II SA/Po 20/15

PostanowienieWSA w Poznaniu2018-03-07

Skład orzekający: Katarzyna Witkowicz-Grochowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy jest właściwy do rozpoznania wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sytuacji, gdy Naczelny Sąd Administracyjny przekazał rozpoznanie tej kwestii do właściwego sądu wojewódzkiego?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy jest właściwy do wydania postanowienia o przyznaniu wynagrodzenia radcy prawnemu z urzędu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, zgodnie z art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. Dotyczy to również sytuacji, gdy Naczelny Sąd Administracyjny przekazał rozpoznanie tej kwestii do właściwego sądu wojewódzkiego.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu rozpoznał wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu radcy prawnego J. W. przez skarżącego T. K. w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Naczelny Sąd Administracyjny przekazał rozpoznanie tej kwestii do sądu wojewódzkiego po tym, jak pełnomocnik nie stawił się na rozprawie. Referendarz sądowy przyznał radcy prawnemu wynagrodzenie wraz z podatkiem VAT.
Rozstrzygnięcie
Przyznano r.pr. J. W. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu opłatę w wysokości [...] zł podwyższoną o kwotę podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu w dniu 07 marca 2018r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2014r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do przedłożenia dokumentów postanawia przyznać r.pr. J. W. od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu) tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu opłatę w wysokości [...] zł ([...]złotych) podwyższoną o kwotę podatku od towarów i usług w wysokości [...]zł ([...]). /-/ K. Witkowicz-Grochowska W związku z przyznaniem skarżącemu prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, Okręgowa Izba Radców Prawnych wyznaczyła do reprezentowania skarżącego – r.pr. J.W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 22 grudnia 2015r. rozpoznał skargę oraz przyznał pełnomocnikowi wynagrodzenie za udzieloną skarżącemu pomoc prawną z urzędu w I instancji, nieopłaconą nawet w części. Z uwagi na wniesienie przez organ skargi kasacyjnej od powyższego wyroku Sądu, pełnomocnik skarżącego pismem z 09 marca 2016r. sporządziła i wniosła odpowiedź na skargę kasacyjną organu, w której zawarła również wniosek o zwrot kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącemu z urzędu oraz oświadczenie, że koszty te nie zostały uiszczone nawet w części. Prawidłowo zawiadomiony pełnomocnik skarżącego nie stawiła na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Wyrokiem z 14 listopada 2017r. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną organu, a przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu skarżącego przekazał do rozpoznania wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu. Stosownie do art. 258 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej "P.p.s.a.") do czynności referendarza sądowego w zakresie postępowania o przyznanie prawa pomocy należy m. in. wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu wynagrodzenia adwokatowi lub radcy prawnemu (...) za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków. Zgodnie z art. 250 § 1 P.p.s.a., wyznaczony adwokat, radca prawny (...) otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych (...) w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W tym miejscu wskazać należy, że w uchwale z dnia 19 listopada 2012 r., sygn. akt II FPS 4/12 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że odpowiedź na skargę kasacyjną, o której mowa w art. 179 P.p.s.a., jest pismem procesowym strony, która nie wniosła skargi kasacyjnej. Mimo, że pismo to nie podlega szczególnym rygorom poza wskazanymi w art. 49 P.p.s.a., jej autor, profesjonalny pełnomocnik, powinien w terminie jaki zakreślił mu ustawodawca, ustosunkować się do żądań zawartych w skardze kasacyjnej, podnosić zarzuty i argumenty przeciwko podstawom kasacyjnym i ich uzasadnieniu. Zatem swym charakterem odpowiedź na skargę kasacyjną najbardziej zbliżona jest do czynności sporządzenia i wniesienia skargi kasacyjnej. W związku z tym przyjąć należy, że za sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną profesjonalnemu pełnomocnikowi przysługuje opłata (stawka minimalna), jak za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej (por. postanowienie NSA z dnia 27 sierpnia 2013 r., I OZ 710/13). Zgodnie z §22 obowiązującego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2016r. poz. 1715), które weszło w życie 2 listopada 2016r., do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie powyższego rozporządzenia stosuje się przepisy dotychczasowe do czasu zakończenia postępowania w danej instancji. Zastosowanie w niniejszej sprawie znajdują zatem przepisy poprzednio obowiązującego rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. z 2015r. poz. 1805), które weszło w życie 1 stycznia 2016r. W myśl przepisu §2 rozporządzenia z 2015r. koszty nieopłaconej pomocy prawnej ponoszone przez Skarb Państwa obejmują: 1) opłatę ustaloną zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia oraz 2) niezbędne i udokumentowane wydatki radcy prawnego. W myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia opłatę, rozumianą jako wynagrodzenie pełnomocnika, ustala się w wysokości co najmniej 1/2 opłaty maksymalnej określonej w rozdziałach 2-4, przy czym nie może ona przekraczać wartości przedmiotu sprawy. Zgodnie z treścią § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia opłaty maksymalne wynoszą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi w drugiej instancji: za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej albo za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej - 50% opłaty maksymalnej określonej w pkt 1, a jeżeli nie prowadził sprawy ten sam radca prawny w drugiej instancji - 75% tej opłaty, w obu przypadkach nie mniej niż 240 zł. Opłata, o której mowa w pkt 1 dotycząca postępowania przed sądem administracyjnym w I instancji, do którego nawiązuje § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, wynosi zgodnie z pkt 1 lit "c" 480 zł. W rozpoznawanej sprawie, pełnomocnik został wyznaczony przed wydaniem wyroku Sądu I instancji, zatem otrzymał wynagrodzenie za I instancję oraz nie stawił się na rozprawie przed NSA. Zgodnie zatem z § 4 ust. 1 rozporządzenia, należało ustalić opłatę za czynności radcy prawnego w wysokości ½ opłaty maksymalnej wskazanej w § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" rozporządzenia, nie mniej niż 240 zł, czyli w wysokości ½ opłaty maksymalnej 240 zł (50% x 480 zł). Kwota 240 zł stanowi bowiem opłatę maksymalną obliczoną jako 50 % kwoty 480 zł, co wynika z treści § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" w związku z pkt 1 lit "c" rozporządzenia. Skoro opłata za czynności w drugiej instancji wynosi ½ opłaty maksymalnej, to opłata za udzielenie pomocy prawnej na tym etapie postępowania wynosi 120 zł. (1/2 x 240 zł). Mając powyższe na uwadze, w niniejszej sprawie należało przyznać pełnomocnikowi, który prowadził sprawę także przed I instancją, za udzieloną skarżącemu pomoc prawną z urzędu obejmującą sporządzenie i wniesienie odpowiedzi na skargę kasacyjną, gdy pełnomocnik nie stawił się na rozprawie przez NSA, w wysokości [...] zł. Opłatę tą podwyższa się o stawkę podatku od towarów i usług przewidzianą dla tego rodzaju czynności, obowiązującą w dniu orzekania o tych opłatach, tj. o kwotę [...]zł. Z tych względów, na podstawie art. 250 § 1 P.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 8 P.p.s.a. w związku z § 21 ust. 1 pkt 2 lit "b" oraz § 2 ust. 3 rozporządzenia, orzeczono, jak w postanowieniu. /-/ K. Witkowicz-Grochowska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło