II SA/Po 4217/01

WyrokWSA w Poznaniu2004-07-06

Skład orzekający: Maria Hrycaj, Paweł Miładowski, Rafał Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozbawienie uprawnień wdowy po kombatancie jest zasadne, jeśli mąż skarżącej posiadał uprawnienia kombatanckie wyłącznie z tytułu uczestnictwa w utrwalaniu władzy ludowej, a skarżąca twierdzi, że brał on również udział w działaniach wojennych w 1939 r.?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została podjęta z naruszeniem art. 77 § 1 kpa, ponieważ organ nie wyjaśnił istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności dotyczących udziału męża skarżącej w działaniach wojennych w 1939 r. Gdyby ta okoliczność została udowodniona, mąż skarżącej zachowałby uprawnienia kombatanckie na podstawie art. 25 ust. 2 pkt 2 w związku z art. 1 ust. 2 pkt 1 ustawy kombatanckiej, a tym samym skarżąca zachowałaby pochodne uprawnienia wdowy po kombatancie. Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych decyzją pozbawił A. P. uprawnień wdowy po kombatancie, uznając je za pochodne od uprawnień jej męża, K. P., który posiadał je wyłącznie z tytułu służby w Milicji Obywatelskiej i udziału w walkach z podziemiem. A. P. podniosła, że jej mąż brał udział w działaniach wojennych w 1939 r. i służył w Wojsku Polskim. Sąd administracyjny uznał, że organ nie wyjaśnił tej istotnej okoliczności, co stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącej kwoty 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Hrycaj ( spr ) Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia NSA Rafał Batorowicz Protokolant referent-stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 06 lipca 2004 r. sprawy ze skargi A. P. na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie pozbawienia uprawnień wdowy ; I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych na rzecz skarżącej kwotę 10 zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. /-/ R.Batorowicz /-/ M.Hrycaj /-/ P.Miładowski JFS Decyzją z dnia [...]r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, na podstawie art.138 § 1 pkt 1, w związku z art.127 § 3 kpa oraz art.25 ust.2 pkt 2 i art.20 ust.3 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego ( tekst jedn. Dz. U. z 1997 r. Nr 142, poz.950 ze zm. ), po ponownym rozpatrzeniu sprawy, utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] r. Nr [...], pozbawiającą A. P. uprawnień wdowy po kombatancie. Podejmując powyższe decyzje organ orzekający ustalił, że mąż A. P. - K. P. od 12 lutego 1945 r. do 31 lipca 1969 r. pełnił służbę w Milicji Obywatelskiej, a od 12 lutego 1945 r. do 31 grudnia 1947 r. brał udział w walkach z reakcyjnym podziemiem. Z tego tytułu orzeczeniem Komisji Weryfikacyjnej Zarządu Okręgu ZBOWiD w P. z dnia [...]r. otrzymał uprawnienia kombatanckie. W dniu 28 stycznia 1981 r. K. P. zmarł, a uprawienia wdowy po nim ta sama Komisja przyznała A. P.. Zawiadomiona o wszczęciu postępowania weryfikacyjnego, A. P. w piśmie z dnia [...] stycznia 2001 r. przedstawiła okoliczności dotyczące jej przeżyć w czasie okupacji oraz obecnej sytuacji majątkowej i rodzinnej. Decyzją z dnia [...]r. Kierownik Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych pozbawił A. P. uprawnień wdowy po kombatancie przyjmując, że są to uprawnienia pochodne. Skoro zatem K. P., który uprawnienia kombatanckie otrzymał wyłącznie z tytułu uczestnictwa w utrwalaniu władzy ludowej, gdyby żył, zostałby ich pozbawiony zgodnie z art.25 ust.2 pkt 2 ustawy kombatanckiej, to i wdowa po kombatancie nie może z nich korzystać. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy A. P. podniosła, że jej mąż w lipcu 1939 r. został zmobilizowany, a następnie brał udział w działaniach wojennych. Twierdziła także, że służył w Wojsku Polskim w 1945 r. aż do wyzwolenia Poznania. Utrzymując w mocy pierwszą decyzję organ orzekający nie odniósł się do powyższych okoliczności. A. P. zaskarżyła decyzję ostateczną do sądu administracyjnego, wnosząc o jej uchylenie. W skardze nie powoływała się na udział męża w wojnie obronnej, podkreślała natomiast, że w latach 1945 - 1946 w ramach służb zmilitaryzowanych walczył z hitlerowcami. Organ orzekający, odpowiadając na skargę, wniósł o jej oddalenie, z motywów przedstawionych w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Z naruszeniem art.77 § 1 kpa zaskarżona decyzja została podjęta bez wyjaśnienia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy skarżąca zarzuciła mianowicie, że jej mąż pełnił służbę wojskową w Wojsku Polskim podczas działań wojennych w 1939 r. Ze względu na datę urodzenia K. P. ( 27 stycznia 1919 r. ) było to prawdopodobne. Należało zatem wezwać skarżącą do przedstawienia stosownych dowodów lub przeprowadzić je we własnym zakresie. Gdyby bowiem powyższa okoliczność została udowodniona należałoby przyjąć, że K. P. zachowałby uprawnienia kombatanckie na podstawie art.25 ust.2 pkt 2 , w związku z art.1 ust.2 pkt 1 ustawy kombatanckiej, a tym samym pochodne uprawnienia wdowy po kombatancie zachowałaby skarżąca. Naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji. Z powyższych motywów, na podstawie art.145 § 1 lit.c i art.200 prawa o postępowania przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Ze względu na treść art.26 ustawy kombatanckiej, który dopuszcza wykonywania wyłącznie prawomocnej decyzji, Sąd nie stosował art.152 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. /-/ R.Batorowicz /-/ M.Hrycaj /-/ P.Miładowski JFS

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło