II SA/Po 283/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy po rozpoznaniu w dniu 24 kwietnia 2017r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy z [...] kwietnia 2017r. w sprawie ze skargi W. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2016r. Nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia odmówić wstrzymania wykonania. /-/ E. Brychcy Skarżąca W. D. reprezentowana przez r.pr. W.B. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Poznaniu na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy z dnia [...] kwietnia 2016r. do czasu rozpoznania powyższej skargi. Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Wójta Gminy skarżąca uzasadniła grożącym jej niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody majątkowej poprzez wszczęcie i prowadzenie z jej majątku egzekucji wymierzonej w decyzji Wójta Gminy kary pieniężnej w kwocie [...] zł. Skarżąca powołała się na znaczną wysokość kary, która uzasadnia przekonanie, że skarżąca nie będzie w stanie dobrowolnie wywiązać się z orzeczonego obowiązku, co skutkować będzie z koniecznością skierowania egzekucji do jej majątku i zarobków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, zważył co następuje Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r., poz. 718 ze zm.) – zwanej dalej "P.p.s.a.", Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ze stanu sprawy wynika, że skarżąca, jak sama zaakcentowała, składając przedmiotowy wniosek domagała się wstrzymania wykonania decyzji Wójta Gminy z [...] kwietnia 2017r., tj. decyzji wymiarowej w przedmiocie kary pieniężnej za zniszczenie drzewa rosnącego na działce nr [...], obręb Z., której dotyczyło spóźnione odwołanie. Sąd podziela pogląd, że na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a., sąd rozpoznając skargę na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji, nie może wstrzymać wykonania wymiarowej decyzji organu I instancji, wobec której skarżąca wniosła odwołanie, a organ ustalił, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminu. Przyjmuje się bowiem, że w takim przypadku nie zachodzi tożsamość stosunku administracyjnoprawnego wynikającego z zaskarżonego postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania oraz stosunku administracyjnoprawnego wynikającego z wymiarowej decyzji Wójta Gminy. Akty te nie kształtują, nie zmieniają ani nie znoszą tego samego stosunku administracyjnoprawnego (post. NSA z 28 stycznia 2016r., sygn. akt I FZ 559/15). Z tych zatem powodów wniosek skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji nie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać bowiem należy, że oba akty, tj. decyzja wymiarowa wydana przez organ I instancji oraz postanowienie stwierdzające uchybienie terminu dotyczyły innej co do przedmiotu sprawy i zakres pojęcia "w granicach tej samej sprawy" sprecyzowany w art. 61 § 3 P.p.s.a. jest różny od stanu faktycznego przyjętego w rozpoznawanej sprawie. Kontrola legalności postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie rozciąga się bowiem na badanie przesłanek do zastosowania na podstawie art. 135 P.p.s.a. środków w niej przewidzianych w stosunku do decyzji objętej odwołaniem. Postanowienie to jest wyłącznie rozstrzygnięciem wpadkowym z punktu widzenia sprawy załatwionej decyzją organu I instancji. Podstawą jego wydania jest wyłącznie ustalenie, że strona uchybiła terminowi do złożenia odwołania, podczas gdy kontrola legalności decyzji administracyjnej zakłada nadto ocenę przesłanek materialnoprawnych. W konsekwencji czego kontrola przez sąd administracyjny zgodności z prawem decyzji Wójta Gminy z [...] kwietnia 2017r. była w tej sprawie wyłączona. Opowiedzenie się za poglądem, że badając zgodność z prawem postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania, sąd administracyjny mógłby wstrzymać wykonanie decyzji organu I instancji rozstrzygającej sprawę "materialną", byłoby w istocie obejściem rygorów prawnych wynikających z art. 52 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (por. glosa Z. Kmieciaka do postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 27 października 2004 r., sygn. akt II SA/Gl 2352/02, OSP z 2007 r., z. 3, poz. 25). Jakkolwiek Sąd zauważa, że skarżąca we wniosku o wstrzymanie wykonania nie wywiązała się z ciążącego na niej obowiązku i w żaden sposób nie uzasadniła w jaki sposób wykonanie postanowienia w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania wiąże się z ryzykiem powstania trudnych do odwrócenia skutków bądź niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżąca odnosiła się jedynie do wysokości wymierzonej przez organ I instancji kary pieniężnej. Sąd administracyjny rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania aktu złożony w trybie art. 61 § 3 P.p.s.a. nie jest uprawniony do samodzielnego szukania okoliczności spełniających kryteria przyznania wnioskowanej ochrony. Oznacza to, że to skarżąca w celu uzyskania ochrony własnego interesu, po tym jak wniesie skargę, występując z wnioskiem o wstrzymanie wykonania aktu przez sąd, ma obowiązek wykazania istnienia oraz uzasadnienia ustawowych przesłanek popierających to żądanie (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 13 maja 2010 r., II FZ 182/10, z 4 lipca 2012 r., II OSK 1522/12, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Ciężar dowodu w zakresie wykazania powyżej przytoczonych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżanego postanowienia, spoczywa na wnioskodawczyni, a sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń i dowodów, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie zaskarżonego aktu faktycznie spowoduje powstanie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawczyni. Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skarżąca musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Brak w istocie uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania, przedstawiającego rzeczywistą sytuację materialną i finansową skarżącej uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Podkreślenia wymaga, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację co do sytuacji finansowej skarżącej, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania orzeczenia organu. Ogólnikowe zaś twierdzenia strony odnoszące się jedynie do wysokości kary pieniężnej, bez podania stanu finansowego i majątkowego skarżącej, pozbawione szerszego uzasadnienia, nie może stanowić podstawy do orzeczenia przez Sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Należy podkreślić, iż instytucja wstrzymania wykonania decyzji ma charakter wyjątku od reguły wykonalności decyzji ostatecznych, przeto jej przesłanki należy interpretować wąsko. Sąd ocenia jedynie, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu to skarżąca winna tak określić ewentualną szkodę i wskazać na skutki, które trudno będzie odwrócić, by Sąd mógł stwierdzić, w oparciu o konkretne dane, że skutki wykonania istotnie będą trudne do naprawienia. W tej sytuacji przyjąć należało, że braki wniosku w zakresie podniesionych w nim twierdzeń spowodowały, że nie było możliwości dokonania oceny czy sytuacja skarżącej, w aspekcie przesłanek wykonania zaskarżonego postanowienia, realnie spowoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudne do odwrócenia skutki. Wniosek skarżącej dotyczący wstrzymania wykonania nie mógł, zatem być i z tego powodu uwzględniony, skarżąca nie wykazała, aby zostały spełnione przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. Wniosek ten należało zatem oddalić. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu. /-/ E. Brychcy