II SA/Po 598/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek Sędziowie WSA Barbara Koś ( spr.) WSA Walentyna Długaszewska Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu w dniu 09 listopada 2005r. sprawy ze skargi K. B. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] roku nr [...], II stwierdza, że wymienione w punkcie 1 decyzje nie mogą być wykonane. /-/ W. Długaszewska /-/T. M. Geremek /-/ B. Koś Sygn. 3/II SA/Po 598/03 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] roku, nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny działając na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. Nr 98, poz. 1071 z 2000 roku ze zmianami) i § 10 ust. 1 i 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 roku w sprawie chorób zawodowych (Dz.U. Nr 65, poz. 294, zmiana Dz.U. nr 61, poz. 364 z 1989 roku) w związku z § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 roku w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach (Dz.U. Nr 132, poz. 1115 z 2002 roku) utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] roku, nr [...]. W uzasadnieniu wskazał, że organ pierwszej instancji prawidłowo uznał brak podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej narządu słuchu u K. B. opierając się na wynikach przeprowadzonego dochodzenia epidemiologicznego oraz na wydanych orzeczeniach lekarskich. Po analizie zgromadzonego materiału organ drugiej instancji stwierdził, że K. B. w latach 1955 - 1961 pracował w P. O. M. we W. W. na stanowisku traktorzysty, a od 1962 roku do 1997 roku w Spółce A na stanowisku kierowcy samochodów ciężarowych. Na podstawie pomiarów hałasu przeprowadzonych w odtworzonych warunkach pracy ustalono, że skarżący podczas pracy na stanowisku traktorzysty był narażony na hałas o poziomach 80 - 88 dB(A), a na stanowisku kierowcy na hałas o poziomach od 72 do 79 dB(A). Lekarze Wielkopolskiego Centrum Medycyny Pracy w orzeczeniu z dnia [...] roku rozpoznali u skarżącego obustronny niedosłuch typu odbiorczego i na tej podstawie wydali orzeczenie stwierdzające brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu słuchu wskazując, że wykryty ubytek nie przedstawia cech klinicznych przewlekłego urazu akustycznego i nie wykazuje związku przyczynowego z narażeniem na hałas ponadnormatywny, co świadczy o jego pozazawodowej przyczynie jaką jest starzenie się narządu słuchu. Natomiast pracownicy Instytutu Medycyny Pracy w Ł. po analizie przebiegu pracy zawodowej skarżącego stwierdzili obustronny odbiorczy ubytek słuchu typu ślimakowego wykazujący kliniczne cechy uszkodzenia spowodowanego hałasem i na tej podstawie wydali orzeczeniem z dnia [...] roku rozpoznające u skarżącego chorobę zawodową. Ze względu na rozbieżności w orzeczeniach lekarskich sprawę przekazano do rozpoznania specjalistom z Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., gdzie na podstawie obserwacji klinicznej K. B. w dniach od 15 do dnia 25 października 2002 roku wydano w dniu [...] roku orzeczenie o braku podstaw do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu. Szeroka diagnostyka audiologiczna - obejmująca audiometrię tonalną, audiometrię impedancyjną oraz badanie potencjałów słuchowych wywołanych z pnia mózgu - wykazała u skarżącego obustronny niedosłuch typu odbiorczego o lokalizacji pozaślimakowej, nie charakterystyczny dla pohałasowego uszkodzenia narządu słuchu. Z dostępnej dokumentacji lekarskiej wynika, że badanie audiometryczne wykonane w 1998 roku (a więc rok po zakończeniu pracy w narażeniu na hałas) również nie spełniało kryteriów zawodowego uszkodzenia słuchu, stąd brak było podstaw do rozpoznania zawodowego uszkodzenia słuchu wywołanego działaniem hałasu. Lekarze stwierdzili ponadto, że nie bez wpływu na stan narządu słuchu skarżącego pozostają istniejące u niego schorzenia, takie jak: nadciśnienie tętnicze i hypercholesterolemia sprzyjające miażdżycy naczyń krwionośnych. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego K. B. wniósł o uchylenie w całości decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego stwierdzające brak podstaw do uznania choroby zawodowej narządu słuchu oraz o ewentualne przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu skarżący zarzucił organowi drugiej instancji, że uznał za wiarygodne jedynie dwa z trzech badań przeprowadzonych w różnych placówkach specjalistycznych. Jednocześnie podkreślił, że wyniki badań Instytutu w Ł. są tak samo wiarygodne jak dwa pozostałe wyniki badań i przekazał na potwierdzenie swojej tezy wyniki badań z Instytutu Medycyny Pracy w Ł. oraz zaświadczenie profesora W. S. z Ł., w którym jednoznacznie stwierdza się, że występujące u skarżącego schorzenie narządu słuchu jest chorobą zawodową. Ponadto skarżący zakwestionował dane przyjęte do orzeczenia lekarskiego co do wielkości szkodliwego hałasu, które nie odnoszą się do urządzeń pracujących w latach kiedy pracował, ale do maszyn współczesnych, a jest rzeczą oczywistą, iż postęp techniczny jaki dokonał się na przestrzeni lat spowodował niewątpliwe zmniejszenie ilości emitowanych decybeli przez współczesne maszyny, co powinno zostać uwzględnione przy badaniach. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o oddalenie skargi i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych uznając argumenty skarżącego za nietrafne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o podstępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny kontroluje decyzje organów administracji publicznej w zakresie ich zgodności z prawem, przy czym w myśl przepisu art. 134 § 1 powołanej ustawy, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skarg oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że sąd może uwzględnić z urzędu inne zarzuty i podjąć stosowne rozstrzygnięcie wydając jeden z typów wyroków, określonych w art. 145-150 cytowanej ustawy. Jedyne ograniczenie możliwości wyboru orzeczenia zawiera - przewidzianą w art. 134 § 2- niedopuszczalność wydania wyroku na niekorzyść skarżącego. To ograniczenie odpada, jeżeli sąd stwierdzi naruszenie prawa powodujące stwierdzenie nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Wydając zaskarżoną decyzję organ drugiej instancji nie dostrzegł, że w aktach administracyjnych znajduje się decyzja Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r. Nr [...] odmawiająca stwierdzenia choroby zawodowej- zawodowego uszkodzenia słuchu u K. B. ( k. 19 - 20). Z wyjaśnień skarżącego złożonych na rozprawie wynikało, że decyzja ta została mu doręczona i nie wniósł on odwołania. Z dokumentów wywiadu epidemiologicznego poprzedzającego decyzję z [...]r. znajdujących się na kartach 7-18 akt administracyjnych wynika, że postępowaniem objęto okres zatrudnienia skarżącego od 1955 do 1997 roku, czyli ten sam okres, który był objęty postępowaniem wyjaśniającym poprzedzającym wydanie decyzji przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] r.. Oznacza to, że ta ostatnia decyzja dotyczy tego samego podmiotu i przedmiotu postępowania, a przy tym obie decyzje zostały wydane na tej samej podstawie prawnej, przy niezmienionym stanie faktycznym. Wydanie nowej decyzji w sprawie, bez wyeliminowania z obrotu prawnego poprzedniej decyzji stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji, stosownie do postanowień art. 156 § 1 pkt. 3 kpa. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny utrzymując w mocy nieważną decyzję organu pierwszej instancji dopuścił się rażącego naruszenia prawa w rozumieniu przepisu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Zauważyć jednocześnie należy, że nowe okoliczności, które ujawnione zostały po wydaniu pierwszej decyzji a istniały przed jej wydaniem to jest uznanie istnienia choroby zawodowej uszkodzenia słuchu wywołanego hałasem w środowisku pracy wykonywanej w latach 1955-1997 w orzeczeniu Instytutu Medycyny Pracy im. prof. J. N. z dnia [...]r. ( k. 64) jak i wyniki pomiarów hałasu wewnętrznego w samochodach ciężarowych podane przez Instytut Transportu Samochodowego w Warszawie zobowiązywały organy inspekcji sanitarnej do wznowienia z urzędu postępowania na podstawie art. 149 kpa celem zbadania przyczyny wznowienia określonej w art. 145 § 1 pkt. 5 kpa i wydania stosownej decyzji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy sanitarne uwzględnią powyższe wskazania. Z tych względów należało orzec na podstawie art. 145 § 1 pkt. 2 i art. 152 ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), jak w sentencji. /-/ W Długaszewska /-/ T. M. Geremek /-/ B. Koś K.P.