II SA/Po 485/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Edyta Podrazik po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. D. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2021 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia /-/ E. Podrazik W dniu [...] maja 2021 r. M. D. wniósł skargę na wskazane w rubrum postanowienie Inspektora Nadzoru Budowlanego, w którym uchylono postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. z dnia [...] września 2020 r., nr [...], w części: (1) określającej wysokość nałożonej grzywny oraz termin jej uiszczenia i w to miejsce orzeczono o uiszczeniu grzywny w kwocie [...]zł w terminie do dnia [...] lipca 2021 r.; (2) wskazującej termin wykonania obowiązku określonego w tytule wykonawczym nr [...] i w to miejsce wskazano termin do dnia [...] lipca 2021 r.; a w pozostałej części utrzymano zaskarżone postanowienie w mocy. W petitum skargi skarżący wniósł m. in. o wstrzymanie wykonania zaskarżonych postanowień w całości, do czasu uprawomocnienia się wyroku, wobec niebezpieczeństwa wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W treści skargi skarżący podniósł zarzuty odnoszące się do meritum sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania strony skarżącej, koniecznym jest odwołanie się do treści art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej: "P.p.s.a."), zgodnie z którym wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże, w myśl § 3 tego przepisu, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem wstrzymania wykonania aktu jest wykazanie w stosownym wniosku, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku jego wykonania. Z tej przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji lub postanowienia obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku (por. postanowienie NSA z dnia 6 października 2015 r., sygn. akt II GZ 518/15 – wszystkie powołane w niniejszym orzeczeniu postanowienia dostępne są na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Należy zaznaczyć, że uwzględnienie wniosku uzależnione jest od staranności jego sporządzenia. To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek dokładnego przytoczenia okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem zaskarżonej decyzji lub postanowienia, przy czym przedstawiona argumentacja musi być spójna i odnosić się do konkretnej sytuacji wnioskodawcy. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków musi bowiem być realne, w związku z czym strona zobowiązana jest skonkretyzować rodzaj szkody grożącej jej na skutek wykonania zaskarżonego aktu. Brak wskazania we wniosku konkretnej szkody grożącej skarżącemu na skutek wykonania decyzji lub postanowienia uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. W sytuacji, gdy strona nie wskazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji lub postanowienia, nie można przenosić całego ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 stycznia 2016 r., sygn. akt I FZ 593/15). Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy podnieść należy, że skarżący nie wykazał, z czego miałoby wynikać niebezpieczeństwo trudnych do odwrócenia skutków lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, gdyż złożony przez skarżącego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia nie zawiera żadnego uzasadnienia. Tym samym z wniosku w istocie nie wynika z jakiego powodu - zdaniem strony skarżącej - wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia jest konieczne. W związku z tym niemożliwe jest dokonanie merytorycznej oceny wniosku. Skarżący nie wykazał konkretnych zdarzeń czy okoliczności, które potwierdziłyby, że w stosunku do niego wykonanie zaskarżonego postanowienia spowoduje trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę. Skarżący zakwestionował natomiast zasadność zaskarżonego rozstrzygnięcia, choć przeświadczenie strony o tym, iż decyzja lub postanowienie są merytorycznie niesłuszne i naruszają prawo, nie stanowi przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 9 września 2004 r., sygn. akt FZ 358/04). Kontrola legalności zaskarżonego przez stronę rozstrzygnięcia w zakresie jego zgodności z przepisami prawa będzie mogła się odbyć dopiero na etapie merytorycznego rozpoznawania sprawy przez Sąd. Analizując przedstawione przez stronę okoliczności w kontekście wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a., Sąd nie mógł więc dokonać oceny zarzutów skargi. Oparcie wniosku o ochronę tymczasową na niezgodności rozstrzygnięcia z prawem, a zwłaszcza orzeczenie Sądu w tym zakresie, niweczyłoby sądową kontrolę legalności zaskarżonego postanowienia. Nadto należy zwrócić uwagę, że konsekwencje nałożenia obowiązku o charakterze pieniężnym są co do zasady odwracalne. Instytucja wstrzymania wykonania decyzji lub postanowienia może mieć więc zastosowanie jedynie wówczas, gdy sytuacja w jakiej znajduje się skarżący powoduje, że zapłata przez niego nałożonego obowiązku spowoduje po jego stronie takie konsekwencje, które trudno będzie odwrócić. Tymczasem skarżący nie uprawdopodobnił, aby uiszczenie kwoty grzywny mogło stanowić znaczne obciążenie dla jego majątku. Skarżący nie opisał chociażby swojej sytuacji finansowej, ani tym bardziej nie dołączył do wniosku dokumentów ją potwierdzających (wyciągu z kont bankowych, zeznań podatkowych), wobec czego w istocie nie sposób zweryfikować, czy rzeczywiście zapłacenie grzywny w kwocie [...]zł groziłoby skarżącemu wyrządzeniem znacznej szkody, a więc takiej szkody, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot poniesionych kosztów. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 61 § 3 i 5 P.p.s.a. w zw. z art. 16 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. /-/ E. Podrazik