II SA/Po 1694/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Walentyna Długaszewska (spr.) Sędziowie WSA Marzenna Kosewska WSA Maria Kwiecińska Protokolant: sekr. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu w dniu 01 grudnia 2005r. przy udziale sprawy ze skargi A.S. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania o d d a l a s k a r g ę. /-/ M. Kwiecińska /-/ W. Długaszewska /-/ M. Kosewska Burmistrz Gminy, decyzją z dnia [...] roku, wydaną na podstawie art. 15 ust.2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. Nr 87, poz. 960 z 2001 roku ze zm.), po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, na wniosek G. S., orzekł o odmowie wymeldowania A.S. z pobytu stałego z lokalu położonego w Z. [...] gmina K.. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że A.S. nie zamieszkiwał w miejscu pobytu stałego w związku z charakterem pracy ( delegacje). Ponadto z oświadczenia żony wynika , że zabrał część rzeczy osobistych. Organ I instancji powołał się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 kwietnia 2001 roku, zgodnie z którym przesłanka opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu stałego w rozumieniu art. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych jest spełniona jeżeli opuszczenie to ma charakter trwały i jest dobrowolne. G. S. odwołała się od wskazanej wyżej decyzji. W odwołaniu wskazała, że A. S. opuścił dobrowolnie mieszkanie. Wojewoda decyzją z dnia [...] roku, wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w zw. z art. 15 ust.2 ustawy z 10.04.1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (Dz. U. z 2001 r. Nr 87, póz. 960), oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego, po rozpatrzeniu odwołania W.G., uchylił zaskarżoną decyzję w całości i orzekł o wymeldowaniu A. S. z pobytu stałego z lokalu położonego w Z. [...] gmina K.. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż z uwagi na fakt, że zainteresowany od [...] roku faktycznie nie przebywa w sposób stały w miejscu stałego zameldowania, które opuścił – co zostało potwierdzone przez uczestników postępowania ( wnioskodawczynię, świadków K. W. i M. N., organ Policji a nawet przez samego zainteresowanego), organ odwoławczy uznał, że spełnione zostały przesłanki konieczne do dokonania wymeldowania. Jak wskazał organ, argumenty (utrudnianie pobytu , praca w delegacji) podnoszone przez A. S. w toku prowadzonego postępowania przez organ I instancji nie mogą mieć wpływu na odmienną ocenę stanu faktycznego w sytuacji, gdy zainteresowany nie przebywa na stałe w przedmiotowym lokalu od dłuższego czasu, tworząc fikcję meldunkową, co zostało bez wątpienia udowodnione. Gdyby nawet przyjąć, że opuszczenie lokalu nie było dobrowolne oraz korzystanie z mieszkania jest utrudniane, jak oświadcza zainteresowany (brak klucza do drzwi wejściowych, awantury), to brak ze strony zainteresowanego podjęcia skutecznych środków prawnych (art. 344 §1 i 2 Kodeksu cywilnego – przywrócenie naruszonego posiadania mieszkania przez sąd),umożliwiających powrót do lokalu, świadczy, że godził się na zaistniałą sytuację. Organ wskazał również, że przepisy o ewidencji w pierwszym rzędzie pełnią funkcję rejestracyjną, co oznacza, iż zameldowanie następuje głównie po to, by w interesie państwa rejestrować miejsce faktycznego pobytu obywateli. Organ meldunkowy nie jest uprawniony do rozstrzygania spraw rodzinnych, mieszkaniowych czy też majątkowych. Także badanie przyczyn, z powodu których osoba podlegająca wymeldowaniu nie może dopełnić obowiązku meldunkowego w nowym miejscu pobytu wykracza poza ramy koniecznych, powyższych ustaleń, niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy o wymeldowanie. A. S. wniósł skargę na decyzję Wojewody, wnosząc o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi podniósł, iż wbrew twierdzeniom Wojewody, lokalu mieszkalnego w Z. nie opuścił w sposób trwały, a jedynie na okres czasowy – tylko na czas wykonywania pracy w tzw. delegacji. Z miejsca czasowego pobytu w P. było znacznie bliżej do pracy niż z Z.. Jednakże w lokalu mieszkalnym w Z. pozostawił część swoich rzeczy osobistych, w szczególności ubrań, po które od czasu do czasu przyjeżdżał, zostawiając jednocześnie inne rzeczy, które były aktualnie nieprzydatne. Będąc w Z. brał również kąpiel. Skarżący wskazał również, iż wbrew twierdzeniom Wojewody lokalu mieszkalnego w Z. nie opuścił dobrowolnie. W/w mieszkanie zmuszony był opuścić wskutek ciągłych awantur wywoływanych przez małżonkę i jej rodzinę. Gdy tylko przychodził do domu. Jest oczywiste, że w takich warunkach trudno było zamieszkiwać. Wojewoda, w odpowiedzi na skargę, wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 roku o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( Dz. U. Nr 87, poz. 960 z 2001 roku ze zm.), organ gminy wydaje na wniosek strony lub z urzędu decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 2 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Zgodnie z art. 1 ust. 2 wskazanej ustawy ewidencja ludności polega na rejestracji danych o miejscu pobytu osób. Dla zapewnienia zgodności pomiędzy stanem faktycznym, a zapisami w ewidencji ludności niezbędne jest, aby organy meldunkowe mogły wymuszać na obywatelu pewne czynności służące rejestracji miejsca pobytu osoby podlegającej obowiązkowi meldunkowemu lub też poprzez rozstrzygnięcia własne zastępować takie czynności w celu uzyskania zgodności pomiędzy ewidencją, a istniejącym stanem rzeczy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 25.04.2003r.V SA 3657/02 Wspólnota 2004/8/55). Wymeldowanie jest więc wyłącznie aktem rejestracji danych o ustaniu pobytu określonej osoby w dotychczasowym miejscu zamieszkania i o jego opuszczeniu. Jak wynika z zaskarżonej decyzji, organ administracji II Instancji, rozpoznając odwołanie wniesione przez G.S., na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego i poczynionych ustaleń przyjął, iż A.S. nie zamieszkuje w spornym lokalu w Z. [...] gmina K.. Jednocześnie organ uznał, że okoliczności podnoszone przez skarżącego, takie jak utrudnianie mu pobytu, awantury, praca w delegacji, nie mogą mieć wpływu na odmienną ocenę stanu faktycznego w sytuacji, gdy zainteresowany nie przebywa na stałe w przedmiotowym lokalu od dłuższego czasu, tworząc fikcję meldunkową. W ocenie Sądu, stanowisko organu II instancji jest uzasadnione w świetle zgromadzonego materiału dowodowego (zeznania wnioskodawczyni G.S., świadków E. L., R.B.– sąsiadów, informacji Policji, informacji Przedsiębiorstwa "A" w K., które potwierdziło pracę skarżącego w delegacji, ale tylko w okresie od [...] roku do [...] roku ). Zauważyć również należy, iż nawet świadkowie zawnioskowani przez skarżącego potwierdzają fakt braku jego stałego zamieszkiwania w mieszkaniu w Z.. K.W. potwierdziła, że skarżący zamieszkiwał w jej mieszkaniu od [...] roku do połowy [...] roku, wskazując , iż głównym powodem pobytu A. S. w jej mieszkaniu był fakt, że małżonka A. S. nie wpuszczała go do domu. Przyczyną zaś takiej sytuacji były konflikty rodzinne. A. S., według zeznań świadka, twierdził, że nie może tam przebywać ponieważ każdorazowo jego małżonka wszczynała awantury. Jednocześnie jednak świadek zeznała, że A.S. jeździł do Z. co tydzień, po to, żeby się wykąpać i zabrać rzeczy osobiste do przebrania. Również świadek M.N. potwierdził, że skarżący przebywał u swojej krewnej K. W., ponieważ miał łatwiejszy dojazd do pracy oraz złą atmosferę we własnym mieszkaniu w Z.. Jak zeznał świadek, pobyt w P. nie był dobrowolny tylko wynikał z potrzeby spokoju. Świadek potwierdził również, że skarżący jeździł do Z. po rzeczy osobiste. Ponadto, również sam skarżący we wniesionej skardze, potwierdził fakt opuszczenia mieszkania w Z., podnosząc, że był zmuszony opuścić mieszkanie wskutek ciągłych awantur wywoływanych przez małżonkę i jej rodzinę. Jak wskazał, trudno było w takich warunkach zamieszkiwać. W tej sytuacji, jak wskazał, jest oczywiste, iż musiał sobie znaleźć jakieś inne tymczasowe miejsce zamieszkania, licząc, iż z czasem konflikty z żoną i jej rodziną ustaną i będzie mógł w Z. spokojnie zamieszkiwać. Wskazane wyżej okoliczności, w szczególności fakt, iż skarżący od czasu do czasu przyjeżdżał do Z. tylko po to, aby zabrać rzeczy do ubrania na zmianę, nie partycypował w kosztach utrzymania mieszkania, na co wskazała wnioskodawczyni, świadczą o tym, iż mieszkanie w Z. przestało być dla skarżącego jego centrum życiowym. Fakt opuszczenia zatem przez skarżącego mieszkania w Z. w [...] roku, jak słusznie przyjął organ II instancji, nie budzi wątpliwości. Pozostaje zatem rozważyć , czy w sposób właściwy organ administracji ocenił okoliczności opuszczenia przez skarżącego mieszkania w Z.. Zgodnie bowiem z utrwalonym już w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem, spełnienie przesłanki opuszczenia przez zainteresowaną osobę dotychczasowego miejsca pobytu stałego następuje wówczas, gdy jest ono dobrowolne i wynika z jej własnej woli, a nie z powodu bezprawnych działań lub zachowań innych osób. W świetle dokonanych przez organy ustaleń, nie ulega wątpliwości, iż przyczyną opuszczenia mieszkania w przez skarżącego w [...] roku nie była jego praca w delegacji, jak twierdził. Z informacji zakładu pracy skarżącego wynika bowiem, iż pracę taką wykonywał dopiero od [...] roku. Nie jest również prawdą, aby wnioskodawczyni zabraniała skarżącemu dostępu do mieszkania. Sam skarżący wskazał bowiem , iż przyjeżdżał do Z., aby zmienić ubrania. Będąc w Z. brał również kąpiel. Jak wynika ze skargi, skarżący nadal posiada do tego mieszkania klucze. Skarżący sam również przyznał, iż nie podejmował żadnych środków prawnych celem ochrony swoich interesów, mając nadzieje, iż po zakończeniu pracy w delegacji stosunki z żoną i jej rodziną powrócą do normalności. Wynika zatem, iż organ odwoławczy w sposób właściwy ocenił zachowanie skarżącego, uznając, iż opuścił on dobrowolnie wspólne mieszkanie w Z. Wprawdzie, jak twierdzi skarżący, awantury z żoną, powodowały, że trudno było w takich warunkach zamieszkiwać, jednak nie zmienia to oceny , iż skarżący sam zdecydował o znalezieniu sobie innego miejsca zamieszkania, co wyraźnie potwierdza on sam, jak i wskazani przez niego świadkowie. Skarżący, jak wskazano w decyzji Wojewody, godził się na zaistniałą sytuację, co z kolei potwierdza fakt, iż nie podejmował żadnych środków , aby powrócić do mieszkania w Z.. Nie toczyło się żadne postępowanie przed sądami lub organami prokuratury, podczas którego mogło nastąpić ustalenie charakteru i przyczyn opuszczenia lokalu przez skarżącego. W sprawie brak również dowodów świadczących o uniemożliwianiu skarżącemu dostępu do lokalu. Przeciwnie, sam skarżący wskazał, że od czasu do czasu przyjeżdżał do Z. po rzeczy, brał kąpiel, posiada do tego mieszkania klucze, na co wskazano już wyżej. Ponadto , zauważyć również należy, iż w piśmie Policji z dnia [...] roku, wskazano, że skarżący od [...] roku nie przebywał pod adresem zameldowania, jedynie w dniu [...] roku przebywał w domu, skąd po wszczęciu awantury domowej został zatrzymany do wytrzeźwienia. Nie jest zatem oczywiste, iż przyczyną konfliktów było wyłącznie zachowanie wnioskodawczyni. W tym stanie rzeczy, Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Wojewoda , uchylając decyzję organu I instancji i orzekając o wymeldowaniu skarżącego, zasadnie uznał, że w sprawie niniejszej została spełniona przesłanka wynikająca z art. 15 ust 2, tj. opuszczenie przez skarżącego miejsca pobytu stałego bez dokonania obowiązku wymeldowania się, co uzasadniało wymeldowanie skarżącego z mieszkania położonego w Z. [...] gmina K.. Wobec powyższego, Sąd na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) oddalił skargę. /-/M. Kosewska /-/W. Długaszewska /-/M. Kwiecińska