II SA/Po 518/03

WyrokWSA w Poznaniu2005-12-08

Skład orzekający: Marzenna Kosewska, Tadeusz M. Geremek, Beata Sokołowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ ewidencyjny może odmówić zameldowania osoby na pobyt stały, jeśli istnieją wątpliwości co do tytułu prawnego do lokalu lub jego stanu technicznego, pomimo faktycznego przebywania tej osoby w lokalu?
Ratio decidendi
Organ ewidencyjny jest uprawniony wyłącznie do badania faktycznego pobytu osoby w danym miejscu. Zameldowanie jest czynnością materialno-techniczną, a jego celem jest potwierdzenie miejsca pobytu, a nie badanie tytułów prawnych do lokalu czy jego stanu technicznego. W związku z tym, kwestie takie jak brak pozwolenia na użytkowanie budynku, toczące się postępowanie rozbiórkowe czy spory o zniesienie współwłasności nie mogą stanowić przeszkody do dokonania zameldowania, jeśli faktyczny pobyt jest bezsporny.
Stan faktyczny
Skarżący J. S. kwestionował decyzje o zameldowaniu A. B., R. P. i R. P. na pobyt stały w budynku przy ul. W. [...], który stanowił współwłasność skarżącego i osób zameldowanych. Skarżący podnosił, że osoby te przebywają w nieukończonym budynku bezprawnie, gdyż nie został on oddany do użytkowania, a ponadto toczy się postępowanie o zniesienie współwłasności i nakaz rozbiórki obiektu. Organy administracji uznały, że faktyczny pobyt osób jest bezspornym i wystarczającym warunkiem do zameldowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Kosewska ( spr.) Sędziowie WSA Tadeusz M. Geremek WSA Beata Sokołowska Protokolant : sekr. sąd. Kamila Perkowska po rozpoznaniu w dniu 08 grudnia 2005r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody z dnia [...]r. Nr [...] Nr [...] w przedmiocie zameldowania oddala skargę /-/ B. Sokołowska /-/ M. Kosewska /-/ T. M. Geremek Prezydent Miasta decyzjami nr [...] oraz nr [...] z dnia [...]r. orzekł na podstawie art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 10.04.1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( t. j. – Dz. U. Nr 87 z 2001r., poz. 960 ze zm. ) o zameldowaniu A. B., R.P. i R.P. na pobyt stały przy ul. W. [...]. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, iż przedmiotowa nieruchomość przy ul.W.[...] jest współwłasnością R. P., A.B. i J. S.. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż A. B. i R. P. zamieszkują wraz z synem R.P. pod tym adresem od września 1998r. ( m. in. pismo Komisariatu Policji Poznań z dnia [...]) Sporny budynek nie został zgłoszony do użytkowania w trybie przewidzanym przez przepisy prawa budowlanego, chociaż już w 1998r. podłączono do niego gaz i energię elektryczną. A.B., R. P. i R.P. zostali zameldowani przy ul. W.[...] na pobyt stały w dniu [...]r. i [...]. , jednakże czynności te zostały uchylone decyzjami organu I instancji z dnia [...]r., ze względu na brak zgody J. S. na formularzach meldunkowych. W toku niniejszego postępowania administracyjnego ustalono ponadto, iż prowadzone jest postępowanie w przedmiocie nakazu rozbiórki spornego budynku, który miał zostać postawiony niezgodnie z projektem budowlanym. Ponieważ organ meldunkowy jest uprawniony wyłącznie do badania faktycznego pobytu osoby w danym miejscu, a zamieszkiwanie A.B., R.P. i R.P. w przedmiotowym budynku był okolicznością bezsporną, należało orzec o ich zameldowaniu. W odwołaniach od powyższych decyzji J. S. wniósł o ich uchylenie. Według niego A.B., R.P. i R.P. przebywają w nieukończonym budynku bezprawnie, albowiem nie został on oddany do użytkowania, toczy się postępowanie sądowe o zniesienie współwłasności przedmiotowej nieruchomości oraz postępowanie administracyjne w kwestii nakazu rozbiórki tego obiektu. Dodał również, że nie istnieje praktycznie nieruchomość oznaczona adresem " ul. W.[...]", gdyż wyodrębnienia lokalu nr [...] dokonał R.P. wyłącznie we własnym zakresie, bez żadnej zgody. Wojewoda decyzjami nr [...] i [...] z dnia [...]r. utrzymał w mocy orzeczenia organu I instancji. Organ odwoławczy podzielił bowiem jego ustalenia faktyczne i prawne dokonane w niniejszej sprawie. W skargach do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. S. wniósł o uchylenie decyzji organu II instancji, powtarzając argumenty podniesione w odwołaniach. W odpowiedziach na skargę organ odwoławczy wniósł o ich oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniach swoich decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skargi nie zasługiwały na uwzględnienie. Niniejsza sprawa zainicjowana wniesieniem skarg do Naczelnego Sądu Administracyjnego podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie przepisów ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) i ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmian.) w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271). Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie są natomiast uprawnione do merytorycznego rozstrzygania o przedmiocie sprawy. Również w myśl art. 3 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne kontrolują zaskarżone akty tylko w zakresie ich zgodności z prawem i nie mają uprawnień do merytorycznego rozstrzygania sprawy. Jednocześnie z przepisu art. 134 § 1 ostatnio cytowanej ustawy wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skarg oraz powołaną podstawą prawną. Materialnoprawną podstawę zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych ( t. j. Dz. U. Nr 87 z 2001r., poz. 960 ze zm. ) . Według art. 10 ust. 1 tej ustawy osoba przebywająca pod tym samym adresem dłużej niż trzy doby jest zobowiązana zameldować się pod tym adresem na pobyt stały lub czasowy. Zgodnie natomiast z przepisem art. 29 ust. 1 ustawy – obowiązującym w dacie wydawania zaskarżonych decyzji i rozpatrywanym w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. ( sygn. akt K 20/01 ) orzekającym o niezgodności z Konstytucją art. 9 ust. 2 ustawy – wynajmujący, najemca, osoba, której przysługiwało spółdzielcze prawo do lokalu, lub jego właściciel byli zobowiązani do potwierdzenia faktu pobytu osoby zgłaszającej pobyt stały lub czasowy trwający ponad 2 miesiące w tym lokalu. Zameldowanie na pobyt stały jest zatem czynnością materialno – techniczną, uwarunkowaną wystąpieniem przesłanki w postaci faktycznego przebywania w danym lokalu osoby zgłaszającej zameldowanie . Należy przy tym podkreślić, że sprawy administracyjne prowadzone w przedmiocie ewidencji ludności mają na celu wyłącznie potwierdzanie faktycznego miejsca pobytu stałego lub czasowego. Organy ewidencyjne nie są zatem uprawnione - w związku z powyższym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 27 maja 2002r. (sygn. akt K 20/01 ) - do badania tytułów prawnych do zamieszkiwania w określonym miejscu. W ocenie Sądu organy ewidencyjne I i II instancji uznały prawidłowo , iż A.B., R.P. i R. P. winni być zameldowani w przedmiotowej nieruchomości. Fakt ich nieprzerwanego pobytu na jej terenie już od jesieni 1998r. był bowiem okolicznością bezsporną, potwierdzoną przez Policję i samego J.S. w toku postępowania administracyjnego oraz we wniesionych przez niego odwołaniach i skargach. Tym samym należało stwierdzić, że istniała powyżej wskazana przesłanka skutkująca koniecznością ich zameldowania. Sąd podzielił również stanowisko organów ewidencyjnych odnośnie tego, iż kwestia zameldowania nie może być wiązana z przepisami Prawa budowlanego, określającymi warunki techniczne, jakim muszą odpowiadać pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi oraz wskazującymi na konieczność uzyskania pozwolenia na użytkowanie danego lokalu za strony odpowiedniego organu administracji budowlanej. Zgodnie z poglądem wyrażonym w orzecznictwie organ ewidencyjny nie może dokonywać w sprawach ewidencji ludności samodzielnej oceny, czy określony obiekt budowlany nadaje się na miejsce pobytu ludzi w rozumieniu przepisów prawa budowlanego czy prawa zagospodarowania przestrzennego i uzależniać od takiej oceny możliwość zameldowania w nim danych osób ( zob. m. in. wyrok NSA z 19.06.2002r., II SA/Łd 1963/00, OSP 2003/5/69 ). Z tego względu stan techniczny spornego budynku, brak zgłoszenia go do użytkowania oraz cała problematyka związana ze sporem pomiędzy skarżącym a A.B. i R.P. (dotyczącym rozbiórki obiektu czy też zniesienia współwłasności nieruchomości) nie stanowią przeszkody do załatwienia czynności meldunkowych o charakterze wyłącznie rejestracyjnym, deklaratoryjnym. Fakt zameldowania określonej osoby pod danym adresem nie przesądza bowiem obecnie w żaden sposób o jakichkolwiek tytułach prawnych do lokalu czy nieruchomości. Nie jest wobec tego konieczne uzyskanie potwierdzenia pobytu osoby zgłaszającej zameldowanie przez podmiot określony w art. 29 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych w sytuacji, gdy pobyt taki został potwierdzony przez organ meldunkowy za pomocą innych środków dowodowych (wywiadu Policji itd. ). Skoro skarżący sam potwierdził w toku postępowania fakt zamieszkiwania A.B., R.P. i R.P. w przedmiotowej nieruchomości, to odmowa podpisania ich formularzy meldunkowych nie mogła wywoływać określonych skutków prawnych. Bez znaczenia dla wyniku niniejszej sprawy był też fakt "samodzielnego" wyodrębnienia przez R.P. lokalu o nr [...]( czyli parteru przedmiotowego obiektu ), albowiem zameldowanie dotyczyło w istocie nieruchomości określonej w zindywidualizowany sposób, posiadającej dokładny adres ( ul. W.[...]). Ze względu na powyższe okoliczności Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi J.S., wobec czego należało orzec - na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zmian.) - o jej oddaleniu. /-/ B. Sokołowska /-/ M. Kosewska /-/ T. Geremek

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło