II SA/Po 29/22

PostanowienieWSA w Poznaniu2022-02-21

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej wykonanie określonych czynności, w tym rozbiórkę słupa elektroenergetycznego, powinien zostać uwzględniony ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakazującej rozbiórkę słupa elektroenergetycznego zasługuje na uwzględnienie, jeśli skarżący uprawdopodobni niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym przypadku, konieczność rozbiórki i potencjalne trudności z ponownym posadowieniem słupa, a także brak dostaw energii elektrycznej do odbiorców, stanowią uzasadnienie dla wstrzymania wykonania decyzji.
Stan faktyczny
Spółka E.-O. S.A. złożyła skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą wykonanie określonych czynności, w tym rozbiórkę słupa elektroenergetycznego. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jej wykonanie może spowodować trudne do odwrócenia skutki, takie jak konieczność rozbiórki słupa, brak możliwości dostarczania energii elektrycznej do odbiorców oraz potencjalne spory z właścicielami nieruchomości. Organ nadzoru budowlanego wniósł o oddalenie skargi.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowił wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wiesława Batorowicz po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 lutego 2022 r. wniosku E.-O. S.A. z siedzibą w G. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi E.-O. S.A. z siedzibą w G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności postanawia wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji w całości. E.-O. S.A. z siedzibą w G. (zwana dalej "Skarżącą") składając za pośrednictwem swojego pełnomocnika – adw. M. S. w dniu [...] grudnia 2021 r. skargę na opisaną w rubrum decyzję, złożyła wniosek o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji. Zdaniem Skarżącej, zachodzi niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w postaci konieczności rozbiórki słupa elektroenergetycznego, co wiązać się będzie z brakiem możliwości dostarczania energii elektrycznej do odbiorców gospodarstw domowych. W uzasadnieniu wniosku Skarżąca wskazała na trudność do odwrócenia skutków w postaci konieczności rozbiórki słupa elektroenergetycznego, która polega na tym, że w momencie rozbiórki słupa elektroenergetycznego nie będzie możliwości posadowienia go ponownie z uwagi na fakt, iż podczas demontażu mogą zostać uszkodzone jego elementy konstrukcyjne. Dodatkowo trudnym do odwrócenia skutkiem będzie brak możliwości dostarczania energii elektrycznej do odbiorców gospodarstw domowych, bowiem, gdy słup zostanie rozebrany, konieczne będzie uzyskanie pozwolenia na budowę w celu pobudowania nowego słupa. Właściciele nieruchomości, na której obecnie posadowiony jest słup, mogą nie wyrazić zgody na pobudowanie nowego słupa. O ile rokowania w sprawie przyniosą pozytywny efekt może minąć długi okres czasu, należy mieć na względzie sytuację, w której nie uda się załatwić polubownie sprawy z właścicielami, wówczas Skarżąca będzie musiała wystąpić na drogę administracyjną w celu możliwości posadowienia nowego słupa na podstawie art. 124b ustawy o gospodarce nieruchomościami. Droga do posadowienia nowego słupa może być żmudna i długotrwała, a w tym czasie gospodarstwa domowe mogą zostać pozbawione dostępu do energii elektrycznej. W odpowiedzi na skargę, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie. Zaskarżony organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Wniosek o wstrzymanie wykonalności decyzji zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329, zwanej dalej "p.p.s.a."), wniesienie skargi do sądu administracyjnego nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, jak stanowi art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania aktów (czynności) zaskarżonych do sądu administracyjnego stanowi odstępstwo od generalnej zasady wykonalności takich aktów (czynności) i ma na celu ochronę strony skarżącej przed negatywnymi skutkami, które może wywołać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeszcze przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy przez sąd administracyjny. W związku z tym należy wskazać, że w świetle art. 61 § 3 p.p.s.a. to na stronie skarżącej spoczywa obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania aktu lub czynności – tj., że w danym przypadku zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niewskazanie we wniosku takich okoliczności oznacza, co do zasady, brak przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej przez sąd, uzasadniający oddalenie wniosku. Strona skarżąca powinna dokładnie przytoczyć okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu, gdyż od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub negatywnych skutków trudnych do odwrócenia zależy orzeczenie sądu (por. postanowienie NSA z dnia: 7 kwietnia 2005 r., sygn. akt II OZ 201/05 oraz 30 października 2018 r. sygn. akt I OZ 1028/18, dostępne na stronie: https://orzeczenia.nsa.gov.pl – Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). W niniejszej sprawie we wniosku Skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uprawdopodobniono, że zachodzą przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a., uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca jest przedsiębiorstwem elektroenergetycznym, którego główną działalnością jest świadczenie usług w postaci dostawy energii elektrycznej do odbiorców. Obowiązek publicznoprawny w postaci wymiany słupa elektroenergetycznego wiąże się z koniecznością przebudowy infrastruktury elektroenergetycznej, dzięki której powołane usługi mogą być świadczone. Mając na względzie to, że słup objęty obowiązkiem wyrażonym w zaskarżonej decyzji jest posadowiony na działce H. i W. M. (zwanych dalej "uczestnikami"), prowadzenie robót budowlanych może wiązać się z powstaniem szkód podczas demontażu i zadośćuczynieniem ich w związku ze stratami na majątku uczestników, ale także infrastrukturze elektroenergetycznej, której ten słup jest integralną częścią. Skarżąca zasadnie wskazała, że demontaż będzie wiązał się z koniecznością uzyskania pozwolenia na budowę nowego słupa, który ma być posadowiony w dotychczasowym miejscu – na działce uczestników. Nie jest w tym momencie istotne, czy uczestnicy będą skłonni umożliwić realizację nowej inwestycji, czy też nie. Potencjalna długotrwałość postępowania polubownego ewentualnie spornego, a następnie administracyjnego o wydanie decyzji o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę może być, tak jak zasadnie zauważyła Skarżąca, bardzo długotrwałym procesem. W tym czasie świadczenie usług Skarżącej będzie istotnie utrudnione. Odbiorcy nie będą mieli dostępu do energii elektrycznej mimo zawartych umów o dostawy, co z kolei może powodować spory na gruncie cywilnoprawnym, a to generować wysokie koszty. Zważyć należy, że wymiana jednego słupa elektroenergetycznego wpływa na część danej sieci, z której energię odbiera większa ilość osób. Sąd w składzie orzekającym uznał, że przedstawiona przez Skarżącą argumentacja jest przekonująca i zasługuje ona na udzielenie jej ochrony tymczasowej. Znamienne jest to, że żaden organ nadzoru budowlanego (rozpoznawczy oraz odwoławczy) nie nadał decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Skoro zatem czas nie jest istotnym elementem w niniejszej sprawie, w ocenie Sądu w składzie orzekającym nie ma powodów, aby odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Sąd doszedł do przekonania o zasadności wniosku. W związku z tym Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a. wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło