II SA/Po 181/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędziowie Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 czerwca 2016 r. sprawy ze skargi A. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] 2016 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania; oddala skargę Prezydent Miasta P. decyzją z [...] 2015 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2013r., poz. 267 ze zm., dalej: k.p.a.) w związku art. 14 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 163 ze zm., dalej: u.p.s.), po rozpatrzeniu sprawy z wniosku A. G. z 1 października 2015 r. umorzył postępowanie w sprawie przyznania pomocy finansowej na uregulowanie zaległości czynszowych od stycznia 2011 r. do lipca 2015 r., gdyż sprawa została zakończona ostatecznymi decyzjami organów administracji oraz prawomocnymi wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, a sytuacja bytowa wnioskodawcy nie uległa zmianie od czasu wydania ww. decyzji. Odwołanie wniósł A. G. domagając się realizacji porozumienia zawartego w 2010 r. w ramach którego pracownicy organu pomocy społecznej zobowiązali się opłacać za niego czynsz i rachunki za energię elektryczną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z [...] 2016 r.. nr [...], wydaną na podstawie art. 127 § 2 k.p.a. oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w związku z art. 14 u.p.s., utrzymało zaskarżoną decyzję organu I instancji w mocy. W motywach rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że sprawy przyznania pomocy finansowej na spłatę zaległości czynszowych za okres od stycznia 2011 r. do lipca 2015 r. zostały ostatecznie rozstrzygnięte w innych sprawach dotyczących zadłużenia czynszowego, w których wydano rozstrzygnięcia: 1. co do okresu od stycznia 2011 r. do lipca 2011 r. zapadł prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w dniu 4 kwietnia 2012 r. (II SA/Po 186/12) oddalający skargę A. G. wniesioną na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] 2011 r., nr [...], którą utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2001 r., nr [...] odmawiającą przyznania A. G. pomocy finansowej na opłacenie czynszu w miesiącu lipcu 2011 r. i zaległości czynszowych od stycznia 2011 r. do lipca 2011 r. w kwocie 370,33 zł. 2. co do okresu od sierpnia 2011 r. do grudnia 2013 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2014 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy finansowej na uregulowanie zaległości czynszowych od sierpnia 2011 r. do grudnia 2011 r. i na rok 2013, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2014 r., nr [...] decyzję tę utrzymało w mocy. Skargę na decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył Pan A. G. w dniu 28 października 2014 r. 3. co do okresu od stycznia 2014 r. do marca 2014 r. Prezydent Miasta P. wydał w dniu [...] 2014 r. decyzję nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy finansowej na uregulowanie zaległości czynszowych za miesiące styczeń, luty i marzec 2014 r., która została uchylona decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] 2014 r., nr [...]. W dniu [...] 2014 r. po ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji wydał decyzję nr [...], którą po złożeniu odwołania przez A. G. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., decyzją z dnia [...] 2014 r., nr [...], utrzymało w mocy. 4. co do miesiąca lutego 2014 r. Prezydent Miasta P. w dniu [...] 2014 r. wydał decyzję (po ponownym rozpatrzeniu wniosku z dnia 3 marca 2014 r.) nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc luty 2014 r. w kwocie 714, 20 zł. Decyzja ta została w dniu [...] 2014 r. utrzymana w mocy przez Samorządowe Kolegium odwoławcze w P. decyzją nr [...]. Złożoną przez A. G. skargę na decyzję Kolegium, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił wyrokiem z dnia 15 marca 2015 r., sygn. akt II SA/Po 42/15. 5. co do okresu od kwietnia 2014 r. do maja 2014 r. Prezydent Miasta P. wydał w dniu [...] 2014 r. decyzję nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy finansowej na uregulowanie zaległości czynszowych na miesiące : kwiecień, maj 2014 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w dniu [...] 2014r., decyzją nr [...], utrzymało w mocy. 6. co do miesiąca czerwca 2014 r. Prezydent Miasta P. wydał w dniu [...] 2014 r. decyzję nr [...] odmowną na uregulowanie zaległości za miesiąc czerwiec 2014 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy w dniu [...] 2014 r. decyzją Nr [...],. W dniu 12 listopada 2014 r. A. G. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. skargę na powyższą decyzję Kolegium. 7. co do miesiąca lipca 2014 r. Prezydent Miasta P. wydal w dniu [...] 2014 r. decyzję odmowną nr [...] którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. w dniu [...] 2014 r., decyzją Nr [...], utrzymało w mocy. W dniu 22 grudnia 2014 r. skargę na decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył A. G.. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 12 marca 2015 r., sygn. akt SA/Po 41/15 oddalił skargę. 8. co do miesiąca sierpnia 2014 r. Prezydent Miasta P. wydał w dniu [...] 2014 r. odmowną decyzję nr [...], którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2015r., Nr [...], utrzymało w mocy. 9. co do miesiąca września 2014 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2014 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc październik 2014 r. i zaległości czynszowych za miesiąc wrzesień 2014 r. 10. co do miesiąca października 2014 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc listopad 2014 r. i zaległości czynszowych za miesiąc październik 2014 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2015 r., nr [...] , utrzymało w mocy. W dniu 25 marca 2015 r. skargę na decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu złożył A. G.. 11. co do miesiąca listopada 2014 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc grudzień 2014 r. i zaległości czynszowych za miesiąc październik 2014 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy. 12. co do miesiąca grudnia 2014 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc styczeń 2015 r. i zaległości czynszowych za miesiąc grudzień 2014 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2015 r., Nr [...], utrzymało w mocy. W czerwcu 2015 r. A. G. wniósł skargę na ww. decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. 13. co do miesiąca stycznia 2015 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc luty 2015 r. i zaległości czynszowych za miesiąc styczeń 2015 r, którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy. 14. co do miesiąca lutego 2015 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc marzec 2015 r. i zaległości czynszowych za miesiąc luty 2015 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2015 r., nr [...] utrzymało w mocy. 15. co do miesiąca marca 2015 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc kwiecień 2015 r. i zaległości czynszowych za miesiąc marzec 2015 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2015 r., nr [...], utrzymało w mocy. 16. co do miesiąca kwietnia 2015 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc maj 2015 r. i zaległości czynszowych za miesiąc kwiecień 2015 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy decyzją z dnia [...] 2015 r., nr [...]. 17. co do miesiąca maja 2015 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc czerwiec 2015 r. i zaległości czynszowych za miesiąc maj 2015 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2015 r., nr [...] utrzymało w mocy. 18. co do miesiąca czerwca 2015 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc lipiec 2015 r. i zaległości czynszowych za miesiąc czerwiec 2015 r., którą Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia [...] 2016 r. Nr [...] utrzymało w mocy. 19. co do miesiąca lipca 2015 r. Prezydent Miasta P. wydał decyzję z dnia [...] 2015 r., nr [...] w sprawie odmowy przyznania pomocy na uregulowanie czynszu za miesiąc sierpień 2015 r. i zaległości czynszowych za miesiąc lipiec 2015 r. Następnie Kolegium stwierdziło, że wnioskowana potrzeba była przedmiotem postępowania przed organami administracyjnymi, a ponowne jej rozstrzygnięcie skutkowałoby naruszenie przepisów postępowania, a w konsekwencji stwierdzeniem nieważności decyzji (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a). Skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu wniósł A. G. domagając się jej uchylenia i powołując się na porozumienie zawarte w 2010 r. Wskazał, iż cały jego dochód stanowi renta w kwocie 591,37 zł i nie jest zdolny do pracy zarobkowej. SKO w P. w odpowiedzi wniosło o oddalenie skargi, powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 poz. 718 - dalej p.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a., w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Zgodzić się należy z organami obu instancji, iż wniosek A. G. z dnia 1 października 2015 r. dotyczy spraw, w których zapadło już rozstrzygniecie. Organy obu instancji wykazały, iż żądanie skarżącego o przyznanie pomocy finansowej na uregulowanie zaległości czynszowych za okres od stycznia 2011 r. do lipca 2015 r. zostało rozpoznane decyzjami Prezydenta Miasta P. wymienionymi szczegółowo w zaskarżonej decyzji. Zauważyć nadzy, iż od wszystkich tych decyzji A. G. wniósł odwołania do organu II instancji. W takiej sytuacji obowiązkiem organu pierwszej instancji było umorzenie postępowania administracyjnego po ustaleniu, że sprawa została załatwiona decyzją merytoryczną przez organ pierwszej instancji. Po wydaniu decyzji załatwiających sprawę z wniosków A. G. o pomoc finansową na uiszczenie uregulowanie zaległości czynszowych za okres od stycznia 2011 r. do lipca 2015 r., po wniesieniu odwołania przez A. G. i przesłaniu odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w trybie art. 133 k.p.a., bez korzystania przez organ pierwszej instancji z instytucji przewidzianej w art. 132 k.p.a., odpadła podstawa do rozstrzygania sprawy przez Prezydenta Miasta P., a zaistniała podstawa do rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy w trybie art. 134 - 140 k.p.a. Wydanie poza ramami instytucji przewidzianej w art. 132 k.p.a., decyzji przez organ I instancji, ignorującej wniesienie przez stronę odwołania, w sprawie już rozstrzygniętej decyzją tego organu, przed zakończeniem trwającego postępowania odwoławczego, stanowiłoby działanie bez podstawy prawnej, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Natomiast w tych sprawach gdzie zapadło już ostateczne rozstrzygniecie organu II instancji wówczas na przeszkodzie merytorycznego orzekania w sprawie wniosku A. G. z 1 października 2015 r. stał zakaz określony w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2 lipca 2009 r. o sygn. akt I OSK 654/08 – dostępny na stroni internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając na uwadze powyższe uwagi stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Kontrolując niniejszą sprawę Sąd nie stwierdził, aby zaskarżone rozstrzygnięcie naruszało przepisy obowiązującego prawa. Sąd odnosząc się do podnoszonej przez skarżącego w odwołaniu i skardze kwestii umowy ustnej zawartej pomiędzy pracownikami MOPR a skarżącym w 2010 r. o stałym regulowaniu opłat za czynsz i energię przez ten ośrodek, pragnie wskazać, że żaden z pracowników organu nie był uprawniony do zapewnienia skarżącego o możliwości udzielania ciągłej (bezterminowej) pomocy finansowej na opłacenie czynszu, zaś przypadki przyznawania w przeszłości pomocy finansowej na zapłacenie części czynszu wynikały każdorazowo z wydawanych w tym przedmiocie decyzji. Podkreślić tym miejscu należy, że nawet w przypadku przyjęcia za wiarygodne twierdzeń skarżącego, jakoby pracownicy ośrodka składali wobec niego zapewnienia bieżącego regulowania przez tą instytucję należności czynszowych, to okoliczność ta nie miałby jakiegokolwiek wpływu na treść rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. Ewentualne składanie przez pracowników pomocy społecznej obietnic pozbawionych podstawy prawnej nie mogłoby bowiem skutkować po stronie skarżącego nabyciem podlegającego ochronie prawnej prawa podmiotowego do uzyskiwania środków z pomocy społecznej na określony cel. W tym stanie rzeczy skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało oddalić, o czym orzeczono w sentencji wyroku.