II SA/Po 162/07

WyrokWSA w Poznaniu2007-07-19

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Jolanta Szaniecka, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przeznacza grunty właściciela pod zieleń lub drogę, narusza jego interes prawny lub uprawnienia, jeśli właściciel nie wyraził na to zgody i podnosi kwestie niezwiązane bezpośrednio z planem (np. skanalizowanie rowu)?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie narusza interesu prawnego ani uprawnień właściciela tylko dlatego, że przeznacza jego grunty pod zieleń lub drogę, jeśli nie jest sprzeczna z innymi przepisami powszechnie obowiązującymi, a procedura jej uchwalenia była zgodna z prawem. Zmiana przeznaczenia terenu nie wymaga zgody właściciela, a ewentualne szkody lub obniżenie wartości nieruchomości mogą być dochodzone na podstawie przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Kwestie niezwiązane bezpośrednio z planem, jak skanalizowanie rowu, nie stanowią podstawy do uchylenia uchwały.
Stan faktyczny
Skarżący, właściciele działek przeznaczonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zieleń i drogę, wnieśli skargę na uchwałę Rady Miejskiej, twierdząc, że narusza ona ich interes prawny i uprawnienia. Podnosili, że nie wyrażali zgody na takie przeznaczenie, a plan nie został z nimi uzgodniony. Dodatkowo wskazywali na potrzebę skanalizowania rowu płynącego przez ich działki. Rada Miasta wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że skarżący sami wnioskowali o zmianę przeznaczenia terenów pod budownictwo, a kwestia skanalizowania rowu nie była przedmiotem uchwały.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Protokolant St. sekretarz sądowy Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 19 lipca 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi I. i M. P. na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oddala skargę. /-/ E. Podrazik /-/ W. Batorowicz /-/ J. Szaniecka I. i M. P. wnieśli pismem z dnia [...] marca 2007 r. skargę na uchwałę Rady Miejskiej z dnia [...] października 2006 r., Nr [...] w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta T.. W uzasadnieniu skarżący podali, iż są właścicielami działek nr geod. [...],[...] i [...] objętych przedmiotowym planem. Zdaniem skarżących postanowienia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego stanowią naruszenie ich interesu prawnego i przysługujących im uprawnień. Działki, których skarżący są właścicielami zostały bowiem przeznaczone odpowiednio: działki nr [...] i [...] pod zieleńce, a działka nr [...] pod drogę oraz jako teren pod zabudowę. Skarżący podnoszą, iż nie wnosili o przekwalifikowanie należący do nich gruntów rolnych na działki budowlane, nie wyrażali także zgody na zaplanowanie terenów budowlanych w takim kształcie, w jakim zostało to przyjęte w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a przyjęty plan nie został ze skarżącymi uzgodniony. Skarżący podkreślają także, iż od 1997 r. składają do organów gminy wnioski o skanalizowanie ścieków ulicznych i sanitarnych, które płyną rowem przez działki należące do skarżący, co zlikwiduje zagrożenia sanitarne i epidemiologiczne i pozwoli na korzystniejsze zagospodarowanie terenu, na którym znajdują się działki skarżących. W związku z powyższym skarżący domagają się wyłączenia należących do nich nieruchomości spod regulacji wprowadzonej kwestionowanym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, do czasu skanalizowania rowu rurami. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta T. wniosła o oddalenie skargi. W uzasadnieniu wskazano, iż skarżący sami wnosili o zmianę przeznaczenia należący do nich terenów i przeznaczenie ich pod budownictwo mieszkaniowe - wniosek z dnia [...] lipca 2004 r. Jednak ze względu na istniejące na przedmiotowym terenie zainwestowanie oraz warunki gruntowo-wodne, w szczególności zaś otwarty ciek wodny oraz tereny zieleni w sąsiedztwie tego rowu, przeznaczenie całości tych terenów pod budownictwo mieszkaniowe nie jest możliwe. W trakcie prac planistyczny uwzględniono w miarę możliwości wnioski skarżących, ograniczając do niezbędnego minimum przeznaczenie na zieleń terenów znajdujących się na działkach do nich należących. Rada Miasta wskazała także, iż zastrzeżenia zgłaszane przez I. i M. P. dotyczyły przede wszystkim nie rozwiązań przyjętych w planie, a kwestii skanalizowania otwartego cieku wodnego znajdującego się na działkach należnych do skarżących. Kwestia ta ze względów finansowych nie mogła być dotychczas załatwiona w sposób satysfakcjonujący skarżących. W toku postępowania organ wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na jej złożenie po terminie z art. 53 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Na wstępie stwierdzić należy, iż w ocenie Sądu skarżący wyczerpali tryb określony w art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. Nr 142, poz. 1591 z 2001 r. ze zm.) warunkujący dopuszczalność skargi, a skarga została złożona w przewidzianym ustawowo terminie, bowiem za prawidłowo złożone wezwanie do usunięcia naruszenia prawa uznać można dopiero pismo skarżących z dnia [...].02.2007 r. skierowane do Rady Miasta w T. poprzez przewodniczącego tej Rady. Oceniając zarzuty skargi in meriti zauważyć należy, iż stosownie do przepisu art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. Nr 142, poz. 1591 z 2001 r. ze zm.) każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Zgodnie z orzecznictwem oraz poglądami prezentowanymi w doktrynie naruszenie interesu prawnego, o jakim mowa w art. 101 ustawy o samorządzie gminnym musi mieć charakter obiektywny, musi ono polegać na nieprzestrzeganiu przez organ norm prawnych powszechnie obowiązujących. Zaskarżeniu podlega uchwała organu gminy niezgodna z prawem i jednocześnie godząca w sferę prawną skarżącego - wywołująca dla niego negatywne konsekwencje prawne np. zniesienia, ograniczenia czy uniemożliwienia realizacji jego uprawnienia, interesu prawnego. O powodzeniu skargi przesądza wobec tego wykazanie naruszenia przez organ gminy konkretnego przepisu prawa materialnego, wpływającego negatywnie na sytuację prawną skarżącego. Gmina uchwalając miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego i określając w nim przeznaczenie i dopuszczalny sposób zagospodarowania poszczególnych terenów znajdujących się w obrębie jej terytorium, działa w ramach przysługującego jej władztwa planistycznego. O ile więc zawarte w uchwale w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego rozstrzygnięcia, co do przeznaczenia (funkcji) poszczególnych terenów w obrębie gminny, nie pozostają w sprzeczności z innymi przepisami powszechnie obowiązującymi, a procedura zmierzająca do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego została przeprowadzana zgodnie z wymogami określonymi przepisami ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, to nie można zasadnie utrzymywać, iż doszło do naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia tylko przez sam fakt, iż skarżący ma inną wizję zagospodarowania danego terenu, niż ta zawarta w uchwale w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Należy wskazać, iż należące do skarżących nieruchomości, których zmiana przeznaczenia jest przedmiotem rozpatrywanej skargi, stanowią gruntu orne, użytki rolne zabudowane, nieużytki oraz rowy. Zmiana przeznaczenia terenu, na którym znajdują się działki skarżących z gruntów o przeznaczeniu pod uprawy rolne na grunty przeznaczone pod zabudowę, nie narusza w jakikolwiek sposób interesu prawnego czy uprawnień przysługujących skarżącym wynikających z ich prawa własności nieruchomości. Taka zmiana przeznaczenia nie powoduje bowiem jakichkolwiek zmian w dotychczasowym sposobie korzystania z nieruchomości, nie nadkłada też na skarżących dodatkowych obowiązków, a nadto powoduje korzystną dla skarżących zmianę wartości należących do nich nieruchomości. Podkreślić przy tym należy, iż sama zmiana przeznaczenia danego terenu na teren pod zabudowę, nie wyklucza możliwości dalszego wykorzystywania tego terenu w celu prowadzenia działalności rolniczej, natomiast to czy skarżący skorzysta z możliwości zabudowy tak przekształconego terenu zależy wyłącznie od jego woli. Zauważyć również należy, iż zmiana przeznaczenia terenu dokonywana poprzez uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest uzależniona od zgody właścicieli tych nieruchomości na dokonanie takiej zmiany. Zmiana tak tworzy nową sytuację prawną, natomiast w przypadku, w którym uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego spowoduje, iż korzystanie w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem z nieruchomości lub jej części stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, to właścicielowi nieruchomości przysługują uprawnienia określone w art. 36 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym tj. żądanie wykupu nieruchomości lub odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę. Ustęp 3 cytowanego artykułu daje również możliwość dochodzenia odszkodowania za obniżenie wartości nieruchomości, które miało miejsce w wyniku uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w przypadku sprzedaży takiej nieruchomości. Podnoszona przez skarżących kwestia skanalizowania rowu znajdującego się na należących do nich działkach nie była przedmiotem zaskarżonej uchwały w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i pozostaje bez związku z przeprowadzoną procedurą planistyczną oraz postanowieniami planu zmieniającymi przeznaczenie terenów objętych miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Braku istnienia związku pomiędzy tymi kwestiami skarżący są świadomi, co potwierdził M.P. na rozprawie dnia [...] lipca 2007 r. Podkreślić należy, iż w kwestionowanym miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego tereny działek nr [...] i [...] w znacznej części przeznaczono pod funkcję mieszkaniową oznaczoną symbolami 44MN i 47MN. Tylko w niewielkim zakresie tereny te przeznaczono pod tereny zieleni oznaczone symbolami 10Z i 11Z. Funkcja zieleni ekologicznej i izolacyjnej związana jest z istniejącym w bezpośrednim sąsiedztwie tych terenów ciekiem wodnym, oznaczonym w planie symbolem 15WS. Jednocześnie plan przewiduje, iż tereny objęte jednostką 10Z mogą być dzielone i łączone z terenami budowlanymi. Natomiast działka nr [...] stanowi istniejący ciek wodny i objęta jest jako teren wód powierzchniowych symbolem 15WS. Powyższe rozwiązania przyjęte w kwestionowanym planie uznać należy za racjonalne, mieszczące się w zakresie władztwa planistycznego gminy. Rozwiązania te są zgodne z obowiązującym Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta T.. W toku postępowania planistycznego nie doszło do naruszeń wymienionych w art. 28 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd rozpoznając sprawę nie dopatrzył się naruszeń prawa materialnego, a także przepisów procedury planistycznej, które w efekcie powodowałyby naruszenie interesu prawnego lub uprawnień przysługujących skarżącym. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę należało oddalić. /-/ J. Szaniecka /-/ W. Batorowicz /-/ E. Podrazik

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło