II SA/Po 37/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant Sekretarz sądowy Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2007 r. przy udziale sprawy ze skargi Zakładu "A" spółki z o.o. w G. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] II. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącej spółki kwotę 755 zł (słownie siedemset pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ W.Batorowicz /-/ B.Drzazga /-/ A.Łaskarzewska Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. nr [...] nakazującą Prezesowi Zakładu "A" sp. z o.o. wykonanie na własny koszt rozbiórki odcinka "X" sieci wodociągowej we wsi T.. Uzasadniając organ wyjaśnił, że PINB decyzją z dnia [...] r. nakazał Prezesowi Zakładu "A" sp. z o.o. w G., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 i art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych przy budowie sieci wodociągowej robót do stanu zgodnego z prawem. Po rozpatrzeniu odwołania K.J., WINB decyzją z dnia [...] r. utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. Ponieważ określone w tych decyzjach obowiązki nie zostały wykonane, w dniu [...] r. PINB wydał decyzję, w której nakazał Prezesowi Zakładu "A" sp. z o.o w G. rozbiórkę odcinka "X" sieci 56. W przewidzianym ustawą terminie odwołanie wniósł prezes Zakładu "A" sp. z o.o. w G. podnosząc, że organ I instancji mylnie uznał Zakład Komunalny w G. za zarządcę sieci wodociągowej, a co za tym idzie za adresata obowiązku rozbiórki odcinka wodociągu we wsi T. Rozpoznający sprawę organ odwoławczy podzielił stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Podkreślono, że niezastosowanie się przez zobowiązanego do wynikających z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego obowiązków skutkowało nałożeniem nakazu rozbiórki zgodnie z art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego. Uznanie Zakładu "A" w G. za zarządcę przedmiotowego obiektu opiera się na analizie akt sprawy oraz twierdzeniach samych zainteresowanych. W skardze do sądu administracyjnego prezes Zakładu "A" Sp. z o.o. w G. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, wstrzymanie jej wykonania i zasądzenie kosztów według norm przepisanych. W skardze podniesiono, że Zakład Komunalny w G. Sp. z o.o. nie jest jednostką organizacyjną gminy i z tych powodów nie może sprawować trwałego zarządu. Jedynym tytułem prawnym do przedmiotowej sieci wodociągowej jaki posiada skarżący jest umowa dzierżawy z właścicielem Gminą G. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia 15 listopada 2005 r., sygn. II SA/Po 80/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zawiesił postępowanie w sprawie wyjaśniając, że wyrokiem z dnia 25 maja 2005 r. WSA w Poznaniu uchylił decyzję z dnia [...] r. w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że zostały wydane z naruszeniem prawa. Wyrok ten K.J. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a skarga nie została jeszcze rozpoznana. Będąca przedmiotem niniejszego sporu decyzja WINB z dnia [...] r. utrzymująca w mocy decyzję PINB została wydana w następstwie niewykonania obowiązków nałożonych decyzjami z [...] r. i [...] r. W związku z wydaniem przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 28 czerwca 2006 r. wyroku sygn. II OSK 935/05 oddalającego skargę kasacyjną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 18 stycznia 2007 r. podjął zawieszone postanowieniem z dnia 15 listopada 2005 r. postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Uzasadniając zaskarżoną decyzję nakładającą na Prezesa Zakładu "A" sp. z o.o. w G. obowiązek wykonania na własny koszt rozbiórki odcinka nr "X" sieci wodociągowej we wsi T. organ wyjaśnił, iż decyzja ta stanowi konsekwencję niewykonania przez jej adresata nałożonych decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót, związanych z budową odcinka nr X sieci wodociągowej w T. Tymczasem prawomocnym wyrokiem z dnia 25 maja 2005 r., sygn. II SA/Po 847/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] r. Nr [...] nakazującą Prezesowi Zakładu "A" Sp. z o.o. w G. wykonanie w terminie do dnia [...] r. czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót – związanych z budową odcinka nr X sieci wodociągowej w T. – do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia właściwego organu na użytkowanie tego odcinka. W uzasadnieniu wyroku Sąd zauważył, że budowa sieci wodociągowej z przyłączami w miejscowościach C., T., S., W. i T. była realizowana w latach [...] -[...]. Oznacza to, iż w stosunku do tej inwestycji w zakresie nie objętym pozwoleniem na budowę z dnia [...] r., powinno być prowadzone postępowanie przewidziane w art. 37, art. 40 i art. 42 Prawa budowlanego z dnia 24 października 1974r. (Dz. U. Nr 78, poz. 229 ze zm.) w związku z art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z dnia 07 lipca 1994r. (tj. Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 ze zm.), a nie postępowanie legalizacyjne w trybie art. 51 Prawa budowlanego z 1994r. Wobec wyeliminowania z obrotu prawnego w/w decyzji, w przedmiotowej sprawie brak podstaw, które uzasadniałyby nakazanie wykonania rozbiórki odcinka "X" sieci wodociągowej we wsi T., w trybie art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego. Na uwzględnienie zasługuje również podniesiony w skardze zarzut błędnego wskazania adresata zaskarżonej decyzji. Przedmiotem sporu na gruncie rozpoznawanej sprawy jest bowiem również pojęcie "zarządcy" w rozumieniu ustawy Prawo budowlane. Z treści przepisu art. 52 Prawa budowlanego wynika jednoznacznie, że obowiązek wykonania rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części nakazany decyzją obciąża inwestora /osobę, która dopuściła się samowoli budowlanej/, ale także właściciela lub zarządcę obiektu budowlanego. Organy obu instancji prawo do obciążenia Prezesa Zakładu "A" Sp. z o.o. w G. obowiązkiem wykonania przedmiotowej rozbiórki wywodzą z treści pisma Prezesa Zarządu "A" Sp. z o.o. z dnia [...] r. skierowanego do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego informującego, że "zarządcą sieci na podstawie umowy dzierżawy z Zarządem Gminy G. jest Zakład "A" sp. z o.o. w G.". Ustawa Prawo budowlane nie zawiera legalnej definicji zarządcy obiektu budowlanego. Stąd w omawianym zakresie naturalne są odwołania do ustawy o gospodarce nieruchomościami. Ustawa o gospodarce nieruchomościami stanowi, że podstawą zarządu nieruchomością jest zawarta w formie pisemnej umowa o zarządzanie. W rozpoznawanej sprawie brak jednak stosownej umowy. Z zebranego w aktach sprawy materiału wynika, iż przedmiotem działalności Spółki było wyłącznie prowadzenie działalności eksploatacyjnej i konserwacyjnej, remontowej, modernizacyjnej urządzeń, budowli i obiektów wodociągowych, kanalizacyjnych oczyszczalni ścieków (§ 7 pkt 4 aktu notarialnego z dnia [...] r. Rep. [...]) oraz działalność usługowa w zakresie rozprowadzania wody (§ 2 pkt I aktu notarialnego z [...] r., Rep. [...]). Również umowa dzierżawy zawarta pomiędzy Gminą G. a Zakładem "A" Sp. z o.o. w G. uprawniała dzierżawcę wyłącznie do korzystania ze stacji wodociągowej wraz siecią wodociągową na cele zaopatrzenia w wodę mieszkańców gminy G. oraz świadczeń dodatkowych wskazanych przez Zarząd Gminy. W umowie natomiast brak postanowień w przedmiocie zarządu obiektem. Dlatego też przy ponownym rozpoznawaniu sprawy rzeczą organu będzie również ustalenie adresata decyzji. Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt a i c oraz art. 200 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w sentencji. Na podstawie art. 152 Prawa o postępowaniu przed sadami administracyjnymi Sąd orzekł, iż zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/W.Batorowicz /-/B.Drzazga /-/A.Łaskarzewska