II SA/Po 653/18
WyrokWSA w Poznaniu2019-01-17
Skład orzekający: Danuta Rzyminiak - Owczarczak, Wiesława Batorowicz, Jan Szuma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a. uchylając decyzję Starosty ustalającą odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Wojewoda prawidłowo zastosował art. 138 § 2 K.p.a. uchylając decyzję Starosty i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie dopuścił się naruszenia tego przepisu, ponieważ organ pierwszej instancji wydał decyzję z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co uniemożliwiało rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odszkodowania za grunt przejęty pod drogę publiczną. Starosta ustalił odszkodowanie, jednak Wojewoda uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na wadliwość operatu szacunkowego i naruszenie przepisów postępowania. Po ponownym rozpatrzeniu Starosta ponownie ustalił odszkodowanie, ale Wojewoda ponownie uchylił decyzję. W kolejnym postępowaniu Starosta wydał decyzję ustalającą odszkodowanie na podstawie nowego operatu. J. i M. S. wnieśli odwołanie, zarzucając naruszenie przepisów i błędne przyjęcie, że obowiązuje plan miejscowy. Wojewoda uchylił decyzję Starosty, wskazując na wadliwość operatu i przedwczesne uznanie braku prawa do podwyższonego odszkodowania. M. P. wniosło sprzeciw od decyzji Wojewody. Sąd rozpoznał sprzeciw.Rozstrzygnięcie
Oddalił sprzeciw.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st. sekr. sąd. Edyta Rurarz - Kwietniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2019 r. sprawy ze sprzeciwu M. P. od decyzji Wojewody z dnia [...] czerwca 2018 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za grunt przejęty pod drogę oddala sprzeciw
Wojewoda decyzją z dnia [...] czerwca 2018 r., nr [...], działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm., dalej jako: "K.p.a.") uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r., znak [...], mocą której orzeczono o ustaleniu na rzecz J. i M. S., odszkodowanie w łącznej kwocie [...]za utracone prawo własności nieruchomości położonej w P., oznaczonej w ewidencji gruntów: obręb [...], arkusz mapy [...], działka nr [...] o pow. 209 m2, zapisanej obecnie w księdze wieczystej KW nr [...], jako grunt zajęty pod drogę publiczną, drogę gminną na podstawie decyzji Starosty [...] o ustaleniu lokalizacji drogi gminnej z dnia [...] sierpnia 2008 r.
Rozstrzygnięcie powyższe zapadło w następującym stanie faktycznym.
Decyzją z [...] sierpnia 2008 r. Starosta P. ustalił lokalizację inwestycji na rzecz M. P., polegającej na rozbudowie drogi gminnej na działkach ewidencyjnych o numerach [...], [...], [...], [...], [...], [...] z obrębu P. Stare. Konsekwencją powyższej decyzji było to, iż nastąpił podział m.in. nieruchomości stanowiącej działkę [...] na działki [...] oraz [...], a prawo własności działki numer [...] (będącej przedmiotem niniejszego postępowania), przeszło z mocy prawa na rzecz M. P. z dniem gdy wskazana decyzja Starosty [...] stała się ostateczna. Skutek ten nastąpił w dniu [...] października 2008 r. gdy Wojewoda decyzją wydaną w sprawie o znaku [...] utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie Starosty [...].
W dniu [...] stycznia 2009 r. Starosta P. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia odszkodowania na rzecz Państwa J. i M. S. za przejętą nieruchomość stanowiącą obecnie działkę nr [...], następnie decyzją z dnia [...] listopada 2010 r., ustalił na rzecz J. S. i M. S. odszkodowanie w kwocie [...]złotych w skład którego wchodziła kwota [...]złotych - tytułem wartości utraconego prawa własności gruntu oraz pozostałe kwoty stanowiące równowartość nakładów budowlanych oraz znajdujących się na przejmowanym gruncie nasadzeń. Decyzja powyższa została uchylona decyzją Wojewody z dnia [...] maja 2011 r., zaś sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Powodem takiego rozstrzygnięcia było uznanie przez organ odwoławczy, iż sporządzony w sprawie operat szacunkowy nie jest wiarygodnym środkiem dowodowym. Wyrokiem z 24 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 1129/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę na powyższą decyzję Wojewody, wskazując, iż wbrew twierdzeniom zawartym w operacie szacunkowym nie można przyjąć, że dla rejonu lokalizacji przedmiotowej nieruchomości nadal obowiązują ustalenia planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego z [...] Nr [...] z dnia 12 grudnia 1994, gdyż obowiązujące w dniu wejścia w życie tej ustawy (tj. 11 lipca 2003 r.) miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego uchwalone przed 01 stycznia 1995 r. zachowują moc do czasu uchwalenia nowych planów, jednak nie dłużej niż do 31 grudnia 2003 r. Sąd w wyżej wskazanym wyroku uznał, że przedwcześnie w sprawie przyjęto iż przedmiotowa działka "była pozbawiona możliwości zabudowy", gdyż zależy to od tego czy ewentualna zmiana wyżej wskazanego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego uchwalonego przed 1 stycznia 1995 r., decydująca o przeznaczeniu tej nieruchomości ma charakter na tyle samoistny, iż można uznać, że obowiązuje ona (ta zmiana) nadal.
Kolejną decyzją Starosty [...] z dnia [...] marca 2014 r. orzeczono o ustaleniu na rzecz J. S. i M. S. odszkodowania w łącznej kwocie [...]złotych za utracone prawo własności działki numer [...]. Wskutek rozpoznania odwołania od powyższej decyzji, Wojewoda decyzją z [...] czerwca 2014 r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia, wskazując, na naruszenie przepisów postępowania, w tym na wadliwość przedłożonego operatu szacunkowego.
Rozpatrując sprawę po raz kolejny, Starosta P., decyzją z dnia [...] października 2015 r. ustalił na rzecz J. S. i M. S. odszkodowanie w łącznej kwocie [...]złotych. Kwota ta została ustalona na podstawie sporządzonego w sprawie operatu szacunkowego, autorstwa K. L.. Wojewoda decyzją z dnia 07 lipca 2016 r. ponownie przekazał sprawę Staroście [...], stwierdzając, że organ I instancji dopuścił się naruszenia przepisów procedury administracyjnej tj. art. 7, art. 77 § 1 i 80 K.p.a. Wojewoda stwierdził, że Starosta P. w ramach ponownego postępowania powinien dokonać ustaleń w zakresie przeznaczenie wycenianego gruntu na datę wydania decyzji o lokalizacji inwestycji. W szczególności organ powinien zobligować biegłą do dołączenia do operatu szacunkowego wypisu i wyrysu ze Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego M. P..
Starosta P. decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r., znak [...], orzekł o ustaleniu na rzecz J. i M. S., odszkodowanie w łącznej kwocie [...]za utracone prawo własności nieruchomości. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie organ I instancji przyjął operat szacunkowy z [...] listopada 2017 r., sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego, A. S., jako podstawę do ustalenia odszkodowania w niniejszej sprawie uznając, że "operat szacunkowy został sporządzony prawidłowo, zgodnie z przepisami prawa obowiązującymi w dacie jej wykonania. Przedmiotowy operat wskazuje i uzasadnia metodę zastosowaną do wyceny, czynniki wpływające na kształtowanie się cen transakcyjnych, jak również uwzględnia ceny nieruchomości, występujące na określonym rynku regionalnym". Równocześnie organ I instancji, w ramach ustaleń w zakresie ewentualnego powiększenia odszkodowania o 5%, skierował w tym przedmiocie zapytania do Burmistrza M. P.. Nadto, opierając się na stanowisku W. Biura Planowania Przestrzennego Starosta P. uznał, iż plan miejscowy, zatwierdzony uchwałą nr [...] Rady M. P. z [...] marca 2001 r. w sprawie zmiany miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego P. Starego z dnia [...] grudnia 1994 r., nadal obowiązuje.
Od powyższej decyzji w ustawowym terminie odwołanie wnieśli J. S. i M. S., reprezentowani przez r.pr. Z. T., zaskarżając decyzję w całości i wnosząc o jej uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy. Odwołujący się zarzucili ww. decyzji naruszenie przez organ I instancji art. 6 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 zdanie drugie K.p.a. poprzez wydanie decyzji sprzeniewierzającej się zasadzie praworządności, a to z pominięciem koniecznych do wzięcia pod uwagę okoliczności wskazanych przez organ II instancji w decyzji o przekazaniu sprawy organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia, a także naruszenie art. 87 ust. 3 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1073, ze. zm.) poprzez nieuzasadnione przyjęcie contra legem, iż obowiązująca w dniu wejścia w życie tej ustawy Zmiana miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego P. Starego z [...] grudnia 1994 r., zatwierdzona uchwałą nr [...] Rady M. P. z [...] marca 2001 r. obowiązywała nadal dnia [...] sierpnia 2008 r. pomimo upływu ustawowego terminu utraty mocy obowiązującej.
Wojewoda rozpoznając wniesione odwołanie przytoczył w pierwszej kolejności treść przepisów regulujących zasadę wypłaty odszkodowania z tytułu przejęcia nieruchomości pod realizację inwestycji drogowej, a następnie wskazał, że w sprawie nie budzi najmniejszych wątpliwości, iż w stosunku do przedmiotowej nieruchomości wydana została decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, która spowodowała skutek przejścia nieruchomości na własność M. P. oraz, że J. S. i M. S. przysługuje odszkodowanie z tego tytułu. Zasadniczym problemem, który pojawił się w niniejszej sprawie, było natomiast ustalenie czy w dacie wywłaszczenia dla nieruchomości, obejmującej działkę nr [...], obowiązywał miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego [...] oraz czy można uznać, że zgodnie z tym planem przeznaczenie działki było tożsame z aktualnym sposobem użytkowania, co finalnie sprowadzało się do konstatacji, iż operat szacunkowy autorstwa A. S. jest dokumentem, który w świetle art. 7, 77 i 80 K.p.a. oraz norm prawa materialnego zawartych w ustawie o gospodarce nieruchomościami, może stanowić podstawę ustalenia odszkodowania.
Odwołując się do treści art. 153 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) Wojewoda wskazał, że ocena prawna i wskazania do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. I tak, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 24 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 1129/12, przesądził, że wbrew twierdzeniom zawartym w operacie nie można przyjąć, że dla rejonu lokalizacji przedmiotowej nieruchomości nadal obowiązują ustalenia planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego z P. Starego Nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. Co więcej, Wojewoda zwrócił uwagę, że już dwukrotnie wskazywał, że zmiana planu - nawet gdyby uznać ją za obowiązującą i samoistną - nie normowała swym zakresem obszaru tej nieruchomości, ani ustaleń co do umiejscowienia ciągów komunikacyjnych. Przedmiotem uchwały nr [...] Rady M. P. z [...] marca 2001 r. były bowiem ustalenia lokalnych warunków, zasad i standardów kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu dla poszczególnych obszarów funkcjonalnych zgodnie z przepisami szczegółowymi uchwały (§ 3 uchwały z 2001 r.) Natomiast przepisy szczególne uchwały z 2001 r. wprowadzają ustalenia dotyczące zagospodarowania terenu dla obszarów oznaczonych symbolami MN i MNP (tereny zabudowy mieszkaniowej) oraz UH, UZ, UK, Uks, US, UT, U (tereny zabudowy innej niż mieszkaniowa). Powyższe oznacza zatem, że nawet jeśliby uznać że plan z 2001 r. (tzn. zmiana planu z 1994 r. w zakresie ustaleń dla obszarów oznaczonych powyższymi symbolami) ma charakter samoistny i stosownie do art. 87 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązuje nadal to i tak nie obejmuje ona swym zakresem zastosowania przedmiotowej nieruchomości. Tym samym kwestia przeznaczenia nieruchomości, obejmującej działkę nr [...] została już zatem w niniejszej sprawie przesądzona.
Zadaniem Starosty [...] było jedynie dokonanie aktualizacji sporządzonego w sprawie operatu, dołączenia do niego Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego M. P., który stanowi dokument ustalający przeznaczenie ww. działki oraz zweryfikowanie ewentualnego powiększenia odszkodowania o 5%. Tymczasem Starosta P. postanowił sporządzić w sprawie nowy operat, dodatkowo podając biegłej A. S. błędne wytyczne, co do rozumienia kwestii obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W efekcie operat z [...] listopada 2017 r. został oparty na błędnej podstawie i w konsekwencji nie może stanowić dowodu w sprawie. Dodatkowo, w ocenie Wojewody, co najmniej przedwcześnie, Starosta P. uznał, że M. S. i J. S. nie mają prawa do uzyskania podwyższonego o 5% odszkodowania. Organ I instancji ograniczył się jedynie do wystąpienia z zapytaniem do Burmistrza M. P., czy przedmiotowa nieruchomość została wydana w terminie 30 dni. Burmistrz odpowiedział natomiast jedynie, że nie została wydana, nie załączając jednocześnie żadnych dokumentów to potwierdzających.
Sprzeciw od powyższej decyzji wniosło M. P., podnosząc, że nie sposób się zgodzić, a w szczególności z przyjętym przez Wojewodę stanowiskiem odrzucającym zmianę miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego P. Starego z [...] grudnia 1994 r. w zakresie ustaleń realizacyjnych dla poszczególnych obszarów funkcjonalnych, zatwierdzoną uchwałą Rady M. P. Nr [...] z dnia [...] marca 2001 r. jako obowiązujące prawo miejscowe.
