II SA/Po 649/09

WyrokWSA w Poznaniu2010-04-14

Skład orzekający: Danuta Rzyminiak-Owczarczak, Wiesława Batorowicz, Elwira Brychcy

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego, wydając decyzję w trybie art. 51 Prawa budowlanego, może bezkrytycznie przyjąć wnioski z opinii technicznej, czy też ma obowiązek samodzielnej oceny tego dowodu i weryfikacji jego zgodności z przepisami prawa i stanem faktycznym?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie jest związany wnioskami opinii technicznej, lecz ma obowiązek samodzielnej oceny tego dowodu, traktując go jako element postępowania dowodowego. Opinia techniczna, nawet sporządzona przez osobę uprawnioną, podlega ocenie organu pod względem formalnym i merytorycznym, a jej konkluzje muszą być uzasadnione i zgodne z przepisami prawa oraz stanem faktycznym. Bezpodstawne przyjęcie wniosków opinii technicznej, bez jej krytycznej analizy i weryfikacji, stanowi naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 80 KPA, i może skutkować uchyleniem decyzji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem obiektu budowlanego w postaci parkanu. Po wielokrotnych postępowaniach administracyjnych i sądowych, organy nadzoru budowlanego nakazały inwestorom zasklepienie od góry otworów od rur, z których wykonane zostały słupki parkanu. Skarżący kwestionowali prawidłowość opinii technicznej, na której oparły się organy, wskazując na naruszenie ich interesów (ograniczenie dostępu do światła) oraz niezgodność obiektu z przepisami prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Sędzia WSA Elwira Brychcy (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Ewa Wąsik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi K. G. i W. G. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] lipca 2009r. Nr [...] w przedmiocie doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z przepisami; I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G.W. z dnia [...]czerwca 2009r. Nr [...], II. przyznaje adwokatowi A. C. od Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącym z urzędu kwotę [...] ([...] ) złotych w tym [...] ([...]) złotych podatku od towarów i usług oraz kwotę 17,- (siedemnaście) złotych tytułem uiszczonej opłaty od pełnomocnictwa. III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ E. Brychcy /-/D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ W.Batorowicz Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. W. decyzją z [...] marca 2007 r. umorzył postępowanie administracyjnego w sprawie stwierdzenia zgodności z prawem budowy zasłony z blachy nad płotem granicznym w G. W . przy ul. [...]. W następstwie rozpoznania odwołania, Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z [...] kwietnia 2007 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Na powyższe rozstrzygnięcie K. i W. G. wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (sygn. akt II SA/Po 260/07). W uzasadnieniu wyroku, Sąd zauważył, że brak jest podstaw do uznania, że obiekt w postaci postawionego parkanu jest urządzeniem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 9 Prawa budowlanego. Wskazał, że rozważeniu podlega, czy sporne ogrodzenie jest obiektem budowlanym objętym regulacją Prawa budowlanego, w szczególności budowlą, czy też takiej regulacji nie podlega. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego uznanie ogrodzenia za samodzielny, odrębny obiekt budowlany oznaczałoby, że zgłoszenie zamiaru jego budowy dokonane zostało przez inwestora z naruszeniem art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego, a w rezultacie istniałyby podstawy do zastosowania trybu przewidzianego w art. 51 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. W ponownie wydanej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G.W. kolejny raz orzekł o umorzeniu postępowania administracyjnego. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ nadzoru budowlanego wskazał, że w jego ocenie sporny obiekt nie jest ani urządzeniem technicznym ani budowlą w rozumieniu Prawa budowlanego, w związku z czym na jego postawienie nie jest wymagane ani pozwolenie budowlane ani zgłoszenie. Od decyzji tej W. i K. G. wnieśli odwołanie do Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P., który decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia organ nadzoru II instancji wskazał okoliczności, które organ I instancji winien wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy oraz wskazał, że w jego ocenie przedmiotowy "parkan" jest budowlą. Nadto, Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał wziąć pod uwagę treść zapadłego w sprawie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu w przedmiocie dalszego postępowania, w przypadku uznania parkanu za budowlę. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. W . wydał w dniu [...] sierpnia 2008 r. decyzję, w której nakazał inwestorom H. i S. K. rozbiórkę wzniesionego przez nich obiektu budowlanego. Od decyzji tej tym razem odwołali się inwestorzy. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w następstwie rozpoznania wniesionego środka zaskarżenia uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy uznał bowiem, że w przeciwieństwie do art. 48 i 49b prawa budowlanego treść art. 51 prawa budowlanego nie nakłada na organ nadzoru budowlanego obowiązku badania zgodności inwestycji z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co błędnie uczynił organ I instancji, wydając na tej podstawie decyzję rozbiórkową. Wskazał, że skoro Starosta G., nie wniósł sprzeciwu, to uznał, że inwestycja nie narusza przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nadto wskazał, że organ administracji w takim przypadku powinien m.in. ustalić czy roboty budowlane wykonane zostały zgodnie z warunkami technicznymi i zasadami wiedzy technicznej. W związku z powyższym organ I instancji winien rozważyć, czy wystarczająca jest ocena techniczna, czy zasadnym byłoby nałożenie na inwestora obowiązku przedłożenia ekspertyzy. Na skutek skargi wniesionej przez K. i W. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, stanowisko Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego zostało zaaprobowane przez Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 marca 2009r oddalającym skargę jako nieuzasadnioną (sygn. akt II SA/Po 986/07). Realizując wskazania organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. W . decyzją z [...]czerwca 2009r., na podstawie art. 104 §1 kpa oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 3 i art. 51 ust. 7 ustawy z 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., Nr 1156, poz. 1118 ze zm.) w sprawie zaciemnienia okna w budynku mieszkalnym położnym w G.W . przy ul. [...] na skutek wzniesienia płotu nakazał inwestorom doprowadzenie robót budowlanych przy obiekcie zwanym "parkanem", wybudowanym na nieruchomości położonej w G. W . przy ul. [...] , do stanu zgodnego z prawem poprzez zasklepienie od góry otworów od rur, z których wykonane zostały słupki w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna. W motywach rozstrzygnięcia wskazano na dotychczasowy tok postępowania administracyjnego oraz w następstwie przeprowadzonych oględzin wykonanej konstrukcji i załączonych do nich fotografii obiektu oraz przede wszystkim opinii technicznej wykonanej przez M. P., ustalono, że na nieruchomości stanowiącej własność H. i S. K., działka nr [...] wykonano parkan o konstrukcji składającej się z czterech wbetonowanych słupków stalowych o średnicy 60 mm. Obiekt ten stanowi formę wygrodzenia pomiędzy budynkami mieszkalnymi wykonany w postaci podobnej do panela reklamowego. Jest to zespół trzech tarcz wykonanych z blachy, przymocowanych do słupów na wysokości 124 cm od poziomu terenu. Słupy posadowione zostały w stopach betonowych o rozstawie osiowym około 2,00 m. Wysokość parkanu wynosi około 2,74 m, natomiast długość około 6 m. Obiekt zlokalizowany jest równolegle do granicy pomiędzy działkami na szerokości dwóch przęseł w odległości 80 cm od niej. Natomiast trzecie przęsło zlokalizowane najbliżej ul. [...]położone jest w stosunku do granicy z ukosa, tj. przy bramie wjazdowej na posesję w odległości 10 cm od granicy, a na końcu w odległości 80 cm. Pola przegród (paneli) wykonane są z blachy gładkiej przymocowanej do ram. Ramy wykonano ze stalowych kształtowników walcowanych w postaci kątowników równoramiennych, płaskowników oraz z łat drewnianych. Rama pierwszego panelu ma wykonane krawędzie boczne z kątownika 30 x 30 mm, krawędź górną z kątownika 40 x 40 mm, natomiast krawędź dolną stanowią dwie łaty drewniane 110 x 22 mm i 98 x 22 mm, przymocowane w odstępie 80 mm. Usztywnienie pola w poziomie wykonane jest z kątownika 30 x 30 mm i w pionie z płaskownika o szerokości 40 mm. Rama drugiego panelu ma krawędzie boczne z kątownika 30 x 30 mm oraz krawędzie górną i dolną wykonane z kątownika 40 x 40 mm z usztywnieniem poziomym pola w postaci łaty drewnianej o przekroju 64 x 22 mm i pionowym z płaskownika stalowego o szerokości 40 mm. Trzecia rama posiada boki wykonane z łat drewnianych o przekroju 100 x 22 mm, łatę dolną wykonaną z łaty 60 x 22 mm oraz łatę górną ze stalowego kształtownika zimno giętego o przekroju kwadratowym 30 x 30 mm. Usztywnienie pola stanowią - łata pozioma o przekroju 100 x 22 mm i łata pionowa o przekroju 100 x 22 mm. Wszystkie ramy są prostokątne o wymiarach 200 +/- 5 cm. Wszystkie trzy tarcze przymocowane są do słupów wykonanych z rur stalowych o średnicy 60 mm, na wysokości 124 cm od średniego poziomu terenu. Słupy osadzone (zabetonowane) są w stopach fundamentowych wylanych z betonu o przekroju ok. 50 x 50 cm. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że przedmiotowy obiekt wykonany jest starannie, systemem gospodarczym z elementów jakie inwestor posiadał w swoim otoczeniu. Jest stabilny, zabezpieczony antykorozyjnie farbą w kolorze szarym z górna krawędzią poziomą. Co do zasady wykonany jest zgodnie z warunkami technicznymi wykonania i odbioru robót budowlano - montażowych. Obiekt posiada mniejsze przekroje kątowników z jakich wykonana jest rama, niż przewidują to warunki techniczne wykonania, można jednak przyjąć takie przekroje za prawidłowe, z uwagi na fakt, że boki ramy mają największą długość 2 m, zaś kształtowniki które zalecane są w warunkach technicznych uwzględniają długość boków równą 3 m. Mankamentem obiektu jest jednak to, iż słupki wykonane z rur nie są od góry zasklepione. Przedmiotowy parkan funkcjonalnie służy zasłonięciu części posesji od strony sąsiada – K. i W. G . Nieruchomość, na której wykonana została wymieniona wyżej budowla nie jest objęta obowiązującym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Inwestorzy nie uzyskali też dla nieruchomości, na której wybudowali sporny obiekt budowlany decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu. Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia faktyczne organ nadzoru budowlanego zważył, że zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118, ze zm.) zasadą jest, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Pozwolenia na budowę nie wymagają roboty budowlane w przypadkach ściśle wymienionych przez ustawodawcę w art. 29-31 Prawa budowlanego. Mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy uznano wzniesiony parkan za budowlę w rozumieniu art. 3 pkt 3 prawa budowlanego, a to ze względu na takie jego właściwości jak: wysokość (ok. 2,74 m), długość (ok. 6 m), trwałe powiązanie z gruntem poprzez zabetonowanie słupów stalowych o średnicy 60 mm, wypełnienie pól między słupkami arkuszami blachy ocynkowanej w ramie z kątownika, funkcjonalność (służy zasłonięciu widoku od strony działki sąsiedniej), wreszcie stawianie czoła parciu wiatrów oraz innych czynników atmosferycznych. Tym samym nie jest obiektem, nie podlegającym reglamentacji przewidzianej w ustawie Prawo budowlane. Zgodnie z wymienionym przepisem art. 3 pkt 3 prawa budowlanego wyliczenie budowli przez ustawodawcę nie jest wyczerpujące, co oznacza, że także wszelkie inne obiekty, które nie są budynkami ani obiektami małej architektury, a więc także sporny parkan mogą stanowić budowlę w rozumieniu prawa budowlanego. W konsekwencji istnieją podstawy do zastosowania trybu przewidzianego w art. 51 w związku z art. 50 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Oznacza to, ze rozbiórkę obiektu budowlanego lub doprowadzenie go do stanu poprzedniego orzeka się jedynie wówczas, gdy w inny sposób nie można doprowadzić danego obiektu do stanu zgodnego z prawem. Jeżeli jednak po nałożeniu na inwestora obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych można doprowadzić wykonywane roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem - organ nakłada wskazany w decyzji obowiązek, określając termin jego wykonania. W tym stanie rzeczy organ nadzoru budowlanego podjął czynności zmierzające do ustalenia, czy istnieje możliwość zalegalizowania, tak wykonanego obiektu budowlanego, mając na uwadze fakt, iż inwestor działając w zaufaniu do organów administracji architektoniczno - budowlanej, wybudował sporny obiekt, na skutek braku wniesienia sprzeciwu. W tym stanie rzeczy wobec braku podstaw do badania przez organ nadzoru budowlanego, czy wybudowany obiekt jest zgodny z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku jego braku z ustaleniami ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu, koniecznym było m.in. ustalenie czy wybudowany obiekt nie narusza przepisów, w tym techniczno - budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. W toku dokonanych ustaleń, a w szczególności na podstawie przedłożonej przez inwestorów oceny technicznej, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że wzniesiony obiekt budowlany, odpowiada co do zasady warunkom technicznym i sztuce budowlanej. W celu jednak doprowadzenia obiektu do pełnej zgodności z prawem, konieczne stało się nakazanie inwestorom zasklepienie otworów od rur, z których wykonane zostały słupki. Organ nadzoru budowlanego podziela przy tym opinię sporządzającego ocenę techniczną, że nie jest konieczne nakazywanie inwestorowi wymiany przekrojów kątowników z jakich wykonana jest rama na większe. Jeżeli bowiem boki ramy mają największą długość 2 m, zaś wielkość kształtowników, które zalecane są w warunkach technicznych uwzględniają długość boków równą 3 m, to użycie kształtowników jakie zastosowali inwestorzy przy wskazanej długości boków ramy można uznać za zgodne ze sztuką budowlaną. Użycie takiej wielkości kształtek nie powoduje bowiem osłabienia konstrukcji oraz nie zagraża bezpieczeństwu życia i zdrowia. Odwołanie, zwane zażaleniem, od powyższej decyzji wnieśli K. i W.G. zarzucając niezgodność obiektu z przepisami prawa. Powołując się na treść art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego odwołujący się wskazali na konieczność poszanowania, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Niewątpliwym interesem jest dostęp do światła w pomieszczeniu kuchennym. Zakwestionowali także prawidłowość sporządzenia opinii technicznej. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z [...] lipca 2009r. na podstawie art. 138 §1 pkt oraz art. 104 §1 i 2 kpa utrzymał zaskarżoną decyzję I instancji w mocy. W uzasadnieniu decyzji II instancji wskazano na dotychczasowy tok postępowania administracyjnego. Przyjęto za prawidłowy ustalony w I instancji stan faktyczny, uwzględniono zwłaszcza przedstawioną przez inwestora opinię techniczną, sporządzoną przez mgr. inż. budownictwa M. P . W świetle powyższego, w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, stwierdzono, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego nakazał inwestorom zalepienie od góry otworów od rur, z których wykonane zostały słupki. Organ II instancji nie kwestionował zakresu i rodzaju robót, których obowiązek wykonania został nałożony w zaskarżonej decyzji. Wskazane roboty, zdaniem organu II instancji, mieszczą się w zakresie czynności lub robót budowlanych, o których mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, a ich wykonanie umożliwi doprowadzenie obiektu do stanu zgodnego z przepisami prawa. Wobec powyższego stwierdzono, że w I instancji w sposób należyty i wyczerpujący przeprowadzono postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie. Zapewniono również stronom czynny udział w toczącym się postępowaniu a także umożliwiono im wypowiedzenie się co do zebranych materiałów i dowodów w sprawie. Nadto wyjaśniono, że kwestie dotyczące naruszenia dóbr osobistych mogą być przedmiotem postępowania przed sądem powszechnym, a nie przed organami nadzoru budowlanego. Nadto, nakaz rozbiórki może być orzeczony dopiero wtedy, gdy zostanie ustalone, że wykonanych robót budowlanych nie można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem. Przekonanie odwołujących, że obiekt powinien być rozebrany bo nie jest stabilny i ogranicza dopływ światła nie zostało poparte żadnym dowodem poza ich twierdzeniami. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wnieśli K. i W. G., zarzucając naruszenie przepisów postępowania w szczególności art. 77 §2 kpa i art. 80 kpa oraz naruszenie art. 51 prawa budowlanego. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podobnie jak w odwołaniu skarżący zakwestionowali prawidłowość opinii technicznej oraz powołali się na art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego i sprzeczne z nim naruszenie ich interesu poprzez ograniczenie dostępu do światła w pomieszczeniu kuchennym. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. powołując się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna. Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny miał na uwadze, iż sprawa, której dotyczy niniejsze postępowanie była już przedmiotem oceny sądowej. Zgodnie z art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r., nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) organy administracji, rozpatrując ponownie przedmiotową sprawę oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny były związane wskazaniami zawartymi w uzasadnieniach wcześniejszych wyroków, zapadłych w sprawie, co do oceny prawnej i dalszego postępowania. Prawidłowo zatem w postępowaniu administracyjnym rozważano w świetle art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006r. Nr 156 poz. 1118 ze zm.) możliwość doprowadzenia przedmiotowej budowli do stanu zgodnego z prawem, z uwzględnieniem przepisów prawa budowlanego, warunków technicznych i sztuki budowlanej. Zwrócono przy tym uwagę na wątpliwości, czy parkan został usytuowany w taki sposób, że nie zakłóca dostępu do odpowiedniego oświetlenia pomieszczeń w budynku skarżących. W konsekwencji słusznie nałożono na inwestorów w trybie art. 81c ust. 2 prawa budowlanego obowiązek przedłożenia oceny technicznej spornego parkanu. W tym miejscu należy podkreślić, że w toku tak prowadzonego postępowania nadzorczego przedłożona przez inwestora dokumentacja w postaci oceny technicznej stanowi dla organu jedynie materiał dowodowy służący wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy i rozważeniu czy zachodzą podstawy do podjęcia decyzji w trybie art. 51 prawa budowlanego. Organ nadzoru budowlanego ma zatem obowiązek poddawać przedstawioną dokumentację we własnym zakresie ocenie (art. 80 kpa), traktując ją jedynie jako element postępowania dowodowego. W żadnym wypadku sam fakt złożenia przez inwestora ekspertyzy czy opinii technicznej nie może stanowić podstawy do przyjęcia, iż organ nadzoru budowlanego związany jest automatycznie zawartymi w nich wnioskami i ocenami. Nie można ograniczać się w uzasadnieniu decyzji do powołania konkluzji zawartej w ocenie technicznej, lecz należy sprawdzić, na jakich przesłankach została ona oparta. Złożona ocena techniczna mimo, iż sporządzona została przez osobę uprawnioną, ma jedynie walor opinii biegłego i podlegać powinna takiej samej ocenie jak każdy inny dowód. Dokonać należy oceny tego dowodu pod względem formalnym, tj., zbadać czy został wystawiony i podpisany przez uprawnioną osobę, w przepisanej formie, czy zawiera wymagane przepisami prawa elementy treści, czy jest uzasadniony, czy zawarta konkluzja nie jest sprzeczna z uzasadnieniem. Ocenić należy czy dane zawarte w ocenie technicznej zgodne są z rzeczywistym stanem faktycznym, należy dokonać weryfikacji pod kątem zgodności z przepisami. To organ ostatecznie rozstrzyga sprawę, dlatego ocena wartości dowodowej opinii, jej wiarygodności i przydatności dla rozstrzygnięcia sprawy należy do obowiązków organu (wyr. NSA z 25 sierpnia 1998r., sygn. akt IV SA 656/96, Lex 43813). W świetle powyższego przedstawiona w niniejszej sprawie opinia techniczna budzi poważne wątpliwości, które w ocenie Sądu dyskredytują ją jako przydatny materiał dowodowy, służący do prawidłowego rozpoznania sprawy. W pierwszej kolejności biegły uznał przedmiotową inwestycję jako ogrodzenie i pod tym kątem ocenił jej zgodność z warunkami technicznymi. Opinia nie zawiera natomiast podstaw prawnych w postaci konkretnych przepisów, czy norm technicznych odnoszących się do takich obiektów. Nie wskazano żadnych aktów prawnych z których wynikałoby, że przedmiotowy parkan wykonano zgodnie z przepisami technicznymi i sztuką budowaną. Zarówno w zakresie użytych materiałów do jego wykonania, dopuszczalnej wysokości, czy odległości od granicy nieruchomości, na której go wzniesiono, co było istotne dla określenia ewentualnego zacienia budynku skarżących. Biegły nie wskazał na jakiej podstawie oceniać należy położenie spornej przegrody w odległości od budynku sąsiedniego, posadowionego na sąsiedniej nieruchomości skarżących, a nie w odległości od granicy działek. Za zupełnie nieprzydatne należy uznać stwierdzenie biegłego w tym zakresie, który wskazuje, że "z oględzin wnioskuję, że odległość od obiektu do okna w budynku sąsiada ma około 4m (nie była jednak osobiście zmierzona)" (str. 4 oceny). Zaznaczyć bowiem należy, że istnieje cała lista aktów prawnych regulujących warunki techniczne jakim powinny odpowiadać różnorodne obiekty budowlane, np. budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 Nr 75, poz. 960), obiekty nie będące budynkami, służące obronności (Dz.U. 1996, Nr 33, poz. 144), budowle hydrologiczne (Dz.U. 2007 Nr 86, poz. 579), budowle rolnicze (Dz.U. 1997 Nr 132, poz. 877), itd. Podobna sytuacja dotyczy stwierdzenia biegłego w zakresie poszanowania występujących w obszarze oddziaływania budowli uzasadnionych interesów osób trzecich (art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego). Poza wskazaniem szczególnych przypadków objętych tą ochroną, poprzestano na stwierdzeniu, że obiekt nie powoduje pozbawienia dopływu światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku mieszkalnym przy ul. [...] (str. 5 oceny). Brak jest jakichkolwiek ustaleń dokonanych przez biegłego w tym zakresie, a dotyczących zacienia nieruchomości skarżących powodowanego przez przedmiotowy parkan, oceny w zakresie ewentualnego hałasu powodowanego wibracjami wywołanymi przez płachty blachy, czy też braku występowania takiego oddziaływania. Z opinii technicznej nie wynika, na jakiej podstawie biegły doszedł do powyższych wniosków. Skutkuje to uznaniem, że konkluzje zawarte w opinii technicznej mają charakter dowolnych, uchylających się spod kontroli pod względem wiarygodności i rzetelności. W związku z tym przedstawiona opinia techniczna okazała się nieprzydatna do rozstrzygnięcia sprawy, nie przyczyniła się do jednoznacznego stwierdzenia, że sporny parkan wykonano zgodnie z przepisami technicznymi, sztuką budowlaną oraz z uwzględnieniem ochrony interesów osób trzecich. W sposób rzeczowy, uzasadniony i wsparty o podstawy prawne nie pozwoliła na stwierdzenie, że zasadne jest doprowadzenie przez inwestorów robót budowlanych przy parkanie do stanu zgodnego z prawem poprzez wykonanie czynności opisanych w decyzji I instancyjnej. W sposób jednoznaczny nie ustalono w postępowaniu administracyjnym, czy możliwe jest doprowadzenie przedmiotowego parkanu do stanu zgodnego z prawem, czy też nie. Oparto się bowiem jedynie na wnioskach opinii technicznej bez przywołania innego materiału dowodowego przemawiającego za możliwością doprowadzenia parkanu do stanu zgodnego z prawem we wskazany sposób. Prawidłowe ustalenia w powyższym zakresie stanowią bowiem istotę prowadzonego postępowania nadzorczego w I i II instancji. Tymczasem w postępowaniu administracyjnym bezkrytycznie przyjęto wnioski zawarte w przedstawionej ocenie technicznej, bez należytego uwzględniania treści art. 7 kpa, art. 8 kpa i art. 77 §1 kpa, a w szczególności art. 80 kpa. Naruszenie wskazanych przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy, co musiało skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 145 §1 pkt 1c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.). Uchylają się bowiem spod kontroli sądowoadministracyjnej. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy w postępowaniu administracyjnym zwrócić się do mgr. inż. M. P. o uzupełnienie opinii technicznej z marca 2009r.o wskazanie podstaw prawnych, norm technicznych w oparciu, o które biegły ponownie określi, czy przedmiotowy parkan został rzeczywiście wykonany zgodnie z warunkami technicznymi i sztuką budowlaną, czy też nie, w konsekwencji czy i jakie czynności należy wykonać w celu doprowadzenia parkanu do stanu zgodnego z warunkami technicznymi, uwzględniając także ocenę materiałów budowlanych wykorzystanych do jego wzniesienia. Następnie zwrócić się o uzupełnienie opinii w części dotyczącej ochrony interesów osób trzecich, w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego, poprzez dokonanie konkretnych ustaleń w tym zakresie, w szczególności określenie dopuszczalnej wysokości i prawidłowej odległość od granicy działki w związku ze wskazaniem czy i jaki wpływ ma parkan na dostęp światła dziennego do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi, uciążliwości powodowane przez hałas, wibracje, zakłócenia elektryczne, promieniowanie, ze wskazaniem w opinii dokonanych ustaleń, przyjętych podstaw prawnych i przedstawienie wniosków powziętych w tym przedmiocie w odniesieniu do okoliczności niniejszej sprawy. W oparciu o uzupełnioną opinię techniczną organy administracji dokonają jej oceny, jak każdego innego materiału dowodowego zebranego w sprawie, ze szczególnym uwzględnieniem reguł wynikających z treści art. 80 kpa, co będzie implikować dalsze kroki w prowadzonym postępowaniu nadzorczym. Jednocześnie dokonają oceny dopuszczalnej wysokości parkanu i odległości od granicy nieruchomości pod względem zgodności z prawem. W punkcie II i III wyroku Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 250 p.p.s.a. i §2, §18 ust. 1 pkt 1c), §19 pkt 1 i §20 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348) oraz art. 152 p.p.s.a. /-/ E. Brychcy /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ W. Batorowicz

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło