II SA/Po 503/10

Sebastian Michalski – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Poznaniu po rozpoznaniu w dniu 02 września 2010r. wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi M. K-B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] maja 2010r. Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy; postanawia odmówić przyznania prawa pomocy. /-/ Sebastian Michalski Skarżąca M. K-B., w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu do skargi w kwocie 500zł, wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Niemniej do formularza wniosku załączyła dowód uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku Skarżąca podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z córką (studentka, lat 22). Miesięczny dochód rodziny określiła na kwotę 2.928,40zł (wynagrodzenie za pracę - 2.222,40zł, renta rodzinna 706zł). Wnioskodawczyni jest właścicielką nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym o powierzchni 116m² oraz samochodu marki Opel Astra z 2002 roku. Zasadność wniosku o przyznanie prawa pomocy powinna być rozpatrywana w dwóch aspektach – z uwzględnieniem z jednej strony wysokości obciążeń finansowych, jakie strona musi ponieść w konkretnym postępowaniu, a z drugiej jej możliwości finansowych (T. Woś w: T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – komentarz". Warszawa 2005, str. 631-632.). W konsekwencji uwzględnienie żądania przyznania prawa pomocy warunkuje zarówno to, że strona ma lub będzie miała obowiązek uiszczenia opłat w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jak i to, że nie może ona ich uiścić bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z powyższych względów nieuzasadnione jest żądanie zwolnienia od wpisu od skargi. Obowiązek uiszczenia tej opłaty wygasł wskutek zapłaty. Zmieniła się sytuacja procesowa Skarżącej w tym zakresie. Obecnie w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje jej od organu, który wydał zaskarżony akt, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw – art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o powstępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych (art. 224 §1 p.p.s.a) i nie dotyczy zwrotu kosztów już uiszczonych. W kwestii ewentualnych dalszych kosztów sądowych (100zł - opłata kancelaryjna, 250zł – wpis od skargi kasacyjnej) uznać należało, że sytuacja majątkowa Skarżącej nie wskazuje, iż obciążenie finansowe na tym poziomie spowoduje zachwianie sytuacji materialnej i bytowej jej rodziny w taki sposób, iż nie będzie ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (porównaj postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2008 roku, sygn. akt II FZ 240/08, Lex nr 493753). Skarżąca posiada stałe źródło dochodu i zgromadziła majątek, który znacznie przewyższa koszty sądowe niniejszego postępowania. Nieuzasadnione jest także założenie, że uszczerbek utrzymania koniecznego siebie i rodziny spowodowany obowiązkiem poniesienia kosztów sądowych należy rozważać jedynie w odniesieniu do wysokości miesięcznych dochodów. Stałe dochody i posiadany majątek umożliwiają wsparcie się kredytem lub pożyczką. Stwarzają zatem realną możliwość rozłożenia ciężaru finansowego na dłuższy okres czasu. Zwrot środków pozyskanych z kredytu może nastąpić w częściach, które nie będą istotnym uszczerbkiem dla miesięcznych dochodów rodziny. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7, art. 246 §1 pkt 2 oraz art. 244 §1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji postanowienia. /-/ Sebastian Michalski