Dodatkowo zarzucono organowi II instancji, że nie odniósł się w swojej decyzji do otrzymanego przez organ I instancji stanowiska W. Biura Planowania Przestrzennego z dnia [...] kwietnia 2017 roku, potwierdzającego moc obowiązującą zmiany miejscowego planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego [...] z [...] grudnia 1994 r., zatwierdzonej uchwałą Rady M. P. Nr [...] z dnia [...] marca 2001 r. w granicach obszaru objętego tą zmianą, w tym także w zakresie wyznaczenia pasa drogowego obecnej ulicy [...]. Powyższe stanowisko W. Biura Planowania Przestrzennego w P., które jest wojewódzką, samorządową jednostką organizacyjną, uprawnioną między innymi do sporządzania opinii w zakresie zagadnień związanych z planowaniem przestrzennym - jest istotnym stanowiskiem, potwierdza kluczowe fakty decydujące o sposobie postępowania w tej sprawie potwierdza również informację na temat przeznaczenia w miejscowym planie przekazaną na wniosek biegłej przez Burmistrza M. P. - określającą dane wyjściowe do procedury szacowania.
Odnosząc się do zarzutu formułowanego przez Wojewodę w stosunku do przedwczesnego uznania przez Starostę Poznańskiego, że J. i M. S. nie mają prawa do uzyskania podwyższonego o 5% odszkodowania, M. wskazało, że w dniu [...] października 2016 r. Burmistrz M. P. oświadczył Staroście [...], że nieruchomość będąca przedmiotem niniejszego postępowania nie została wydana w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji Starosty [...] [...] o ustaleniu lokalizacji drogi gminnej z dnia 28 sierpnia 2008 r. Wydanie, o którym mowa powyżej nastąpiło dopiero w połowie 2010 r., na co Burmistrz ma potwierdzenie w swoich aktach sprawy, w przeciwnym razie nic formułowałby takiego oświadczenia.
W odpowiedzi na sprzeciw Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniosło o jego oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przedmiotem niniejszego sprzeciwu jest decyzja Wojewody, który działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. K.p.a. uchylił decyzję Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r., znak [...], mocą której orzeczono o ustaleniu na rzecz J. i M. S., odszkodowanie w łącznej kwocie [...]za utracone prawo własności nieruchomości.
Sprzeciw wniesiony na podstawie art. 64a ustawy z dnia 30 sierpnia 2017 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: P.p.s.a.) okazał się bezzasadny.
W dniu 01 czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 07 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935), która wprowadziła instytucję sprzeciwu od decyzji o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a., w miejsce dotychczasowej – składanej na zasadach ogólnych – skargi. W myśl art. 64a P.p.s.a., po zmianach, od decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw, zwany dalej "sprzeciwem od decyzji". Zgodnie z art. 64c § 1 i 2 P.p.s.a. w nowym brzmieniu sprzeciw od decyzji wnosi się za pośrednictwem organu, którego decyzja jest przedmiotem sprzeciwu od decyzji, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skarżącemu decyzji. Granice rozpoznania sprawy ze sprzeciwu od decyzji określa przepis art. 64e P.p.s.a. w nowym brzmieniu, wskazując, że rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 K.p.a.
Mając powołane przepisy na względzie, stwierdziwszy, że sprzeciw w niniejszej sprawie został wniesiony w ustawowym terminie, Sąd uznał, że organ odwoławczy wydając zaskarżoną decyzję w warunkach niniejszej sprawy nie dopuścił się naruszenia art. 138 § 2 K.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie.
Jak powyżej wskazano rozstrzygnięcie organu odwoławczego podjęte zostało w oparciu o przepis art. 138 § 2 K.p.a., który stanowi procesową podstawę do wydania decyzji kasacyjnej, powodującej przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Zgodnie z tym przepisem, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Taka treść omawianego przepisu funkcjonuje od dnia 11 kwietnia 2011 r. na skutek ustawy z dnia 03 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2011 r. Nr 6, poz. 18).
Zgodnie z treścią art. 138 § 2 K.p.a., ustawowym warunkiem dopuszczalności uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i przekazania temu organowi sprawy do ponownego rozpatrzenia jest łączne wystąpienie dwóch przesłanek: 1) naruszenie przez organ pierwszej instancji przepisów procesowych oraz - stanowiące konsekwencję tego naruszenia - 2) zaniechanie wyjaśnienia przez ten organ okoliczności faktycznych sprawy w stopniu wykraczającym poza uprawnienia organu odwoławczego, o których mowa w art. 136 K.p.a. Użyte w art. 138 § 2 K.p.a. określenie "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" jest określeniem wymagającym każdorazowo interpretacji na tle okoliczności faktycznych sprawy. W szczególności można stwierdzić, że nawiązuje ono do pojęcia "nieprzeprowadzenia przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części", co - zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego - uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy.
Za niedopuszczalną uznaje się przy tym wykładnię rozszerzająca omawianego przepisu. Użycie trybu określonego w art. 138 § 2 K.p.a. jest dopuszczalne wyłącznie w sytuacji, gdy organ odwoławczy przekonująco i w sposób wyczerpujący uzasadni istnienie przesłanek zawartych w tym przepisie. Ponadto, organ odwoławczy powinien wykazać, że przeprowadzenie przez niego dodatkowego postępowania wyjaśniającego w granicach wyznaczonych przez art. 136 k.p.a. nie jest wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 października 2016 r., sygn. akt II OSK 65/15, Baza NSA). W sytuacji bowiem, gdy uzupełniające postępowanie wyjaśniające, przewidziane w art. 136 K.p.a., umożliwiłoby organowi odwoławczemu prawidłowe załatwienie sprawy, wydanie decyzji kasacyjnej jest równoznaczne z naruszeniem zarówno tego przepisu, jak i art. 138 § 2 K.p.a.
Równocześnie w tym miejscu wyjaśnienia wymaga, że badanie przez Sąd rozpoznający sprzeciw zaistnienia przesłanek wskazanych w art. 138 § 2 K.p.a., co do zasady nie może dotyczyć takich zagadnień, które mają chociażby pośredni wpływ na treść merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy administracyjnej i musi ograniczyć się do ściśle formalnego zbadania, czy organ odwoławczy powołał się uchylając decyzje na przesłanki wskazane w art. 138 § 2 k.p.a., w tym wykazał wydanie decyzji pierwszoinstancyjnej z naruszeniem postępowania oraz wykazał, że konieczny w jego ocenie do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, przez co uniemożliwia uzupełnienie postępowania przez organ odwoławczy bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Rozpoznając sprzeciw Sąd nie może zatem weryfikować, czy organ II instancji trafnie zidentyfikował okoliczności istotne dla sprawy i dokonał prawidłowej oceny skutków prawnych poczynionych ustaleń faktycznych, albowiem w ten sposób wkroczyłby w materię z zakresu prawa materialnego, to jest w proces odszkodowania z treści przepisu prawa materialnego hipotezy normy w nim zawartej uzasadniającej jego zastosowanie.
W realiach przedmiotowej sprawy Wojewoda rozpoznając wniesione odwołanie zauważył, że z Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 24 stycznia 2013 r., sygn. akt IV SA/Po 1129/12, przesądził, że wbrew twierdzeniom zawartym w operacie nie można przyjąć, że dla rejonu lokalizacji przedmiotowej nieruchomości nadal obowiązują ustalenia planu szczegółowego zagospodarowania przestrzennego z [...] Nr [...] z dnia [...] grudnia 1994 r. Tym samym kwestia przeznaczenia nieruchomości, obejmującej działkę nr [...] została już zatem w niniejszej sprawie przesądzona, a za wadliwe w sprawie było zlecenie wykonania nowego operatu szacunkowego. Konsekwentnie operat z dnia [...] listopada 2017 r. został oparty na błędnej podstawie i w konsekwencji nie mógł stanowić dowodu w sprawie. Dodatkowo, w ocenie Wojewody, co najmniej przedwcześnie, Starosta P. uznał, że M. S. i J. S. nie mają prawa do uzyskania podwyższonego o 5% odszkodowania. Organ I instancji ograniczył się jedynie do wystąpienia z zapytaniem do Burmistrza M. P., czy przedmiotowa nieruchomość została wydana w terminie 30 dni. Burmistrz odpowiedział natomiast jedynie, że nie została wydana, nie załączając jednocześnie żadnych dokumentów to potwierdzających.
Podkreślając, że na tym etapie Sąd nie mógł odnieść się merytorycznie do podnoszonych w skardze zarzutów wskazać należy, że Sąd podziela powyższą argumentację Kolegium, wskazując, że przytoczone argumenty przemawiały za możliwością wydania decyzji, o jakiej mowa w art. 138 § 2 K.p.a.
Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie art. 151a § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił sprzeciw.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło