II SA/Po 194/12

PostanowienieWSA w Poznaniu2012-05-17

Skład orzekający: Sędzia WSA Tomasz Świstak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wykonanie decyzji o zmianie w ewidencji gruntów i budynków, która ujawnia budynek o wątpliwym stanie prawnym, może spowodować szkodę lub trudne do odwrócenia skutki, uzasadniające wstrzymanie jej wykonania?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, ponieważ skarżąca nie wykazała, aby jej wykonanie mogło spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Ewidencja gruntów i budynków ma charakter informacyjno-techniczny, odzwierciedla istniejący stan prawny i faktyczny, ale nie kształtuje nowego stanu prawnego ani nie rozstrzyga sporów o prawa do nieruchomości.
Stan faktyczny
Pełnomocnik M. G. złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P. z dnia [...] 2012 r. w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Wnioskodawca argumentował, że wykonanie decyzji może przynieść nieodwracalne skutki prawne i szkodę, ponieważ ujawniony budynek powstał w wyniku bezprawnego zawłaszczenia części działki, a pozwolenie na rozbudowę zostało wydane z naruszeniem przepisów. Sąd rozpatrywał wniosek na podstawie art. 61 § 3 PPSA.
Rozstrzygnięcie
Wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zostało odmówione.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 17 maja 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P. z dnia [...] 2012 r. Nr [...] w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów i budynków postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. /-/ T. Świstak Pismem z dnia 2 lutego 2012 r. pełnomocnik M. G. – radca prawny R. J. wniósł o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżanej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P. z dnia [...] 2012 r. Nr [...] w przedmiocie zmiany w ewidencji gruntów i budynków, gdyż jej wykonane może przynieść nieodwracalne skutki prawne oraz nieodwracalną szkodę skarżącej. Wnioskodawca podniósł, iż budynek ujawniony w wyniku zaskarżonej decyzji w ewidencji gruntów i budynków powstał w wyniku bezprawnego zawłaszczenia i zabudowania części działki [...] i części wspólnych budynku znajdującego się na tej działce należącej m.in. do M. G.. Decyzja o pozwoleniu na rozbudowę przedmiotowego budynku została wydana z naruszeniem szeregów przepisów, w związku z czym toczą się w tej sprawie postępowania administracyjne i cywilne. W ocenie wnioskodawcy brak wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji może spowodować, iż w ewidencji zostaną ujawnione budynki o wątpliwym stanie prawnym, a nadto decyzja usankcjonuje stan niezgodny z prawem podczas gdy toczą się postępowania o uchylenie pozwolenia na budowę i inne zmierzające do przywrócenia stanu zgodnego z prawem. Zdaniem wnioskodawcy wykonanie decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki prawne. Ponadto skarżąca poniesie znaczną szkodę polegającą na zmniejszeniu udziałów w częściach wspólnych. Zmniejszeniu ulegną także udziały w częściach wspólnych pozostałych współwłaścicieli. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 , dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże w myśl § 3 tegoż artykułu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Instytucja wstrzymania wykonania ma bowiem charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Obie te przesłanki (niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków) są pojęciami nieostrymi, co wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich ogólnej normy i nadania im treści z uwzględnieniem okoliczności faktycznych każdej indywidualnej sprawy. Użycie spójnika "lub" oznacza, iż przesłanki te mogą zachodzić alternatywnie. Trzeba także wyjaśnić, że szkoda, o której mowa w przepisie art. 61 § 3 p.p.s.a, nie musi mieć charakteru materialnego. Chodzi mianowicie o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudne do odwrócenia skutki to z kolei takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (patrz postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 grudnia 2004 r. w sprawie sygn. akt GZ 138/04, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 8 sierpnia 2006 r. w sprawie sygn. II SA/Bk 352/06 oraz postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 5 marca 2009 r., w sprawie sygn. akt I SA/Kr 975/08, wszystkie orzeczenia dostępne na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy także zauważyć, iż Sąd nie bada z urzędu faktu czy szkoda lub trudne do usunięcia skutki rzeczywiście mogą zaistnieć. Uprawdopodobnienie tego faktu spoczywa na stronie wnioskującej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (analogicznie w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lipca 2006 r., sygn. I OZ 1050/06 niepublikowane). W rozpatrywanej sprawie skarżąca nie wykazała, iż w jej przypadku wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje wystąpienie niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w P. z dnia 2 stycznia 2012 r., utrzymująca w mocy decyzję Starosty M. o dokonaniu zmiany w ewidencji gruntów i budynków w jednostce rejestrowej G 1150 obrębu M. poprzez ujawnienie w części opisowej tej ewidencji arkusza danych ewidencyjnych budynku położnego na działce nr [...]. Zgodnie treścią art. 20 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2010 r. nr 193, poz. 1287 ze zm.) ewidencja gruntów i budynków obejmuje między innymi informacje dotyczące budynków - ich położenia, przeznaczenia, funkcji użytkowych i ogólnych danych technicznych. W ewidencji gruntów wykazuje się także właściciela a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - inne osoby fizyczne lub prawne, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części. Zgodnie z treścią § 44 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. nr 38, poz. 454) do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Z kolei zgodnie z treścią § 46 ust. 1 cytowanego rozporządzenia dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 - 11. W myśl § 46 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia z urzędu wprowadza się zmiany wynikające z prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, aktów normatywnych. Jakakolwiek udokumentowana zmiana stanu faktycznego i prawnego nieruchomości i budynków nakłada na starostę obowiązek aktualizacji operatu ewidencyjnego (§ 47 ust 1 przytaczanego rozporządzenia) Z powyższych przepisów wynika, iż ewidencja gruntów i budynków jest tylko zbiorem informacji będącej odzwierciedleniem aktualnego stanu faktycznego i prawnego danej nieruchomości. Zawiera ona dane wynikające z tytułu własności lecz nie kształtuje nowego stanu prawnego nieruchomości. Potwierdza ona jedynie stan prawny zaistniały wcześniej. Ewidencja gruntów pełni wyłącznie funkcje informacyjno - techniczne. Nie rozstrzyga natomiast sporów o prawa do gruntów ani nie nadaje tych praw (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 stycznia 2011 r. w sprawie I OSK 389/10 dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl ). Tym samym wykonanie zaskarżonej decyzji nie może wywołać szkody, o której mowa we wniosku o wstrzymanie wykonania. Wpis do ewidencji gruntów i budynków w żaden sposób nie stanowi o ograniczeniu praw współwłaścicieli przedmiotowej nieruchomości, a jedynie odzwierciedla istniejący stan zarówno prawny, jak i faktyczny. Dokonanie zmian w ewidencji gruntów ma niewątpliwie wtórny charakter do zmian stanu prawnego. Nie może zatem kształtować nowego stanu prawnego, a zadaniem organów ewidencyjnych jest tylko zarejestrowanie stanów prawnych ustalonych w innym trybie lub przez inne organy orzekające (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 października 2009 r. w sprawie III SA/Kr 969/09 dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl ) Wnioskodawca nie wskazał też na czym dokładnie miały by polegać trudne do odwrócenia skutki wykonania zakażonej decyzji. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 61 § 3 oraz § 5 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji. /-/ T. Świstak

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło