II SA/Po 554/21
PostanowienieWSA w Poznaniu2021-08-20
Skład orzekający: Sędzia WSA Jakub Zieliński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do wstrzymania wykonania decyzji o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej, gdy strona skarżąca podnosi ogólnikowe argumenty o grożącej jej znacznej szkodzie lub trudnych do odwrócenia skutkach?Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że strona skarżąca nie wykazała istnienia realnego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Argumenty o potencjalnych kłopotach finansowych i niemożności prowadzenia działalności zostały uznane za zbyt ogólnikowe i niepoparte konkretnymi dowodami na kondycję finansową skarżącego. Spełnienie świadczenia pieniężnego, jakim jest kara, co do zasady nie wywołuje nieodwracalnych skutków, gdyż w przypadku uwzględnienia skargi, kara podlega zwrotowi.Stan faktyczny
Strona skarżąca A. S.A. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej za naruszenie zakazów związanych z prowadzeniem lokalu gastronomicznego. Skarżąca argumentowała, że kara stanowi poważną dolegliwość, grozi znaczna szkoda i trudne do odwrócenia skutki finansowe, a niemożność prowadzenia działalności w dotychczasowej formie pogłębia jej problemy finansowe.Rozstrzygnięcie
Postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Zieliński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 sierpnia 2021 r. wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2021 r. znak [...] w przedmiocie kary pieniężnej postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
W skardze z dnia [...] czerwca 2021 r. (data wniesienia – k. 15) na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] maja 2021 r. znak [...] w przedmiocie kary pieniężnej strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania tej decyzji. W decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym organ II instancji utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. z dnia [...] marca 2021 r. znak [...], którą została nałożona na podmiot A. S.A. z siedzibą w W. administracyjna kara pieniężna w kwocie [...]zł za naruszenie zakazów (ograniczeń) związanych z prowadzeniem lokalu gastronomicznego.
Na uzasadnienie wniosku strona podniosła m.in., że nałożona kara stanowi poważną dolegliwość i zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w sytuacji niemożności prowadzenia działalności i popadania w coraz większe kłopoty finansowe. Nadto argumentowała, że wprowadzony zakaz, stanowiący o niemożności podawania klientom posiłków do konsumpcji na miejscu (w lokalu), w istocie pozbawia skarżąca możliwości prowadzenia swojej działalności w zakresie prowadzenia lokalu gastronomicznego; zakaz ten uniemożliwia pozyskiwanie dochodu przeznaczonego w części również na pokrycie kosztów działalności, a nawet gdyby skarżący "zdecydował się na poważną zmianę swojej działalności i wydawanie posiłków oraz napojów na wynos, to i tak zmuszony by był do poniesienia dodatkowych nakładów na zakup ekologicznych opakowań jednorazowych i na dostawy". Strona skarżąca stwierdziła również, że "nałożenie kary pieniężnej niemal całkowicie pozbawia (...) [stronę] szansy na efektywne zmniejszenie strat, jakie poniosła w związku z epidemią [...]".
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że stosownie do treści art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 – dalej: p.p.s.a.) sąd na wniosek skarżącego może wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu stanowi w świetle powyższej regulacji odstępstwo od zasady wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a. i dotyczy jedynie sytuacji faktycznych (okoliczności) o charakterze wyjątkowym. Z treści powołanego przepisu art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika nadto, że przesłanką uzasadniającą wstrzymanie wykonania decyzji jest skonkretyzowane niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędnym warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie wystarczy więc samo wniesienie o zastosowanie ochrony tymczasowej. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu jest zasadne. To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek dokładnego przytoczenia okoliczności, które przemawiają za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, przy czym przedstawiona argumentacja musi być spójna i odnosić się do sytuacji wnioskodawcy. Niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków musi bowiem być realne, w związku z czym strona zobowiązana jest skonkretyzować rodzaj szkody grożącej jej na skutek wykonania zaskarżonego aktu. Innymi słowy, strona powinna wykazać w powiązaniu z jej sytuacją majątkową istnienie realnego zagrożenia, że wykonanie aktu spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki z powodu wystąpienia tych konkretnych okoliczności. Istotne braki wniosku w tym zakresie w zasadzie uniemożliwiają jego merytoryczną ocenę (por. np. postanowienie NSA z dnia 21 marca 2013 r. sygn. akt I FZ 15/13, dostępne na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Trzeba zarazem podkreślić, że nawet ewentualne zaistnienie znacznego prawdopodobieństwa wadliwości zaskarżonego aktu nie jest przesłanką podlegającą ocenie w ramach rozpoznania wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej. Stwierdzenie wadliwości lub niewadliwości poddanego kontroli sądu administracyjnego rozstrzygnięcia organu administracji publicznej jest przedmiotem postępowania głównego, nie zaś postępowania w przedmiocie zastosowania instytucji z art. 61 § 3 p.p.s.a., które uwarunkowane jest oceną przesłanek i wymogów wynikających z tego przepisu (tak np. NSA w postanowieniu z dnia 21 maja 2020 r. sygn. akt II GZ 137/20, dostępnym jw.).
Odnosząc się do argumentów podniesionych we wniosku, należy stwierdzić, że spełnienie świadczenia pieniężnego (np. uiszczenie kary pieniężnej) nie wywołuje, co do zasady, trudno odwracalnych skutków lub szkody, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia. W przypadku bowiem uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny, po uiszczeniu lub wyegzekwowaniu przedmiotowej kary, będzie ona podlegała zwrotowi (por. postanowienie NSA z dnia 16 lutego 2011 r. sygn. akt II GSK 167/11 dostępne jw.).
Kwota wymierzonej kary administracyjnej, niewątpliwie stanowiąca określoną dolegliwość ekonomiczną, nie jest w rozpatrywanym przypadku znaczna (kwoty 12 000 zł nie można uznać za mienie znacznej wartości), zaś strona skarżąca nie wyjaśniła tego, w jaki sposób jej uiszczenie stanowi o "niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w sytuacji niemożności prowadzenia działalności przez skarżącego i popadania w coraz większe kłopoty finansowe". Argumenty takie uznać należy za wyłącznie ogólnikowe stwierdzenie o możliwości poniesienia tego rodzaju szkody. We wniosku nie przedstawiono bowiem żadnych konkretnych danych pozwalających ocenić kondycję finansową skarżącego. Nie można zatem rozstrzygnąć, czy uiszczenie kary pieniężnej w kwocie [...]zł będzie faktycznie groziło wyrządzeniem stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
W tym miejscu warto jeszcze zauważyć, że wykonanie aktu wiążące się z pewnymi konsekwencjami finansowymi nie zawsze skutkuje niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków. Niebezpieczeństwo to powinna wykazać strona domagająca się zastosowania względem niej instytucji ochrony tymczasowej. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Zatem w sytuacji, gdy strona nie wykazuje we wniosku okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu, nie można przenosić ciężaru poszukiwania tych okoliczności na sąd administracyjny (por. postanowienia NSA z dnia [...] kwietnia 2011 r. sygn. akt II FSK [...] i [...] stycznia 2016 r. sygn. akt: I FZ [...] – orzeczenie dostępne jw.). Poza tym ewentualne wady zaskarżonej decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej będą przedmiotem merytorycznej oceny zasadności skargi. Nie stanowią one jednak wystarczającego uzasadnienia dla udzielenia ochrony tymczasowej (wstrzymania wykonania decyzji).
Podsumowując, w ocenie tutejszego Sądu strona skarżąca nie wykazała, aby w sprawie ziściły się przesłanki udzielenia ochrony tymczasowej, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. We wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji strona nie przedstawiła takich okoliczności, które uzasadniałyby twierdzenie, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W szczególności zaś nie uprawdopodobniła zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody materialnej, względnie innych, trudnych do odwrócenia skutków ekonomicznych, jakie wyniknęłyby z uiszczenia wymierzonej administracyjnej kary pieniężnej.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a rozstrzygnął, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło