II SA/Po 363/10

WyrokWSA w Poznaniu2010-10-07

Skład orzekający: Aleksandra Łaskarzewska, Elwira Brychcy, Jakub Zieliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organy administracji prawidłowo obliczyły wysokość zasiłku okresowego dla osoby samotnie gospodarującej, niepełnosprawnej i bezrobotnej, uwzględniając kryterium dochodowe i ustawowe ograniczenia kwotowe?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo obliczyły wysokość zasiłku okresowego dla skarżącego, uwzględniając jego niepełnosprawność, bezrobocie i dochód w odniesieniu do kryterium dochodowego. Przyznana kwota zasiłku mieściła się w ustawowych granicach, a organ odwoławczy zasadnie stwierdził, że świadczenie zostało przyznane w maksymalnej dopuszczalnej wysokości. Sąd podkreślił również, że skarżący nie określił we wniosku okresu, na jaki chciałby otrzymać świadczenie, a organ przyznał je na dwa miesiące, co jest zgodne z przepisami.
Stan faktyczny
Skarżący Z. K., osoba bezrobotna, bezdomna i ze znacznym stopniem niepełnosprawności, złożył wniosek o przyznanie zasiłku okresowego. Organ I instancji przyznał mu zasiłek w kwocie 33 zł miesięcznie, obliczonej jako różnica między kryterium dochodowym a jego dochodem. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący złożył skargę do WSA, kwestionując decyzję SKO, ale nie podając konkretnych zarzutów. Sąd administracyjny oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 07 października 2010 r. sprawy ze skargi Z. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] 2010 r. Nr [...] w przedmiocie zasiłku okresowego oddala skargę /-/ J. Zieliński /-/ A. Łaskarzewska /-/ E. Brychcy W dniu 30 października 2009 r. Z. K. złożył w siedzibie Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. (dalej OPS w Ś.) wniosek o przyznanie pomocy w formie zasiłku okresowego. Na postawie wywiadu środowiskowego przeprowadzonego w dniu 2 listopada 2009 r. przez pracownika OPS w Ś. ustalono, iż Z. K., jest osobą bezrobotną i bezdomną oraz posiada orzeczenie o znacznym stopniu niepełnosprawności (orzeczenie nr [...] z dnia [...] kwietnia 1998 r.). Ponadto nie uzyskuje żadnych dochodów, jest osobą samotną a rodzina nie jest w stanie udzielać mu pomocy w formie schronienia ani innego wsparcia z tytułu niepełnosprawności. Decyzją z dnia [...] listopada 2009 r. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. działając na podstawie art. 104, art. 130 § 4 Kpa w związku z art. 2 ust. 1, art. 3 i 4, art. 7 i 8, art. 38 ust. 1 – 5, art. 106 ust. 1 ustawy po pomocy społecznej z dnia 12 marca 2004 r. (t.j. Dz.U. z 2009 r, nr 175, poz. 1362 ) oraz § 1 pkt 1 lit. a i § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowania kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej (Dz.U z 2009 r., nr 127, poz. 1055) przyznał Z. K. zasiłek okresowy z powodu niepełnosprawności w kwocie 33,- zł miesięcznie od dnia 1 października 2009r. do dnia 30 listopada 2009 r. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, iż zgodnie z art. 38 ustawy o pomocy społecznej zasiłek okresowy przysługuje w szczególności ze względu na długotrwałą chorobę, niepełnosprawność, bezrobocie, możliwość utrzymania lub nabycia uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej (ust. 1 pkt 1) czyli 477,- zł. Organ wskazał również, iż w przypadku osoby samotnie gospodarującej zasiłek okresowy ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, a dochodem tej osoby, z tym że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418 zł miesięcznie (art. 38 ust. 2 pkt 1). Ponadto kwota zasiłku okresowego ustalona zgodnie z art. 38 ust. 2 nie może być niższa niż 50 % różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej a dochodem tej osoby (art 38 ust. 3 pkt 1) oraz nie może wynosić mniej niż 20,- zł (art. 38 ust. 4). Biorąc pod uwagę powyższe unormowania, oraz sytuację życiową zainteresowanego organ uznał, że Z. K. spełnia określone ww. ustawie wymogi do przyznania zasiłku okresowego. Jego dochód netto wynosi 444,- zł natomiast kryterium ustawowe 477,- zł w związku, z czym przyznano zainteresowanego zasiłek okresowy w wysokości 33,- zł. Pismem z dnia 23 grudnia 2009 r. Z. K. złożył odwołanie od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., które decyzją z dnia [...] lutego 2010 r., nr [...] utrzymało zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji w mocy. Kolegium stwierdziło, iż organ I instancji prawidłowo zastosowała normę zawartą w art. 38 ustawy o pomocy społecznej i dokonał prawidłowego obliczenia kwoty zasiłku okresowego. Podkreślono również, iż przedmiotowe świadczenie zostało przyznanie w maksymalnej, dopuszczalnej wysokości. Pismem z dnia 4 maja 2010 r. Z. K. wywiódł skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. ograniczając się do stwierdzenia, iż się z nią nie zgadza. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż zarówno skarga Z. K. jak i jego odwołanie od decyzji Kierownika OPS w Ś. nie zawierało jakichkolwiek zarzutów i uzasadnienia. Jednakże stosownie do art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) oraz art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) zwanej dalej P.p.s.a., sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Kontrola ta polega na badaniu zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania. Z kolei stosownie do treści art. 134 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej jako p.p.s.a.), Sąd nie jest związany granicami skargi, czyli zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a to oznacza, że z urzędu bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, o jakich nawet nie wspomniano w skardze do sądu administracyjnego, a także prawidłowość zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Sąd bierze przy tym pod uwagę czy organy administracji publicznej, w toku rozpoznawania sprawy nie naruszyły przepisów prawa procesowego i prawa materialnego, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Sąd jest jednak związany zakazem orzekania na niekorzyść skarżącego, o ile nie stwierdzi naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Zasady udzielania pomocy społecznej w tym przyznawania zasiłków okresowych zostały uregulowane w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 38 wyżej przytoczonej ustawy osobie samotnie gospodarującej, której dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej zasiłek okresowy przysługuje, jeżeli dotknięta jest ona długotrwałą chorobą, niepełnosprawnością, bezrobociem lub istnieje możliwość utrzymania lub nabycia przez tą osobę uprawnień do świadczeń z innych systemów zabezpieczenia społecznego. Jak wynika akt sprawy skarżący Z. K. posiada orzeczenie o niepełnosprawności, a ponadto jest osobą bezrobotną i bezdomną a więc zachodzą szczególne okoliczności uzasadniające przyznanie mu tego świadczenia. Ponadto od dnia 2 listopada 2009 r. przysługuje mu prawo pobierania zasiłku stałego w wysokości 444,- zł miesięcznie, który stanowi jego jedyny dochód. Tym samym spełnił kryterium dochodowe uprawniające do otrzymana zasiłku, o którym mowa w art. 38 ust. 1 pkt 1 i które w dniu decyzji wynosiło 477.- zł. (zgodnie z treścią § 1 pkt 1 lit a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowania kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej). W ustępach 2, 3 i 4 art. 38 ustawy o pomocy społecznej określono sposób obliczania zasiłku oraz wskazano jego maksymalną i minimalną wysokość. Zgodnie z powołanymi przepisami kwotę zasiłku okresowego dla osoby samotnie gospodarującej ustala się do wysokości różnicy między kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, a dochodem tej osoby z tym, że kwota zasiłku nie może być wyższa niż 418,- zł miesięcznie. Ustalona w ten sposób kwota nie może być także niższa niż 50% różnicy pomiędzy kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej, a dochodem tej osoby i nie może wynosić mniej niż 20 zł miesięcznie. Należy zauważyć, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie przyznania zasiłku okresowego cechuje względna uznaniowość, ograniczona ustawową wysokością najwyższego i najniższego zasiłku. O tym więc, czy zasiłek ten będzie przyznany w rozmiarze wyższym bądź niższym decyduje organ, biorąc pod uwagę sytuację rodzinną i zdrowotną uprawnionego, postawę świadczeniobiorcy, jego obiektywne możliwości wyjścia z kryzysu, oraz elementy subiektywne - chęć i aktywność w rozwiązaniu swej trudnej sytuacji życiowej (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lipca 2006 r o sygn. akt I SA/Wa 603/06 opubl. LEX nr 271583). W przedmiotowej sprawie maksymalną, dopuszczalną w świetle wyżej przytoczonych przepisów wysokością zasiłku okresowego była kwota 33,- zł. czyli różnica pomiędzy kwotą 477,- zł (kryterium dochodowym osoby samotnie gospodarującej) oraz 444,- zł (dochód skarżącego) natomiast minimalną, była kwota 20,- zł. W związku z powyższym należy stwierdzić, iż organy administracji przyznając skarżącemu przedmiotowe świadczenie dokonały prawidłowych obliczeń oraz zmieściły się w granicach wysokości zasiłku, określonych przez ustawodawcę. Ponadto, jak już to zauważył w swojej decyzji organ II instancji, Z. K. przyznano zasiłek w maksymalnej dopuszczalnej wysokości. Stosownie do treści ust. 5 art. 38 ustawy o pomocy społecznej okres, na jaki jest przyznawany zasiłek okresowy, ustala ośrodek pomocy społecznej na podstawie okoliczności sprawy. Ustawodawca nie wprowadził w tej kwestii ograniczeń pozostawiając to ustaleniom organu przyznającego świadczenie. W przedmiotowej sprawie zasiłek okresowy został przyznany skarżącemu na czas dwóch miesięcy. Co prawda Kierownik OPS w Ś. nie uzasadnił jakimi przesłankami i kierował się przyznając świadczenie na okres dwóch miesięcy lecz Z.K. z swojej strony nie określił, ani w swoim wniosku z 30 października 2009 r., ani w późniejszych pismach wnoszonych w sprawie, przez jaki czas i z jakiego powodu chciałby otrzymywać wnioskowane świadczenie. Należy zaznaczyć, iż w przypadku zakończenia okresu pobierania przyznanego świadczenia stronie przysługuje prawo do złożenia kolejnego wniosku o jego przyznanie. Z uwagi na powyższe Sąd orzekający w niniejszej sprawie stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Kierownika OPS w Ś. odpowiada prawu i skarga podlegała oddaleniu na podstawia art. 151 P.p.s.a. /-/ J.Zieliński /-/ A.Łaskarzewska /-/ E.Brychcy MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło