nazwą P.W. "A" dzień 2 lipca 2001 r., na zasadzie art. 88 e ust. 2 i 3 Prawo o działalności gospodarczej, jako wpisu dokonanego przez organ ewidencyjny z naruszeniem prawa a następnie wykreślenie tego wpisu i dokonanie wpisu ponownego ze wskazaniem daty podjęcia działalności gospodarczej przez J. G. w dniu 1 lutego 1993 r. Organ I instancji wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 88 e ust. 2 cyt. ustawy Prawo o działalności gospodarczej, wpis do ewidencji działalności gospodarczej podlega wykreśleniu, gdy organ dokonał go z naruszeniem prawa i w takim przypadku znajdują zastosowanie odpowiednie przepisy kpa dot. wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności. Zdaniem organu I instancji był on władny we własnym zakresie uwzględnić przesłanki z art. 145 kpa, które zbadał przy czym strona powoływała się na wystąpienie przesłanki z art. 145 kpa § 5 kpa. Jako nowe fakty i dowody nieznane Organowi ewidencyjnemu w chwili dokonania wpisu strona wskazała fakt dokonania zgłoszenia do ewidencji w dniu 30.03.2001 r. oraz dokument zgłoszenia, który nie został potwierdzony w Urzędzie Miejskim. Przesłuchany w tym zakresie J.G. podtrzymał podnoszone w toku postępowania twierdzenia, co do okoliczności faktycznych sprawy a mianowicie, że w dniu 30.03.2001r. złożył w Urzędzie Miejskim plik dokumentów zawierających m.in. jego zgłoszenie do ewidencji działalności gospodarczej jako indywidualnego przedsiębiorcy. Oceniając wskazany dowód organ I instancji nie dał wiary zeznaniom strony, ponieważ w sprawie nie występował jakikolwiek materiał potwierdzający to twierdzenie. Zdaniem organu I instancji nawet gdyby przyjąć, ze strona miała zamiar wywiązać się z przedmiotowego obowiązku to jednak nie dołożyła należytej staranności, bowiem składając plik dokumentów powinna była uzyskać potwierdzenie przez organ ewidencyjny własnego wniosku. J. G. odwołał się od powyższej decyzji wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Odwołujący się zarzucił powyższej decyzji naruszenie art. 88 e ust. 1 i 2 ustawy prawo o działalności gospodarczej. W uzasadnieniu odwołania J.G. podkreślił, że organ I instancji nie przyjmuje do wiadomości, że prowadzi on nieprzerwanie działalność gospodarczą od 1.02.1993 r. i gdyby nie przepisy wprowadzające o Krajowym Rejestrze Sądowym to forma tej działalności pozostawałaby niezmieniona. Zdaniem odwołującego się organ ewidencyjny cały ciężar nie wywiązania się przez niego z obowiązku dostosowania formy wykonywanej działalności przerzuca na niego, pomimo, że na organie administracji spoczywał obowiązek potwierdzenia składanych przez niego dokumentów. Odwołujący się zaniedbał obowiązku zachowania należytej staranności skoro po otrzymaniu decyzji przez T.G. zainteresował się on przyczynami braku decyzji dot. jego wpisu. W ocenie J.G. organ I instancji przeprowadził niepełne postępowanie i nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją nr [...] z dnia [...] r. - utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i stanowisko prawne Prezydenta Miasta, podkreślając m. in. że wbrew twierdzeniom J.G. w pliku dokumentów złożonych przez niego w Urzędzie Miejskim w dniu 30.03.2001 r. Natomiast jedynym zgłoszeniem, które wpłynęło do organu ewidencyjnego było zgłoszenie z dnia 16.03.2001 r. z datą wpływu 2.07.2001 r. Organ odwoławczy uznał, że ustalenia organu I instancji są prawidłowe i spójne zważywszy chociażby na chronologię dokumentów składających się na akta administracyjne i kolejności podejmowanych przez organ czynności. W skardze do sądu administracyjnego J.G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie art. 88e ust. 2 i 3 ustawy z dnia 11 listopada 1999 r. Prawo o działalności gospodarczej. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł okoliczności i argumenty podobne jak w toku dotychczasowego postępowania. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga J. G. zasługuje na uwzględnienie. W szczególności trafny jest zarzut skarżącego naruszenia w toku postępowania przez organy administracyjne obu instancji zasad określonych w przepisach art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 kodeksu postępowania administracyjnego. Z niespornych okoliczności niniejszej sprawy wynika, że skarżący wraz z synem T. G. (wcześniej jeszcze z Z. Ż.) w dniu 31.12.2000 r. prowadzili działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej pod nazwą P. W. "A" W tej sytuacji stosownie do dyspozycji wynikającej z treści art. 1a ust. 3 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. nr 121 poz. 770) obaj wspólnicy spółki cywilnej zostali zobowiązani do dostosowania formy prowadzenia tej działalności do wymogów powołanej ustawy poprzez zgłoszenie do ewidencji działalności gospodarczej jako indywidualni przedsiębiorcy i to w terminie 3 miesięcy. Z materiałów niniejszej sprawy wynika jednoznacznie, że skarżący niewątpliwie zamierzał wywiązać się z przedmiotowego obowiązku (co również przyznaje organ administracji) jednakże kwestią sporną w toku postępowania była okoliczność złożenia przez niego w zakreślonym terminie zgłoszenia ewidencyjnego. Niespornym jest, że w odniesieniu do T.G. stosowne zgłoszenie zostało dokonane prawidłowo w związku z czym otrzymał on w dniu 17.5.2001 r. decyzję o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej jako indywidualny przedsiębiorca. Organy obu instancji nie przyjęły za prawdziwe twierdzeń skarżącego, który konsekwentnie od początku postępowania podnosił, że złożył wymagane zgłoszenie ewidencyjne w terminie tj. w dniu 30.08.2001 r. wraz z plikiem pozostałych dokumentów z tym jednak, że potwierdzenie odbioru (tzw. prezentata) została uwidoczniona tylko na jednym dokumencie. Zdaniem organu odwoławczego ustalenia organu ewidencyjnego są spójne i oparte na materiałach dowodowych sprawy. W ocenie Sądu stanowisko organu odwoławczego nie jest trafne i wynika z jednostronnej oceny ujawnionych, ale i niepełnych okoliczności sprawy, przy czym w toku postępowania wszelkie wątpliwości zostały ocenione w sposób niekorzystny dla skarżącego. Organ administracji ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa). W sprawie niniejszej brak jest jednoznacznych dowodów wskazujących na fakt, że skarżący istotnie w dniu 30.03.2001 r. nie złożył przedmiotowego zgłoszenia ewidencyjnego. Przemawia za tym okoliczność, że J.G. był świadomy ciążącego na nim w tym zakresie obowiązku a w szczególności, że jego syn T. współdziałający z nim w tej działalności złożył prawidłowe zgłoszenie ewidencyjne w terminie. Zważyć również należy, że w aktach sprawy (k. 6) widnieje zgłoszenie do ewidencji działalności gospodarczej (z datą wpływu 30.03.2001 r.) wprawdzie na nazwisko T.G., jednakże zostało ono podpisane również przez J. G. W tych okolicznościach skoro organ ewidencyjny nie mógł uznać tego zgłoszenia jako odnoszącego się do dwóch osób tj. T.G. i J.G. to powinien on uznać to zgłoszenie jako zawierające braki formalne i wezwać skarżącego do usunięcia tych braków w terminie 7 dni z pouczeniem o konsekwencjach nieusunięcia tych braków w terminie (art. 64 § 2 kpa). Podnieść należy również, że organ administracji jako dowód winien dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy art. 75 § 1 kpa). Tymczasem organ ewidencyjny z góry wykluczył możliwość, że zgłoszenie mogło do niego wpłynąć nie uzasadniając na jakich przesłankach opiera tą pewność, że okoliczności sprawy takiej pewności nie mogą stwarzać. Jeżeli po wyczerpaniu środków dowodowych lub z powodu ich braku pozostały niewyjaśnione fakty istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, organ administracji dla ich wyjaśnienia powinien przesłuchać stronę. W niniejszej sprawie - w ponownym postępowaniu - organ I instancji powinien szczegółowo przesłuchać stronę a także T.G. na okoliczność złożenia wniosku ewidencyjnego skarżącego. Skarżący powinien mieć również możliwości wskazania ewent. innych dowodów dotyczących przedmiotowej kwestii. Dopiero po tak uzupełnionym postępowaniu organ ewidencyjny powinien ocenić przy uwzględnieniu całokształtu materiałów sprawy, czy skarżący dokonał prawidłowo spornego zgłoszenia ewidencyjnego. Uznając zatem, że aktualne wyniki postępowania nie dają podstaw do jednoznacznego rozstrzygnięcia sprawy, Sąd w oparciu o art. 145 § 1 ust. 2 pkt. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 153 poz. 1271) należało orzec jak w pkt. 1 wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana na podstawie art. 152 cyt. wyżej ustawy. /-/ B. Koś /-/ M. Lorych-Olszanowska /-/ T.M. Geremek