II SA/Po 231/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu - Katarzyna Witkowicz-Grochowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 lipca 2013r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi I. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2012r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, w trybie wznowienia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ K.Witkowicz-Grochowska Skarżąca I.M. do sporządzonej przez radcę prawnego z wyboru, skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu o odrzuceniu skargi, dołączyła wniosek o prawo pomocy w całości. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że jest osobą niepracującą, z uwagi na konieczność opieki nad niepełnosprawnym synem, uzyskuje z tego tytułu świadczenie pielęgnacyjne i dodatek. Mąż jest emerytem, córka jest osobą niezdolną do pracy i otrzymuje rentę socjalną. Skarżąca nie jest zatem w stanie ponieść kosztów postępowania. Skarżąca oświadczyła, że z ubezpieczenia społecznego oraz z pomocy społecznej uzyskują łącznie [...] zł netto miesięcznie. Nadto wskazała, że posiada dom o powierzchni 220 m² na działce o powierzchni 1.600 m², nabyty 30 lat temu wraz z mężem, który wykorzystują na cele mieszkalne. Nie posiadają innego wartościowego majątku ruchomego, ani innych nieruchomości oraz oszczędności. Załączyli kserokopie decyzji ZUS oraz decyzji z Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej. Z uwagi na fakt, że wniosek o prawo pomocy na urzędowym formularzu był niepełny, skarżąca została wezwana, w oparciu o przepis art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012r., poz. 270 - dalej "p.p.s.a.") do osobistego uzupełniania wniosku poprzez przedłożenie dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych. Zobowiązano wnioskodawczynię przede wszystkim do podania wysokości wszystkich aktualnych dochodów stałych, jak i dorywczych oraz do wskazania źródeł miesięcznych dochodów, jakie uzyskuje ona oraz pozostałe osoby, z którymi prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Zobowiązano także do podania, czy prowadzona jest działalność gospodarcza, a jeżeli tak to z jakim wynikiem finansowym. Wezwano skarżącą do poparcia swoich twierdzeń rocznymi zeznaniami podatkowymi PIT. Zeznania podatkowe najpełniej odzwierciedlają, bowiem wszystkie przychody jakie uzyskują strony ubiegające się o skorzystanie z dobrodziejstwa prawa pomocy oraz inne osoby, z którymi prowadzą wspólne gospodarstwo domowe. Wyjaśnienia wymagało także to, jakie są obroty na posiadanych przez wnioskodawczynię rachunkach bankowych. Wyciągi z tych rachunków przedstawiają, bowiem skalę środków jakimi wnioskodawczyni rzeczywiście dysponuje. Zwrócono się do wnioskodawczyni o podanie posiadanych samochodów osobowych. Nadto istotne było wyszczególnienie kosztów bieżącego utrzymania rodziny, gdyż konkretnie wskazuje to na realną wysokość środków, jakimi wnioskodawczyni realnie rozporządza. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 24 czerwca 2013r. W odpowiedzi skarżąca w dniu 1 lipca 2013r. wpłaciła na poczet tej sprawy kwotę 250 zł. Do dnia dzisiejszego nie przedłożyła żadnych dodatkowych wyjaśnień, oświadczeń, czy dokumentów źródłowych. Zasadą postępowania przed sądami administracyjnymi jest obowiązek ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 p.p.s.a.). Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 §1 pkt 1 p.p.s.a.). Ciężar wykazania zasadności wniosku spoczywa, zatem na wnioskodawczyni ubiegającej się o prawo pomocy. Owe wykazanie polegać, więc będzie w rzeczywistości na przedstawieniu w sposób przekonujący, że wnioskodawczyni nie dysponuje żadnymi środkami, które mogłaby przeznaczyć na uiszczenie kosztów postępowania chociażby w części. Nadto należy podkreślić, że strona musi wykazać nie tylko swoją sytuację majątkową, ale również sytuację majątkową innych członków rodziny, którzy pozostają z nią we wspólnym gospodarstwie domowym (art. 252 p.p.s.a.). W świetle powyższego oświadczenie majątkowe wnioskodawczyni zawarte na formularzu nie sprostało obowiązkowi wskazanemu w treści przepisu art. 252 §1 p.p.s.a., zgodnie z którym wniosek o prawo pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach. Wniosek skarżącej o prawo pomocy nie zawierał, bowiem pełnej informacji dotyczącej jej zdolności finansowej do uiszczenia kosztów przedmiotowego postępowania. Niewystarczające jest, bowiem samo twierdzenie, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. Na wnioskodawczyni ciąży obowiązek co najmniej uprawdopodobnienia, że nie ma możliwości poniesienia tych kosztów. Zwłaszcza w sytuacji, gdy skarżąca umocowała profesjonalnego pełnomocnika z wyboru do sporządzenia skargi kasacyjnej w dwóch sprawach toczących się przed tutejszym Sądem oraz uiściła do tych spraw po 250 zł, bez uprzedniego wezwania. Ostatecznie wnioskodawczyni na wezwanie do uzupełnienia i wyjaśnienia wątpliwości nie udzielili żadnej odpowiedzi. Wobec powyższego opierając się o treść formularza wniosku o prawo pomocy przyjąć należy, że wnioskodawczyni nie zrealizowała warunku wykazania, że nie jest w stanie uiścić kosztów niniejszego postępowania chociażby w części. Przedłożone oświadczenie na formularzu nie przekonuje, że w niniejszej sprawie odzwierciedlona została pełna sytuacja finansowa i majątkowa skarżącej. Należy w tym miejscu podkreślić, że brak współpracy strony ubiegającej się o przyznanie prawa pomocy skutkować musi odmową przyznania prawa pomocy. Uniemożliwia, bowiem wolną od wątpliwości ocenę sytuacji materialnej wnioskującej. Wobec powyższego niemożliwe okazało się ustalenie jaki jest rzeczywisty stan majątkowy skarżących, a od tego zależało ewentualne przyznanie prawa pomocy. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że niewykonanie wezwania do złożenia dodatkowych oświadczeń lub dokumentów uniemożliwia dokonanie rzetelnej analizy sytuacji finansowej strony (por. post. NSA z dnia 1 marca 2006 r. sygn. akt II OZ 235/06; post. NSA z dnia 27 października 2011r., sygn. akt I GZ 170/11, www.cebois.nsa.gov.pl). Niemożliwe okazało się poczynienie ustaleń faktycznych w rozpatrywanym zakresie, uzasadniających stwierdzenie, że sytuacja finansowa nie pozwala na pokrycie kosztów postępowania. W tym stanie rzeczy, oddalić należało wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 w zw. z art. 246 §1 pkt 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w postanowieniu. /-/ K.Witkowicz-Grochowska