II SA/Po 585/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2016 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ... 2015 r. Nr ... w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego; oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia ... 2015 r. nr ... Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej: WWINB), po rozpatrzeniu odwołania Z. M. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. (dalej: PINB) z dnia ... 2014 r. znak: ... nakazującej Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. B. w P. doprowadzenia budynku mieszkalnego wielorodzinnego, znajdującego się na nieruchomości przy ul. B. w P., do stanu poprzedniego poprzez zamurowanie otworu drzwiowego, który znajduje się w zewnętrznej ścianie piwnic ww. budynku od strony ul. B., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzję tę wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym. Na skutek informacji uzyskanej od Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. B. (dalej WMN) w dniu 29 września 2010 r. PINB przeprowadził kontrolę budynku mieszkalnego przy ul. B. w P. (dz. nr ..., obręb ..., ark. ...), w wyniku której ustalił, że od strony ul. B. znajduje się wejście do piwnicy ww. budynku – schody betonowe, dookoła których istnieje metalowa balustrada, a przed aluminiowymi, przeszklonymi drzwiami wejściowymi do piwnicy zamontowana jest wycieraczka. Uczestniczące w kontroli osoby nie okazały dokumentów dotyczących legalności wykonania przedmiotowych schodów oraz drzwi w ścianie zewnętrznej budynku. Z ich wyjaśnień wynika, że roboty budowlane w tym zakresie zostały wykonane przez poprzedniego właściciela lokalu nr 1 W. D.. A. sp. z o.o. poinformował następnie PINB, że nie posiada dokumentów świadczących o tym kto i w jakim czasie był inwestorem wejścia do piwnicy. Podobne stanowisko zajęła A., a pracownik A. E. Z. złożyła oświadczenie, w którym podała, że będąc pracownikiem A. od 1980 r., gdy zajmowała się lokalami użytkowymi istniało przedmiotowe wejście schodami zewnętrznymi do piwnicy. Również w zasobach Archiwum Państwowego w P. nie odnaleziono dokumentów potwierdzających legalność robót w tym zakresie. W swym oświadczeniu I. i W. D. podali, że w czasie, gdy w 2003 r. zbywali lokal nr 1 Z. M. wejście do piwnicy od strony chodnika istniało. Dodatkowo W. D. podał, że był inwestorem tychże schodów i drzwi wejściowych do piwnicy w latach 1990-1991 za porozumieniem z G. Administracją Mieszkań, a zgodę wydał Geopoz P. Ustalono też, że przedmiotowy budynek znajduje się na terenie, który decyzją Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia ... 1982 r. został wpisany do rejestru zabytków pod ozn. ... jako układ urbanistyczno-architektoniczny. Pełnomocnik Z. M., radca prawny B. K. złożył pismo, w którym wskazał, że schody powstały w latach 1905-1910, gdyż ze zgromadzonego materiału nie wynika, aby prowadzone były jakiekolwiek roboty budowlane służące utworzeniu schodów. Państwo Michalscy przedłożyli zaś opinię J. D. z marca 2013 r., z której wynika, że w przypadku konieczności doprowadzenia przedmiotowych schodów do stanu zgodnego z prawem konieczne będzie uzgodnienie z miejskimi służbami ochrony zabytków. PINB przeprowadził ponowną kontrolę, w wyniku której ustalił, że materiałem, w którym wykonano odkrywkę nad drzwiami jest beton, który pokryty jest siatką podtynkową (syntetyczną), na której zatarty jest tynk cienkowarstwowy. Nadproże nad drzwiami wejściowymi do budynku ma inną krzywiznę niż nadproże nad drzwiami do piwnicy, natomiast okienka piwniczne, które tak jak drzwi do piwnicy zlokalizowane są w cokole budynku, mają nadproża "proste", co widoczne jest na zdjęciach. Mając na uwadze tak ustalony stan faktyczny PINB wydał decyzję z ... 2014 r., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm., dalej: p.b.) nakazującą WMN doprowadzenia przedmiotowego budynku mieszkalnego wielorodzinnego do stanu poprzedniego poprzez zamurowanie otworu drzwiowego, który znajduje się w zewnętrznej ścianie piwnic ww. budynku od strony ul. B.. W odwołaniu od powyższej decyzji pełnomocnik Z. M. wskazał, że przedmiotowy nakaz powinien być uzgodniony z konserwatorem zabytków, albowiem obszar, w obrębie którego znajduje się budynek położony jest w strefie wpisanej do rejestru zabytków. Ponadto podniósł, iż PINB nie uwzględnił oświadczenia E. Z., że schody istniały na pewno w 1980 r. i stanowiły element zejścia do schronu podziemnego. WWINB przed wydaniem decyzji zobowiązał PINB do uzupełnienia postępowania wyjaśniającego, w rezultacie czego uzyskał zdjęcia lotnicze z GEOPOZ-u oraz pismo Wydziału Zarządzania Kryzysowego Bezpieczeństwa Urzędu Miasta P., w którym podano, że Wydział ten nie posiada dokumentów dotyczących przedmiotowego budynku. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję WWINB wyjaśnił, że wykonanie otworu drzwiowego w ścianie zewnętrznej budynku i wykonanie schodów do piwnicy z chodnika w tymże budynku są przedmiotami odrębnych postępowań. Następnie stwierdził, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że budynek powstał w roku 1914 r., natomiast nie wynika, by przedmiotowe wejście do piwnicy i schody prowadzące do niego powstały w trakcie budowy budynku, czyli w latach ok. 1905-1914. Żaden z organów i zarządców budynku nie potwierdził, by na roboty te uzyskano pozwolenie na budowę. Wbrew twierdzeniom odwołującego oświadczenie E. Z. nie potwierdza istnienia dwóch legalnych wejść do piwnic, tym bardziej do schronu. Wskazano, że zejście do piwnic znajduje się między budynkami nr ... i ... i takie samo zejście znajduje się w budynku bliźniaczym nr ..., w którym to nie ma zejścia bezpośredniego do piwnicy z chodnika ul. B.. Zdaniem WWINB także ocena J. D. o prawdopodobnej budowie zejścia w trakcie budowy budynku jest mało wiarygodna, albowiem przeczy mu sam kształt otworu, jak również umiejscowienie go w stosunku do gzymsu przyziemia. Porównując otwory znajdujące się w przyziemiu można w sposób jednoznaczny stwierdzić, że otwory okienne i boczne wejście w obu bliźniaczych budynkach zakończone są prostym nadprożem. Przedmiotowy otwór jest zakończony półokrągło, co nie stanowi nawet nawiązania do głównych wejść budynku, gdyż zaokrąglenie to jest w innym kształcie. Również nadproża proste wykonane są dwadzieścia kilka cm poniżej krawędzi gzymsu, natomiast odległość przedmiotowego otworu od krawędzi gzymsu wynosi jedynie 5 cm. Oznacza to, zdaniem WWINB, że nadproże przedmiotowego wejścia nie powstało w trakcie realizacji budynku mieszkalnego, co potwierdził W. D., były właściciel lokalu nr 1. W ocenie organu odwoławczego również teza odwołującego, że wejście to stanowi zejście do schronu potwierdzałoby fakt, że otwór ten powstał w późniejszym okresie. Oba budynki (... i ...) mają wejścia do piwnic umiejscowione z boku (nie z chodnika przed budynkiem). Ponadto z doświadczenia życiowego wiadomo, że w przypadku schronów drugie wejście lokalizowano w pewnej odległości od budynku, tak aby gruz z zawalonego budynku nie blokował drogi ucieczki. Zatem lokalizowanie potencjalnego wyjścia w strefie gruzowiska jest nielogiczne. Również zaznaczenie na mapie do celów projektowych schodów prowadzących do przedmiotowego wejścia nie jest tez równoznaczne z legalnością ich powstania. Mapa zasadnicza do celów projektowych musi być aktualna na dzień jej wydania, lecz uprawniony geodeta wykonujący inwentaryzacje stanu aktualnego na działce nie bada legalności powstałych obiektów, które zinwentaryzował. Reasumując WWINB ocenił, że przedmiotowe wejście do piwnicy powstało ok. 1990 r., czyli po wydaniu decyzji Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków z dnia ... 1982 r. Wykonanie tychże robót stanowiło przebudowę budynku i wymagało pozwolenia na budowę. W związku z tym, że inwestor nie uzyskał takiegoż pozwolenia zastosowanie znalazł przepis art. 51 ust. 7 p.b., stanowiący, że przepisy art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo art. 49b, zostały zakończonego w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Organ II instancji przytoczył treść art. 51 ust. 1 pkt 1 i 2 p.b., by następnie wskazać, że w tym postępowaniu organy nadzoru budowlane uprawnione są zbadać również, czy inwestor realizuje prawo zabudowy na nieruchomości do której ma tytuł prawny. W przypadku bowiem, gdyby okazało się, że inwestor nie miał i nie ma wymaganego ustawą prawa do terenu na cele budowlane, organ skorzysta z uprawnienia określonego w art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. i może stosownie do ustalonego stanu faktycznego wydać nakaz rozbiórki. WWIB wskazał, że WMN nie wyraża zgody na istnienie przedmiotowego wejścia wskazując, że drzwi, schody i barierki z nimi związane naruszają przepisy budowlane i stwarzają zagrożenie dla użytkowników chodnika. Wyjaśniono też, że odrębne postępowanie dotyczące schodów zewnętrznych z chodnika ul. B. prowadzących do wejścia do budynku zakończyło się ostateczną decyzją WWINB z dnia 3 listopada 2014 r. nakazującą Prezydentowi Miasta P. ich rozbiórkę. Główną przyczyną likwidacji schodów był brak zgody zarządcy nieruchomości drogowej – Zarządu Dróg Miejskich, negatywnie opiniującego istniejącą lokalizację schodów w pasie drogowym. Ze względu zatem na nakaz rozbiórki schodów oraz dążenie WMN do ich likwidacji i przedmiotowego zejścia WWINB uznał, że należało nakazać doprowadzenie budynku do stanu poprzedniego poprzez zamurowanie otworu drzwiowego, który znajduje się w zewnętrznej ścianie piwnic, od strony ul. B.. Likwidacja wejścia stanowi przywrócenie zabytkowego układu urbanistyczno-architektonicznego do stanu pierwotnego, czyli zatwierdzonego decyzją WKZ z 1982 r. Organ II instancji powołał art. 52 p.b. i zaznaczył, że nakaz rozbiórki powinien w pierwszej kolejności adresować do inwestora, jednakże inwestor nie legitymuje się tytułem do nieruchomości. Dlatego PINB trafnie zaadresował nakaz do WMN. W skardze na powyższą decyzję WWINB Z. M. reprezentowany przez radcę prawnego B. K. wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji jako wydanej z rażącym naruszeniem prawa. Zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie: - art. 103 § 2 p.b. poprzez zastosowanie przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. do obiektu, którego budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy, - art. 7, art. 11 w zw. z art. 77 kpa poprzez niepełne ustalenie stanu faktycznego, zgromadzenie materiału dowodowego, oparcie się na niekompletnym materiale i wyciągnięcie z niego niewłaściwych wniosków, - art. 8 kpa poprzez rozstrzygnięcie wątpliwości na niekorzyść obywatela, - art. 80 kpa poprzez uznanie, że były właściciel nieruchomości przy ul. B. ... w P. był inwestorem budowy przedmiotowego wejścia do piwnicy, - art. 107 § 3 kpa poprzez niepodanie przyczyn, z powodu których odmówiono wiarygodności i mocy dowodowej oświadczeniu Państwa I. i W. D., z którego wynikało, ze wejście do budynku istniało na początku lat 90-tych, a w późniejszym czasie miały miejsce jedynie czynności modernizacyjne. W motywach skargi wskazano w pierwszej kolejności, iż skoro obiekt został wybudowany przed 1995 r. zastosowanie nie powinny znaleźć w sprawie przepisy Prawa budowlanego z 1994 r. Ocena przesłanek uzasadniających nakaz rozbiórki i zamurowania otworu drzwiowego powinna być więc dokonywana na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Ponadto organy nie podjęły prób uzyskania informacji o historii budynku ze wszelkich możliwych źródeł. Pomimo tego sformułowano tezę, że przedmiotowe wejście do piwnicy utworzono na początku lat 90-tych XX wieku. Organy pominęły fakt, że I. i W. D. byli jedynie inwestorami modernizacji (odświeżenia), która miała miejsce w latach 90-tych XX wieku. W tym zakresie organy nadzoru budowlanego nie wzięły pod uwagę oświadczeń byłych właścicieli lokalu nr 1. Ponadto, zdaniem skarżącego, PINB nie uzasadnił jaki charakter miały prace i kiedy zostały wykonane, a skupił się na elementach zewnętrznych takich jak gips, siatka oraz styropian, pomijając kwestie charakteru, właściwości i pochodzenia wewnętrznych materiałów, z których został wykonany budynek i piwniczne wejście do niego. Pominięto też, że materiał, który zidentyfikował został zastosowany w pracach remontowych wykonanych renowacyjnych budynku. Ponadto wszelkie wątpliwości rozstrzygnięto na niekorzyść skarżącego. W odpowiedzi na skargę WWINB wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie przed Sądem w dniu 17 lutego 2016 r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał stanowisko zawarte w skardze, nadto składając pisemne oświadczenie, w którym powtórzono argumentację zawartą w skardze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Oceniając zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga okazała się bezzasadna. Przedmiotem skargi Z. M. w niniejszej sprawie jest decyzja WWINB z dnia ... 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję PINB dla Miasta P. z dnia ... 2014 r. nakazującą Wspólnocie Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. B. w P. doprowadzenia budynku mieszkalnego wielorodzinnego znajdującego się na nieruchomości przy ul. B. w P., do stanu poprzedniego poprzez zamurowanie otworu drzwiowego, który znajduje się w zewnętrznej ścianie piwnic ww. budynku od strony ul. B.. Zważyć należy, iż adresatem powyższej decyzji WWINB jest Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. B. w P., a nakaz obejmuje zamurowania otworu drzwiowego, który znajduje się w części wspólnej budynku przy ul. B. ... w P.. Skarżący jest zaś właścicielem lokalu nr 1 znajdującego się w tymże budynku z dostępem do piwnicy, do której zejście znajduje się od wewnątrz – przez budynek, a ściśle od strony ciągu komunikacyjnego (drzwi zamknięte kłódką) oraz z zewnątrz – przez przedmiotowe drzwi zewnętrzne i schody prowadzące na ul. B. (k. 27 akt adm. I instancji). Przedmiotowy otwór drzwiowy, którego nakaz zamurowania w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. orzekły organy nadzoru budowlanego, stanowi element ściany zewnętrznej budynku przy ul. B. ... w P. i tym samym stanowi też część wspólną tego budynku. Zważyć należy, iż właściciele lokali w przedmiotowym budynku stanowią Wspólnotę Mieszkaniową w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 1892 ze zm., dalej: u.w.l.). Zgodnie z art. 6 tej ustawy ogół właścicieli, których lokale wchodzą w skład określonej nieruchomości, tworzy wspólnotę mieszkaniową. Wspólnota mieszkaniowa może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania, pozywać i być pozwana. W związku z tym należy rozważyć, czy skarżący jako właściciel lokalu posiadał indywidualny interes prawny do występowania w niniejszym postępowaniu. Wskazać należy, że przepisy art. 50 i art. 51 p.b. nie regulują w sposób szczególny legitymacji do bycia stroną tego postępowania. Status strony tego postępowania ustalać należy na podstawie art. 28 kpa. Przepis ten stanowi, że stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W doktrynie, jak i judykaturze przyjmuje się, że interesu prawnego lub obowiązku, o których mowa w art. 28 kpa należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawa materialnego, w oparciu o którą w postępowaniu administracyjnym, w określonym stanie faktycznym, organ administracji publicznej może dokonać konkretyzacji uprawnień lub obowiązków określonego podmiotu, bądź podjąć określone czynności (por. wyrok NSA z dnia 11 czerwca 2015 r. II OSK 2689/13, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Treścią pojęcia interesu prawnego jest publiczne prawo podmiotowe, rozumiane jako przyznanie przez przepis prawa jednostce konkretnych korzyści, które można realizować w postępowaniu administracyjnym, poprzez uprawnienie do żądania orzeczenia o nich przez wydanie decyzji administracyjnej. Interes prawny, o którym mowa w art. 28 kpa oznacza obiektywnie, czyli rzeczywiście istniejącą potrzebę ochrony prawnej. Jest on przeciwstawny do interesu faktycznego, który nie ma wpływu na uzyskanie statusu strony, a który wyróżnia się tym, iż zainteresowanie rozstrzygnięciem sprawy nie znajduje poparcia w przepisach prawa. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga zatem ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu, polegającego na tym, że decyzja będąca aktem stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. W świetle art. 28 kpa postępowanie dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w jego granicach wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby, lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Inaczej mówiąc, interes prawny występuje, jeżeli pomiędzy sytuacją prawną podmiotu, a przedmiotem postępowania istnieje - uzasadnione treścią normy prawa materialnego - realne, rzeczywiste powiązanie, czyniące go "zainteresowanym" tym postępowaniem i w konsekwencji uprawnionym do udziału w nim w charakterze strony. O tym, czy interes ma charakter prawny przesądza treść przepisów prawa materialnego, przy czym chodzi o takie przepisy, z których dla konkretnego podmiotu wynikają prawa lub obowiązki pozostające w związku z rozstrzygnięciem wydanym w postępowaniu administracyjnym. Interes faktyczny, występuje z kolei wówczas, gdy określony podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, jednakże zainteresowanie to nie znajduje podstaw w przepisach prawa materialnego stanowiącego o prawach i obowiązkach tego podmiotu. W konsekwencji przyjąć należy, że podmiot, dla którego nie wynikają z rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej żadne prawa lub obowiązki - oparte o normy prawa materialnego - nie ma interesu prawnego w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Odnosząc powyższe rozważania do sytuacji prawnej skarżącego stwierdzić należy, iż istotna w niniejszej sprawie jest okoliczność, że roboty budowlane objęte postępowaniem prowadzonym w trybie art. 50 i 51 p.b., choć zostały wykonane zostały przez poprzedniego właściciela lokalu nr 1 w przedmiotowym budynku, to ze względu na fakt, że objęły część wspólną nieruchomości organy nadzoru budowlanego nakaz doprowadzenia budynku do stanu poprzedniego skierowały do wspólnoty mieszkaniowej, której członkiem jest skarżący. Innymi słowy postępowanie to odnosiło się do części wspólnej budynku, w której skarżący ma udział jako właściciel wyodrębnionego lokalu mieszkalnego. Interes prawny skarżącego w sprawie dotyczącej usuwania skutków robót budowlanych wykonanych w wyniku samowoli budowlanej, powinien być zatem rozważany z uwzględnieniem przepisów ustawy o własności lokali. Ustawa ta, obok sposobu ustanawiania odrębnej własności lokali, określa prawa i obowiązki właścicieli tych lokali oraz określa zarząd nieruchomością wspólną, a to z kolei powoduje, że przepisy Kodeksu cywilnego mają zastosowanie do własności lokali w zakresie nieuregulowanym przez ustawę. W ocenie Sądu podzielić należy stanowisko prezentowane na gruncie tej ustawy, że na sytuację prawną właściciela lokalu wpływa przede wszystkim przynależność właściciela lokalu do wspólnoty mieszkaniowej, którą tworzy ogół właścicieli lokali wchodzących w skład nieruchomości (art. 6 u.w.l.). Wspólnota jest podmiotem, którego uprawnienia wprost wpływają na zakres uprawnień współwłaścicieli lokali tworzących tę wspólnotę. Chodzi przy tym nie tylko o uprawnienia i obowiązki materialnoprawne i proceduralne, określone w art. 6 zdanie drugie ustawy. Dotyczy to także zarządu nieruchomością wspólną. Zarząd, w znaczeniu przedmiotowym, tj., zarządzanie nieruchomością wspólną, sprawowany jest przez zarząd w rozumieniu podmiotowym, wyłoniony w sposób określony w art. 18 ust.1 lub art. 18 ust. 3 u.w.l. Zarządzanie w znaczeniu przedmiotowym, jak wynika pośrednio z treści art. 21 u.w.l., polega na kierowaniu sprawami wspólnoty mieszkaniowej i reprezentowaniu jej na zewnątrz oraz w stosunkach między wspólnotą, a poszczególnymi właścicielami lokali. Tak rozumiane zarządzanie obejmuje czynności prawne (w tym rozporządzanie rzeczą), czynności faktyczne (np. remont, konserwacja), i czynności polegające na załatwianiu spraw urzędowych dotyczących rzeczy wspólnej, przed urzędami i sądami. Z przepisów art. 6, art. 21 ust. 1 oraz art. 22 ust. 1 i ust. 2 u.w.l. wynika, że w sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej, kierowanie i reprezentowanie należy do wspólnoty mieszkaniowej, w imieniu której występuje zarząd, czyli jest reprezentantem wspólnoty. Czynności prawne, czynności faktyczne oraz załatwianie wszelkich spraw przed urzędami i sądami, które odnoszą się do nieruchomości wspólnej, należą do kompetencji wspólnoty mieszkaniowej, która bezsprzecznie reprezentuje interesy właścicieli lokali z mocy prawa. Przepisy art. 6 i art. 21 u.w.l. wskazują niewątpliwie, że rozstrzygnięcia administracyjne załatwiające sprawy dotyczące nieruchomości wspólnej, odnoszą się do praw i obowiązków wspólnoty mieszkaniowej. W sytuacjach zatem, dla których zastrzeżona jest kompetencja wspólnoty mieszkaniowej, za członków wspólnoty mieszkaniowej działa wyłącznie wspólnota. Do sytuacji takich należy podejmowanie czynności określonych w art. 21 ust. 1 (prawnych, faktycznych i procesowych), odnoszących się do nieruchomości wspólnej. Właściciel lokalu (członek wspólnoty) może natomiast wykazać swój indywidualny interes prawny w sprawach nie dotyczących nieruchomości wspólnej. W sprawach dotyczących nieruchomości wspólnej interes właściciela lokalu, jako członka wspólnoty mieszkaniowej, jest bowiem chroniony przez wspólnotę mieszkaniową, działającą poprzez zarząd lub zarządcę ustanowionego w trybie art. 18 ust. 1 lub art. 18 ust. 3 u.w.l. (por. wyrok WSA w Opolu z dnia 20 grudnia 2012 r., II SA/Op 438/12, Lex nr 1429667). W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że w postępowaniu administracyjnym do reprezentowania interesu podmiotu zbiorowego - ogółu właścicieli odrębnych lokali tworzących wspólnotę mieszkaniową - co do zasady legitymację ma wspólnota mieszkaniowa, a nie poszczególni członkowie tej wspólnoty, co wynika z art. 6 ustawy z dnia 29 czerwca 1994 r. o własności lokali (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 ze zm.). Tylko w wyjątkowych sytuacjach członek wspólnoty może samodzielnie, niezależnie od wspólnoty, wystąpić jako strona postępowania. Może to mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy wykaże on swój indywidualny, własny interes (por. wyrok NSA z dnia 4 marca 2011 r., II OSK 419/10; wyrok NSA z dnia 26 czerwca 2007 r., II OSK 627/06). Tylko bowiem w takich wyjątkowych przypadkach możliwe jest odstępstwo od ogólnych zasad reprezentowania w postępowaniu administracyjnym podmiotów prawnych o charakterze zbiorowym, takich jak wspólnoty mieszkaniowe (por. wyrok NSA z dnia 4 lipca 2013 r., II OSK 583/12, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zdaniem Sądu w okolicznościach niniejszej sprawy skarżący nie wykazał w żaden sposób, by miał w przedmiotowym postępowaniu odrębny od osadzonego w ramach wspólnoty mieszkaniowej, prawnie ugruntowany interes. Faktycznie, jak już wyżej Sąd zaznaczył do lokalu mieszkalnego nr 1 należącego do skarżącego przynależy piwnica, z której wyjście kieruje się przez przedmiotowy otwór drzwiowy, który wedle nakazu organów orzekających podlega zamurowaniu. Trzeba jednak dostrzec, że ów otwór mieści się w ścianie budynku, stanowiącej jego część wspólną. Ponadto, jak wynika z akt sprawy skarżący posiada dostęp do swej piwnicy również z ogólnie dostępnego, choć tymczasowo zamkniętego wyjścia wewnątrz budynku. Tym samym ewentualne zamurowanie przedmiotowego otworu drzwiowego do piwnicy od strony ul. B. nie pozbawia skarżącego możliwości korzystania z przysługującego mu odrębnego prawa własności do przynależnej do lokalu piwnicy. Ów dostęp zapewniony jest bowiem z innej strony. Stąd w ocenie Sądu interes skarżącego w niniejszej sprawie sprowadza się do interesu faktycznego, polegającego nie na pozbawieniu skarżącego części uprawnień wynikających z przysługującego mu prawa do lokalu, lecz do faktycznego ograniczenia możliwości korzystania z łatwiejszego, wygodniejszego dla skarżącego, ale nie znajdującego umocowania w indywidualnych uprawnieniach skarżącego, dostępu do piwnicy. Sąd dostrzega przy tym, że w niniejszej sprawie interesy Wspólnoty Mieszkaniowej i skarżącego jako jej członka są przeciwstawne, bowiem Wspólnota Mieszkaniowa zmierza do likwidacji przedmiotowego otworu okiennego i przynależnych do niego schodów zewnętrznych (sprawa odrębna). Na uwagę zasługuje jednak, że interes prawny Wspólnoty Mieszkaniowej jest niepodważalny – została zobowiązana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. do doprowadzenia do przywrócenia stanu poprzedniego budynku poprzez zamurowanie spornego otworu drzwiowego, który mieści się w części wspólnej budynku. Skarżący zaś przedstawia argumentację, w tym prawną przemawiającą za pozostawieniem tegoż otworu drzwiowego, nie odnosząc jej do własnego indywidualnego interesu prawnego. Niemniej jednak Sąd odnosząc się do przedstawionych zarzutów strony skarżącej pragnie zważyć, iż okazały się one bezzasadne. Po pierwsze nie sposób stwierdzić, że organy orzekające dopuściły się naruszenia art. 103 ust. 2 p.b., albowiem przepis ten nie mógł znaleźć w niniejszej sprawie zastosowania. Zgodnie z art. 103 ust. 1 p.b. do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2. Przepis ust. 2 określa zaś. że przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe. Z przytoczonego brzmienia art. 103 ust. 2 p.b. wynika, że znajduje on zastosowanie do spraw przedmiotowo określonych w art. 48 p.b., a zatem spraw budowy bez wymaganego pozwolenia na budowę obiektu budowlanego lub jego części. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 września 2006 r., II OSK 1098/2005, LexisNexis nr 1513397 (ONSAiWSA 2007, nr 4, poz. 95) zwrócono uwagę, że art. 103 ust. 2 dotyczy wyłącznie stosowania art. 48 i jako wyjątek od zasady nie może być interpretowany w drodze wykładni rozszerzającej. Przepis art. 103 ust. 2 p.b. nie odnosi się też do robót budowlanych wykonanych przed dniem wejścia w życie ustawy - Prawo budowlane, tj. 1 stycznia 1995 r., gdyż w takich przypadkach mają zastosowanie przepisy art. 51 obecnie obowiązującej ustawy (wyroki NSA: z 29 maja 2009 r., II OSK 861/2008, Lexis.pl nr 2475780; z 24 lipca 2009 r., II OSK 1217/2008, Lexis.pl nr 2475294; z 5 listopada 2010 r., II OSK 1719/2009, Lexis.pl nr 2473416; z 17 czerwca 2011 r., II OSK 1100/2010, Lexis.pl nr 2579512). Nie można było zatem – wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego zastosować przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Niniejsza sprawa obejmuje – jak trafnie uznał PINB – samowolną przebudowę budynku w rozumieniu art. 3 pkt 7a p.b., do której zastosowanie znajduje właśnie tryb przewidziany w art. 50-51 p.b. Zgodnie z art. 3 pkt 7a p.b. za przebudowę należy rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. Z kolei za budowę rozumie się budowie wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu, a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego. Przebudowa nie jest więc budową, lecz – jak stanowi przepis art. 3 pkt 7 p.b. – robotami budowlanymi. W związku z powyższym do samowolnej przebudowy nie znajduje zastosowanie przepis art. 48 p.b., który – jak wskazano – dotyczy budowy obiektu budowlanego lub jego części bez uzyskania wymaganego pozwolenia na budowę. Niniejsze roboty budowlane – jako, że nie zostały wymienione w art. 29 ust. 2 p.b. – wymagały pozwolenia na budowę, a w konsekwencji zastosowanie do nich znalazł tryb przewidziany w art. 50-51 p.b. Zgodnie z art. 50 ust. 1 p.b. w przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub 2) w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie środowiska, lub 3) na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub 4) w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. W myśl zaś art. 51 ust. 1 p.b. przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji: 1) nakazuje zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo 2) nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, albo 3) w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę - nakłada, określając termin wykonania, obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz - w razie potrzeby - wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio do zakresu tych zmian. Przy czym zgodnie z art. 51 ust. 7 p.b. przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 3 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50 ust. 1. Zważywszy więc, że przedmiotowe roboty budowlane polegały na przebudowie budynku poprzez utworzeniu otworu drzwiowego w ścianie zewnętrznej przedmiotowego budynku od strony ul. B., prawidłowo organy orzekającego zastosowały powyższą procedurę. W kontekście zastosowania powołanych przepisów stwierdzić również należy, iż organy I i II instancji nie dopuściły się naruszenia przepisów art. 7, art. 77 § 1 , art. 8,, art. 80 i art. 107 § 3 kpa, albowiem prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, a następnie w uzasadnieniach swych rozstrzygnięć zarówno wskazały, na jakich dowodach się oparły i z jakich przyczyn nie dały wiary innym dowodom. Wskazać należy, iż zmierzając do ustalenia, w jakiej dacie, jaki inwestor i czy w oparciu o wymagane pozwolenie na budowę powstał przedmiotowy otwór drzwiowy organ I instancji zwracał się do: Wydziału Urbanistyki i Architektury Urzędu Miasta P., A. sp. z o.o. , A. (poprzedniego zarządcy nieruchomością), Archiwum Państwowego w P., Zarządu Dróg Miejskich w P., poprzednich właścicieli lokalu nr 1 – I. i W. D., Miejskiego Konserwatora Zabytków w P., a także – w wyniku uzupełnienia postępowania dowodowego – do Geopoz-u i Wydziału Zarządzania Kryzysowego i Bezpieczeństwa Urzędu Miasta P.. W oparciu o zebrane od powyższych podmiotów informacje organy przyjęły po pierwsze, że nie zostało wydane pozwolenie na budowę dla przedmiotowej przebudowy. Żaden z tych podmiotów nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu na tę okoliczność. PINB dał wiarę oświadczeniom poprzedniego właściciela lokalu nr 1 - W. D. z dnia 29 maja 2012 r., który podał jednoznacznie, że "był inwestorem istniejących schodów i drzwi wejściowych do piwnicy przy ul. B. 28. Schody i drzwi odtworzone zostały w porozumieniu z G. Administracją Mieszkań, zgodę na zrobienie schodów wydał Geopoz – P. w roku 1990-1991. Jeśli chodzi o załącznik rysunkowy nie ma pewności, czy był." PINB nie dał zaś wiary oświadczeniu E. Z. – byłej pracownicy A., która podała, że od 1980 r., gdy zajmowała się lokalami użytkowymi istniało wejście schodami zewnętrznymi do piwnicy budynku przy ul. B. ... (od strony ul. B. wejście od zewnątrz). Wskazać należy, iż sam skarżący w piśmie z dnia 1 września 2011 r. wskazał, że "według informacji uzyskanej od poprzedniego właściciela lokalu (Państwo Iwona i W. D.) korzystanie z wejścia od strony chodnika przez ok. 20 lat odbywało się za zgodą zarządcy dróg." Tym samym pośrednio przyznał, że otwór drzwiowy powstał ok. 1990-1991 r. Należy w tym miejscu wskazać, że organy orzekające nie pominęły oświadczenia I. i W. D. złożonego w dniu 30 sierpnia 2011 r., w którym wskazali oni, że w momencie zbywania nieruchomości wejście do piwnicy budynku od strony chodnika przy ul. B. już istniało. Taki sam stan rzeczy miał miejsce już wcześniej tj. w momencie nabycia przez nich lokalu od A. na początku lat 90-tych. A od tamtego czasu miały miejsce jedynie czynności modernizacyjne, zmierzające do utrzymania tego wejścia (dawne wejście do schronu) w należytym stanie technicznym. Zważyć należy, iż w zgodzie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 kpa) PINB na podstawie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego (art. 80 kpa) stwierdził, że dał wiarę późniejszemu jednoznacznemu oświadczeniu W. D. – inwestora spornego otworu drzwiowego. Jednocześnie zaznaczył trafnie, że Zarząd Geodezji i Katastru Miejskiego Geopoz nie będąc organem administracji architektoniczno-budowlanej nie mógł wydać pozwolenia na przedmiotową przebudowę. Ponadto, pośrednio odnosząc się do opinii rzeczoznawcy branży budowlanej – J. D., który wskazał na prawdopodobieństwo wykonania otworu drzwiowego podczas budowy budynku – powołał się na ustalenia z przeprowadzonych czynności kontrolnych (z 24.07.2013 r.). W toku tych czynności wykonano odkrywkę w nadprożu przedmiotowych drzwi, na głębokość otworu 2,5 cm i stwierdzono, że materiałem, w którym wykonano odkrywkę był beton, który pokryty jest siatką podtynkową (syntetyczną), na której zatarty jest tynk cienkowarstwowy. Stwierdzono również, że nadproże nad drzwiami wejściowymi do budynku ma inną krzywiznę (łuk) niż nadproże nad drzwiami do piwnicy, a okienko piwniczne, które tak jak drzwi do piwnicy zlokalizowane jest w cokole budynku mają nadproża proste. Z tego powodu PINB nie podzielił oceny J. D., że drzwi powstały w trakcie budowy budynku, gdyż gdyby nadproże wykonane było w czasie budowy budynku (pocz. XXI wieku) byłoby nadprożem ceglanym, a nie betonowym. Ustosunkowano się również do okoliczności, że przedmiotowe wejście do piwnicy znajduje się na mapach do celów projektowych, wskazując, że uprawniony geodeta wykonujący inwentaryzację podwykonawczą budynku zgłasza w zasobach geodezyjnych stan aktualny na działce, lecz nie bada w trakcie swych czynności legalności powstałych na nieruchomości obiektów. Nie sposób też uznać, jak twierdzi skarżący, że I. i W. D. byli jedynie inwestorami modernizacji (odświeżenia) wejścia do piwnicy, która miała miejsce w latach 90-tych XX wieku, skoro sam W. D. podał w oświadczeniu z dnia 29 maja 2012 r., że był inwestorem istniejących schodów i drzwi wejściowych do piwnicy przy ul. B. .... Zważyć należy też, że tezy pełnomocnika skarżącego zawarte w uzasadnieniu skargi są ze sobą sprzeczne. Z jednej bowiem strony zarzuca on organom nadzoru budowlanego braki w zgromadzonym materiale dowodowym, by następnie wyciągać odmienne od organu wnioski ze zgromadzonego materiału dowodowego, wskazując, że były właściciel nieruchomości wykonał pewne prace remontowo-modernizacyjne w istniejącym obiekcie i tymi pracami można tłumaczyć obecność śladów betonu pokrytego siatką syntetyczną nad wejściem (otworem drzwiowym) do piwnicy. Dodaje, że materiał ten może pochodzić z prac ociepleniowych budynku. Zarzucono też organom, że nie wzięły pod uwagę następujących okoliczności: 1) wielkości i promieni nadproży w każdy otworze budynku są niemal identyczne, 2) technika budowlana wykonania nadproży jest też identyczna, 3) nie dokonano żadnych ingerencji w materię, z której zbudowane jest nadproże i nie ustalono kiedy zostało wykonane, 4) nie zbadano właściwości cegieł, z których wykonane jest nadproże, ani 5) nie usunięto wątpliwości, czy materiałem zastosowanym do budowy nadproża nie była cegła pruska, która była produkowana właśnie na pocz. XX wieku, a więc w dacie powstania budynku. Sąd pragnie stwierdzić, że wyjaśnienia organów I i II instancji w tym zakresie były wyczerpujące na tyle, by ustalić, czy przedmioty otwór mógł powstać w trakcie budowy przedmiotowego budynku, czy później – latach 90-tych XX wieku. Organy wzięły pod uwagę, że budynek przy ul. B. ... jest bliźniaczym do budynku sąsiedniego przy ul. B. ..., który to nie posiada wejścia od strony ul. B. do piwnicy. Po wtóre wskazały, że twierdzeniom, iż otwór powstał w trakcie budowy budynku przeczy kształt otworu oraz umiejscowienie go w stosunku do gzymsu przyziemia. WWINB wskazał, iż porównując otwory znajdujące się w przyziemiu (przedmiotowe wejście do piwnicy, wejście do piwnicy znajdujące się między budynkami ... i ... oraz otwory okienne) można w sposób jednoznaczny stwierdzić, że otwory okienne i boczne wejście w obu bliźniaczych budynkach zakończone są prostym nadprożem, a przedmiotowy otwór zakończony jest półokrągło. Nie stanowi to tez nawiązania do nadproża nad głównym wejściem do budynku, gdy zaokrąglenie jest w innym kształcie. Ponadto nadproża proste wykonane są o dwadzieścia kilka centymetrów poniżej krawędzi gzymsu, natomiast odległość przedmiotowego otworu od krawędzi gzymsu wynosi jedynie 5 cm. Wszystkie te ustalenia dały organom orzekającym podstawę do uznania, że przedmiotowe wejście (otwór drzwiowy) nie powstał w trakcie budowy budynku tj. w okresie ok. 1905-1914, co potwierdził poprzedni właściciel lokalu nr 1 w oświadczeniu z dnia 29 maja 2012 r. W ocenie Sądu wskazane wyjaśnienia organów nie budzą zastrzeżeń w świetle norm określonych w art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 kpa. Rację miały też organy orzekające adresując obowiązek określony w art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego do Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. B. ... w P.. Przepis art. 52 p.b. wskazuje, że inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a oraz art. 51. W orzecznictwie uznaje się, że sposób sformułowania tego przepisu nie stoi na przeszkodzie skierowania decyzji o nakazie rozbiórki (i poprzedzających ją postanowień wydawanych w toku postępowania legalizacyjnego) równocześnie zarówno do inwestora, jak i do zarządcy i właściciela obiektu budowlanego. W przepisie tym wskazując podmioty, które mogą być adresatami wskazanych w nim obowiązków prawodawca posłużył się bowiem łącznikiem "lub" oznaczającym alternatywę łączną (inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego), co oznacza, iż w zależności od stanu faktycznego sprawy dopuszcza nałożenie określonych w nim obowiązków zarówno na jeden ze wskazanych w nim podmiotów (np. wyłącznie na inwestora) jak i na dwa bądź trzy podmioty (np. na właściciela i inwestora) [por. wyrok WSA w P. z dnia 17 lipca 2014 r., II SA/Po 133/14, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W sytuacji, gdy inwestor utracił tytuł własności do lokalu w budynku, a tym samym nie posiada prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, a obowiązek określony w decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 p.b. obejmuje część wspólną budynku, nie ma przeszkód by adresatem decyzji była wspólnota mieszkaniowa. Mając powyższe na względzie, uznawszy decyzje organów nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie zostały wydane zgodnie z prawem, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.