II SA/Po 197/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Górecka Sędziowie Sędzia NSA Stanisław Małek Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Protokolant Sekretarz sądowy Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi D. P. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów oddala skargę. /-/E.Podrazik /-/M.Górecka /-/St.Małek II SA/Po 197/06 UZASADNIENIE Pismem z dnia [...].09.2005 r. D. P. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. o wydanie, na podstawie art. 73 § 2 kpa, z akt sprawy administracyjnej uwierzytelnionych odpisów wszystkich dokumentów sporządzonych bez jego udziału i nie doręczonych mu. Uzasadniając żądanie wnioskodawca podał, niż dokumenty potrzebne mu są do wykorzystania zarówno w toczącym się postępowaniu administracyjnym, jak i w sprawie cywilnej przeciwko M. i R. K. . Postanowieniem z dnia [...].11.2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. odmówił D. P. wydania uwierzytelnionych odpisów dokumentów z akt sprawy nr [...]. W uzasadnieniu organ podał, iż przepis art. 73 § 2 kpa nie zobowiązuje organów administracji do kopiowania akt i doręczania ich stronie. Obowiązek wydania uwierzytelnionych odpisów ograniczony jest warunkiem istnienia ważnego interesu strony. Z treści wniosku wynika, iż zamiarem strony jest uzyskanie kopii części akt, żądanie strony sprowadza się w rzeczywistości do osiągania celów z art. 73 § 1 kpa, za pomocą środków przewidzianych w art. 73 § 2 kpa. Uwierzytelnienie służy do utrwalania w formie dokumentu informacji wynikających z akt sprawy. Okoliczność jaką jest potrzeba wykorzystania akt w toczącym się postępowaniu administracyjnym czy cywilnym nie może być uznana za ważny interes strony. Postanowieniem z dnia [...].01.2006 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego , po rozpoznaniu zażalenia D. P., utrzymał w mocy opisane wyżej postanowienie organu I instancji. Organ odwoławczy podniósł, iż pojęcie "ważnego interesu strony" z art. 73 § 2 kpa nie jest jednolicie interpretowane. Zdaniem organu uzasadnione jest stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 03.06.1997 r. (syg. I SA/Łd 302/96, Lex nr 29358). W ocenie organu w przedmiotowej sprawie przesłanka "ważnego interesu strony" nie zaistniała. Żądanie strony wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy, wobec jej uprawnienia do przeglądania akt i sporządzania z nich notatek czy odpisów, w związku z toczącym się postępowaniem cywilnym, a w szczególności administracyjnym, nie świadczy o istnieniu "ważnego interesu strony". Od powyższego postanowienia skargę złożył D. P., domagając się jego uchylenia i zarzucając obrazę przepisu art. 74 § 2 kpa. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż organ I instancji przez ponad 50 dni nie rozpatrzył żądania wydania uwierzytelnionych odpisów, postanowienie wydał dopiero po złożeniu przez skarżącego zażalenia na bezczynność. Prawo dostępu do dotyczących skarżącego urzędowych dokumentów gwarantuje mu art. 51 ust. 3 Konstytucji. Skarżący wykazał istnienie ważnego interesu. Zważywszy na treść art. 6 kc istnieje potrzeba uzyskania przez skarżącego dokumentów: podania M.K. z dnia [...].05.2005 r., protokołu przesłuchania świadka R. K. . Skarżący powołał się także na wyrok NSA z dnia 23.01.1998 r. I SA/Łd 770/96. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna, bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Jednym z podstawowych uprawnień strony postępowania administracyjnego jest określone w art. 73 § 1 kpa prawo do przeglądania akt sprawy i sporządzania z nich notatek i odpisów. Uprawnienie to jest realizacją i konkretyzacją normy konstytucyjnej z art. 51 ust. 3 Konstytucji RP. Odrębnym uprawnieniem jest przewidziane w art. 73 § 2 kpa prawo strony do żądania od organu uwierzytelnienia sporządzonych przez stronę odpisów z akt sprawy lub sporządzenia przez organ i wydania stronie uwierzytelnionych odpisów. Uprawnienie to strona może realizować wyłącznie w sytuacji, gdy wykaże istnienie ważnego interesu w uzyskaniu uwierzytelnionych odpisów dokumentów z akt sprawy. Uprawnienie z art. 73 § 2 kpa umożliwia więc uzyskanie z akt sprawy uwierzytelnionych odpisów poszczególnych, konkretnie wskazanych przez stronę dokumentów, gdy za uzyskaniem odpisów tych dokumentów przemawiają konkretne, ważne przyczyny. Uprawnienie to nie służy natomiast uzyskiwaniu uwierzytelnionych odpisów akt sprawy jako całości. Istnienie ważnego interesu strony podlega ocenie organu. Organ dokonuje oceny, czy podane przez stronę powody żądania – z uwagi na okoliczności prowadzonego postępowania, czy ze względu na potrzeby strony w innej sprawie – są doniosłe, czy istnieje związek między nimi a dokumentami, których odpisów strona się domaga. W przypadku, gdy żądanie obejmuje wydanie uwierzytelnionych odpisów kilku dokumentów, organ ocenia istnienie ważnych przyczyn odnośnie każdego dokumentu odrębnie. Ważnym interesem w rozumieniu art. 73 § 2 kpa może być zarówno potrzeba przedstawienia uwierzytelnionego odpisu dokumentu w innym postępowaniu (administracyjnym, czy cywilnym), jak i jego niezbędność dla strony w celu wykorzystania go w danym postępowaniu administracyjnym. W przypadku powoływania się na konieczności przedstawienia uwierzytelnionych odpisów w innym postępowaniu, strona powinna wskazać na związek między tym innym postępowaniem a dokumentami, których odpisów się domaga. Natomiast, gdy strona uzasadnia żądanie wydania uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy potrzebą ich wykorzystania w tejże sprawie, winna wykazać, że uprawnienia przewidziane w art. 73 § 1 kpa są niewystarczające dla prawidłowej ochrony jej interesu. Podkreślić ponadto należy, iż obowiązek sporządzenia uwierzytelnionych odpisów i przesłania ich stronie obciąża organ administracji państwowej tylko wtedy, gdy strona lub jej pełnomocnik nie mają możliwości sporządzenia odpisów wymienionych dokumentów i uzyskania ich uwierzytelnienia w trybie art. 73 § 1 w zw. z art. 73 § 2 kpa. Stanowisko takie wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 23.01.1998 r. w sprawie I SA/Łd 770/96, na które to orzeczenie powołał się w skardze sam skarżący. W przedmiotowej sprawie wniosek skarżącego o wydanie uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy był bardzo lakoniczny. Skarżący nie wskazał na konkretne dokumenty z akt sprawy, domagając się odpisów wszystkich dokumentów sporządzonych bez jego udziału i mu nie doręczonych. Dopiero w skardze do Sądu określił precyzyjniej niektóre z nich. Treść wniosku skarżącego wskazuje, że jego celem było uzyskanie uwierzytelnionych odpisów całych akt administracyjnych, nie zaś odpisów poszczególnych dokumentów z akt sprawy, co sprzeczne jest z brzmieniem art. 73 § 2 kpa. Skarżący ogólnikowo podał, iż żądane dokumenty są mu potrzebne do wykorzystania w toczącym się postępowaniu administracyjnym, jak i w sprawie cywilnej przeciwko wykonawcom robót M. i R. K. . Z wniosku skarżącego nie wynika, dlaczego konieczne jest sporządzenie uwierzytelnionych odpisów dokumentów dla wykorzystania w toczącym się postępowaniu administracyjnym, a skorzystanie z uprawnień z art. 73 § 1 kpa jest niewystarczające dla prawidłowej ochrony interesu skarżącego. Skarżący nie sprecyzował także, co jest przedmiotem postępowania cywilnego przeciwko M. i R. K.. W oparciu o treść wniosku nie można ustalić istnienia związku między postępowaniem cywilnym przeciwko M. i R. K., a żądaniem wydaniem uwierzytelnionych odpisów wszystkich dokumentów sporządzonych bez udziału skarżącego i mu nie doręczonych. Ogólnikowe określenie przyczyn żądania wydania uwierzytelnionych odpisów oraz dokumentów, których wniosek dotyczy, nie odpowiada treści przepisu art. 73 § 2 kpa i w efekcie uniemożliwia dokonanie przez organ oceny czy istnieje ważny interes strony, uzasadniający wydanie uwierzytelnionych odpisów z akt sprawy. Organy administracji prawidłowo więc w niniejszej sprawie odmówiły żądaniu wniosku skarżącego z dnia [...].09.2005 r. Zarzut skargi dotyczący przewlekłości postępowania wprawdzie należy uznać za zasadny, jednak to naruszenie przepisów postępowania nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy i nie może być podstawą do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie PINB w K. z dnia [...].11.2005 r. nie naruszają prawa. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270 z 2002 r.) skargę należało oddalić. /-/ E. Podrazik /-/ M. Górecka /-/ S. Małek hp