II SA/Po 581/04

WyrokWSA w Poznaniu2005-06-03

Skład orzekający: Barbara Drzazga, Aleksandra Łaskarzewska, Joanna Wierchowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy o sprzedaży nieruchomości gruntowej zabudowanej, w której znajdują się lokale mieszkalne wynajmowane na czas nieoznaczony, może zostać podjęta z pominięciem pierwszeństwa nabycia przysługującego najemcom tych lokali?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy o sprzedaży nieruchomości gruntowej zabudowanej, w której znajdują się lokale mieszkalne wynajmowane na czas nieoznaczony, jest niezgodna z prawem, jeśli pomija pierwszeństwo nabycia przysługujące najemcom tych lokali zgodnie z art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Gmina ma obowiązek zawiadomić najemców o zamiarze zbycia nieruchomości i przysługującym im prawie pierwszeństwa.
Stan faktyczny
Rada Miejska G. podjęła uchwałę o sprzedaży w drodze przetargu nieruchomości gruntowej zabudowanej, w której skarżący M. i S. S. zajmowali lokal mieszkalny na podstawie umowy najmu zawartej na czas nieoznaczony. Skarżący zarzucili, że uchwała pozbawiła ich prawa wykupu lokalu z pierwszeństwem. Rada Miejska G. wniosła o oddalenie skargi, argumentując, że prawo pierwszeństwa nie aktualizuje się, gdy zbywana jest cała nieruchomość, a nie tylko lokal. Sąd uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu stwierdził niezgodność z prawem uchwały Nr [...] Rady Miejskiej G. z dnia [...] r. w § 1 pkt 2 i określił, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska /spr./ Sędzia WSA Joanna Wierchowicz Protokolant sekr.sąd. Dobrosława Sobczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi M. i S. S. na uchwałę Rady Miejskiej G. z dnia [...]. r. Nr [...] w przedmiocie sprzedaży nieruchomości gruntowych zabudowanych; I. stwierdza niezgodność z prawem uchwały Nr [...] Rady Miejskiej G. z dnia [...] r. w § 1 pkt 2, II. określa, że zaskarżona uchwała nie podlega wykonaniu. /-/ J.Wierchowicz /-/ B.Drzazga /-/ A.Łaskarzewska Dnia [...] r. Rada Miejska w G. podjęła uchwałę nr [...]w sprawie sprzedaży nieruchomości gruntowych zabudowanych położonych w G. i D. . W § 1 uchwały zawarte są następujące postanowienia. Wyraża się zgodę na sprzedaż w drodze przetargowej wymienionych niżej nieruchomości: 1) działka nr [...]o pow. 3634 m2 położona w D. , dla której Sąd Rejonowy w O. Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą KW nr [...], 2) działka nr [...] o pow. 3960 m2 położona w G. , dla której Sąd Rejonowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą KW nr [...] będących własnością Miasta i Gminy G.. Skargę na powyższą uchwałę złożyli M. i S. S.. W uzasadnieniu skargi wywiedli, że lokal w budynku położonym w G. ten zajmują od [...] 2002 r. na okres czasu nieoznaczony. Rada Miasta G. pozbawiła ich prawa wykupu lokalu w drodze pierwszeństwa. Zdaniem Rady lokatorzy nie mają żadnych praw do mieszkań. Mieszkanie, które zajmują w chwili objęcia było w bardzo złym stanie technicznym. Włożyli w nie dużo wkładu. Rada na to nie zważa i chce m.in. mieszkania skarżących sprzedać. Na wystąpienie skarżących o uchylenie uchwały z dnia 29 sierpnia 2003 r. Rada nie odpowiedziała. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska G. wniosła o jej oddalenie. Zdaniem Rady zaskarżona uchwała nie została podjęta z rażącym naruszeniem prawa, nie narusza interesu prawnego i uprawnień skarżących. Nietrafny jest zdaniem Rady zarzut, że naruszono przepis art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami. Prawo do nabycia nieruchomości lokalowej na zasadzie pierwszeństwa zaktualizuje się wówczas, gdy właściciel, a więc Gmina postanowi zbyć taką nieruchomość jako lokal stanowiący odrębną własność. Prawo do nabycia lokalu mieszkalnego na zasadzie pierwszeństwa nie zaktualizuje się o ile do zbycia nie zostanie przeznaczony lokal, a cała nieruchomość, w której znajdują się lokale mieszkalne stanowiące przedmiot najmu na cza nieokreślony. Według art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 08 marca 1990 r. o samorządzie gminnym gmina samodzielnie decyduje o przeznaczeniu i sposobie wykorzystania należących do niej składników majątkowych przy zachowaniu wymogów zawartych w odrębnych przepisach prawa. Decyzja o tym, co uczynić przedmiotem oferty - nieruchomość gruntową zabudowaną budynkiem z lokalami, czy też poszczególne lokale należy do podstawowych uprawnień właścicielskich. Zgodnie z art. 140 zd. 1 kc właściciel ma prawo decydować, którą spośród należących do niego rzeczy przeznaczy do zbycia. Rada Miasta G. przeznaczając do sprzedaży całą nieruchomość kierowała się względami ekonomicznymi, koniecznością zapewnienia dochodów w budżecie, a także tym, że w budynku znajdują się wolne lokale. Cała powierzchnia użytkowa budynku wynosi 610,6 m2, powierzchnia oddana w najem lokatorom wynosi 201,05 m2. Racjonalne więc jest zbycie całej nieruchomości. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie bowiem z art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2000 r. Nr 46 poz. 543 ze zm.) w przypadku zbycia nieruchomości osobom fizycznym i prawnym pierwszeństwo w ich nabyciu z zastrzeżeniem art. 216e przysługuje osobie, która jest najemcą lokalu mieszkalnego, a najem został nawiązany na czas nieoznaczony. W myśl art. 34 ust. 4 cyt. ustawy osoby, o których mowa w ustępie 1 pkt 3 zawiadamia się na piśmie o przeznaczeniu nieruchomości do zbycia oraz przysługującym im pierwszeństwie w nabyciu tej nieruchomości pod warunkiem złożenia wniosków w terminie określonym w zawiadomieniu. Zdaniem Sądu powyżej zacytowane przepisy statuują w sposób jednoznaczny pierwszeństwo w nabyciu nieruchomości najemcom lokalu mieszkalnego, znajdującego się na terenie tej nieruchomości. Powyższe przepisy pierwszeństwa najemcy lokalu nie ograniczają do wypadków zbycia przedmiotu najmu. Przepis ust. 1 pkt. 3 pierwszeństwo odnosi do faktu zbywania nieruchomości, przy wyraźnym wskazaniu osoby uprawnionej - na najemcę lokalu mieszkalnego. Przy tak wyraźnych wskazaniach nie sposób dopuścić wykładni odmiennej "pierwszeństwa" w stosunku do tej którą zaprezentowano powyżej. Treść powyższego przepisu czyni niedopuszczalnym przeznaczenie nieruchomości przez Gminę do sprzedaży przetargowej w sytuacji, gdy w nieruchomości tej znajdują się lokale będące przedmiotem najmu zawartego na czas nieoznaczony. Ten tryb sprzedaży mógłby mieć miejsce jedynie wówczas, gdyby osoba wskazana w art. 34 ust. 1 pkt 3 nie skorzystała ze swych uprawnień, o których stanowi ustęp 3 wskazanego artykułu. A zatem w przedmiotowej sprawie, skoro Rada Miejska w G. podjęła uchwałę o przeznaczeniu nieruchomości do sprzedaży w drodze przetargu, z pominięciem trybu postępowania z art. 34 ust. 3 ustawy o gospodarce gruntami , uznać należało, iż zaskarżony akt pozostaje w sprzeczności tak z zacytowanym przepisem jak i z przepisem art. 37 ust. 1 ustawy jak wyżej. Na konieczność wyczerpania wspomnianego trybu wskazuje fakt, iż w nieruchomości położonej w G. znajduje się lokal objęty przedmiotem najmu zawartego na czas nieoznaczony. Jego najemcami są skarżący. Sprzeczność skarżonej uchwały z powołanymi wyżej przepisami czyni koniecznym stwierdzenie nieważności tego aktu. Stąd orzeczono jak w pkt. I sentencji wyroku. Jak w pkt. II orzeczono na zasadzie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.). J.Wierchowicz /-/ B.Drzazga /-/ A.Łaskarzewska brak podpisu sędziego spowodowany jest jego nieobecnością /-/B. Drzazga

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło