II SA/Po 182/12
WyrokWSA w Poznaniu2012-06-13
Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Wiesława Batorowicz, Tomasz Świstak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej posiadają kompetencje do wydawania decyzji administracyjnych nakazujących usunięcie ulotek i prezentacji w Internecie środków spożywczych, a jeśli tak, to na jakiej podstawie prawnej?Ratio decidendi
Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie posiadają kompetencji do wydawania decyzji administracyjnych nakazujących usunięcie ulotek i prezentacji w Internecie środków spożywczych. Przepisy ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia oraz ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii nie przyznają organom inspekcji sanitarnej uprawnień do władczego rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej o zagadnieniach dotyczących reklamy i promocji produktów. Naruszenie art. 20 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii podlega sankcji karnej, a nie administracyjnej.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, która zakazała wprowadzania do obrotu, nakazała wycofanie z obrotu oraz usunięcie ulotek i prezentacji w Internecie środków spożywczych zawierających nasiona konopi. Decyzja ta została utrzymana w mocy w części dotyczącej usunięcia ulotek i prezentacji przez Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego. Skarżący R. F. kwestionował legalność tych działań, podnosząc m.in. brak kompetencji organów, naruszenie przepisów proceduralnych oraz niezgodność z prawem unijnym.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w części utrzymującej w mocy punkt 3 decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 czerwca 2012 r. sprawy ze skargi R. F. na decyzję Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] 2011 r. nr [...] w przedmiocie wprowadzenia do obrotu środka spożywczego; I. uchyla zaskarżoną decyzję w części utrzymującej w mocy punkt 3 decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia [...] 2011 r. nr [...] , II. zasądza od Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego na rzecz skarżącego kwotę 200,- (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Decyzją z dnia [...] 2011 r., nr [...] Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P.:
1. zakazał firmie "A" R. F. os. A. [...] P. wprowadzania do obrotu środków spożywczych pod nazwą "B" oraz "C";
2. nakazał firmie "A" R. F. os. A. [...]P. wycofanie z obrotu przedmiotowych środków spożywczych i przesłanie do tut. Stacji dokumentu potwierdzającego wycofanie z podaniem ilości wycofanych produktów;
3. nakazał firmie "A" R. F. os. A. [...] P. usunięcie ulotek oraz prezentacji w Internecie środków spożywczych pod nazwą "B", "C" oraz innych zawierających w składzie i/lub nazwie nasiona konopi oraz wizerunek liścia konopi.
Organ określił termin wykonania pkt 1 i 3 jako natychmiastowy, zaś pkt 2 jako 14 dni od daty doręczenia decyzji.
Jako podstawę prawną wydania powyższej decyzji organ wskazał art.73 ust 1 pkt. 1 w związku z art.3 ust.3 pkt. 5 i art.77 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (teks jednolity Dz. U. Nr 136 z 2010 r., poz. 914 ze zm.) oraz art. 20 ust. 1 i załącznik Nr 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (Dz. U. Nr 179, poz. 1485 ze zm.).
Nadto organ działając na podstawie art. 77 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia nadał powyższej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Ze względu na okoliczność, iż stwierdzone naruszenia są zagrażającymi zdrowiu ludzkiemu.
W uzasadnieniu decyzji Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. wskazał, że na etykiecie środków spożywczych pod nazwą "B" oraz "C" zbadanych przez Laboratorium Badania Żywności i Przedmiotów Użytku Wojewódzkiej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej w P. wymieniono nasiona konopi. Jest to informacja niepełna, bowiem brak określenia gatunku konopi. Ponadto wizerunek liścia konopi na etykiecie sugeruje, że może to być produkt o działaniu odurzającym. Taki sam skład i wizerunek liścia konopi widnieje na produktach reklamowanych w postaci ulotek oraz umieszczonych na stronie internetowej [...], reklamującej produkty firmy "A" R. F. os. A. [...] P.. W myśl art. 20 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 29 lipca 2005 r., reklama i promowanie środków odurzających jest zabronione. Ponadto liść konopi jak i napis w składzie produktów "nasiona konopi", umieszczone zarówno na etykietach produktów jak i w ich reklamie wprowadzają konsumenta w błąd co do charakterystyki produktu. Jest to niezgodne z wymaganiami określonymi w art. 46 ustawy dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, gdyż konsument nie jest poinformowany, czy w składzie produktów znajdują się nasiona konopi włóknistej, nie umieszczonej w wykazie środków odurzających w ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 29 lipca 2005 r., czy też innego gatunku.
Stąd też w ocenie Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. konieczne stało się wydanie decyzji o wskazanej powyżej treści.
Z decyzją powyższą nie zgodził się R. F., który w terminie prawem przewidzianym złożył od niej odwołanie.
W złożonym środku odwoławczym R. F. zarzucił zaskarżonej decyzji organu I instancji:
- naruszenie art. 29 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez błędne przyjęcie, iż firma "A", której decyzja dotyczy może być stroną postępowania administracyjnego,
- naruszenie art. 6 i 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie,
- naruszenie art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez niewłaściwe jego zastosowanie,
- naruszenie art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez błędną jego wykładnię,
- naruszenie art. 20 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii poprzez błędną jego wykładnię,
- naruszenie art. 46 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez błędną jego wykładnię,
- naruszenie przepisów prawa materialnego - rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych poprzez błędną jego wykładnię,
- naruszenie art. 28 Traktatu Wspólnot Europejskich poprzez brak jego zastosowania.
Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny po rozpoznaniu. odwołania R. F. decyzją z dnia [...] 2011 r., nr [...] uchylił punkt 1 i 2 zaskarżonej decyzji i przekazał sprawę w tych punktach do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji oraz utrzymał w mocy punkt 3 wyżej wskazanej decyzji.
Jako podstawę swojego rozstrzygnięcia Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wskazał art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (tekst jednolity Dz. U. Nr 212 z 2011 r., poz. 1263) oraz art. 104 oraz art. 138 § 1 pkt 1 i § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., nr 98, poz. 1071 ze zm.).
W uzasadnieniu decyzji organ podniósł miedzy innymi, iż podstawą do wydania decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. było otrzymanie sprawozdań nr [...] oraz [...] z dnia [...] 2011 r., z badań wykonanych w Laboratorium Badania Żywności i Przedmiotów Użytku Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w P., próbek środków spożywczych odpowiednio "C" oraz "B". Próbki zostały pobrane do badania ze stoiska sprzedaży przy ul. P. [...] w P.. W sprawozdaniu z badań próbki wyrobu "C" zawarto opinię/interpretację, iż w oznakowaniu zbadanego produktu w nazwie i składzie wymieniono nasiona konopi. Jest to informacja niepełna ponieważ nie określa gatunku konopi. Ponadto wizerunek liścia konopi na etykiecie sugeruje, że może to być produkt o działaniu odurzającym. Informacja w postaci liścia konopi wprowadza konsumenta w błąd co do charakteru produktu. W sprawozdaniu z badań próbki wyrobu "B" zawarto opinię/interpretację, iż w oznakowaniu zbadanego lizaka zadeklarowano użycie esencji z konopi. Podobnie jak w przypadku próbki ww. czekolady, jest to informacja niepełna, ponieważ nie określa gatunku konopi. Ponadto wizerunek liścia konopi umieszczony na lizaku sugeruje, że może to być produkt o działaniu odurzającym. Informacja ta wprowadza konsumenta w błąd co do charakteru produktu.
Nadto organ odwoławczy wskazał, że badania próbek środków spożywczych ""C"" i ""B"" wykonane w Laboratorium Badania Żywności i Przedmiotów Użytku Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w P. wykazały nieprawidłowości w zakresie ich znakowania. Zamieszczona w nazwie czekolady informacja, iż jest to czekolada z nasionami konopi, podanie w oznakowaniu wyrobów informacji, iż w składzie znajdują się prażone nasiona konopi (czekolada) lub esencja z konopi (lizak) - narusza przepisy art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, bowiem zgodnie z tym przepisem oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd, w szczególności co do charakterystyki środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji, przez przypisywanie środkowi spożywczemu działania lub właściwości, których nie posiada oraz przez sugerowanie, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, jeżeli wszystkie podobne środki spożywcze posiadają takie właściwości.
Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny stwierdził, że umieszczenie informacji w znakowaniu ww. produktów, iż są to wyroby wyprodukowane z udziałem nasion lub esencji konopi w sytuacji nieokreślenia jakiego gatunku i odmiany konopi użyto do ich produkcji, jest wprowadzaniem w błąd konsumenta.
Nadto organ wskazał, iż zgodnie z ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii ziele konopi innych niż włókniste oraz wyciągi, nalewki farmaceutyczne, a także wszystkie inne wyciągi z konopi innych niż włókniste w myśl załącznika nr 1 ww. ustawy są umieszczone w wykazie środków odurzających należących do grupy I-N. W sytuacji występowania gatunków konopi zawierających substancje odurzające i gatunków takich substancji nie zawierających, istotne jest podawanie w znakowaniu produktów jakiego gatunku i odmiany konopi użyto w produkcji środków spożywczych. Poza tym zamieszczenie wizerunku liścia konopi na etykiecie (czekolada), bądź produkcie (lizak) poprzez budzenie oczywistych skojarzeń z produktem zawierającym środki odurzające stanowi naruszenie art. 20 ustawy, który w ust 1 stanowi, iż zabrania się reklamy i promocji substancji psychotropowych lub środków odurzających.
Zdaniem Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w wydanej decyzji nie nastąpiło zlekceważenie zasady wyrażonej w art. 28 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, który stanowi, iż "ograniczenia ilościowe w przywozie oraz wszelkie środki o skutku równoważnym są zakazane między Państwami Członkowskimi". Wyrażone zastrzeżenia nie dotyczyły bowiem środków spożywczych wyprodukowanych w innym kraju UE (Niemcy). Wskazane przez organ I instancji nieprawidłowości dotyczyły jedynie zamieszczania wprowadzających w błąd informacji w znakowaniu produktów w języku polskim, jak również zamieszczania nieuprawnionych informacji dotyczących środków spożywczych na stronie internetowej.
W kwestii punktu 3 decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P., Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. słusznie nakazał Panu R.F. prowadzącemu działalność pod nazwą "A", os. A. [...] P. usunięcie ulotek oraz prezentacji w Internecie środków spożywczych pod nazwą "B", "C" oraz innych zawierających w składzie i/lub nazwie nasiona konopi oraz wizerunek liścia konopi. Organ odwoławczy powołał się na art. 46 ust. 2 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia stanowiący, iż: przepis ust. 1 stosuje się również do reklamy oraz do prezentacji środków spożywczych, w tym w szczególności w odniesieniu do ich kształtu, wyglądu lub opakowania, zastosowanych materiałów opakowaniowych, sposobu prezentacji oraz otoczenia, w jakim są prezentowane.
Nadto Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wskazał, iż informacje dotyczące środków spożywczych zamieszczone na stronie internetowej przedsiębiorstwa skarżącego zawierały miedzy innymi:
1. deklaracje wyrażone w nazwie lub składzie produktów o zawartości nasion, wyciągu lub esencji z konopi bez określenia jakiego gatunku i odmiany konopi użyto do produkcji;
2. wizerunek liścia konopi zamieszczony na opakowaniu lub bezpośrednio na produkcie. W związku z tym faktem produkt jednoznacznie oddziałuje na odbiorców w sposób sugerujący, że mają oni do czynienia z produktem zawierającym niedozwolone substancje. Sposób oznakowania produktu może zwiększać popularność i zainteresowanie nim nie tyle przez (legalne) składniki, jakich do ich produkcji użyto, ale przez skojarzenie z marihuaną - środkiem odurzającym, który co do zasady jest nielegalny;
3. podkreślanie "cudownych" własności konopi:
a. idealne proporcje (3:1) kwasów tłuszczowych omega-3 i omega-6 które mają wpływ na poziom cholesterolu w naszym organizmie jak i w znaczący sposób go ograniczają i regulują. Poza tym w/w kwasy tłuszczowe wspomagające funkcjonowanie mózgu, balans hormonalny, energię organizmu, zdrowie skóry, włosów oraz paznokci,
b. GLA (kwas gamma linolenowy) powstały z rozbicia tłuszczy Omega-6 zawarty w niewielu pokarmach. Jest szczególnie korzystny dla cierpiących na egzemę, astmę, zespół napięcia miesiączkowego PMS, reumatoidalne zapalenie stawów i neuropatii cukrzycowej. Niedobór kwasu gamma-linolenowego, który powstaje u zdrowej osoby w organizmie z kwasu linolowego może prowadzić do poważnych zaburzeń metabolicznych. Konopie to jedna z nielicznych roślin oleistych, która zawiera GLA,
c. proteiny, w tym kluczowe aminokwasy potrzebne do wzrostu, naprawy oraz wzmocnienia mięśni. Zawartość protein sprawia również, iż są korzystne dla utrzymywania stabilnego poziomu cukru we krwi. Posiadają wysoki poziom białka i węglowodanów,
d. włókna potrzebne dla funkcjonowania jelit oraz wydalania nadmiaru cholesterolu z organizmu,
e. minerały - w tym potas, wapń oraz magnez wszystkie z alkalizujących się do organizmu i są istotne dla zdrowia kości, mięśni, nerwów oraz układu krążenia, podczas gdy w składzie większości produktów występuje esencja z konopi deklarowana jako aromat;
4. informacje typu:
a. "Ssij liście konopii - (Lizak "D"),
b. "Wykonane z oryginalnego szwajcarskiego kwiatu konopi. Polecane osobom dorosłym!" - (Pastylki "E"),
c. "Zawierają oczywiście wyciąg z konopi oraz mają intensywny zielony kolor. Polecamy!" - (Cukierki "F"),
d. "Zielony lizak z zielonych konopi. Tego chyba nie trzeba reklamować. To musisz spróbować!" - (Lizak "G").
Zdaniem Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w tym kontekście można stwierdzić, że jest to przykład reklamy wprowadzającej w błąd klienta poprzez przypisywanie środkowi spożywczemu właściwości zapobiegania chorób lub ich leczenia, a także wyolbrzymianie pewnych, nieudokumentowanych cech produktu. Przepisy Ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia w art. 46 ust. 2 stanowią, że oznakowanie środka spożywczego nie może przypisywać środkowi spożywczemu właściwości zapobiegania chorobom lub ich leczenia albo odwoływać się do takich właściwości, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 4 i art. 33 ust. 4 tej ustawy, oraz zawierać oświadczeń żywieniowych lub zdrowotnych niezgodnych z przepisami rozporządzenia nr 1924/2006.
Decyzja powyższa doręczona została R. F. prowadzącemu działalność gospodarczą pod nazwą "A" z siedzibą w P..
W terminie prawem przewidzianym R. F. złożył skargę na decyzję z dnia 23 grudnia 2012 r. w części w jakiej utrzymała ona w mocy pkt 3 decyzji wydanej przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. z dnia 8 listopada 201 r., zgodnie z którym nakazano skarżącemu usunięcie ulotek oraz prezentacji w Internecie środków spożywczych pod nazwą "B", "C" oraz innych zawierających w składzie i/lub nazwie nasiona konopi oraz wizerunek liścia konopi.
Zaskarżonej decyzji R. F. zarzucił:
1) naruszenie art. 29 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez błędne przyjęcie, iż firma "A", której decyzja dotyczy może być stroną postępowania administracyjnego, a tym samym błędne przyjęcie, iż "A" posiada legitymację czynną do bycia stroną postępowania,
2) naruszenie art. 6 i 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez błędną ich wykładnie i niewłaściwe zastosowanie, które w konsekwencji spowodowało naruszenie przez organ zasady prawdy obiektywnej i zasady praworządności, w szczególności poprzez brak zbadania w całości materii sprawy, w szczególności brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, który legł następnie u podstaw wydania tej części decyzji,
3) naruszenie art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, które w konsekwencji spowodowało naruszenie przez organ zasady wysłuchania stron, w szczególności poprzez brak możliwości wypowiedzenia się przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego co do zebranego w sprawie materiału dowodowego,
4) naruszenie art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego poprzez błędną jego wykładnie i w konsekwencji wydanie decyzji pomimo braku należytego uzasadnienia stanu faktycznego i stanu prawnego zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej,
5) naruszenie art. 20 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji uznanie, iż wizerunek liścia konopi na etykiecie środka spożywczego sugeruje, że może to być produkt o działaniu odurzającym,
6) naruszenie art. 46 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji uznanie, iż z uwagi na fakt, iż w składzie środka spożywczego brak jest informacji czy znajdują się tam nasiona dozwolonej konopi włóknistej czy też innego gatunku, wprowadza konsumenta w błąd co do charakterystyki produktu,
7) naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji uznanie, iż oznakowanie środków spożywczych, o których mowa w zaskarżonej decyzji w kontekście cukrów jest błędne i nie zawiera prawidłowego ich oznaczenia biorąc pod uwagę skład poszczególnych środków spożywczych,
8) naruszenie art. 28 Traktatu Wspólnot Europejskich poprzez brak jego zastosowania i w konsekwencji błędne przyjęcie, iż wskazane powyżej przepisy ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia oraz ustawy z dnia 29 sierpnia 2006 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, a także przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych mogą ograniczać lub utrudniać obrót środkami spożywczymi, które legalnie zostały dopuszczone do obrotu w Unii Europejskiej i spełniają wymogi określone w dyrektywach ich dotyczących.
Stawiając powyższe zarzuty R. F. wniósł o uchylenie pkt 2 zaskarżonej decyzji oraz pkt 3 decyzji ją poprzedzającej w całości jako niezgodnych z prawem oraz zasądzenie od organu administracji na rzecz skarżącego kosztów postępowania.
W obszernym uzasadnieniu skargi wskazano między innymi, iż skarżący z powyższą decyzją Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego nie może się zgodzić, bowiem decyzja dotyczy firmy "A" R. F., która to firma nie posiada osobowości prawnej, a zatem nie może występować jako podmiot w tym postępowaniu. Osobowość prawną posiada jedynie osoba fizyczna R. F., który prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą "A" R. F. z siedzibą w P. Gdyby firma "A" miała dokonać określonych czynności musiałaby ona posiadać osobowość prawą, której nie posiada. Posiadałaby ją gdyby była spółką prawa handlowego, tymczasem jest to tylko nazwa prowadzenia działalności gospodarczej przez skarżącego R. F.. Z tego powodu w ocenie skarżącego decyzja ta nie może się ostać albowiem firma "A" nie posiada osobowość prawnej i nie posiada legitymacji by być podmiotem i uczestnikiem postępowania administracyjnego. Skarżący wskazał na treść art. 29 k.p.a., który stanowi, iż stroną postępowania administracyjnego są osoby fizyczne i osoby prawne. Tymczasem firma "A", której dotyczy decyzja nie jest ani osoba fizyczną, ani osobą prawną.
Nadto skarżący podniósł, iż środki spożywcze, które wprowadza do obrotu, nie posiadają w sobie żadnych niedozwolonych substancji. Są one sprowadzane w całości z obszaru Unii Europejskiej (Niemcy) od podmiotu, który zarejestrowany jest w odpowiedniku polskiego rejestru KRS - niemieckiej spółki z o.o.
Nadto skarżący wskazał, iż towar ten został legalnie dopuszczony do sprzedaży, obrotu i dystrybucji zarówno na terenie Niemiec jak i na terenie kilkunastu innych krajów członkowskich Unii Europejskiej. Początkowo towar ten został dopuszczony również do obrotu w Polsce, lecz potem z niewiadomych powodów organ wszczął postępowania w sprawie, które zakończyło się wydaniem zaskarżonej decyzji.
W ocenie skarżącego naruszona także została zasada praworządności, o której mowa w art. 6 k.p.a., z uwagi na fakt, iż towary, o których mowa w zaskarżonej decyzji, a także ich opakowanie oraz materiały promocyjne i sposób ich prezentacji są prawnie dopuszczone do obrotu na terenie innych krajów Unii Europejskiej. Tymczasem organ działający na terenie Polski poprzez wydanie zaskarżonej decyzji naruszył zasadę swobody przepływu towarów i usług, która jest jedną z podstawowych zasad obowiązujących wśród państw członkowskich w Unii Europejskiej. Nadto decyzją tą naruszył prawa producenta, który uzyskał zgodę na dystrybucję tych produktów i to w opakowaniu oraz formie jaka została wprowadzona do obrotu w Polsce przez skarżącego. Z kolej naruszenie zasady prawdy obiektywnej, o której mowa w art. 7 k.p.a., występuje bowiem w toku sprawy organ nie dopełnił wszystkich niezbędnych czynności, w tym tych, o których mowa powyżej. Nadto organ nie przeprowadził żadnych badań i rozeznania rynku, które wskazywałyby na to, iż opakowania tych produktów sugerują, że może to być produkt o działaniu odurzającym lub też wprowadzającym konsumentów w błąd co do charakterystyki produktu. Nadto skarżący podaje także i podkreśla, iż organ z tego rzekomego faktu, który w decyzji nie został w żaden sposób przez organ udowodniony poza gołosłownym twierdzeniem, iż tak jest, wywodzą wprost skutki najdalej idące, to jest iż jest to promowanie środków odurzających i tym samym winno być zabronione. Twierdzenia te poparł co do zaskarżonego punktu 2 decyzji z dnia 23 grudnia 2011 r. również organ wyższej instancji, przy tym ponownie bez szczegółowego ich uzasadnienia.
W ocenie skarżącego organ dokonując takiego opisu stanu faktycznego de facto nie przeprowadził żadnego postępowania dowodowego, które wskazywałoby na to, iż jego twierdzenia znajdują poparcie w rzeczywistości. Co więcej w treści decyzji twierdzenia te nie znalazły żadnego potwierdzenia w innych dowodach z wyjątkiem zbadania opakowania tych produktów. W ocenie skarżącego takie działanie stoi w oczywistej sprzeczności z treścią art. 7 k.p.a., a tym samym stanowi jego naruszenie. Zgodnie z wykładnią tego przepisu zasada prawdy obiektywnej ma miejsce gdy organ podejmie z urzędu lub na wniosek strony wszelkie czynności, które zmierzać będą do wszechstronnego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. W omawianej sprawie nie posłużono się choćby opinią biegłych czy wizerunek wskazany na opakowaniu kojarzy się z promocją środków odurzających. Nie wyjaśniono także w jaki inny sposób skarżący miałby na opakowaniu wskazać, iż produkt ten zawiera dozwolony rodzaj konopi (innych dystrybuować przecież nie można), w tym te części, z których nie można uzyskać żadnych środków niedozwolonych i które nie posiadają żadnych niedozwolonych substancji (np. nasiona konopi). Ponadto nie wskazano w oparciu o jakie przepisy prawne skarżący był zobowiązany by wskazywać na etykiecie gatunek konopi. W tym względzie organ naruszył również w ocenie skarżącego zasadę równości albowiem producenci, którzy w swych produktach wykorzystują jabłka, mandarynki, maliny, marchew i inne produkty pochodzenia spożywczego, których są różne gatunki, również na swych etykietach poszczególnych gatunków nigdy nie wskazują. Tymczasem w tej sprawie organ uznał i to bez podania podstawy prawnej, że takowy obowiązek spoczywa na skarżącym w zakresie wskazania rodzaju gatunku konopi i to przy użyciu jedynie tych jej części, które takowych substancji niedozwolonych nie zawierają. Twierdzenia te poparł również organ wyższej instancji.
Nadto skarżący podniósł, iż w jego ocenie twierdzenia organu, z wyjątkiem przytoczenia gołosłownych treści bez poparcia ich jakimikolwiek dowodami, a nadto bez przytoczenia przesłanek, które legły u podstaw wydania decyzji, powodują, iż decyzja ta narusza również treść art. 107 § 3 k.p.a. Decyzja ta bowiem w swej treści nie zawiera w istocie uzasadnienia faktycznego i uzasadnienia prawnego, a jedynie gołosłowne przytoczenie kilku faktów i przepisów prawa. Uzasadnienie decyzji powinno zaś zawierać w sobie uzasadnienie faktyczne jak i uzasadnienie prawne. Przy czym zgodnie z utartym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie prawne nie powinno sprowadzać się jedynie do przytoczenia przepisów prawa, ale także do uzasadnienia ich użycia wskazania gdzie nastąpiło ich naruszenie i określenia sposobu zastosowania dla danej sprawy. W ocenie skarżącego zaskarżona decyzja w powyższym zakresie nie spełnia tych wymagań. Co do braku właściwego uzasadnienia stanu faktycznego skarżący wskazał, iż z treści decyzji nie wynika nawet na podstawie czego ustalono, że etykiety czy opakowania mają konkretne cechy, z którymi organ się nie zgadza. W treści tej decyzji nie ma nawet mowy o sprawozdaniach z badań, które były prowadzone w toku postępowania administracyjnego, a o których wynikach skarżący dowiedział się pierwszy raz w dniu doręczenia mu zaskarżonej decyzji.
R. F. wskazał wreszcie, iż pierwszą otrzymaną informacją jaka dotarła do niego w toku postępowania było wydanie decyzji przez organ I instancji. Wraz z tą decyzją skarżący otrzymał sprawozdania z badań, podczas których dokonano opisu poszczególnych środków spożywczych. W treści tych protokołów wskazano, iż strona może wypowiedzieć się co do wszelkich treści zawartych w sprawozdaniu. Skarżący skorzystał z powyższego rozwiązania w wyznaczonym przez organ terminie. Pomimo tego jego twierdzenia, a zatem wysłuchanie strony co do zebranego w sprawie materiału dowodowego, nie mogą stanowić części zebranego w sprawie materiału dowodowego albowiem wezwanie do ich złożenia przesłane zostało do skarżącego wraz z decyzją organu I instancji, a zatem po zakończeniu postępowania administracyjnego, w którym strona nie miała prawa się wypowiedzieć, czym organ naruszył w sposób istotny treść art. 10 k.p.a.
W dalszej części skarżący podniósł, że nie zgadza się z tym, iż wizerunek liścia konopi na etykiecie sugeruje, że może to być produkt o działaniu narkotycznym. W ocenie skarżącego rysunek ten ma jedynie charakter informacyjny i wskazuje na źródło z jakiego składa się ten produkt. Nie narusza on w żaden sposób ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii albowiem w żaden sposób nie promuje czy też nie reklamuje, w tym również przez skojarzenie, narkomanii, czy też substancji odurzających. Skarżący podniósł, iż gdyby ten sposób rozumowania organu przyjąć za słuszny to należałoby również zakwestionować wszelkie reklamy na przykład strzykawek, napojów alkoholowych, piwa. Każde z nich bowiem może również być uznane za promowania czy reklamowanie - choćby przez skojarzenia narkomanii lub alkoholizmu. W ocenie R. F. trudno również zgodzić się z twierdzeniem, iż informacja w postaci liścia konopi na etykiecie produktu wprowadza konsumenta w błąd, co do charakteru produktu i tym samym narusza art. 46 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Informacja ta nie odbiega bowiem w niczym od informacji znajdujących się na innych tego typu produktach, a liść konopi wskazuje tylko i jedynie to co znajduje się w jej składzie w sposób nie odbiegający od innych czekolad czy produktów. W ocenie skarżącego także sposób opisu składu produktu jest prawidłowy i zgodny z Rozporządzeniem Ministra, o którym mowa w treści sprawozdań z badań. W treści informacji w języku polskim w nawiasie wprost wskazano iż w skład produktu wchodzi cukier i substancje słodzące.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 46 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia skarżący wskazał, że zgodnie z art. 46 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd, w szczególności co do charakterystyki środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji. Przepis ten w żaden sposób nie nakazuje zatem by w treści opakowania lub oznaczenia wskazać wprost że w jego składzie znajdują się nasiona konopi włóknistej, która nie jest umieszczona w wykazie środków odurzających w ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii Zdaniem skarżącego, skoro podał on, iż w składzie czekolady znajdują się nasiona konopi, wymóg, o którym mowa w treści tego przepisu został spełniony. Wynika to z faktu, iż nasiona innego rodzaju konopi, który widnieje na wykazie środków odurzających, nie mogłyby tam nigdy się znaleźć, albowiem produkty spożywcze je zawierające nie mogłyby nigdy być legalnie dopuszczone do obrotu na terenie Polski.
Skarżący wskazał również, iż nie naruszył swym działaniem treści art. 20 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Zgodnie z tym przepisem zabrania się reklamy i promocji substancji psychotropowych i środków odurzających. W ocenie skarżącego także ten fakt został w sposób błędnie zinterpretowany przez organ, albowiem skarżący nie sprzedaje i tym samym nie reklamuje żadnych środków o takim charakterze. Trudno też by skarżący prowadząc zarobkową działalność gospodarczą reklamował takowe środki i substancje na rzecz innych podmiotów.
Zdaniem R. F. nie sposób zgodzić się z twierdzeniami zawartymi w zaskarżonej decyzji organu II instancji, który - bez poparcia swoich twierdzeń żadnymi dowodami - wskazuje, iż środki spożywcze zamieszczone na stronie internetowej zawierały opis niewłaściwy lub niezgodny z treścią art. 46 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, albowiem organ w zaskarżonej decyzji nie podał powodów dla, których uznał, iż jest to przykład reklamy niezgodnej z ustawą i wprowadzającej w błąd klienta.
Uzasadniając zarzut naruszenia prawa europejskiego skarżący wskazał, iż zgodnie z art. 12 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia podjęcie produkcji lub wprowadzenie do obrotu nowej żywności lub nowych składników żywności poprzedza się postępowaniem (określonym w rozporządzeniu Wspólnoty Europejskiej nr 258/97 Parlamentu Europejskiego i Rady Europy z dnia 27 stycznia 1997 r. dotyczącym nowej żywności i nowych składników żywności), w wyniku którego na szczeblu Komisji Europejskiej wydawane są decyzje zezwalające lub zabraniające wprowadzenia do obrotu produktu odpowiadającego nowej żywności. Zgodnie z dokumentem roboczym Grupy ds. Nowej Żywności - katalogiem żywności Unii Europejskiej (EU Food Catalogue) konopie (cannabis sativa L.) traktowane są jako środek spożywczy bądź składnik żywności, który posiadał historię żywienia przed majem 1997 r. przynajmniej w jednym z krajów UE, czyli nie jest kwalifikowany jako nowa żywność, ani składnik nowej żywności. Jeżeli produkt spożywczy zawierający substancje wytworzone z konopi spełnia wymagania zawarte w dyrektywach odnoszących się do żywności jako takiej (m.in. we wdrożonych do krajowego porządku prawnego dyrektywach o niektórych produktach pochodzenia roślinnego i zwierzęcego, higieny środków spożywczych, etykietowania, reklamy środków spożywczych) i został legalnie wprowadzony do obrotu na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego, to inne państwo członkowskie nie może uchwalić przepisów, które by obrót ten utrudniały lub uniemożliwiały. Takie działanie zostanie potraktowane jako sprzeczne z art. 28 Traktatu Wspólnot Europejskich ustanawiającym zakaz ograniczeń ilościowych i środków równoważnych pomiędzy państwami członkowskimi. Konopie używane do produkcji tych środków nie zawierają bowiem substancji niedozwolonych (co potwierdza załączone do niniejszego pisma zaświadczenie zdrowotne) oraz fakt, iż produkt ten zatwierdzony został do dystrybucji w Unii Europejskiej, a znak graficzny konopi umieszczony na etykiecie produktu dotyczy konopi używanych do produkcji innych produktów spożywczych obecnych w obrocie w krajach członkowskich Unii Europejskiej, takich jak wyroby piekarskie, słodycze, herbaty ziołowe, a także kosmetyki.
Skarżący wskazał, iż znakowanie tego typu produktów poprzez umieszczanie w reklamie tych produktów logo liści konopi budzi wątpliwości także w innych krajach Unii Europejskiej. W Grecji określenie "cannabis" odnosi się zarówno do narkotyków, jak i do konopi jako rośliny. W Polsce czym innym jest produkt, który zawiera nasiona konopi, a czym innym niedozwolony produkt zawierający THC. W efekcie seria produktów, które są legalnie produkowane i sprzedawane w Unii Europejskiej, na których znajduje się logo konopi oraz które zawierają w swoim składzie konopie, jest często konfiskowana. Komisja Europejska zwróciła uwagę Grecji, że tego typu działania są niezgodne z zasadą wolnego przepływu towarów. Stąd też powyższa decyzja organu w Polsce winna zostać uchylona w całości jako niezgodna z prawem wspólnotowym państw Unii Europejskiej i godząca z zasadę swobody przepływu towarów.
W odpowiedzi na skargę Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację podniesioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz wskazując, iż w należyty i wyczerpujący sposób rozpatrzył i ocenił treść ulotki przedstawionej w Internecie.
Występujący na rozprawie skarżący R. F. wnosił i wywodził jak w skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 i 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.) kontrola sądu administracyjnego, ogranicza się do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta polega na badaniu, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Wady, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, stwierdzeniem ich nieważności bądź wydania ich z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. decyzja podlega uchyleniu między innymi wówczas, gdy narusza przepisy postępowania w sposób, mogący mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W realiach niniejszej sprawy podkreślić nadto trzeba, iż sąd administracyjny nie jest związany zarzutami ani wnioskami skargi i zawartą w skardze argumentacją. Obowiązany jest natomiast, zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. do oceny praworządności zachowań organów administracji w danej sprawie. Oznacza to, iż podniesione w skardze zarzuty i ich uzasadnienie nie są wyłącznym kryterium badania legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd ma bowiem obowiązek wziąć pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, a także wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze i dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet gdy dany zarzut nie został podniesiony (por. wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 maja 2004 r. sygn. akt I SA 2027/02, publ. Lex 146756 i z dnia 29 czerwca 2004 r. sygn. akt I SA 2819/02, publ. Lex 146750).
Rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdzić należy, iż skarga zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem szeregu przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym należy, iż nie okazały się trafne wszystkie podniesione w niej zarzuty.
Przechodząc do merytorycznego rozpoznania sprawy wskazać w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa.
Z powyższej regulacji wynika, iż w sferze stosowania prawa przez organy władzy publicznej, w tym w szczególności władczego rozstrzygania o prawach i obowiązkach obywateli do działalności organów administracji publicznej nie stosuje się zasady, że "dozwolone jest to co nie jest zabronione", lecz regułę, że "dozwolone jest tylko to co prawo wyraźnie przewiduje".
Zasada powyższa na gruncie postępowania administracyjnego doznaje konkretyzacji między innymi w art. 6 k.p.a. stanowiącym, iż organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa oraz w art. 107 § 1 k.p.a. wskazującym, iż decyzja powinna zawierać powołanie podstawy prawnej.
Wskazanym powyżej wymogom przepisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz k.p.a. nie sprostała natomiast zarówno decyzja Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P., jak i utrzymująca ja w mocy w części decyzja Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, albowiem zarówno w rubrum jak i w uzasadnieniu żadnego z tych orzeczeń nie wskazano przepisu prawa materialnego dającego organom Państwowej Inspekcji Sanitarnej uprawnienie do zakazania rozpowszechniania określonych treści, względnie zaprzestania promocji bądź reklamy produktów, do czego sprowadzał się utrzymany w mocy decyzja organu odwoławczego nakaz usunięcia ulotek oraz prezentacji w Internecie środków spożywczych pod nazwą "B", "C" oraz innych zawierających w składzie i/lub nazwie nasiona konopi oraz wizerunek liścia konopi.
Zauważyć w tym miejscu należy, iż za podstawę wydania takowego rozstrzygnięcia nie mogą być uznane wskazane w rubrum decyzji organu I instancji przepisy art.73 ust 1 pkt 1 w związku z art. 3 ust.3 pkt 5 i art. 77 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia oraz art. 20 ust. 1 i załącznik Nr 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii oraz wskazany w decyzji organu odwoławczego przepis art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia stanowi bowiem, że organami urzędowej kontroli żywności, o których mowa w art. 4 rozporządzenia nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt (Dz. U. UE. L. Nr 165, poz. 1 z 2004 r. ze zm.), w zakresie bezpieczeństwa żywności, są miedzy innymi organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, zgodnie z właściwością określoną przepisami ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w odniesieniu do:
a) żywności pochodzenia niezwierzęcego produkowanej i wprowadzanej do obrotu, przywożonej z państw trzecich oraz wywożonej i powrotnie wywożonej do tych państw,
b) produktów pochodzenia zwierzęcego znajdujących się w handlu detalicznym,
c) żywności zawierającej jednocześnie środki spożywcze pochodzenia niezwierzęcego i produkty pochodzenia zwierzęcego, o której mowa w art. 1 ust. 2 rozporządzenia nr 853/2004, produkowanej i wprowadzanej do obrotu lub wywożonej do państw trzecich, przywożonej z tych państw w zakresie nieobjętym decyzją Komisji 2007/275/WE z dnia 17 kwietnia 2007 r. dotyczącą wykazu zwierząt i produktów mających podlegać kontroli w punktach kontroli granicznej na mocy dyrektyw Rady 91/496/EWG i 97/78/WE (Dz. Urz. UE L 116 z 04.05.2007, str. 9) oraz powrotnie wywożonej do tych państw,
d) prawidłowości stosowania zasad systemu HACCP w zakładach objętych nadzorem Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
Jednocześnie art. 77 tej samej ustawy stanowi, iż decyzjom organów urzędowej kontroli żywności, o których mowa w art. 54 rozporządzenia nr 882/2004, w przypadku stwierdzenia uchybień zagrażających zdrowiu lub życiu człowieka, jest nadawany rygor natychmiastowej wykonalności.
W art. 3 ust. 3 pkt 5 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia zawarta zaś została definicja legalna pojęcia bezpieczeństwo żywności, zgodnie z którą jest to ogół warunków, które muszą być spełniane, dotyczących w szczególności stosowanych substancji dodatkowych i aromatów, poziomów substancji zanieczyszczających, pozostałości pestycydów, warunków napromieniania żywności, cech organoleptycznych oraz działań, które muszą być podejmowane na wszystkich etapach produkcji lub obrotu żywnością w celu zapewnienia zdrowia i życia człowieka.
Kolejny powołany w zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej przez nią w mocy decyzji organu I instancji przepis, to jest art. 20 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomani stanowi zaś w ust. 1, iż zabrania się reklamy i promocji substancji psychotropowych lub środków odurzających, zaś w ust. 3, iż zabrania się reklamy i promocji środków spożywczych lub innych produktów przez sugerowanie, że posiadają one działanie takie jak substancje psychotropowe lub środki odurzające lub ich użycie, nawet niezgodne z przeznaczeniem, może powodować skutki takie jak skutki działania substancji psychotropowych lub środków odurzających. Załącznik nr 1 do powyższej ustawy zawiera zaś wykaz środków uznawanych za środki odurzające w rozumieniu ustawy, wśród których wskazano między innymi ziele konopi innych niż włókniste oraz wyciągi, nalewki farmaceutyczne, a także wszystkie inne wyciągi z konopi innych niż włókniste.
W art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej wskazano zaś jedynie, iż w postępowaniu przed organami Państwowej Inspekcji Sanitarnej stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Analiza wszystkich przytoczonych powyżej, a przywoływanych przez organy administracji jako podstawa prawna ich działania przepisów pozwala przy tym na stwierdzenie, iż żaden z nich nie przyznaje organom Państwowej Inspekcji Sanitarnej uprawnienia do władczego rozstrzygania w drodze decyzji administracyjnej o zagadnieniach będących przedmiotem rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji, w tym w szczególności nakładania nakazów bądź zakazów dotyczących rozpowszechniania reklam, względnie innych przekazów o określonej treści.
Przyznania takowej kompetencji organom administracji sanitarnej nie sposób dopatrzyć się także w treści przywoływanego w uzasadnieniach decyzji obu instancji art. 46 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia, który to przepis będąc przepisem prawa materialnego wprowadza w ust. 1 wymogi dotyczące oznakowania środka spożywczego, w tym w szczególności zasadę, że oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd przez przypisywanie środkowi spożywczemu działania lub właściwości, których nie posiada oraz przez sugerowanie, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, jeżeli wszystkie podobne środki spożywcze posiadają takie właściwości, zaś w ust. 2 rozszerza stosowanie powyższych zasad również do reklamy oraz do prezentacji środków spożywczych, w tym w szczególności w odniesieniu do ich kształtu, wyglądu lub opakowania, zastosowanych materiałów opakowaniowych, sposobu prezentacji oraz otoczenia, w jakim są prezentowane.
Przepis ten nie zawiera jednakże jakiegokolwiek wskazania co do tego jakie organy, w jakim trybie i w jakiej formie uprawnione są do weryfikacji jego przestrzegania oraz jakiego rodzaju sankcje grożą za jego naruszenie.
W tym stanie sprawy za oczywiste naruszenie art. 6 k.p.a. oraz art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. (stanowiącym, że sprawach nie uregulowanych w art. 136-139 k.p.a. w postępowaniu przed organami odwoławczymi mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organami pierwszej instancji) uznać należy zaaprobowanie przez organ odwoławczy i tym samym recypowanie go do własnej decyzji, uchybienia organu I instancji polegającego na niewskazaniu podstawy prawnej wydanego rozstrzygnięcia, w tym w szczególności utrzymanego w mocy i zaskarżonego skargą do sądu administracyjnego orzeczenia o nałożeniu na R. F., prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "A" nakazu usunięcia ulotek oraz prezentacji w Internecie środków spożywczych pod nazwą "B", "C" oraz innych zawierających w składzie i/lub nazwie nasiona konopi oraz wizerunek liścia konopi. W tym też zakresie zapadłą decyzję uznać należy za wydaną z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. polegającym na braku wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa upoważniających organ do nałożenia na stronę w trybie administracyjnym zakazu rozpowszechniania za pomocą ulotek i sieci Internet określonych treści.
Uchybienie powyższe mogło mieć przy tym wpływ na wynik sprawy, albowiem w przypadku ustalenia przez organ odwoławczy, iż brak było podstawy prawnej do wydania przez organ I instancji decyzji administracyjnej nakazującej skarżącemu usunięcie ulotek i prezentacji określonej treści zachodziłaby podstawa do wyeliminowania z obrotu prawnego takowego orzeczenia.
Podkreślić w tym miejscu stanowczo należy, iż podstawy takiej z całą pewnością nie mogą stanowić przepisy ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomani, albowiem ustawa ta za naruszenie zakazów określonych w art. 20 ust. 1 i 3 nie przewiduje jakichkolwiek sankcji o charakterze administracyjnym, a jedynie sankcję karną. W art. 68 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomani prawodawca postanowił bowiem, iż kto prowadzi reklamę lub promocję wbrew zakazom określonym w art. 20 ust. 1 lub 3 ustawy, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
O ile zatem w ocenie organów administracji sanitarnej działalność R. F. stanowiła naruszenie przepisu art. 20 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomani, które to sformułowanie zawarł w uzasadnieniu swojej decyzji Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny (strona 3 decyzji), winny one wypełniając obowiązek o jakim mowa w art. 304 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 z 1997 r. ze zm.) niezwłocznie zawiadomić o tym prokuratora lub Policję. Jedynie w postępowaniu karnym możliwym byłoby bowiem procesowe zweryfikowanie przez właściwy organ (prokuratora lub sąd) prawidłowości takiej oceny dokonanej przez organy administracji.
Nadto Sąd pragnie wskazać, iż zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia właściwy państwowy powiatowy inspektor sanitarny, w drodze decyzji, zakazuje wprowadzania do obrotu lub nakazuje wycofanie z obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jako środka spożywczego specjalnego przeznaczenia żywieniowego albo suplementu diety, produktu, który nie spełnia wymagań określonych dla tych środków spożywczych w Dziale II ustawy zatytułowanym "Wymagania zdrowotne i znakowanie żywności". W dziale tym znajduje się zaś między innymi przepis art. 46 regulujący wymogi dotyczące oznakowania środka spożywczego oraz ustalający wymogi dotyczące reklamy i prezentacji środków spożywczych.
Przepis art. 8 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia stanowi zatem niewątpliwie podstawę do wydania przez organy administracji sanitarnej w przypadku stwierdzenia naruszenie art. 46 tej samej ustawy decyzji zakazującej wprowadzania do obrotu lub nakazującej wycofanie z obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej produktu naruszającego te wymagania, w tym produktu którego reklama bądź prezentacja narusza wymagania określone w art. 46 ust. 2 ustawy. Przepis ten stanowi zatem podstawę prawną do wydania decyzji administracyjnej odpowiadającej rozstrzygnięciom zawartym w pkt 1 i 2 decyzji z 8 listopada 2011 r. oraz pkt 1 decyzji organu odwoławczego, nie przyznaje zaś organom administracji sanitarnej kompetencji do orzekania w przedmiocie zakazu reklamy, względnie rozpowszechniania określonych treści, czyli w zakresie odpowiadającym zaskarżonemu orzeczeniu zawartemu w pkt 2 decyzji Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego.
Podstawy prawnej dla wydania decyzji w przedmiocie zakazu reklamy, względnie rozpowszechniania określonych treści nie sposób w ocenie Sądu dopatrzeć się również w przepisie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Przepis ten stanowi bowiem, iż w razie stwierdzenia naruszenia wymagań higienicznych i zdrowotnych, państwowy inspektor sanitarny nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie w ustalonym terminie stwierdzonych uchybień. Nie sposób zaś przyjąć by uchybienia czy też naruszenia prawa związane z reklamą, względnie promocją bądź prezentacją produktu spożywczego, a nie z samym produktem, jego produkcją, przechowywaniem, transportem bądź opakowaniem stanowiły naruszenie wymagań higienicznych bądź zdrowotnych. Przy czym podkreślić należy, iż w świetle zasady konstytucyjnej wyrażonej w art. 7 Konstytucji oraz wyrażonej w art. 2 Konstytucji zasady państwa prawnego niedopuszczalna jest rozszerzająca wykładnia przepisów ustanawiających uprawnienia organów władzy publicznej względem obywateli.
Rozważenia przez organ administracji wymagać jednakże będzie potrzeba bezpośredniego stosowania w niniejszej sprawie przepisów prawa europejskiego, w tym w szczególności rozporządzenia nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym i żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt, które to rozporządzenie w Rozdziale I zatytułowany "Krajowe Środki Wykonawcze" w art. 54 ust. 1 określającym działania w przypadku niezgodności stanowi, że w sytuacji, gdy właściwy organ wykryje niezgodności, podejmuje on działanie zapewniające, że podmiot gospodarczy zastosuje środki zaradcze. Podczas decydowania, jakie podjąć działanie, właściwy organ uwzględnia rodzaj niezgodności oraz poprzednie dane podmiotu gospodarczego w zakresie niezgodności.
W ust. 2 tego artykułu wskazano zaś, że działanie takie zawiera, gdzie jest to stosowne, następujące środki:
a) nałożenie procedur sanitarnych lub podjęcie wszelkich innych działań uważanych za niezbędne do zapewnienia bezpieczeństwa paszy lub żywności lub zgodności z prawem paszowym i żywnościowym, zasadami dotyczącymi zdrowia zwierząt lub dobrostanem zwierząt;
b) ograniczenie lub zakaz wprowadzania do obrotu, przywozu lub wywozu paszy, żywności lub zwierząt;
c) monitorowanie, oraz w razie konieczności, nakazanie wycofania i/lub zniszczenia paszy lub żywności;
d) upoważnienie do wykorzystania paszy lub żywności do celów innych niż te, do których były początkowo przeznaczone;
e) zawieszenie działania lub zamknięcie całego lub części danego przedsiębiorstwa na właściwy okres czasu;
f) zawieszenie lub wycofanie zatwierdzenia zakładu;
g) środki określone w art. 19 dotyczące przesyłek z państw trzecich;
h) wszelkie inne środki jakie właściwy organ uznaje za właściwe.
W świetle przywoływanego już w niniejszym uzasadnieniu art. 73 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia za właściwy organ w rozumieniu powyższego przepisu rozporządzenia nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady uznać niewątpliwie należy organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, co upoważnia je między innymi do podejmowania działań określonych w art. 54 ust. 2 lit. h rozporządzenia nr 882/2004.
Biorąc jednakże pod uwagę otwarty charakter powyższej regulacji upoważniającej organ do podejmowania wszelkich innych środków jakie właściwy organ uznaje za właściwe podkreślić należy, iż zasady praworządności wymagają by decyzja organu wydana na podstawie powyższego upoważnienia była szczegółowo uzasadniona i wykazywała, że zastosowanie danego środka jest związane ze stwierdzonymi naruszeniami prawa żywnościowego oraz pozwalała na stwierdzenie dlaczego organ uznał za niezbędne w realiach danej sprawy zastosowanie danego środka, w tym w szczególności czy zastosowanie danego środka nie narusza zasady proporcjonalności, to jest czy jest adekwatne do dóbr podlegających ochronie prawnej i czy nie narusza nadmiernie praw adresata decyzji.
Niezależnie od powyższego uchybienia, które samodzielnie uzasadniało uchylenie zaskarżonej decyzji wskazać nadto należy na inne istotne naruszenia przepisów postępowania, które to naruszenia także mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
Pierwszym z powyższych naruszeń jest zaaprobowanie przez organ II instancji sposobu sformułowania przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. pkt 3 orzeczenia w zakresie w jakim nakładał on na R. F.aobowiązek usunięcia ulotek oraz prezentacji w Internecie nie tylko konkretnie określonych środków spożywczych, w postaci lizaka pod nazwą "B" oraz czekolady mlecznej z nasionami konopi i płatkami kukurydzianymi, lecz także usunięcia ulotek oraz prezentacji w Internecie innych bliżej nieokreślonych środków spożywczych zawierających w składzie i/lub nazwie nasiona konopi oraz wizerunek liścia konopi.
W tym też zakresie, to jest odnośnie bliżej nieokreślonych środków spożywczych zawierających w składzie i/lub nazwie nasiona konopi oraz wizerunek liścia konopi decyzja miała zatem charakter nie konkretyzacji normy prawnej w sprawie indywidualnej, lecz generalnego nałożenia na R. F. obowiązku przestrzegania prawa. Zawierała zatem w swojej treści element nie będący rozstrzygnięciem w sprawie indywidualnej, przez co naruszała dyspozycję art. 107 § 1 k.p.a. określającego zamknięty katalog elementów jakie musi i jednocześnie może zawierać decyzja administracyjna, które to uchybienie recypował do swojej decyzji organ odwoławczy poprzez utrzymanie w tym zakresie zaskarżonego orzeczenia w mocy.
Uchybienie powyższe bezpośrednio wiąże się przy tym z kolejnym naruszeniem przez organy obu instancji przepisów procedury administracyjnej, to jest art. 14 § 1 k.p.a. i art. 67 § 1 i § 2 pkt 3 k.p.a. poprzez niezabezpieczenie w jakikolwiek sposób dowodów na okoliczność treści i wyglądu ulotek oraz prezentacji w Internecie środków spożywczych w postaci lizaka pod nazwą "B" oraz czekolady mlecznej z nasionami konopi i płatkami kukurydzianymi, względnie innych produktów zawierających w składzie i/lub nazwie nasiona konopi oraz wizerunek liścia konopi.
Zauważyć zaś należy, iż zgodnie z art. 67 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej sporządza zwięzły protokół z każdej czynności postępowania, mającej istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, chyba że czynność została w inny sposób utrwalona na piśmie.
W realiach niniejszej sprawy powyższe oznacza, iż organ winien sporządzić protokół z oględzin przedmiotowych ulotek i prezentacji internetowych, do którego to protokołu winien dołączyć w formie załącznika same ulotki, względnie chociażby ich kopie (kserokopie, fotokopie bądź utrwalone elektronicznie skany) oraz zabezpieczone prezentacje internetowe (w formie chociażby zrzutów ekranu, bądź prezentacji utrwalonych w formie elektronicznej). Takowy protokół oględzin winien także wskazywać adresy internetowe pod którymi przedmiotowe prezentacje się znajdują. Rozważenia wymaga przy tym także potrzeba uzyskania ekspertyzy dotyczącej prezentacji internetowych celem zabezpieczenia dowodów pozwalających na ustalenie na jakim serwerze i przez kogo dane prezentacje zostały umieszczone.
Nie ulega bowiem w ocenie sądu wątpliwości, iż skoro rozstrzygnięcie organu dotyczy zakazu rozpowszechniania ulotek oraz prezentacji, to ustalenie treści tych ulotek i prezentacji ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i winno być utrwalona na potrzeby procesu administracyjnego w formie prawem przewidzianej.
Podkreślić przy tym należy, iż formę protokołu dla czynności oględzin wprost przewiduje art. 68 § 2 pkt 3 k.p.a.
Za szczególnie znamienną dla braków przeprowadzonego w niniejszej sprawie postępowania dowodowego uznać przy tym w ocenie Sądu należy okoliczność, iż jedyna ulotka, której istnienie udokumentowano zapisem w odpowiednim protokole dotyczyła nie lizaka pod nazwą "B" oraz czekolady mlecznej z nasionami konopi i płatkami kukurydzianymi, lecz napoju o nazwie "J" (protokół z kontroli sanitarnej z dnia 5 października 2011 r., k. 1 verte akt administracyjnych), a więc produktu, którego nie dotyczyło postępowanie prowadzone w niniejszej sprawie. Jednocześnie w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów potwierdzających istnienie i pozwalających na ustalenie treści ulotek i prezentacji internetowych, zakazu rozpowszechniania których dotyczy zaskarżona decyzja.
Taki sposób procedowania i brak jakiegokolwiek zabezpieczenia dowodów stanowił nie tylko oczywiste naruszanie zasady pisemności procesu administracyjnego o jakiej mowa w art. 14 § 1 k.p.a., lecz nadto de facto uniemożliwiał jakąkolwiek kontrolę zapadłego orzeczenia, w tym zarówno kontrolę w administracyjnym toku instancji, jak i kontrolę sądowoadministracyjną, co również przesądza o konieczności uchylenia zaskarżonej decyzji.
Podkreślić w tym miejscu należy, iż sąd w jakikolwiek sposób nie może odnieść się kwestionowanych przez skarżącego twierdzeń zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organu odwoławczego dotyczących treści prezentacji internetowych (strona 4-5 decyzji z dnia 23 grudnia 2011 r.), albowiem zarówno z akt sprawy, jak i z samego uzasadnienia decyzji nie wynika z jakiej strony internetowej i w jakiej dacie zostały one przez organ pozyskane, a jednocześnie akta sprawy nie dają możliwości zweryfikowania prawdziwości ustaleń faktycznych poczynionych w tym zakresie (to jest odnośnie treści prezentacji) przez organ.
Sąd nie może przy tym samodzielnie przeprowadzać dowodów i poczynić odpowiednich ustaleń dotyczących treści ulotek i prezentacji internetowych rozpowszechnianych przez skarżącego, albowiem sądy administracyjne nie dokonują własnych ustaleń, a ich rolą jest jedynie kontrola organów administracji publicznej, polegająca - między innymi - na stwierdzeniu, czy wydawane przez te organy decyzje lub inne akty są zgodne z prawem. Warunkiem umożliwiającym taką kontrolę jest zaś zarówno prawidłowe zebranie kompletnego materiału dowodowego, jak i prawidłowe uzasadnienie decyzji, gdyż tylko ono wskazuje na przesłanki, jakimi kierował się organ przy jej wydaniu (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 listopada 2009 r., sygn. I OSK 558/09 publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Następstwem takowego sposobu prowadzenia postępowania dowodowego w sprawie było także naruszenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i w uzasadnieniu decyzji organu I instancji przepisu art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewskazanie dowodów, na których organ się oparł orzekając w przedmiocie nakazu usunięcia ulotek oraz prezentacji w Internecie określonych środków spożywczych.
Za w pełni uzasadnione uznać wreszcie należy, te zarzuty skarżącego który dotyczyły naruszenia w postępowaniu administracyjnym zasady czynnego w nim udziału strony.
Bezspornym bowiem pozostaje, iż R. F. nie został poinformowany o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie oraz, iż zarówno na etapie postępowania przed organem I jak i II instancji nie umożliwiono mu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Zgodnie zaś z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Jednocześnie art. 81 k.p.a. stanowi, iż okoliczność faktyczna może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała możność wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, chyba że zachodzą okoliczności, o których mowa w art. 10 § 2 k.p.a.
Brak jest zaś w aktach sprawy dowodu by zarówno organ odwoławczy jak i organ I instancji przed wydaniem swoich decyzji pouczyły stronę o zakończeniu postępowania dowodowego i przysługującym jej prawie zapoznania się z aktami sprawy i umożliwiły stronie wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów, co uzasadnia zarzut, że organy naruszyły obowiązek ustalony w art. 10 k.p.a.
Istota uprawnienia strony, przewidzianego w art. 10 § 1 k.p.a. polegającego na końcowym zapoznaniu się z całokształtem zgromadzonego materiału dowodowego (niezależnie od uprawnienia do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i składania dalszych wniosków dowodowych) polega bowiem na tym, że przed wydaniem decyzji ma ona możliwość dowiedzieć się, jakie okoliczności faktyczne, wynikające z zebranych dowodów, organ będzie uwzględniał przy wydaniu rozstrzygnięcia, której to możliwości R. F. został w kontrolowanym postępowaniu pozbawiony.
Powyższe naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. należy uznać za mogące mieć wpływ na wynik sprawy w sytuacji, gdy jedyny materiał dowodowy znajdujący się w aktach sprawy stanowią protokoły kontroli sanitarnej i pobrania próbek żywności, które to czynności przeprowadzone zostały bez udziału strony oraz sprawozdania z przeprowadzonych również bez udziału strony badań.
Podkreślić trzeba, iż realizacja zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym powinna być udokumentowana w aktach sprawy poprzez potwierdzenie, iż strona została pouczona o prawie zajęcia stanowiska wobec całości dowodów i żądań zawartych w aktach, a także poprzez zamieszczenie oświadczenia strony, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań.
Również zatem to naruszenie przepisów postępowania samodzielnie uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji.
Odnosząc się do pozostałych podnoszonych w skardze zarzutów, w tym przede wszystkim do najdalej idącego zarzutu skierowania decyzji do podmiotu nie będącego stroną w sprawie i nie posiadającego zdolności do bycia podmiotem praw i obowiązków wskazać natomiast należy, iż stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r., Nr 155, poz. 1095 ze zm.) przedsiębiorcą jest osoba fizyczna, osoba prawna i jednostka organizacyjna niebędąca osobą prawną, której odrębna ustawa przyznaje zdolność prawną - wykonująca we własnym imieniu działalność gospodarczą.
Zauważyć także trzeba, iż choć skierowanie decyzji do podmiotu nie będącego stroną postępowania niewątpliwie dyskwalifikuje takowe orzeczenie i stanowi przesłankę stwierdzenia jego nieważności, to jednak podkreślić należy, iż stwierdzenie wadliwego zaadresowania decyzji wymaga analizy całej jej treści w celu ustalenia czy wskazanie w sentencji decyzji jako jej adresata nazwy firmy pod jaka przedsiębiorca prowadzi działalność gospodarczą było rzeczywistym zamiarem organu czy wynikało jedynie z jej niefortunnego sformułowania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 marca 2008 r., sygn. akt II GSK 5/08, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych dotyczący skierowania decyzji do spółki cywilnej, a nie jej wspólników).
W ocenie Sądu w tej sprawie, pomimo niefortunnego zaadresowania sentencji decyzji organu I instancji na "A" R. F., nie może ulegać wątpliwości, że rozstrzygnięcie to Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. skierował do R. F., prowadzącego działalność gospodarczą pod wyżej wskazaną firmą. Wynika to jednoznacznie zarówno z treści tej decyzji, jak i przede wszystkim z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wydanej po rozpatrzeniu odwołania R. F., w którym stwierdza się, iż "R. F. prowadzący działalność pod nazwą "A", os. A. K. [...] P. złożył w dniu 29.11.2011 r. odwołanie" oraz, że "Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny uznał, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w P. słusznie nakazał Panu R. F. prowadzącemu działalność pod nazwą "A", os. A. [...] P. usunięcie ulotek oraz prezentacji w Internecie środków spożywczych". Nie ma także wątpliwości, ze decyzja organu II instancji została prawidłowo skierowana do R. F. prowadzącego działalność pod nazwą - "A" (strona 6 decyzji organu II instancji).
Mając to wszystko na uwadze Sąd uznał więc, że samo formalnie niewłaściwe określenie adresata w rubrum decyzji nie mogłoby dyskwalifikować rozstrzygnięcia Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. Treść decyzji organów obu instancji pozwala bowiem w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości przyjąć, że istotą rozstrzygnięć było nałożenie określonych w niej zakazów i nakazów na R. F..
Za niezasadny uznać należy, zarzut naruszenie przepisów rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych poprzez błędną jego wykładnie i w konsekwencji uznanie, iż oznakowanie środków spożywczych, o których mowa w zaskarżonej decyzji w kontekście cukrów jest błędne i nie zawiera prawidłowego ich oznaczenia biorąc pod uwagę skład poszczególnych środków spożywczych, albowiem w żaden sposób nie dotyczy on tej części decyzji Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 23 grudnia 2011 r. jaka została przez skarżącego zaskarżona, a organ administracji orzekając w przedmiocie nakazu wycofania ulotek i prezentacji w sieci Internet środków spożywczych nie stosował w ogóle przepisów wskazanego powyżej rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. oraz nie powoływał się w tym zakresie na oznakowanie środków spożywczych informacjami dotyczącymi zawartych w nich cukrów.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 20 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji uznanie, iż wizerunek liścia konopi na etykiecie środka spożywczego sugeruje, że może to być produkt o działaniu odurzającym wskazać zaś należy, iż choć jak już wykazano powyżej naruszenie tegoż przepisu przez skarżony organ administracji faktycznie zaistniało, to jednak przybrało formę, nie błędnej jego wykładni, lecz błędnego zastosowania w postępowaniu administracyjnym, w sytuacji, gdy ustawodawca za jego naruszenie przewidział jedynie sankcję karną. Co za tym idzie organ administracji nie był uprawniony do dokonywania władczej oceny czy doszło do naruszenia tegoż przepisu przez skarżącego, albowiem uprawnionymi do tego są wyłącznie organy orzekające w postępowaniu karnym. Stąd też także sąd administracyjny nie jest uprawniony do oceny czy wykładnia art. 20 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii dokonana w niniejszej sprawie przez organy administracji sanitarnej była prawidłowa, jak też czy prawidłowa była subsumcja wyinterpretowanej w następstwie przeprowadzonego procesu wykładni normy prawnej w stosunku do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia art. 46 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia poprzez błędną jego wykładnię oraz art. 28 Traktatu Wspólnot Europejskich poprzez brak jego zastosowania i w konsekwencji błędne przyjęcie, iż przepisy ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia oraz ustawy z dnia 29 sierpnia 2006 r. o przeciwdziałaniu narkomanii i rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych mogą ograniczać lub utrudniać obrót środkami spożywczymi, które legalnie zostały dopuszczone do obrotu w Unii Europejskiej i spełniają wymogi określone w dyrektywach ich dotyczących wskazać należy, iż rozpoznanie tych zarzutów na obecnym etapie postępowania byłoby przedwczesne i prowadziłoby do zastąpienia organów administracji przez sąd. Prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego musi być bowiem każdorazowo poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem administracyjnym, którym to wymogom jak wykazano powyżej Wielkopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny nie sprostał.
Wobec stwierdzonych naruszeń szeregu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy rzeczą Wielkopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego będzie wydanie decyzji po wyeliminowaniu wskazanych w niniejszym wyroku uchybień, w tym w szczególności zweryfikowanie kompetencji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w P. do wydawania decyzji administracyjnych w przedmiocie usunięcia ulotek oraz prezentacji w Internecie środków spożywczych określonego rodzaju oraz wszelkich innych środków spożywczych zawierających w składzie i/lub nazwie nasiona konopi oraz wizerunek liścia konopi. Organ winien nadto zgodne z przepisami k.p.a. zebrać i procesowo zabezpieczyć materiał dowodowy, a następnie uzewnętrznić wyniki przeprowadzonego postępowania w uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. i zawierającym odniesienie do wszystkich podnoszonych przez stronę argumentów.
O kosztach postępowania Sąd orzekł w oparciu o art. 200 p.p.s.a.
O wykonalności zaskarżonej decyzji Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło