II SA/Po 582/16

WyrokWSA w Poznaniu2016-11-03

Skład orzekający: Izabela Paluszyńska, Danuta Rzyminiak - Owczarczak, Edyta Podrazik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w zakresie kategorii B, prawo jazdy obejmujące kategorie C i C+E może zostać zwrócone zatrzymanemu kierowcy, mimo że zakaz nie obejmuje tych kategorii?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo odmówiły zwrotu zatrzymanego prawa jazdy w zakresie kategorii C i C+E. Zgodnie z art. 12 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych w zakresie kategorii B rozciąga swoje skutki na kategorie C i C+E, co ma na celu zapobieganie ruchowi drogowemu osób zagrażających bezpieczeństwu. Nowelizacja przepisów z 2014 r. wyraźnie rozszerzyła te skutki na zwrot zatrzymanego prawa jazdy.
Stan faktyczny
Skarżący Z. C. wnioskował o zwrot zatrzymanego prawa jazdy kategorii C i C+E po tym, jak został wobec niego orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii A, B, B+E, T. Starosta odmówił zwrotu, powołując się na art. 12 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami, który rozciąga skutki zakazu kategorii B na kategorie C i C+E. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący zaskarżył decyzję SKO, zarzucając błędną interpretację przepisów i naruszenia proceduralne.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Paluszyńska Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Protokolant st. sekr. sądowy Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 listopada 2016 r. sprawy ze skargi Z. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania prawa jazdy oddala skargę Decyzją z dnia [...] maja 2016 r. nr [...],SG Starosta [...] na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz. U. 2015 r. poz. 155 z późn. zm.) odmówił zwrotu Z. C. zatrzymanego prawa jazdy w zakresie uprawnienia do kierowania pjazdami silnikowymi kategorii C, C+E. W uzasadnieniu wskazano, iż Z. C. wystąpił w dniu [...] maja 2016 r. z wnioskiem o zwrot zatrzymanego prawa jazdy kategorii C, C+E, w związku z treścią wyroku Sądu Rejonowego w O. W. z dnia [...] lutego 2016 r., sygn [...], w którym orzeczono wobec Z. C. zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii A, B, B+E, T na okres trzech lat. Następnie organ powolał się na treść art. 12 ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy o kierujących pojazdami, wyjaśniając, że zgodnie z powołanym przepisem w przypadku orzeczenia przez sąd karny zakazu prowadzenia pojazdu w zakresie kategorii B, nie może być zwrócone zatrzymane prawo jazdy w zakresie prawa jazdy kategorii C, C+E, nawet pomimo niewskazania ich w orzeczeniu sądu karnego. Pismem z dnia [...] maja 2016 r. Z. C. złożył odwołanie od powyższej decyzji Starosty [...]. W odwołaniu zarzucono organowi I instancji, że dokonał błędnej interpretacji art. 12 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami i wyszedł poza zakaz prowadzenia pojazdów ustanowiony prawomocnym wyrokiem sądu karnego, do czego organ administracji nie jest uprawniony. Decyzją z dnia [...] czerwca 2016 roku Samorządowe Kolegium Odwoławcze K. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję Starosty [...]. W uzasadnieniu decyzji Kolegium argumentowało, że zgodnie z art. 12 ust.1 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami, prawo jazdy nie może być wydane osobie, w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych – w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu, przy czym treść art. 12 ust. 2 rozciąga skutki prawomocnego wyroku wydanego w sprawie kategorii B na kategorie C i C+E. Podkreślono także, że treść znowelizowanego przepisu art. 12 ust. 2 znajduje zastosowanie w stosunku do osób, wobec której orzeczono prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów po wejściu w życie ustawy nowelizującej, tj. po dniu [...] sierpnia 2014 r. Pismem z dnia [...] czerwca 2016 r. Z. C. złożył skargę na opisaną wyżej decyzję Kolegium do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu. W skardze powtórzono zarzuty i argumentację zawartą w odwołaniu z dnia [...] maja 2016 r. Ponadto w skardze zarzucono organowi I instancji brak formalnego włączenia w poczet materiału dowodowego sprawy ustaleń czynionych przez ten organ poza postępowaniem administracyjnym, nie zapewnienie skarżącemu czynnego udziału w sprawie, rozstrzygnięcie zapadło przedwcześnie, bez wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że ze zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego wynika, że postanowieniem Prokuratora Rejonowego w O. W. z dnia [...] listopada 2015 r. zatrzymano Z. C. prawo jazdy kategorii A, B, C, BE, CE i T. Wyrokiem z dnia [...] lutego 2016 r. sygn. [...] Sąd Rejonowy w O. W. orzekł wobec skarżącego zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych kategorii A, B, B+E, T na okres 3 lat. W konsekwencji wymienionego wyroku Starosta [...] decyzją z dnia [...] kwietnia 2016 r. cofnął skarżącemu uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A, B, B+E i T. N. Z. Chmielewski wnioskiem z dnia [...] maja 2016 r. zwrócił się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy kategorii C i C+E. Spór w niniejszej sprawie dotyczy dopuszczalności odmowy zwrotu zatrzymanego dokumentu prawa jazdy w zakresie stwierdzonych w nim uprawnień kategorii C oraz C+E w sytuacji, gdy orzeczonego wobec skarżącego środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych jedynie kategorii A, B, B+E i T. W rozpoznawanej sprawie organy administracji obu instancji zastosowały wobec skarżącego przepis prawa materialnego wyrażony w art. 12 ust. 2 w związku z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r o kierujących pojazdami (DZ. U. z 2015 r., poz. 155, zwanej dalej "u.k.p."). Przepis art. 12 ust. 1 pkt 2 u.k.p. stanowi, że prawo jazdy nie może być wydane osobie w stosunku do której został orzeczony prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych – w okresie i zakresie obowiązywania tego zakazu. Z koleji w ust. 2 art. 12 wymienionej ustawy wskazano, że przepis ust. 1 pkt 2 stosuje się także wobec osoby ubiegającej się o wydanie lub zwrot zatrzymanego prawa jazdy, a także o przywrócenie uprawnienia w zakresie prawa jazdy kategorii: (1) B1 lub B - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii AM, A1, A2 lub A; (2) AM, A1, A2, A, C1, C, D1 lub D - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B; (3) B+E, C1+E, C+E, D1+E lub D+E - w okresie obowiązywania zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych obejmującego uprawnienie w zakresie prawa jazdy kategorii B lub odpowiednio kategorii C1, C, D1 lub D. Z koleji przepis art. 12 ust. 1 pkt 2 u.k.p. stanowi, że prawo jazdy nie może być wydane. Ustawodawca w treści powyższej regulacji zobowiązał więc organy administracji publicznej do niewydania prawa jazdy – w tym zwrotu zatrzymanego prawa jazdy – w określonych w tym przepisie sytuacjach. Przepis art. 12 ust. 2 w takim brzmieniu nadano ustawą nowelizującą z dnia 26 czerwca 2014 r. (Dz.U. z 2014 r. poz.97) zmieniającą ustawę o kierujących pojazdami z dniem 25 października 2014 r. Wobec faktu, że przepisy znowelizowanej ustawy o kierujących pojazdami mają zastosowanie do osób, wobec których orzeczono prawomocnym wyrokiem sądu zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych po dniu wejścia w życie ustawy nowelizującej nie ulega wątpliwości, że w stosunku do skarżącego mają one zastosowanie, bowiem zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych został orzeczony wobec skarżącego po tej dacie. Zmiana stanu prawnego polegała na tym, iż ustawodawca wprost wskazał w art. 12 ust. 2, że przepis ust.1 pkt 2 stosuje się nie tylko do osoby ubiegającej się o wydanie prawa jazdy określonej kategorii, ale także do osoby ubiegającej się o zwrot zatrzymanego prawa jazdy, jak też o przywrócenie uprawnienia danej kategorii. Tym samym w znowelizowanym stanie prawnym z wyraźnej woli ustawodawcy skutki zdarzenia prawnego, jakim jest prawomocny wyrok zakazujący prowadzenia pojazdów mechanicznych w zakresie określonej kategorii zostały rozciągnięte na inne uprawnienia do prowadzenia pojazdów zarówno względem osób ubiegających się o prawo jazdy tej innej kategorii, jak i dysponującym już takim prawem jazdy. Celem ustawodawcy w ramach przyjętych rozwiązań było niedopuszczenie do ruchu drogowego osób, które w sposób znaczący zagroziły bezpieczeństwu w komunikacji, prowadząc pojazd w stanie nietrzeźwości. Odnosząc powyższe rozważania do okoliczności przedmiotowej sprawy należy stwierdzić, że organy administracji publicznej prawidłowo ustaliły wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy i zastosowały właściwe przepisy, dokonując ich prawidłowej wykładni. Okoliczność, że przed wyrokiem sądu karnego skarżący legitymował się prawem jazdy obejmującym kategorie inne niż wskazane w tym wyroku nie oznacza, że w trakcie obowiązywania orzeczonego powołanym wyrokiem zakazu skarżący może prowadzić pojazdy mechaniczne objęte pozostałymi kategoriami i że może żądać zwrotu zatrzymanego dokumentu potwierdzającego uprawnienie do kierowania pojazdami w zakresie tych pozostałych kategorii. Nietrafne okazały się więc zarzuty skargi zmierzające do wykazania, iż organy administracji publicznej dokonały błędnej wykadni przepisu art. 12 ust. 2 ustawy o kierujących pojazdami. W skardze zarzucono także naruszenie przez organ I instancji przepisów postępowania w zakresie prawidłowości zgromadzenia materiału dowodowego, braku przesłuchania skarżącego jako strony oraz niezapewnienia skarżącemu czynnego udziału w postępowaniu. Zdaniem Sądu zarzuty te nie zasługują na aprobatę. Zgromadzony w aktach administracyjnych materiał dowodowy jest wystarczający do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Materiał ten stanowią dokumenty urzędowe, których treść była znana skarżącemu, a ich treść pozwala na ustalenie wszystkich faktów istotnych dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Z tych względów nie było potrzeby przeprowadzania dowodu z przesłuchania skarżącego jako strony postępowania. Należy wprawdzie zauważyć, iż toku postępowania organy obu instancji nie wypełniły obowiązku wynikającego z przepisu art. 10 kpa. W okolicznościach niniejszej sprawy brak jednak przesłanek do przyjęcia, że naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięcia, tym bardziej że sam skarżący nie wskazuje na żadne okoliczności, które wymagałyby wyjaśnienia. Reasumując powyższe rozważania należy stwierdzić, że zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K oraz poprzedzająca ją decyzja Starosty [...] z dnia [...] maja 2016 r. odpowiadają prawu. W tym stanie na podstawie art.151 p.p.s.a należało skargę oddalić.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło