II SA/Po 458/07

WyrokWSA w Poznaniu2008-01-16

Skład orzekający: Barbara Kamieńska, Wiesława Batorowicz, Aleksandra Łaskarzewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego powinien umorzyć postępowanie w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych, jeśli roboty te zostały wykonane zgodnie z zatwierdzonym projektem, pod nadzorem osób posiadających uprawnienia i zostały odebrane protokołem, mimo że pozwolenie na budowę, na podstawie którego zostały wykonane, zostało później stwierdzone jako nieważne?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego powinien umorzyć postępowanie w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych, jeśli roboty te zostały wykonane zgodnie z zatwierdzonym projektem, pod nadzorem osób posiadających uprawnienia i zostały odebrane protokołem, nawet jeśli pozwolenie na budowę, na podstawie którego zostały wykonane, zostało później stwierdzone jako nieważne. W takiej sytuacji nie można traktować inwestora jako osoby dopuszczającej się samowoli budowlanej, a kwestie naruszenia prawa własności mogą być dochodzone przed sądem powszechnym.
Stan faktyczny
Skarżący J.Ś. złożył skargę na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych dotyczących przyłącza gazu i instalacji wewnętrznej gazu oraz przyłączenia do sieci elektroenergetycznej. Skarżący podnosił, że pozwolenie na budowę, na podstawie którego wykonano roboty, zostało stwierdzone jako nieważne, a postępowanie nie doprowadziło do usunięcia naruszeń. Organy obu instancji uznały, że roboty zostały wykonane zgodnie z projektem, pod nadzorem i odebrane protokołarnie, co uzasadnia umorzenie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Kamieńska Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2008 r. przy udziale sprawy ze skargi J. Ś. na decyzję W. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego; oddala skargę. /-/ W. Batorowicz /-/ B. Kamieńska /-/ A. Łaskarzewska Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. decyzją z dnia [...] r. na podstawie art. 104 i 105 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa) umorzył postępowanie administracyjne w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót dotyczących inwestycji obejmującej przyłącze i instalację wewnętrzną gazu oraz przyłączenie do sieci elektroenergetycznej i zasilanie docelowe budynku mieszkalnego przy ul. W. [...] w P. Wcześniej, [...] r. PINB dla Miasta P. wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót budowlanych dotyczących inwestycji obejmującej przyłącze i instalację wewnętrzną gazu oraz przyłączenie do sieci elektroenergetycznej i zasilanie docelowe budynku mieszkalnego przy ul. W. [...] w P. (k. [...] akt administracyjnych). Decyzją Prezydenta Miasta P. z dnia [...] r. R.P. udzielono pozwolenia na budowę inwestycji obejmującej wykonanie przyłącza gazowego, wewnętrznej instalacji gazowej, przyłącza do sieci elektroenergetycznej i zasilania docelowe budynku mieszkalnego przy ul. W. [...] w P.. Dnia [...] r. nieważność decyzji Prezydenta Miasta P. stwierdził Wojewoda W. Dnia [...] r. J.S. wniósł o przywrócenie przedmiotowej inwestycji wykonanej na podstawie pozwolenia na budowę z dnia [...] r. do stanu istniejącego przed czerwcem [...] r. Dnia [...] r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. umorzył postępowanie w sprawie doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem wykonanych robót dot. inwestycji obejmującej przyłącze i instalację wewnętrzną gazu oraz przyłączenie do sieci elektroenergetycznej i zasilanie docelowe budynku mieszkalnego przy ul. W. [...] w P. Decyzja PINB z dnia [...] r. została uchylona w całości i przekazana do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji (k. [...] akt adm.). Organ odwoławczy zauważył, iż organ I instancji nie ustalił w toku postępowania, czy inwestor dopełnił wykonania przedmiotowego obowiązku. Ponownie rozpoznający sprawę organ ustalił, że przyłącze do sieci elektroenergetycznej zostało wykonane zgodnie z dokumentacją i odebrane protokolarnie [...] r. Roboty budowlane związane z wykonaniem przyłączy i instalacji wewnętrznej gazu prowadzone były pod nadzorem mgr inż. D. posiadającego uprawnienia budowlane. Protokolarny odbiór został dokonany przez Inspektor Odbioru Sieci i Instalacji Rejonu Gazowniczego P., Rozdzielni Gazu P. – Północ (k. [...] akt adm.). W uzasadnieniu decyzji organ powołał się na treść orzeczenia WSA w Warszawie z dnia 12.04.2005 r., sygn. VII SA/Wa 493/04, iż gdy organ nadzoru budowlanego w następstwie oceny dokumentacji przedłożonej przez inwestora uzna, że wykonane roboty budowlane nie uchybiają żadnym przepisom budowlanym i warunkom technicznym jakim winny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, winien po prostu umorzyć swoje postępowanie. W przepisanym ustawą terminie odwołanie wniósł pełnomocnik skarżącego domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Podniesiono, iż przeprowadzone przez Powiatowy Inspektorat nadzoru Budowlanego postępowanie nie doprowadziło do usunięcia naruszeń będących podstawą stwierdzenia nieważności. W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia [...] r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając organ odwoławczy podzielił stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przez organ I instancji. Organ wskazał, że w przedmiotowej sprawie przyłączenie do sieci elektroenergetycznej zostało wykonane zgodnie z zatwierdzoną dokumentacją i odebrane protokolarnie, również roboty związane z wykonaniem przyłącza i instalacji wewnętrznej gazu prowadzone były pod nadzorem. W sytuacji więc, gdy wykonane roboty budowlane nie uchybiają żadnym przepisom budowlanym i warunkom technicznym, postępowanie należało umorzyć. W skardze do sądu administracyjnego J.S. wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. Skarżący podniósł, że Wojewoda W. stwierdził nieważność decyzji Prezydenta Miasta P. o pozwoleniu na budowę, za niezgodne z prawem należy uznać, więc powoływanie się na tę decyzję przez organy obu instancji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Wyjaśniając przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności, będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Bezspornym w rozpoznawanej sprawie pozostaje, iż roboty budowlane – obejmujące wykonanie przyłącza i instalacji wewnętrznej gazu oraz przyłączenie do sieci elektroenergetycznej i zasilanie docelowe budynku mieszkalnego przy ul. W. [...] w P. – wykonane zostały w oparciu o ostateczną decyzję Prezydenta Miasta P. z [...] r. o pozwoleniu na budowę. Decyzja ta jednak utraciła moc, na skutek orzeczenia Wojewody W. z [...] r., stwierdzającego nieważność ww. decyzji w sprawie pozwolenia na budowę. Intencją J.S., którego wniosek zainicjował wszczęcie postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie, było uzyskanie decyzji nakazującej inwestorowi demontaż zrealizowanych w oparciu o wyeliminowane z obrotu prawnego pozwolenie na budowę robót. W tym miejscu podkreślić należy, że inwestor, który prowadził roboty budowlane na podstawie wspomnianej, ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, nie może być traktowany jako osoba dopuszczająca się samowoli budowlanej. Odnosząc się natomiast do zarzutu skarżącego, iż zaskarżona decyzja prowadzi do zalegalizowania bezprawnej ingerencji inwestora w prawo jego własności, wyjaśnić należy, że uregulowane w art. 51 Prawa budowlanego rozwiązanie polega na doprowadzeniu wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, ale w aspekcie przepisów prawa administracyjnego, a nie cywilnego. W rezultacie może dojść do zalegalizowania robót budowlanych wykonanych przez inwestora z naruszeniem prawa własności. W takim przypadku pokrzywdzeni mogą dochodzić swych praw przed sądem powszechnym. Odnosząc się do argumentów skarżącego w zakresie naruszenia jego prawa własności, należy więc wyjaśnić że nie mogły mieć one wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Przedmiot kontroli Sądu wyznaczały, bowiem granice sprawy administracyjnej rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją. Dlatego też, w ocenie Sądu trafnie orzekające w przedmiotowej sprawie organy obu instancji przyjęły, że zastosowanie znajduje przepis art. 51 Prawa budowlanego. W toku postępowania ustalono, że roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z zatwierdzonym projektem i pod nadzorem osób posiadających odpowiednie uprawnienia budowlane i kwalifikacje oraz odebrane przez uprawnionych pracowników. Legalność zrealizowanych robót została udokumentowana w oparciu o przedłożony protokół z odbioru technicznego gazociągu (k.[...] akt adm.), protokół odbioru instalacji gazowej w zakresie zgodności wykonania z dokumentacją projektową, obowiązującymi przepisami i normami oraz pozwolenia na budowę; kontroli jakości i stwierdzenia szczelności instalacji gazowej (k.[..] akt adm.), protokół zdawczo-odbiorczy przyłącza domowego (k. [...] akt adm.), potwierdzenie przez Zakład Elektroinstalacyjny zgodności zgłoszonych instalacji elektrycznych i ochronnych z obowiązującymi normami i przepisami (k.[...] akt adm.). Wiarygodność wymienionych dokumentów nie była w toku postępowania kwestionowana, ani podważana, skoro zaś organ nadzoru budowlanego w następstwie oceny dokumentacji przedłożonej przez inwestora uznał, że wykonane roboty budowlane nie uchybiają żadnym, przepisom budowlanym i warunkom, winien był umorzyć postępowanie w sprawie. Reasumując powyższe rozważania stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji nie naruszają prawa, co skutkować musi oddaleniem skargi. Z wymienionych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalono skargę. /-/ W. Batorowicz /-/ B. Kamieńska /-/ A. Łaskarzewska

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło