II SA/Po 569/14

WyrokWSA w Poznaniu2014-11-27

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Danuta Rzyminiak - Owczarczak, Andrzej Skoczylas

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, jako właściciel działki sąsiadującej z jeziorem, posiada interes prawny lub faktyczny do udziału w postępowaniu o ustalenie linii brzegowej, nawet jeśli ustalona linia nie przebiega bezpośrednio w granicach jego nieruchomości?
Ratio decidendi
Organy administracji naruszyły przepisy postępowania, nie wyjaśniając rzetelnie stanu faktycznego dotyczącego przebiegu linii brzegowej jeziora i jej potencjalnego wpływu na nieruchomość skarżącego. Właściciel działki sąsiadującej z jeziorem może posiadać interes prawny lub faktyczny do udziału w postępowaniu o ustalenie linii brzegowej, nawet jeśli ustalona linia nie przebiega bezpośrednio w granicach jego nieruchomości, a jedynie w jej pobliżu lub w punkcie granicznym z inną działką.
Stan faktyczny
Skarżący J. K. wniósł o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty K. z 2011 r. ustalającą linię brzegową jeziora B. Skarżący twierdził, że został pominięty jako strona postępowania. Organy obu instancji odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że skarżący nie posiada interesu prawnego ani faktycznego, ponieważ ustalona linia brzegowa nie przebiega w granicach jego nieruchomości. Skarżący zaskarżył tę decyzję, podnosząc naruszenie art. 28 k.p.a. i art. 15 ust. 2 Prawa wodnego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia ... 2014 r. i poprzedzającą ją decyzję Starosty K. z dnia ... 2014 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędzia WSA Andrzej Skoczylas Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 listopada 2014 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. z dnia ... 2014r. Nr ... w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie ustalenia odcinka linii brzegu jeziora I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty K. z dnia ... 2014r. nr ..., II. zasądza od Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. na rzecz skarżącego kwotę ... zł (... złotych) tytułem zwrotu kosztów sądowych, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Zaskarżoną decyzją z dnia ... 2014 r. nr ... Dyrektor Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w P. (dalej: Dyrektor RZGW), po rozpatrzeniu odwołania J.K. od decyzji Starosty K. z dnia ... 2014 r. znak: ..., odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej tego organu z dnia ... 2011 r. znak: ..., wydanej na wniosek A.Ś., J. M. i K. Ś. w sprawie ustalenia odcinka linii brzegowej jeziora B. w miejscowości B., gm. B., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzję tę wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym. Starosta K. decyzją z dnia ... 2011 r. ustalił odcinek linii brzegowej jeziora B. gm. B. zgodnie z załączonym "projektem rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych", stanowiącym część składową decyzji. J. K. pismem z 3 października 2012 r. zwrócił się do Starosty K. z wnioskiem w trybie art. 145 § 1 pkt 1 i 4 k.p.a. o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zakończonej powyższą decyzją z ... 2011 r., podając, że o decyzji dowiedział się w dniu 12 września 2012 r. Starosta K. pismem z 11 października 2012 r. na podstawie art. 61 § 1i 4 k.p.a. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania na wniosek J. K. w sprawie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z ... 2011 r. Postanowieniem z dnia ... 2013 r. Starosta K. odmówił wznowienia postępowania, które na skutek zażalenia zostało uchylone postanowieniem Dyrektora RZGW z ... 2013 r., którym równocześnie przekazano sprawę do ponownego rozpatrzenia. W trakcie postępowania decyzją z dnia ... 2013 r. znak: ... Starosta K. zwolnił na wniosek A. Ś., J. M. i K. Ś. z obowiązku zawarcia w projekcie rozgraniczenia gruntów ustalenia linii brzegowej dla jeziora B. w m. B., informacji o granicy stałego porostu trawy, przymulisk, odsypisk i wysp. W wyniku przeprowadzonego postępowania Starosta K. decyzją z dnia ... 2013 r. uchylił decyzję z dnia ... 2011 r. oraz ustalił odcinek linii brzegowej jeziora B. w m. B. zgodnie z załączonym "projektem rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych. W wyniku odwołania J.K. Dyrektor RZGW decyzją z dnia ... 2013 r. uchylił zaskarżoną decyzją i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Ponownie rozpoznając sprawę Starosta K. wezwał J. K. do wykazania interesu faktycznego i prawnego w przedmiotowej sprawie. W odpowiedzi J. K. zwrócił się do organu o wyjaśnienie, co oznacza użyty w wezwanie zwrot "określenie interesu faktycznego i prawnego w przedmiotowej sprawie" oraz jakie będą konsekwencje nieprzekazania wyjaśnień. Starosta poinformował wezwanego, że jeżeli chce być stroną postępowania to powinien wykazać interes prawny lub faktyczny przez wskazanie odpowiednich okoliczności faktycznych i dowodów. W wyniku przeprowadzonego postępowania Starosta K. decyzją z dnia ... 2014 r. odmówił uchylenia ostatecznej własnej decyzji z dnia ... 2011 r. W motywach rozstrzygnięcia wskazał, że J. K. nie posiada interesu prawnego ani faktycznego uprawniającego go by brał udział w postępowaniu zakończonym decyzją z ... 2011 r. Wnosząc odwołanie od powyższej decyzji J. K. zarzucił organowi naruszenie art. 28 k.p.a. w zw. z art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2012, poz. 145 ze zm.), dalej: Prawo wodne, poprzez nieuznanie, że jest on stroną w postępowaniu o ustalenie linii brzegu oraz art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 84 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Dyrektor RZGW zważył, iż zgodnie z art. 15 ust. 1 Prawa wodnego linię brzegu dla cieków naturalnych, jezior oraz innych naturalnych zbiorników wodnych stanowi krawędź brzegu lub linia stałego porostu traw albo linia, którą ustala się według średniego stanu wody z okresu co najmniej 10 lat. Jeżeli krawędź brzegu jest wyraźna, linia brzegu biegnie tą krawędzią (art. 15 ust. 5). Jeżeli krawędź brzegu nie jest wyraźna, linia brzegu biegnie granicą stałego porostu traw, a jeżeli granica stałego porostu traw leży powyżej stanu wody, o którym mowa w ust. 1 – linia przecięcia się zwierciadła wody przy tym stanie z gruntem przyległym (art. 15 ust. 6). Zgodnie z art. 15 ust. 3 Prawa wodnego podstawę ustalenia linii brzegu stanowi dostarczony przez wnioskodawcę projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych. Mając na uwadze powołane przepisy organ II instancji wyjaśnił, że we wstępnej fazie postępowania regulującej stwierdzenie dopuszczalności wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną organ bada wyłącznie, czy wniosek o wznowienie opiera się na którejkolwiek z przesłanek z art. 145 lub z art. 145a k.p.a., czy w świetle twierdzeń w nim zawartych został on złożony przez podmiot uznający się za stronę postępowania i czy został zachowany termin z art. 148 k.p.a. Zdaniem organu II instancji w okolicznościach niniejszej sprawy o legitymacji J. K. do złożenia wniosku w trybie art. 147 k.p.a. decydowało wyłącznie to, czy zakres rozstrzygnięcia obejmuje bezpośrednio strefę jego interesu prawnego lub obowiązku. Organ podkreślił, że interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a. może zostać wyprowadzony tylko z przepisów prawa materialnego, a więc normy prawa, która stanowi podstawę ustalenia uprawnienia lub obowiązku. Organ odwoławczy podzielił pogląd Starosty, iż J. K. nie ma przymiotu strony w postępowaniu w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją tegoż organu z ... 2011 r. Stwierdził, iż co prawda działka nr ... stanowiąca własność J. Klimczaka i jego żony D. K. graniczy z działką nr ... (przed podziałem stanowiła część działki nr ...) będącą własnością A.Ś., J. M.i K. Ś. oraz z działką nr ..., na której znajduje się jezioro B., będącą własnością W. K. i E. K., to jednak wyznaczenie linii brzegu ma na celu rozgraniczenie gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, a ustalony przedmiotowy odcinek linii brzegu jeziora B. nie przebiega w granicach nieruchomości, lecz znajduje się na działce oznaczonej nr .... Zatem ustalenie przedmiotowego odcinka linii brzegu jeziora B. – zdaniem organu odwoławczego – nie ma wpływu na nieruchomość J. K., który pomimo wezwań organu I instancji nie wskazał przyczyn, z jakich definiuje się jako strona w sprawie. J. K. wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na powyższą decyzję Dyrektora RZWG z dnia ... 2014 r. zarzucił organowi naruszenie art. 28 k.p.a. w zw. z art. 15 ust. 2 Prawa wodnego poprzez błędne nieuznanie go za stronę postępowania o ustalenie linii brzegu oraz art. 7 w zw. z art. 77 § 1 i art. 84 § 1 k.p.a. poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. W motywach skargi podniósł, że należąca do niego działka nr ... we wsi B. graniczyła z działką nr ..., a obecnie graniczy z działką ... (powstałą z podziału działki nr ...) w jednym punkcie. Punkt ten jest jednocześnie punktem granicznym z działką nr ... i został on przedstawiony w załączniku do odwołania lit. A. Skarżący wskazał, że w postępowaniu o ustalenie linii brzegu jeziora B. na odcinku z całą działką nr ..., czy też ... stronami są także właściciele działek sąsiednich, bowiem ustalenie linii brzegu na wysokości końców tej linii bez ich udziału prowadziłoby do negatywnych dla nich konsekwencji. Ponadto taki właściciel sąsiedniej działki mógłby później wystąpić o ustalenie linii brzegu na wysokości jego działki i w projekcie rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami zaproponować linię brzegu w innym miejscu niż ustalona wcześniej i mógłby uzyskać decyzję pozytywną. W rezultacie linia brzegu jeziora nie byłaby linią ciągłą. Skarżący wskazał również, że mapa sytuacyjno-wysokościowa, na którą powołały się organy została sporządzona wadliwie, a geodeta, który sporządzał mapy w trakcie postępowania zmieniał ich zapisy. Skarżący dodał, że szczegółowy przebieg granicy jego działki z działką nr ... i działki nr ... z działką nr ... nigdy nie został ustalony i nie zostały wydane decyzje o rozgraniczeniu tych nieruchomości. W związku z tym dane z ewidencji gruntów i budynków nie powinny być podstawą ustalenia stron. W odpowiedzi Dyrektor RZGW wniósł o oddalenie skargi, jednocześnie podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna, albowiem decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), dalej: p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Przedmiotem skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest decyzja Dyrektora RZGW z dnia ... 2014 r. utrzymująca w mocy decyzję Starosty K. z dnia ... 2014 r. odmawiającej uchylenia decyzji ostatecznej tego organu z dnia ... 2011 r. wydanej na wniosek A. Ś., J. M. i K. Ś. w sprawie ustalenia odcinka linii brzegowej jeziora B. w miejscowości B., gm. B. Decyzje te zostały wydane w postępowaniu wznowieniowym zainicjowanym wnioskiem J. K. z dnia ... 2012 r., w którym jako podstawę wznowienia postępowania wskazał on przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 1, 4 i 5 k.p.a. Wnioskodawca podniósł po pierwsze, że Starosta K. wydał decyzję z dnia ... 2011 r. w oparciu o fałszywe dowody – projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych (art. 145 § 1 pkt 1 k.p.a.). Po wtóre podniósł, iż został on jako strona pominięty w postępowaniu zakończonym tę decyzją (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Po trzecie wskazał, że w dniu wydania decyzji z ... 2011 r. Starosta nie znał okoliczności dotyczących granic pomiędzy działkami, w szczególności jakie działki graniczą na rozstrzyganym odcinku z jeziorem B. (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.). Zważyć należy, co wydaje się oczywiste, a umknęło organom orzekającym, że postępowanie o wznowienie postępowania jest dwuetapowe. Zgodnie z art. 149 § 1 k.p.a. wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 k.p.a.). Odmowa zaś wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 149 § 3 i 4 k.p.a.). Jak stanowi wprost przepis art. 151 § 1 k.p.a. po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 k.p.a. organ wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. Z powołanych przepisów wynika zatem, że, aby przejść do merytorycznej oceny przesłanek podniesionych we wniosku o wznowienie postępowania organ administracji publicznej zobowiązany jest do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania albo o odmowie wznowienia postępowania w zakresie podstaw podniesionych przez wnioskodawcę. Tymczasem w niniejszej sprawie po złożeniu przez skarżącego wniosku o wznowienie postępowania Starosta K. działając na podstawie art. 61 § 4 k.p.a. pismem z 11 października 2012 r. zawiadomił strony o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wznowienia postępowania w zakresie wydanej w dniu ... 2011 r. decyzji o ustalenie linii brzegu Jeziora B.. Następnie postanowieniem z dnia ... 2013 r. Starosta K. po rozpatrzeniu wniosku J. K., działając na podstawie art. 149 § 3 k.p.a., odmówił wznowienia postępowania w niniejszej sprawie, uznając, że wnioskodawca uchybił terminowi do złożenia podania. Na skutek zażalenia J. Kl. Dyrektor RZGW postanowieniem z dnia ... 2013 r. uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, że to na organie I instancji ciążył obowiązek wyjaśnienia, czy podanie o wznowienie zostało wniesione z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 148 k.p.a. Jednocześnie organ odwoławczy stwierdził, że jakkolwiek Starosta naruszył art. 149 § 1 k.p.a., to na podstawie art. 61 § 4 k.p.a. wszczął postępowanie na wniosek J. K. w sprawie wznowienia postępowania. Dalej wskazał, że w świetle orzecznictwa (którego organ nie omieszkał powołać), jeżeli sprawa podlega załatwieniu w drodze postanowienia, to za postanowienie należy uznać również pismo organu zawierające co najmniej oznaczenie organu, adresata, rozstrzygnięcie w sprawie oraz podpis upoważnionego pracownika organu, albowiem spełnia ono minimum podstawowych warunków wymienionych w art. 124 k.p.a. Mając jednocześnie na uwadze, że Starosta K. postanowieniem z dnia ... 2013 r. odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją z ... 2013 r. Dyrektor RZGW stwierdził, że jego zdaniem Starosta naruszył przepisy proceduralne poprzez podejmowanie działań procesowych wzajemnie wykluczających się i dlatego należało na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia. Równocześnie organ odwoławczy zaznaczył, że mając na uwadze, iż postępowanie administracyjne zostało już wszczęte koniecznym będzie wydanie w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy stosownego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu nie sposób podzielić stanowiska organu II instancji, a w rezultacie kolejnych działań organu I instancji prowadzonych w niniejszym postępowaniu. Zważyć należy, iż po przekazaniu sprawy organowi I instancji, ten nie dokonał oceny, czy wniosek został złożony w terminie, o którym mowa w art. 148 k.p.a., a także czy nie istnieją przeszkody podmiotowe lub przedmiotowe wznowienia postępowania. Tym samym organ dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie można natomiast podzielić powołanego stanowiska organu odwoławczego zawartego w uzasadnieniu postanowienia z dnia ... 2013 r. jakoby fakt zawiadomienia stron na podstawie art. 61 § 4 k.p.a. o wszczęciu postępowania konwaliduje wadę procesowe braku wydania postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 149 § 1 k.p.a. Zważyć należy, że zawiadamiając o wszczęciu postępowania wznowieniowego na podstawie art. 61 § 4 k.p.a. Starosta K. nie zbadał kwestii terminowości podania o wznowienie, zakresu postępowania o wznowienie wyznaczonego podstawami wskazanymi w podaniu z dnia ... 2012 r., jak i ewentualnego zaistnienia przeszkód wznowienia postępowania. Tym samym należało uznać merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. za co najmniej przedwczesne. Sąd pragnie przy tym – zważywszy, że organy będą ponownie prowadzić niniejsze postępowanie dokonać oceny legalności decyzji organów obu instancji, którymi odmówiono skarżącemu uchylenia decyzji ostatecznej Starosty K. z dnia ... 2011 r. Należy przypomnieć, że jedyną podstawą wydania tychże rozstrzygnięć było uznanie, że skarżącemu nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją z dnia ... 2011 r. w przedmiocie ustalenia odcinka linii brzegowej jeziora B. w miejscowości B., gm. B., a w rezultacie, że również w postępowaniu wznowieniowym skarżący nie mógł być uznany za stronę. W ocenie Sądu, stanowisko organów należało uznać za błędne. Postępowanie zakończone ostateczną decyzją Starosty K. z dnia ... 2011 r. o ustalenie linii brzegowej Jeziora B. w m. B., którego wznowienia zażądał J. K. prowadzone było na podstawie przepisów Prawa wodnego. Stosownie do treści art. 15 ust. 2 tej ustawy linię brzegu ustala, w drodze decyzji, na wniosek mającego interes prawny lub faktyczny: 1) właściwy terenowy organ administracji morskiej - dla morskich wód wewnętrznych wraz z morskimi wodami wewnętrznymi Zatoki Gdańskiej oraz wód morza terytorialnego; 2) właściwy marszałek województwa - dla wód granicznych oraz śródlądowych dróg wodnych; 3) właściwy starosta realizujący zadanie z zakresu administracji rządowej - dla pozostałych wód. Podstawę tego ustalenia stanowi dostarczony przez wnioskodawcę projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, który, z zastrzeżeniem ust. 4, zawiera: 1) opis uwzględniający oznaczenie wnioskodawcy, ze wskazaniem jego siedziby i adresu, przyjęty sposób ustalenia projektowanej linii brzegu, ustalenie stanu prawnego nieruchomości objętych projektem z oznaczeniem właścicieli wraz ze wskazaniem ich siedziby i adresu oraz stan stosunków wodnych na gruntach przylegających do projektowanej linii brzegu; 2) mapę inwentaryzacji powykonawczej budowli regulacyjnych lub zaktualizowaną kopię mapy zasadniczej, w skali, w jakiej jest sporządzony projekt regulacji wód śródlądowych, lub w skali 1:500, 1:1.000, 1:2.000 albo 1:5.000, z wykazaniem: a) punktów stałych osnowy poziomej nawiązanych do sieci państwowej, b) granicy stałego porostu traw, c) krawędzi brzegów, przymulisk, odsypisk i wysp, d) proponowanej linii brzegu (art. 15 ust. 3 Prawa wodnego). Co istotne, przepis art. 15 ust. 4 Prawa wodnego określa, że organ właściwy może, w drodze decyzji, zwolnić wnioskodawcę, na jego wniosek, z obowiązku zawarcia w projekcie niektórych informacji, o których mowa w ust. 3. Zgodnie zaś z art. 15 ust. 8 Prawa wodnego decyzja ustalająca linię brzegu obejmuje swym zakresem odcinek i brzegi cieku naturalnego objęte projektem regulacji. Z powołanych przepisów wynika, że granice postępowania o ustalenie linii brzegowej wyznacza właściwie projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, przy czym w zakresie ustalonym przez wnioskodawcę lub innym (ale mieszczącym się w granicach wniosku) przyjętym przez organ dopuszczalne jest w procedurze ustalenia linii brzegu, zwolnienie wnioskodawców z obowiązku przedstawienia w projekcie pewnych informacji. Decyzja wydana w tym przedmiocie stanowi zaś prejudykat (zagadnienie wstępne) wobec postępowania głównego zmierzającego do ustalenia linii brzegowej. W okolicznościach niniejszej sprawy organy orzekające ograniczyły się do stwierdzenia, że wprawdzie działka nr ... stanowiąca własność skarżącego i jego żony graniczy z działką nr ... (przed podziałem stanowiła część działki nr ...) będącą własności A. Ś., J. M. i K. Ś. oraz z działką nr ..., na której znajduje się Jezioro B. (własność W. i E. K.) to jednak wyznaczenie linii brzegu ma na celu rozgraniczenie gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych, a ustalony przedmiotowy odcinek linii brzegu Jeziora B. nie przebiega w granicach nieruchomości, lecz znajduje się na działce oznaczonej nr .... Kierując się tym ustaleniem organy uznały, że ustalenie przedmiotowego odcinka linii brzegu Jeziora B. nie ma wpływu na nieruchomość J. Kl.. Sąd pragnie zwrócić uwagę na kilka okoliczności. Po pierwsze sądowej kontroli poddane zostały decyzja Dyrektora RZGW z dnia ... 2013 r. i poprzedzająca ją decyzja Starosty K. z dnia ... 2013 r. o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji Starosty K. z dnia ... 2013 r. wydanej na wniosek A. Ś., J. M. i K. Ś. w sprawie zwolnienia z obowiązku zawarcia w projekcie rozgraniczenia gruntów dotyczącym ustalenia linii brzegowej dla Jeziora B. w m. B. informacji o granicy stałego porostu traw, przymulisk, odsypisk i wysp. Wyrokiem z dnia 8 maja 2014 r. sygn.. akt II SA/Po 110/14 tutejszy Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora RZGW z dnia ... 2013 r. i poprzedzającą ją decyzję Starosty K. z dnia ... 2013 r. Sądowi orzekającemu w niniejszej sprawie z urzędu wiadomym jest, że powołany wyrok stał się prawomocny z dniem 17 lipca 2014 r Zgodnie z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Wynikająca z tego przepisu moc wiążąca wcześniejszego orzeczenia w odniesieniu do sądów oznacza, że muszą one przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu. Zatem w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dane zagadnienie, nie może być ono ponownie badana (por. wyrok NSA z dnia 6 marca 2014 r., sygn.. akt II OSK 2423/12, Lex nr 1495290). W powołanym wyroku z dnia 8 maja 2014 r. tutejszy Sąd zważył, iż J. K. jest właścicielem działki nr ..., która przylega do działki nr ... stanowiącej Jezioro B., a będącej własnością W. i E. K.. Jednocześnie działka skarżącego graniczy w linii brzegu, w jednym punkcie z działką nr ..., należącą do wnioskodawców zwolnienia – A. Ś., K. Ś. i J. M. Tymczasem organy orzekające nie biorąc powyższych okoliczności pod uwagę, ani nie zważając, że w decyzji z dnia ... 2013 r. Starosta K. nie określił, jakie są granice zwolnienia z obowiązku zawarcia w projekcie rozgraniczenia gruntów dotyczącym ustalenia linii brzegowej dla Jeziora B. w m. B. informacji o granicy stałego porostu traw, przymulisk, odsypisk i wysp, uznały, że zakończone tą decyzją postępowanie nie wpływa na prawa i obowiązki skarżącego. W ocenie Sądu zważywszy na położenie nieruchomości skarżącego, jak również na wskazaną treść decyzji Starosty K. z dnia ... 2013 r., nie można wykluczyć, że skarżący miał interes prawny, uprawniający go do udziału w tym postępowaniu, tym bardziej, że treść decyzji kończącej postępowanie wskazuje, iż przedmiotowe zwolnienie z obowiązku zawarcia w projekcie rozgraniczenia gruntów dotyczącym ustalenia linii brzegowej dla Jeziora B. w m. B. informacji o granicy stałego porostu traw, przymulisk, odsypisk i wysp dotyczy wszystkich właścicieli nieruchomości w m. B., których nieruchomości graniczą z Jeziorem B. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy wskazać należy, iż obowiązkiem organów orzekających było przede wszystkim rzetelne ustalenie na podstawie przedłożonego projektu rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych przedłożonego przez wnioskodawców A. Ś., J. M. i K. Ś., ale również pozostałych dowodów zgromadzonych w sprawie, czy ustalenie linii brzegowej Jeziora B. w m. B. dotyczy interesu prawnego lub faktycznego skarżącego w rozumieniu art. 15 ust. 2 Prawa wodnego. Zważyć należy, że z przedłożonego projektu rozgraniczenia wynika, że obejmował on ustalenia linii brzegowej od punktu ... do punktu ..., co wyraził w uzasadnieniu swej decyzji organ I instancji. Organ ten wskazał równocześnie, że tej linii brzegu Jeziora B. nie ustalono na działce J.K. o nr ..., ani też w granicy tej działki. Nie wyjaśnił jednak, w oparciu o jakie dowody przyjął takie ustalenia. Okoliczność ta jest o tyle kluczowa, że spowodowała uznanie przez organy orzekające, że skarżącemu nie przysługiwał przymiot strony w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty z dnia ... 2011 r. Tymczasem z akt sprawy nie wynika, by okoliczność była bezsporna i została wyczerpująca wyjaśniona. Faktycznie, zgodnie z tezą Starosty geodeta sporządzający projekt rozgraniczenia gruntów pokrytych wodami od gruntów przyległych zakreślił linię brzegową Jeziora B. w taki sposób, że nie graniczy ona z działką nr ... należącą do skarżącego i jego małżonki, albowiem od punktu ..., przez punkt ... do punktu ... biegnie ona w granicy działek .... Z dołączonej do akt mapy, powstałej po podziale działki nr ... (datowanej na ... 2013 r.) wynika natomiast, że linia brzegowa od punktu ... do punktu ... przebiega w granicy działek nr ..., a na odcinku od punktu ... do ... w granicy działek .... Kolejna mapa – przedłożona przez A. Ś., J. M. i K. Ś. ze wskazaniem, że na jej podstawie określono linię brzegu Jeziora B. decyzją z ... 2011 r. – wskazuje na przebieg linii brzegowej zgodny z przedstawionym w projekcie rozgraniczenia. Inny obraz mapa przedstawia przedłożona przez Geodetę Powiatowego w K. (k. 215 akt adm. I instancji). Wynika z niej, że ustalona linia brzegowa przebiega m.in. wzdłuż działek .... Analogiczne ustalenia można odczytać z mapy dołączonej do opisu technicznego geodety R. G. z dnia ... 2013 r. (k. 32 akt adm. I instancji). Jednocześnie należy zaznaczyć, że ów geodeta – będący autorem projektu rozgraniczenia, który stał się podstawą decyzji z dnia ... 2011 r. przy opisie technicznym datowanym na ... 2013 r. wskazał i unaocznił na załączonych mapach, że "na granicy nieruchomości oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków jako działka ... z nieruchomością oznaczoną jako działka ... (Jezioro B.) jest wyraźna krawędź brzegu (linia niebieska na mapie sytuacyjno-wysokościowej), nie występuje linia stałego porostu traw. Brzeg zbiornika naturalnego – jeziora jest nieuregulowany, porośnięty drzewami i krzewami. Kolorem żółtym pomiędzy punktami ... poprowadzono granicę ustaloną przy podziale działki nr ... – operat pomiarowy .... Na dołączonych mapach autor opisu technicznego wskazał granicę pomiędzy działkami ... zaznaczając, że przedstawia ona stan przed podziałem działki nr ..., podając na kolejnej mapie, że mapa z projektu rozgraniczenia gruntów, na podstawie którego była wydana decyzja z dnia ... 2011 r. nie wskazywała tej granicy działki (k. 28 akt adm. I instancji). Mając na względzie przedstawione dowody, nie sposób stwierdzić – co uczyniły organy orzekające w uzasadnieniach swych decyzji, że ustalony przedmiotowy odcinek linii brzegu Jeziora B. nie przebiega w granicach nieruchomości , lecz znajduje się na działce oznaczonej nr ... (z uzasadnienia zaskarżonej decyzji), ani, że linia brzegu Jeziora B. przebiega od pkt ... do pkt ... tylko na wysokości działki nr ..., będącej własnością wnioskodawców i wzdłuż działki nr ... – Jeziora B., stanowiącego własność ... (z uzasadnienia decyzji Starosty K. z dnia ...2014 r.) W ocenie Sądu organy z naruszeniem przepisów postępowania (art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) przyjęły powyższe ustalenia, nie badając rzetelnie, czy linia brzegowa Jeziora B. od punktu ... nie przebiega wzdłuż granicy działek .... Konsekwencją tego było uznanie, że skarżący nie posiada interesu prawnego i faktycznego, które uprawniały by go do udziału w postępowaniu o ustalenie linii brzegowej Jeziora B.. W szczególności, z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a. organy I i II instancji nie wyjaśniły w uzasadnieniach swych decyzji, w oparciu o które dowody podjęły ustalenia w zakresie przebiegu linii brzegowej Jeziora B. co doprowadziło je do pozbawienia skarżącego statusu strony i dlaczego innym dowodom odmówiły wiarygodności i mocy dowodowej. Mając powyższe na względzie Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Rozpoznając sprawę ponownie organy orzekające, kierując się normą zawartą w art. 153 p.p.s.a., zastosują się do oceny prawnej i wytycznych wskazanych w niniejszym uzasadnieniu wyroku. Na podstawie art. 200 p.p.s.a. Sąd orzekł o kosztach sądowych, zaś na podstawie art. 152 p.p.s.a. określił, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło