II SA/Po 477/05

Sebastian Michalski - referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 9 czerwca 2005r. wniosku J. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi J. R. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] Nr [...] Nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych czynności; postanawia zwolnić J. R. od ponoszenia wpisu od skargi ponad kwotę 200,00 złotych, oddalić wniosek w pozostałej części. /-/ S.Michalski Skarżący J. R. w odpowiedzi na wezwanie Sądu do uiszczenie wpisu od skargi w kwocie 500,00 złotych wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od ponoszenia kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że z uwagi na niskie dochody oraz wysokie wydatki związane z kosztami zakupu leków i leczenia nie jest obecnie w stanie ponieść tak wysokich kosztów sądowych. Skarżący wraz z żona prowadzi wspólne gospodarstwo domowe. Zamieszkują w budynku jednorodzinnym o powierzchni 120 m2. Posiadają samochód osobowy [...] rok produkcji 1994. Utrzymują się ze świadczeń rentowych w kwocie [...] złotych netto miesięcznie. Innych dochodów nie posiadają. Skarżący z żoną posiadają jeden rachunek bankowy, na którym w okresie od 22 listopada 2004r. do 15 kwietnia 2005r. saldo dodatnie mieściło się w granicach od najniższej kwoty [...] złotych do najwyższej kwoty [...] złotych. Na dzień wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego saldo dodatnie na rachunku skarżącego wynosiło [...] złotych, a na dzień otrzymania wezwania do uiszczenia wpisu od skargi [...] złotych. Skarżący przedłożył kserokopie rachunków za energie elektryczną, wodę oraz gaz ziemny, z których wynika, że ponosi średnie miesięczne wydatki na energię elektryczną w kwocie około 100.00-110,00 złotych, za wodę w kwocie około 75,00 -95,00 złotych oraz za gaz ziemny w kwocie około 300,00-320,00 złotych miesięcznie. Ponadto wyjaśnił, że ponosi miesięczne wydatki na lekarstwa w kwocie około 150,00 złotych. Wskazał również, że w miesiącu grudniu 2004 roku poniósł koszty operacji lewego oka w kwocie 3.500.00 złotych. Koszt operacji został sfinansowany z pożyczki rodzinnej. Wydatek ten nie został udokumentowany. Zgodnie z art. 245 §1 i §3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 152, poz. 1270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Stosownie do art. 246 §1 pkt 2 cytowanej wyżej ustawy przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej następuje, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sytuacja majątkowa i rodzinna skarżącego nie uzasadnia przyznania mu prawa pomocy polegającego na całkowitym zwolnieniu od kosztów sądowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów bez wywołania uszczerbku w koniecznych kosztach utrzymania siebie i rodziny. Ubiegający się o taką pomoc winien więc w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach, do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny. Dopiero gdyby poczynione w ten sposób oszczędności okazały się niewystarczające - może zwrócić się o pomoc państwa (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24.09.1984 II CZ 104/84 LEX nr 8623). Sytuacja majątkowa i rodzina skarżącego nie uzasadnia przyznania zwolnienia od kosztów sądowych w całości. Rodzina skarżącego posiada stałe dochody, które pozwalają planować wydatki i gromadzić oszczędności w dłuższym okresie czasu. Jednocześnie konieczne koszty utrzymania rodziny skarżącego w zestawieni z wysokością osiąganych dochodów wskazują, że skarżący posiada zdolność wygospodarowania środków na uiszczenie wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 200,00 złotych. Wobec powyższego w oparciu o art. 258 §1 i §2 pkt 7 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak na wstępie. /-/ S.Michalski