II SA/Po 564/11
PostanowienieWSA w Poznaniu2011-09-29
Skład orzekający: Edyta Podrazik, Jakub Zieliński, Tomasz Świstak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym i nie wniosła skargi, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik postępowania w sprawie skargi na uchwałę rady gminy dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego?Ratio decidendi
Udział w charakterze uczestnika postępowania sądowego może być przyznany wyłącznie osobie, której interes prawny odnosi się do postępowania administracyjnego w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego. W przypadku skargi na uchwałę rady gminy stanowiącą akt prawa miejscowego, która nie jest wynikiem postępowania administracyjnego, osoba niebiorąca udziału w takim postępowaniu i niewnosząca skargi nie może zostać dopuszczona jako uczestnik postępowania sądowego.Stan faktyczny
Rada Miasta Gniezna uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego osiedla Konikowo, który został opublikowany w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego. D. G. złożył skargę na uchwałę w części dotyczącej lokalizacji budynku wielorodzinnego na określonej działce. A. K., właściciel działki, wniósł o oddalenie skargi i zgłosił udział w postępowaniu sądowym jako uczestnik.Rozstrzygnięcie
Odmówił dopuszczenia A. K. do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Jakub Zieliński Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Protokolant St. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2011 r. sprawy ze skargi D. G. na uchwałę Rady Miasta G. z dnia [...] 2009 r. Nr [...] w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego; postanawia: odmówić dopuszczenia A. K. do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania.
Uchwałą z dnia 22 czerwca 2009 r., Nr XXXVII/430/2009, podjętą na podstawie na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zmianami) oraz art. 20 ust. 1 i art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717, ze zmianami) Rada Miasta Gniezna uchwaliła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy mieszkaniowo-usługowej osiedla Konikowo w Gnieźnie.
Uchwała ta opublikowana została w Dzienniku Urzędowym Województwa Wielkopolskiego z dnia 26 sierpnia 2009 r., Nr 157, poz. 2693.
D. G. wniósł w trybie art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym skargę na powyższą uchwałę Rady Miasta Gniezna z dnia 22 czerwca 2009 r. w części dotyczącej § 2 ust. 2 pkt 2 uchwały stanowiącego, iż dopuszcza się lokalizację jednego budynku wielorodzinnego na terenie 8MN - na działce nr [...].
Pismem z dnia 23 września 2011 r. A. K. wniósł o oddalenie skargi.
Jak wynika z akt postępowania planistycznego, to na wniosek A.a K.ego jakom właściciela działki nr [...] dopuszczono w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego lokalizacje na w/w działce jednego budynku wielorodzinnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Pismo A. K z dnia 23 września 2011 r. uznać należy, za zgłoszenie udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym ze skargi D. G. na uchwałę Rady Miasta Gniezna z dnia 22 czerwca 2009 r., Nr XXXVII/430/2009 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu zabudowy mieszkaniowo-usługowej osiedla Konikowo w Gnieźnie.
Zgodnie z art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm., dalej p.p.s.a.) udział w charakterze uczestnika postępowania może zgłosić osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego. W świetle tej regulacji, dopuszczenie danego podmiotu w charakterze uczestnika postępowania, może mieć miejsce wyłącznie w tym postępowaniu sądowym, które w wyniku złożenia skargi staje się niejako "następstwem" postępowania administracyjnego. Nieprzypadkowo bowiem ustawodawca posłużył się pojęciem "postępowanie administracyjne", które jest pojęciem prawnym i nawiązuje do regulacji zawartej w art. 1 k.p.a. Jedynie bowiem postępowania enumeratywnie wymienione w tym przepisie stanowią "postępowanie administracyjne" i do tego rozumienia odwołuje się przepis art. 33 § 2 p.p.s.a., statuujący przesłanki dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym. Interes prawny osoby, która zgłasza swój udział w postępowaniu na prawach strony musi się zatem odnosić do postępowania administracyjnego.
W okolicznościach niniejszej sprawy przedmiot sprawy sądowoadministracyjnej stanowiła uchwała w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Zaskarżona uchwała zapadła zatem w trybie, uregulowanym w przepisach ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w wyniku przeprowadzenia postępowania legislacyjnego. Z regulacji art. 14 ust. 8 tej ustawy wynika, iż zatwierdzony w drodze uchwały miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego. Tryb postępowania w sprawie projektowania, uchwalenia i zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest więc określony przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, lecz ustawą normującą materię należącą do planowania i zagospodarowania przestrzennego. Procedura planistyczna jest całkowicie odrębnie uregulowana i nie prowadzi do załatwienia sprawy administracyjnej, podczas gdy takie właśnie postępowanie określa Kodeks postępowania administracyjnego (art. 1 pkt 1 k.p.a.).
Z konstrukcji art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym wynika, iż przymiot strony w postępowaniu kwestionującym legalność miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, kształtowany jest na innych zasadach niż w postępowaniu administracyjnym regulowanym przepisami k.p.a. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia przedmiotową uchwałą rady gminy otwiera dopiero drogę do merytorycznego rozpoznania (oceny) sprawy. Ocena ta zaś dotyczy rodzaju naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia podmiotu, kwestionującego przed sądem administracyjnym legalność tego planu.
W ocenie Sądu art. 33 § 2 p.p.s.a. nie daje zatem podstaw do dopuszczenia A.a K.ego jako uczestnika postępowania w przedmiotowym postępowaniu sądowym ze skargi wniesionej w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym na akt prawa miejscowego.
Podstawy takowej nie stanowi także art. 33 § 1 p.p.s.a. stanowiący, że osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony, albowiem nie toczyło się jakiekolwiek postępowanie administracyjne w rozumieniu przepisów k.p.a poprzedzające wniesienie skargi w niniejszej sprawie i co za tym idzie A. K. nie mógł w takowym postępowaniu brać udziału.
W tym stanie rzeczy wnioskujący o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym A. K., który jak można domniemywać swój interes prawny wyprowadza z faktu, iż ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego skarżonej uchwały Rady Miasta Gniezna z dnia 22 czerwca 2009 r., Nr XXXVII/430/2009 byłoby niekorzystne dla jego zamierzeń inwestycyjnych dotyczących działki nr [...], nie może zostać na płaszczyźnie samorządowych przepisów ustrojowych - ustawy o samorządzie gminnym, ani na gruncie przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - uczestnikiem postępowania w tej sprawie.
Podkreślić należy, iż choć A. K. zainteresowany jest utrzymaniem w mocy skarżonej uchwały, to jednak w sądownictwie administracyjnym nie jest znane pojęcie interwenienta ubocznego. Brak jest podstawy prawnej dla działania osób fizycznych czy prawnych, które mogłyby przystąpić do postępowania sądowego uruchamianego przez uprawniony podmiot na skutek wniesionej skargi, tylko z tego powodu, iż kwestionowana uchwała jest dla takiej osoby korzystna i jest ona zainteresowana w jej utrzymaniu w mocy. Osoby takie mogą jedynie dochodzić swoich praw w sytuacji, gdy ich interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone wydanym aktem organu administracji publicznej w sprawach z zakresie administracji publicznej, w trybie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym poprzez bezpośrednie zaskarżenie takiej uchwały. Przepisy ustawy o samorządzie gminnym, jak i ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują natomiast sytuacji odwrotnej, gdy wnioskodawcy zależy na utrzymaniu w mocy skarżonego aktu jednostki samorządu terytorialnego.
Reasumując podmiot, który nie wniósł skargi do sądu we własnym interesie, nie może skutecznie ubiegać się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym prowadzonym ze skargi na uchwałę stanowiąca akt prawa miejscowego i w przypadku kwestionowania zapadłego rozstrzygnięcia pozostaje mu jedynie zwrócenie się do instytucji wskazanych w art. 8 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło