II SA/Po 208/15

WyrokWSA w Poznaniu2016-02-10

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Edyta Podrazik, Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie pojazdów z nieruchomości, uznanych za odpady, została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, w szczególności poprzez niewystarczające ustalenie stanu faktycznego i precyzyjne określenie przedmiotu nakazu?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy nie ustaliły w sposób precyzyjny i indywidualny, które konkretnie pojazdy stanowią odpady, ich ilości, stanu prawnego oraz cech znamionowych, co uniemożliwia prawidłowe wykonanie decyzji i egzekucję. Niewystarczające było oparcie się jedynie na ogólnych kodach odpadów i dokumentacji zdjęciowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej R. M. usunięcie z jego nieruchomości 10 pojazdów uznanych za odpady. Po uchyleniu pierwszej decyzji przez SKO i ponownym rozpatrzeniu sprawy, Prezydent Miasta P. ponownie wydał decyzję nakazującą usunięcie odpadów, którą SKO utrzymało w mocy. Skarżący kwestionował uznanie pojazdów za odpady i zarzucał błędy w postępowaniu. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 lutego 2016 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia ... 2014 r. Nr ... w przedmiocie usunięcia odpadów; uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia ... 2014 r. nr ... Wyrokiem z dnia 4 września 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. w sprawie II SA/Po 356/14 oddalił skargę R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia ... 2013 r., uchylającą w całości decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia ... 2012 r., nakazującą R. M. usunięcie odpadów w postaci 10 pojazdów magazynowanych w miejscu nieprzeznaczonym na ten cel tj. z nieruchomości położonej w P. przy ul. T.. W wyroku tym zawarte zostały wskazania co dalszego postępowania, a mianowicie Sąd uznał, że organ winien był wyjaśnić podstawowe dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, bowiem Prezydent Miasta P. oparł się jedynie na danych wynikających z protokołu kontroli przeprowadzonej przez Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (dalej WWIOŚ) na posesji przy ul. T. w P., która miała miejsce w okresie do 8 lipca do 1 sierpnia 2011 r., a wykazała zmagazynowanie m.in. 10 samochodów osobowych, które nie posiadały tablic rejestracyjnych i miały unieważnione dowody rejestracyjne. W ślad za ustaleniami tej kontroli organ I instancji przyjął, że wskazane pojazdy stanowiły odpady w myśl art. 3 pkt 6 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Skarżący nie zaprzeczył faktowi posiadania i przechowywania na tej nieruchomości 10 pojazdów mechanicznych, jednak kwestionował uznanie ich za odpady. Natomiast organ I instancji nie przeprowadził samodzielnie żadnych czynności dowodowych, które doprowadziłyby do ustalenia aktualnego na dzień orzekania stanu faktycznego na nieruchomości skarżącego w zakresie przedmiotowych 10 pojazdów mechanicznych, które miałyby stanowić odpady, których dotyczy decyzja z dnia ... 2012 r. W szczególności, jak trafnie odnotowało Kolegium, organ nie przeprowadził oględzin przedmiotowej nieruchomości, a zatem nie miał odpowiednich wiadomości dotyczących okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Sama osnowa decyzji organu I instancji nie wskazuje również, o które konkretnie pojazdy, spośród znajdujących się na działce skarżącego, miałyby podlegać usunięciu, mimo że chodzi w tym wypadku o konkretne pojazdy, których zakup i unieważnienie dowodów rejestracyjnych znajduje do pewnego stopnia swoje udokumentowanie w materiałach zgromadzonych w sprawie. Uzasadnienie decyzji organu I instancji nie zawiera również odpowiednio pogłębionych rozważań dotyczących uznania tych pojazdów za odpady w rozumieniu ustawy art. 4 ust. 1a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach i obowiązku postąpienia z nimi zgodnie z wymogami ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji. Niewystarczające jest też odwołanie się jedynie do stanowiska innego organu, chociażby wyspecjalizowanego w dziedzinie ochrony środowiska, skoro to Prezydent Miasta P., jako organ właściwy, miał rozstrzygnąć na podstawie art. 34 ust. 1 ówcześnie obowiązującej ustawy o odpadach, czy zachodzą podstawy do nakazania, w drodze decyzji, posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania, skoro nie wyjaśnił, czy skarżący jest w rozumieniu art. 3 ust. 3 pkt 13 powołanej ustawy o odpadach posiadaczem takich odpadów (konkretnych pojazdów znajdujących się we wskazanej przez organ lokalizacji), o których mowa w art. 4 ust. 1a powołanej ustawy. W konsekwencji Sąd uznał, że stwierdzone przez organ II instancji uchybienia proceduralne organu I instancji, odnoszące się do braków przeprowadzonego postępowania, a w szczególności kwestii przeprowadzenia odpowiednich dowodów i ustalenia podstawowych okoliczności sprawy, znalazły potwierdzenie w toku kontroli zaskarżonej decyzji i przemawiały za zasadnością zastosowania przez organ odwoławczy art. 138 § 2 k.p.a. Niewątpliwie organ I instancji obowiązany był dołożyć należytej staranności, by przeprowadzić prawidłowe postępowanie administracyjne, które w niniejszej sprawie przybrało w zasadzie formę li tylko szczątkową, kadłubową. Ponownie rozpatrując sprawę, Prezydent Miasta P. decyzją z dnia . 2014 r. znak ... nakazał skarżącemu usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania i magazynowania tj. z terenu nieruchomości położonej w P. przy ul. T., działka nr ..., skr. ..., obręb Ł.. Po rozpatrzeniu odwołania R. M. od tej decyzji organu I instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia z dnia ... 2014 r. nr ..., utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w trakcie ponownie prowadzonego postępowania Prezydent Miasta P. zawiadomił pismem z dnia 17 lutego 2014 r. stronę o przeprowadzeniu dowodu z oględzin na należącej do niego nieruchomości. R. M. w dniu 12 marca 2014 r. nie przyjął zawiadomienia o przeprowadzeniu dowodu z oględzin wyznaczonych na ... marca 2014 r., oświadczając, że "cała sprawa jest skierowana do sądu samorządowego". W dniu 20 maja 2014 r. przeprowadzono oględziny na posesji przy ul. T. w P., w których nie wziął udział skarżący, uniemożliwiając pracownikom organu wejście na teren nieruchomości. Organ skutecznie zawiadomił o terminie oględzin. Podczas wizji wykonano dokumentację zdjęciową (zza płotu) nieruchomości oraz sporządzono protokół. W trakcie postępowania ustalono, że na ww. nieruchomości użytkowanej przez stronę zgromadzone są pojazdy nabyte przez R. M., których część została wycofana z eksploatacji (dane Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska). R. M. nie przedstawił dokumentów potwierdzających, że usunął pojazdy uznane za odpady oraz dowodów, że nadają się do dalszej eksploatacji. Brak jest również dowodów co do stanu pojazdów i usunięcia z nich elementów niebezpiecznych. Kolegium wskazało, iż wydając decyzję z dnia .... 2014 r. Prezydent Miasta P. kierował się przepisami art. 3 ust. 1 pkt 19, pkt 5 oraz art. ... ust. 2 i 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.), dalej: u.o. Zgodnie z definicja posiadacza odpadów określoną w art. 3 ust. 1 pkt 19 u.o. R. M. jako, że nabył przedmiotowe pojazdy jest posiadaczem odpadów. Z kolei stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 5 u.o. miejsce, w którym skarżący składuje odpady nie jest miejscem przeznaczonym do składowania odpadów. Z uwagi zaś, że strona samodzielnie nie usunęła odpadów, zastosowanie znalazł przepis art. ... ust. 2 u.o., zgodnie z którym w przypadku nieusunięcia odpadów zgodnie z ust. 1, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, z wyjątkiem gdy obowiązek usunięcia odpadów jest skutkiem wydania decyzji o cofnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami. Z racji tej, że skarżący odpadów nie usunął, Prezydent Miasta P. zobowiązał go do tego decyzją T. 2014 r. W odwołaniu skarżący podniósł, iż ustalenia organu I instancji są nieprawdziwe. Utrzymując w mocy powyższą decyzję SKO w P. przytoczyło przepisy art. 3 ust. 1 pkt 5, 6, 19, art. ... ust. 1, 2, by następnie wskazać, że odwołanie nie zasługiwało na uwzględnienie. Kolegium na podstawie przepisów Prawa o ruchu drogowym i poprzednio obowiązującej ustawy z 1983 r. wyjaśniło sposób wyrejestrowania pojazdów i wycofania ich z ruchu, w rezultacie czego można mówić o pojazdach na stale wycofanych z ruchu, których nie można ponownie zarejestrować ponieważ: 1) nie zostały odzyskane po kradzieży, 2) nie są pojazdami zabytkowymi, 3) nie zostały uznane za unikatowe pomimo wieku powyżej 25 lat, 4) nie są ciągnikami lub przyczepami rolniczymi, 5) nie są pojazdami wywiezionymi z kraju lub zbytymi za granicą. Kolegium stwierdziło, że R. M. nie przedstawił dowodów, aby znajdujące się w jego posiadaniu pojazdy spełniały chociażby jeden z powyższych warunków, a jak słusznie uznał Prezydent Miasta zgodnie z art. 7 i art. 77 § 1 kpa strona postępowania nie jest zwolniona do współudziału w realizacji obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Strona nie przedstawiła zaś żadnych dowodów na potwierdzenie twierdzeń na podważenie stanowiska WIOŚ, który w piśmie z dnia 19 sierpnia 2011 r. uznał ww. pojazdy za odpady. Zgodnie zaś z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji pojazdem wycofanym z eksploatacji jest pojazd stanowiący odpad w rozumieniu przepisów o odpadach. Ze względu na fakt, że R. M. nabywał pojazdy na stałe wycofane z ruchu lub wyrejestrowane należało uznać, że nabywał on pojazdy, których sprzedający chciał się pozbyć, a zatem nabywał odpady w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o. Skoro składowanie odpadów może być prowadzone wyłącznie na wyznaczonych składowiskach odpadów (art. 3 ust. 1 pkt 25 u.o.), a magazynowanie odpadów jest prowadzone wyłącznie w ramach wytwarzania, zbierania lub przetwarzania odpadów, nie można uznać by strona była wytwórcą posiadanych przez siebie odpadów, podmiotem uprawnionym do zbierania odpadów ani podmiotem przetwarzającym odpady. Umowy sprzedaży pojazdów zawarł bowiem jako osoba fizyczna. Z racji tej, że należąca do niego działa nie jest miejscem przeznaczonym do składowania lub magazynowania odpadów zasadnym było usunięcie pojazdów na niej zgromadzonych (art. ... ust. 1 u.o.). W skardze do tutejszego Sądu R. M. podniósł, iż organy popełniły liczne błędy w prowadzonym postępowaniu, dodając, że prawo nie może działać wstecz. W odpowiedzi Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Na rozprawie przed Sądem w dniu 10 lutego 2016 r. skarżący wniósł o uchylenie decyzji, podkreślając, że samochody na jego nieruchomości nie stanowią odpadów. Stwierdził, że sam sprawdził, że są one w dalszym ciągu zarejestrowane. Dodał, że nie domaga się zwrotu kosztów sądowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna, aczkolwiek z innych powodów aniżeli podniesione przez skarżącego. Przede wszystkim należy wskazać, że decyzje będące przedmiotem oceny w niniejszej sprawie zostały wydane po wydaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. wyroku z dnia 4 września 2014 r. w sprawie II SA/Po 356/14. W wyroku tym zawarte zostały, przytoczone wcześniej, wskazania co dalszego postępowania. Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W ocenie Sądu organy orzekające prowadząc niniejsze postępowanie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Przedmiotem skargi R. M. w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia ... 2014 r. nr ..., utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia .... 2014 r. znak ... nakazującą skarżącemu usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania i magazynowania tj. z terenu nieruchomości położonej w P. przy ul. T., działka nr ..., skr. ..., obręb Ł.. Co istotne w sentencji decyzji organu I instancji wskazano, że: 1) nakazuje się R. M. usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania i magazynowania tj. z terenu nieruchomości położonej w P. przy ul. T., działka nr ..., srk. ..., obręb Ł. i 2) określa się: a) termin usunięcia odpadów – do 30 września 2014 r., b) rodzaje odpadów przeznaczonych do usunięcia – zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy, które w zależności od występowania niebezpiecznych elementów będą zakwalifikowane jako odpady o kodzie: 16 01 04 – zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy; 16 01 06 – zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy niezawierające cieczy i innych niebezpiecznych elementów, c) sposób usunięcia odpadów: - przy usuwaniu odpadów należy prowadzić kontrolę, czy w pojeździe występują elementy niebezpieczne w celu właściwej klasyfikacji, - przekazanie odpadów bezpośrednio do usunięcia do kolejnego posiadacza uprawnionego do zbierania (do punktu zbierania pojazdów) lub przetwarzania ww. odpadów (do stacji demontażu pojazdów). - przedstawienie dowodów potwierdzających przekazanie odpadów uprawnionym podmiotom w terminie 7 dni pod wyznaczonym terminie usunięcia odpadów, do Wydziału Ochrony Środowiska Urzędu Miasta P.. Materialnoprawną podstawą decyzji wydanych w niniejszej sprawie były przepisy art. ... ust. 2 i 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. z 2013 r. poz. 21 ze zm.) dalej: o.u. Zgodnie z art. ... ust. 2 u.o. w przypadku nieusunięcia odpadów zgodnie z ust. 1, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, z wyjątkiem gdy obowiązek usunięcia odpadów jest skutkiem wydania decyzji o cofnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami. Z kolei w myśl art. ... ust. 6 u.o. w decyzji, o której mowa w ust. 2, określa się w szczególności: 1) termin usunięcia odpadów; 2) rodzaj odpadów; 3) sposób usunięcia odpadów. Zważyć należy, iż warunkiem zastosowania powyższych przepisów jest uprzednie ustalenie, że posiadacz odpadów nie wypełnił dyspozycji normy zawartej w art. ... ust. 1 u.o. tj. nie usunął niezwłocznie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania. W ocenie Sądu należy zważyć, iż aby mogło dojść do wydania decyzji, o której mowa w art. ... ust. 2 i 6 u.o. w pierwszej kolejności należy ustalić, czy w miejscu nieprzeznaczonym do składowania lub magazynowania odpadów faktycznie składowane są bądź magazynowane odpady, a jeśli tak – w jakich ilościach, jakiego są rodzaju i do jakiej można je zaliczyć grupy i podgrupy. Przepis art. 4 ust. 1 u.o. określa bowiem, że odpady klasyfikuje się przez ich zaliczenie do odpowiedniej grupy, podgrupy i rodzaju odpadów, uwzględniając: 1) źródło ich powstawania; 2) właściwości powodujące, że odpady są odpadami niebezpiecznymi, określone w załączniku nr 3 do ustawy; 3) składniki odpadów, dla których przekroczenie wartości granicznych stężeń substancji niebezpiecznych może powodować, że odpady są odpadami niebezpiecznymi. Na podstawie art. 4 ust. 3 u.o. Minister Środowiska wydał zaś w dniu 9 grudnia 2014 r. rozporządzenie w sprawie katalogu odpadów (Dz. U. poz. 1923 ze zm.), w którym określił katalog odpadów z podziałem na grupy, podgrupy i rodzaje ze wskazaniem odpadów niebezpiecznych. W katalogu tym znalazły się oznaczone kodem: 16 01 04 zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy oraz kodem 16 01 06 zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy niezawierające cieczy i innych niebezpiecznych elementów. Takimi kodami zostały określone odpady, które – jak przyjęto znajdują się na działce należącej do skarżącej położonej w P. przy ul. T.. Zważyć jednak należy, że ani w powołanej wyżej sentencji decyzji organu I instancji z dnia T. 2014 r., ani w jej uzasadnieniu, czy też w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odpady, których usunięcie nakazano usunąć skarżącemu z działki przy ul. T. w P. nie zostały określone precyzyjnie (indywidualnie), co do każdego z pojazdów wycofanych z eksploatacji, który organy uznały za odpad znajdujący się na terenie nieruchomości skarżącego. Zważyć należy, iż stosownie do przepisu art. 107 § 1 kpa decyzja powinna zawierać: oznaczenie organu administracji publicznej, datę wydania, oznaczenie strony lub stron, powołanie podstawy prawnej, rozstrzygnięcie, uzasadnienie faktyczne i prawne, pouczenie, czy i w jakim trybie służy od niej odwołanie, podpis z podaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby upoważnionej do wydania decyzji lub, jeżeli decyzja wydana została w formie dokumentu elektronicznego, powinna być opatrzona bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Decyzja, w stosunku do której może być wniesione powództwo do sądu powszechnego lub skarga do sądu administracyjnego, powinna zawierać ponadto pouczenie o dopuszczalności wniesienia powództwa lub skargi. Jednym z kluczowych elementów decyzji administracyjnej jest jej rozstrzygnięcie (osnowa). Musi być ono sformułowane w taki sposób, ażeby możliwe było następnie wykonanie decyzji dobrowolnie lub z zastosowaniem środków egzekucji administracyjnej (J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, W-wa 2011 r., s. 428). Jak wskazuje się w judykaturze rozstrzygnięcie decyzji musi być sformułowane w taki sposób, ażeby możliwe było następnie wykonanie decyzji i by nie było wątpliwości, nawet po latach, czego ono dotyczyło. Ma to szczególne znaczenie w decyzjach, których wykonanie może przebiegać z zastosowaniem środków egzekucji administracyjnej (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 7 sierpnia 2014 r., III SA/Gd 500/14, Lex nr 1503981). Przykładowo w wyroku z dnia 24 stycznia 2013 r. sygn. akt II SA/Wr 729/12 (publ. Lex nr 1330016) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na kanwie sprawy z zakresu nakazu rozbiórki obiektu budowlanego, stwierdził, że w rozstrzygnięciu decyzji nakładającym obowiązek rozbiórki konieczne jest zamieszczenie szczegółowego opisu polegającego na podaniu szczegółowych parametrów obiektów które mają podlegać rozbiórce (długość, szerokość, wysokość i konstrukcja) i konkretnej ich lokalizacji w obrębie działki w sytuacji, gdy na działce znajduje się kilka tego typu obiektów, które łatwo mogą ulegać przeobrażeniom i których inwestorami i użytkownikami są różne osoby. Precyzyjne i nie budzące żadnych wątpliwości określenie nałożonego obowiązku jest konieczne również z tego względu, że organ ma obowiązek sprawdzenia wykonania nałożonego obowiązku przez osobę zobowiązaną, a w razie braku dobrowolnego wykonania nałożonego obowiązku, decyzja taka podlegałaby wykonaniu w drodze egzekucji. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy uznać należy, że w sytuacji nałożenia na posiadacza odpadów nakazu ich usunięcia z terenu, na którym nie mogą one być składowane ani magazynowane niezbędne jest, jak już skazano w wyroku z dnia 4 września 2014 r., precyzyjne, rzeczowe scharakteryzowanie tychże odpadów, tak, by w razie niewykonania przez adresata decyzji obowiązku zeń wynikającego, organ egzekucyjny był w stanie określić, jaki obowiązek o charakterze niepieniężnym podlega egzekucji. Tymczasem wskazać należy, iż organy orzekające ograniczyły się w tym zakresie do określenia rodzaju odpadów (zużyte lub nienadające się do użytkowania pojazdy, które w zależności od występowania niebezpiecznych elementów będą zakwalifikowane jako odpady o kodzie 16 01 04 lub 16 01 06. Organy nie wskazały jaka jest ilość tychże pojazdów uznanych za odpady, nie opisały ich indywidualnie (np. po nr VIN lub innych cechach znamionowych), a w rezultacie nie skategoryzowały poszczególnych pojazdów, których usunięcia się domagają, do poszczególnych podgrup o wymienionych w decyzji kodach. W ocenie Sądu powyższe uchybienia, w konsekwencji naruszenie art. 107 § 1 kpa, są wynikiem wadliwie przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego. W myśl zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 kpa w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Emanacją tej zasady w postępowaniu dowodowym jest przepis art. 77 § 1 kpa, który nakazuje organom administracji publicznej w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Powinien przy tym Dopiero zaś na podstawie całokształtu materiału dowodowego, organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona. Z akt sprawy wynika, że pismem z dnia 18 czerwca 2011 r. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w P. zawiadomił organ I instancji o wynikach swych oględzin na działce skarżącego. Wskazał, że jest na niej magazynowanych ok. 30 samochodów osobowych, z których 10 – nie posiadało tablic rejestracyjnych. Zaznaczył, że dowody rejestracyjne tych pojazdów zostały unieważnione. W wyniku tego Prezydent Miasta P. dwukrotnie – w dniach 24 sierpnia i 17 października 2011 r. wezwał na podstawie art. 50 kpa stronę do złożenia wyjaśnień, w szczególności podania, jakie jest pochodzenie pojazdów, ich listy, sposobu odprowadzania ścieków z nieruchomości, dostarczenia tytułu prawnego do miejsca magazynowania pojazdów oraz dostarczenie dokumentów potwierdzających przeznaczenie nieruchomości. Strona wyjaśniła, ze nie prowadzi na swej posesji demontażu pojazdów, nie magazynuje ich, lecz zajmuje się ich odrestaurowywaniem. Pojazdy są całe, nie posiadają akumulatorów, cieczy chłodzących, paliwa w zbiornikach, oleju w silnikach i mechanizmach. Skarżący wskazał, że pojazdy te pomimo unieważnienia ich dowodów rejestracyjnych można ponownie zarejestrować. WIOŚ wraz z pismem z dnia 29 grudnia 2011 r. przekazał organowi I instancji materiał dowodowy w postaci kopii 10 umów kupna-sprzedaży pojazdów, których stroną (jako kupujący) był R. M., a także kopie 10 unieważnionych dowodów rejestracyjnych pojazdów, zaznaczając, że świadczą one o pojazdy te są odpadami. Z akt sprawy wynika, że skarżący kilkukrotnie kwestionował, iż znajdujące się na jego posesji samochody stanowią odpady. Zważyć należy, że z przeprowadzonych w dniu 20 maja 2014 r. oględzin, w których nie uczestniczył R. M. (prawidłowo zawiadomiony) nie wynika, jaka jest dokładnie liczba aut znajdujących się na posesji przy ul. T. w P. i czy każde z nich należy uznać za odpad w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 u.o. W protokole oględzin z dnia 20 maja 2014 r. ograniczono się do stwierdzenia, że przedmiotowa nieruchomość jest zamknięta, przy niej parkują 4 samochody, a ok. 24 pojazdów jest na samej posesji. Większość bez tablic rejestracyjnych. Do protokołu dołączono dokumentację zdjęciową przedstawiającą fragmenty aut, a także auta, z których część posiadała tablice rejestracyjne. Ustosunkowując się do zebranego materiału dowodowego skarżący w piśmie z dnia 14 lipca 2014 r. wskazał, że pojazdy parkujące czasowo na jego posesji zmieniają się i stan na zdjęciach jest nieaktualny – jedne wyjeżdżają, inne czasowo parkują. W ocenie Sądu w oparciu o tak zgromadzony materiał dowodowy organy nie były w stanie rzetelnie ustalić, czy na nieruchomości należącej do skarżącego gromadzone są odpady o podanych w decyzji kodach – w postaci zużytych lub nienadających się do eksploatacji aut. Nie zbadano bowiem jaka jest ich ilość, nie opisano co do rzeczy, nie ustalono jaki jest ich stan prawny tzn. czy zostały wycofane z eksploatacji (w rozumieniu art. 3 pkt 6 ustawy o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji) i stanowią odpad, czy może zostały wyrejestrowane z innych powodów (art. 79 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym). W ocenie Sądu organ I instancji powinien przeprowadzić oględziny nieruchomości należącej do skarżącego przy ul. T. w P. i dokładnie określić markę, kolor, ewentualnie nr rej. każdego auta i ustalić co do każdego z nich, czy jest odpadem. W tym celu powinno się ponownie przeprowadzić oględziny miejsca na podstawie art. 85 § 1 kpa, pod rygorem ukarania grzywną za nieokazanie przedmiotu oględzin (art. 88 § 1 kpa). Dopiero bowiem kompleksowe oględziny nieruchomości skarżącego, a nie oględziny wokół należącej do niego terenu, mogą pozwolić na precyzyjne, a wymagane w przypadku podejrzenia niezgodnego z prawem składowania lub magazynowania odpadów w postaci zużytych lub nienadających się do eksploatacji pojazdów, stanu faktycznego. Jednocześnie należy podkreślić, że przepis art. 3 ust. 1 pkt 19 u.o. definiujący pojęcie "posiadacza odpadów" zawiera domniemanie, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości. Dlatego Sąd, mając na uwadze powyższe naruszenia przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (de facto nie ustalono w rzeczywistości ile sztuk pojazdów i które z nich podlega usunięciu z nieruchomości jako odpady) na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji kierując się przepisem art. 153 p.p.s.a. uwzględni ocenę prawną i wytyczne Sądu sformułowane w niniejszym uzasadnieniu wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło