II SA/Po 499/09

WyrokWSA w Poznaniu2009-10-23

Skład orzekający: Wiesława Batorowicz, Jolanta Szaniecka, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy, jeśli teren objęty wnioskiem został objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego po wszczęciu postępowania, ale przed jego zakończeniem?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy, wszczęte przed uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, staje się bezprzedmiotowe z momentem wejścia w życie planu. W takiej sytuacji organ administracji publicznej jest zobowiązany do umorzenia postępowania na podstawie art. 105 § 1 k.p.a., ponieważ ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przewiduje wydawanie decyzji o warunkach zabudowy wyłącznie dla terenów nieobjętych planem miejscowym.
Stan faktyczny
Wnioskodawcy złożyli wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji mieszkaniowej. Po odmowie ustalenia warunków przez organ I instancji i utrzymaniu jej w mocy przez organ II instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje. Następnie organ I instancji umorzył postępowanie, wskazując na wejście w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obejmującego teren inwestycji. Organ II instancji utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu. Skarżący zarzucili naruszenie zasad postępowania administracyjnego i wskazali, że nowy plan uniemożliwia realizację ich inwestycji, a umorzenie jest niezgodne z prawem.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Edyta Podrazik Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 23 października 2009r. sprawy ze skargi W. H. i G. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia (...) nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego; oddala skargę /-/ E.Podrazik /-/ W.Batorowicz /-/ J.Szaniecka Wnioskiem z dnia 2 stycznia 2006r. G. H. wystąpił do Urzędu Miasta P. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zabudowie mieszkaniowej, jednorodzinnej, szeregowej wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną: drogi dojazdowe i wewnętrzne, sieci i przyłącza techniczne na działkach nr [...] i[...], położonych w [...] przy ul. [...], będących własnością W. H. i G. H. Prezydent Miasta P. decyzją nr [...] z dnia [...] 2006 r. odmówił ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z [...] 2007 r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Wyrokiem z dnia 9 października 2007 r., sygn. akt II SA/Po 175/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium z dnia [...] 2007 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] 2006 r. Decyzją z dnia [...] r. ([...]) Prezydent Miasta P. na podstawie art. 105 § 1 i art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępwoania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), dalej kpa, umorzył postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na realizacji budynków mieszkalnych jednorodzinnych, przewidzianej do realizacji na działkach nr [...] i [...] z arkusza mapy [...], obręb [...], w [...] przy ul. [...] oraz ustalenia zasad podziału dla przedmiotowej nieruchomości. Organ I instancji wyjaśnił, iż w dniu [...] stycznia 2006 r. wpłynął wniosek o ustalenie warunków zabudowy dla opisanej inwestycji, a w toku postępowania inwestor korygował zakres wniosku. Dalej stwierdził, iż teren wskazany we wniosku objęty jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla obszaru części północnej "Południowo-Zachodniego Klina Zieleni" w P., obszar B, zatwierdzonym uchwałą Rady Miasta nr XXXVIII/399/V/2008 z dnia 10 czerwca 2008 r., opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z 2008 r. Nr 129, poz. 2366. Organ wskazał także na treść art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Zdaniem organu, skoro działki nr [...] i [...] z arkusza mapy [...], obręb [...], obecnie objęte są obowiązującym planem miejscowym, w związku z czym postępowanie w niniejszej sprawie stało się bezprzedmiotowe i zgodnie z art. 105 § 1 kpa należało umorzyć. W odwołaniu od powyższej decyzji inwestor G. H. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji. Skarżący przedstawił przebieg działań i rozstrzygnięć procesowych, jakie miały miejsce w sprawie i podkreślił, iż w dacie złożenia wniosku na obszarze, którego dotyczył wniosek, nie obowiązywał żaden miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Zdaniem skarżącego decyzja o umorzeniu postępowania jest niezgodna z prawem i zasadami określonymi w art. 6 i art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżący podkreślił, iż jego wniosek z 2006 r. zostałby zrealizowany, gdyby nie wydano odmownych decyzji organów obydwu instancji, które następnie zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Skarżący wskazał na to, że Sąd uznał, iż stan prawny i faktyczny sprawy w 2006 r. uzasadniał uwzględnienie wniosku w zakresie ustalenia warunków zabudowy dla realizacji opisanej inwestycji na działkach nr [...] i [...]. Zdaniem skarżącego bez znaczenia jest dla niniejszej sprawy uchwalenie planu miejscowego obejmującego działki, których dotyczy jego wniosek. Decyzją z dnia [...] r. (nr [...]) Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...]. W uzasadnieniu organ odwoławczy powołał się na treść art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i wskazał, iż w dniu złożenia wniosku o ustalenie warunków zabudowy dla działek nr [...] i [...] dla terenu obejmującego te działki nie obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Dalej organ stwierdził, iż jednak na dzień wydawania zaskarżonej decyzji teren, na którym znajdują się opisane działki, objęty jest miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla obszaru części północnej "Południowo-Zachodniego Klina Zieleni", obszar B, zatwierdzonym uchwałą Rady Miasta nr XXXVIII/399/V/2008 z dnia 10 czerwca 2008 r., opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z 2008 r. Nr 129, poz. 2366. Organ wskazał także na treść art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Zdaniem organu, oznacza to, że inwestycje na tym ternie nie wymagają wydawania decyzji ustalających warunki zabudowy i zagospodarowania terenu, w związku z czym decyzja o umorzeniu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie jest słuszna i uzasadniona. Skargę na powyższą decyzję organu II instancji wnieśli G. H. i W. H., którzy domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżący wskazali na to, że Kolegium przemilczało istotny fakt, iż wskutek wprowadzenia na terenie obejmującym działki nr [...] i [...] planu miejscowego, nie jest możliwa realizacja inwestycji objętej wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy. Skarżący podobnie jak w odwołaniu przedstawili przebieg działań i rozstrzygnięć procesowych, jakie miały miejsce w sprawie i zwrócił uwagę na to, że nowy plan miejscowy dla terenu objętego tym planem wyłącza zabudowę szeregową i bliźniaczą, jak i uniemożliwia podział istniejących dużych działek na mniejsze, to jest o powierzchni [...] lub [...] m²; propozycje, jakie wniosła Rada osiedla "[...]" do projektu planu nie zostały uwzględnione. Skarżący zauważyli, iż w zaistniałej sytuacji, pomimo uznania zasadności argumentów inwestora w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 listopada 2007 r., nie mogą "zrealizować Wyroku (...) do chwili obecnej." Zdaniem skarżących działania, jakie podejmowały urzędy w celu wykonania powyższego wyroku, przeciągały się w czasie, w konsekwencji przed załatwieniem wniosku skarżącego został uchwalony plan miejscowy uniemożliwiający realizację inwestycji objętej wnioskiem.; organy naruszyły zasadę wnikliwości i szybkości działania (art. 12 kpa), jak zasadę pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 kpa), a także zasadę uwzględniania słusznego interesu obywateli (art. 7 kpa). Skarżący wyrazili pogląd, że wprawdzie podstawa umorzenia z prawnego punktu widzenia jest oczywista, jednakże nie powinno ono nastąpić, bowiem od 3 lat skarżący ubiega się o korzystną dla siebie decyzję, kiedy to obowiązywał poprzedni Plan Przestrzennego Zagospodarowania dla tego obszaru. Skarżący podkreślili, iż według treści wyroku tutejszego Sądu z dnia 9 października 2007 r. stan prawny i faktyczny sprawy uzasadniał uwzględnienie wniosku w zakresie ustalenia warunków zabudowy dla realizacji przedmiotowej inwestycji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało dotychczasowe stanowisko i podkreśliło, iż w istniejącym stanie prawnym nie ma możliwości wydania decyzji o warunkach zabudowy, nawet jeśli wniosek o ustalenie warunków zabudowy złożono na 2 lata przed uchwaleniem planu miejscowego. Kolegium wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga nie jest zasadna. Stosownie do treści przepisu art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności wykładni. W odniesieniu do sprawy będącej przedmiotem niniejszego postępowania sądowego obowiązkiem tutejszego Sądu było wyłącznie sprawdzenie trafności umorzenia postępowania administracyjnego wszczętego z wniosku G. H. o ustalenie warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na zabudowie mieszkaniowej, [...],[...] wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną: drogi dojazdowe i wewnętrzne, sieci i przyłącza techniczne na działkach nr [...] i [...], położonych w [...] przy ul.[...]. Postępowanie administracyjne w rozpatrywanej sprawie zostało wszczęte w czasie obowiązywania ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.). Na gruncie tej ustawy szczegółowy plan zagospodarowania przestrzennego jest bezpośrednią podstawą do wydawania pozwoleń na budowę, natomiast decyzje warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu (określające warunki zabudowy i zagospodarowania terenu) zostały zarezerwowane wyłącznie dla obszarów pozbawionych planu. Powyższe wynika wprost z treści art. 4 powołanej ustawy, który w ust. 1 stanowi, że ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego; natomiast w ust. 2 stwierdza, że dopiero w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy następuje w drodze decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, przy czym lokalizację inwestycji celu publicznego ustala się w drodze decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego, natomiast sposób zagospodarowania terenu i warunki zabudowy dla innych inwestycji ustala się w drodze decyzji o warunkach zabudowy. Art. 59 ust. 1 zd. pierwsze powołanej ustawy stanowi z kolei, iż zmiana zagospodarowania terenu w przypadku braku planu miejscowego, polegająca na budowie obiektu budowlanego lub wykonaniu innych robót budowlanych, a także zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, z zastrzeżeniem art. 50 ust. 1 i art. 86, wymaga ustalenia, w drodze decyzji, warunków zabudowy. W niniejszej sprawie, wprawdzie w momencie wszczęcia postępowania administracyjnego wszczętego z wniosku G. H. o ustalenie warunków zabudowy, istniało uzasadnienie prawne dla wydania decyzji w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji opisanej wnioskiem, bowiem - jak wynika z ustaleń organów obydwu instancji - brak było wówczas obowiązującego dla terenu inwestycji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jednak w dacie orzekania przez organy administracji w przedmiocie umorzenia postępowania takie uzasadnienie przestało istnieć. Poza sporem pozostaje bowiem, że dla obszaru, na którym zlokalizowany jest teren objęty wnioskiem o ustalenie warunków zabudowy, w dacie orzekania przez organy obowiązywał plan miejscowy. Uchwała Nr XXXVIII/399/V/2008 Rady Miasta z dnia 10 czerwca 2008 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru części północnej "POŁUDNIOWO-ZACHODNIEGO KLINA ZIELENI" , obszar B, została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z 2008 r. Nr 129, poz. 2366 i zaczęła obowiązywać po upływie 30 dni od ogłoszenia jej treści w tym publikatorze (§ 25 uchwały). Z tym momentem ukształtowany został nowy stan prawny, mający zasadniczy wpływ na toczące się postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla terenów objętych ustaleniami planu, gdyż wejście w życie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego zamknęło możliwość decyzyjnego ustalenia warunków zabudowy tychże terenów. W konsekwencji stwierdzić należy, iż postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy wszczęte przed uchwaleniem planu stało się wskutek uchwalenia planu miejscowego, z momentem jego wejścia w życie bezprzedmiotowe (por. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 13 marca 2008 r., II SA/Sz 1149/06, LEX nr 467101). Zgodnie z art. 105 § 1 kpa w sytuacji, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o jego umorzeniu. Stąd też decyzja Prezydenta Miasta umarzająca postępowanie administracyjne jest wyrazem trafnie dostrzeżonej bezprzedmiotowości dalszego postępowania administracyjnego. Stanowisko to podzielił także organ II instancji. Dodać należy, iż na ocenę legalności, tj. zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej, nie mogą mieć wpływu zarzuty skarżących dotyczące długiego czasu trwania postępowania administracyjnego, jak i fakt podjęcia przez organy nietrafnych decyzji merytorycznie załatwiających wniosek o ustalenie warunków zabudowy, które następnie zostały wyeliminowane z obrotu prawnego przez tutejszy Sąd. Okoliczności dotyczące toku postępowania administracyjnego, niezależnie od ich oceny z punktu widzenia zgodności z zasadami wymienionymi w skardze, nie mogą prowadzić do zastosowania w sprawie art. 59 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i wydania decyzji o warunkach zabudowy zgodnie z wnioskiem, skoro odpadła materialno-prawna podstawa do wydania takiej decyzji. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, jako bezzasadną. /-/ E.Podrazik /-/ W.Batorowicz /-/ J.Szaniecka br

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło