II SA/Po 76/12

WyrokWSA w Poznaniu2012-03-14

Skład orzekający: Jolanta Szaniecka, Barbara Drzazga, Wiesława Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy negatywna opinia kuratora oświaty w sprawie połączenia szkoły podstawowej i gimnazjum w zespół może zostać utrzymana, jeśli organ prowadzący nie wykazał celowości i uzasadnienia tego połączenia?
Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, że opinia Wielkopolskiego Kuratora Oświaty, negatywnie opiniująca zamiar połączenia szkoły podstawowej i gimnazjum w zespół, nie narusza prawa. Kurator działał w granicach swoich kompetencji, a organ prowadzący nie wykazał, że połączenie jest celowe i uzasadnione, zwłaszcza w zakresie poprawy efektów kształcenia, bezpieczeństwa uczniów oraz usprawnienia zarządzania i obsługi budynków szkolnych.
Stan faktyczny
Wielkopolski Kurator Oświaty wydał negatywną opinię na temat zamiaru połączenia Szkoły Podstawowej nr [...] i Gimnazjum nr [...] w K. w zespół szkół, wskazując na brak uzasadnienia ekonomicznego i merytorycznego oraz obawy dotyczące bezpieczeństwa uczniów. Gmina Miejska K. zaskarżyła tę opinię do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, kwestionując jej zasadność i wskazując na brak wskazania naruszenia prawa przez kuratora.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę Gminy Miejskiej K. na opinię Wielkopolskiego Kuratora Oświaty w przedmiocie połączenia szkoły podstawowej i gimnazjum w zespół szkół.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga (spr.) Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Sierszeńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 marca 2012 r. sprawy ze skargi Gminy Miejskiej K. na opinię Wielkopolskiego Kuratora Oświaty z dnia [...] 2011 r. Nr [...] w przedmiocie połączenia w zespół szkoły podstawowej i gimnazjum; oddala skargę. W dniu [...] 2011 r. Wielkopolski Kurator Oświaty, działając na podstawie art. 62 ust. 1, 3 i 5b w związku z art. 58 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, pz. 2572 ze zm.), po rozpoznaniu wniosku Burmistrza Miasta K. negatywnie zaopiniował zamiar połączenia w Zespół Szkół Nr [...] w K. szkół – Szkoły Podstawowej Nr . im. [...] w K. i Gimnazjum Nr . im. [...] w K., wyrażony w uchwale Rady Miasta K. z dnia [...] 2011 r. Nr [...]. W uzasadnieniu opinii organ nadzoru pedagogicznego wskazał, że organ prowadzący szkoły, poza przedłożeniem wymaganej dokumentacji, przedstawił charakterystykę szkół mających wejść w zespół, następnie zaś podał, że Zespół Szkół miałby powstać w wyniku połączenia 11-oddziałowej szkoły podstawowej (w tym 1 oddział przedszkolny) oraz 17-oddziałowego gimnazjum. Wyjaśnił, że obecnie szkoły te funkcjonują w dwóch segmentach. Część wspólną stanowią stołówka, sala gimnastyczna, boisko i tereny rekreacyjne. W szkole podstawowej pracuje 25 nauczycieli wymiarze 23,11 etatu, uczęszcza 235 uczniów (w tym 24 do oddziału przedszkolnego), w gimnazjum zaś zatrudnionych jest 46 nauczycieli w wymiarze 43,71 etatu, a uczęszcza do niej 417 uczniów. W latach szkolnych 2012-2015 wskazana liczba uczniów szkoły podstawowej będzie wzrastać, natomiast w gimnazjum maleć. W przypadku połączenia szkół w zespół, dotychczasowe warunki lokalowe nie ulegną zmianie. Organ prowadzący wskazał, że wielu uczniów z tego obwodu uczęszcza do innych szkół na terenie K., co wpływa na zmniejszenie liczby uczniów w Szkole Podstawowej nr[...] w K.. Zmiany wynikające z połączenia nie mają zaś wpływu na zmniejszenie ilości etatów pedagogicznych, nastąpi natomiast zmniejszenie o minimum dwa etaty administracyjne (sekretarz szkoły i główny księgowy). Nadto Kurator stwierdził, że Burmistrz K. uzasadnił zamiar połączenia szkół w zespół względami ekonomicznymi i merytorycznymi, wskazując na usprawnienie zarządzania szkołami pod kierownictwem jednego dyrektora, efektywniejsze wykorzystanie bazy szkolnej, czy też racjonalne wykorzystanie potencjału kadry pedagogicznej. Powołał się też na względy demograficzne oraz usprawnienie obsługi i konserwacji budynku. Zdaniem Kuratora Oświaty, organ prowadzący nie wyjaśnił jednak w jaki sposób przełoży się to na poprawę efektów kształcenia, wychowania i opieki w dużym liczebnie zespole szkół, w którym przewagę stanowić będą uczniowie gimnazjum. Zaznaczył, że dane dotyczące prognozowanej liczby uczniów w latach 2012-2015 przedstawione w piśmie Burmistrza są różne. Kurator Oświaty uznał, że mając na względzie negatywne opinie wyrażone prze rady pedagogiczne i rad rodziców obu szkół oraz protesty rad rodziców obu szkół, należy dokonać oceny argumentów przedstawionych przez te podmioty. Wskazał, że rady pedagogiczne i rady rodziców obu szkół uważają za bezzasadne łączenie tych szkół w zespół, podając, że każda ze szkół funkcjonuje w oddzielnym segmencie, a ich baza dydaktyczna w sposób zasadniczy różni się i nie może być wykorzystywana zamiennie. Utrzymanie niezależnego funkcjonowania obu szkół jest również, zdaniem nauczycieli i rodziców, warunkiem bezpieczeństwa uczniów. Powstanie zespołu szkół nie będzie też miało żadnego wpływu na usprawnienie obsługi i konserwacji budynku, bowiem obecnie za zarządzanie budynkiem i infrastrukturą wokół niego odpowiada dyrektor szkoły podstawowej. Rady rodziców i rady pedagogiczne wskazały też, że utworzenie dużej liczebnie szkoły spowoduje, że uczniowie staną się anonimowi, co przede wszystkim wpłynie negatywnie na ich bezpieczeństwo w szkole. Mając na względzie powołane stanowisko, Wielkopolski Kurator Oświaty stwierdził, że nie jest zasadne tworzenie Zespołu Szkół nr [...] w K. z uwagi na to, że zarówno Szkoła Podstawowa nr [...], jak i Gimnazjum nr [...] funkcjonując w odrębnych segmentach, właściwie realizują swoje zadania dydaktyczne, wychowawcze i opiekuńcze. Ponadto wspólne funkcjonowanie dużej liczby uczniów w tak zróżnicowanym przedziale wiekowym może w znaczący sposób wpłynąć na pogorszenie warunków ich bezpieczeństwa w szkole. Dodatkowo Kurator podkreślił, iż Burmistrz K. nie uzasadnił w jaki sposób zarządzanie nowo utworzonym zespołem wpłynie na poprawę jakości działania szkół. Przedstawione zaś przez niego argumenty ekonomiczne i merytoryczne Kurator Oświaty uznał za bardzo ogólnikowe, a przedstawione dane prognozy co do liczby uczniów podane są różnorako. Z wniesionego protestu wynika, że uwarunkowania społeczne i środowiskowe uczniów uczęszczających do obu szkół przemawiają za utrzymaniem dotychczasowego stanu, tym bardziej, że dobra i odpowiedzialna współpraca dyrektorów gwarantuje dbałość o bazę szkolną. Kurator podkreślił, że względy ekonomiczne związane z redukcją zatrudnienia pracowników administracji nie muszą być związane z łączeniem w zespół. Ponadto zgodnie z założeniami reformy edukacji, łączenie w zespół szkoły podstawowej i gimnazjum odbywa się tylko w wyjątkowych wypadkach, gdyż należy mieć na względzie realizację nowej podstawy programowej poszczególnych etapów edukacyjnych. Na powyższą opinię Gmina Miejska K. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, żądając jej uchylenia jako naruszającej art. 62 ust. 5b ustawy o systemie oświaty i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż zaskarżona uchwała została wydana w sposób arbitralny. Zaznaczono, że negatywna opinia kuratora oświaty przekreśla możliwość utworzenia tego rodzaju zespołu, co sprawia, że wykorzystywanie przez Kuratora Oświaty prawa do wyrażania opinii powinno być szczególnie rozważne. Skarżąca Gmina powołała się na stanowisko Trybunału Konstytucyjnego wyrażone na gruncie uchylonego przepisu art. 59 ust. 2 ustawy o systemie oświaty (dalej: uso), zgodnie z którym opiniując zamiar likwidacji szkoły (zdaniem skarżącej – odpowiednio zamiar utworzenia ze szkoły podstawowej i gimnazjum zespołu) kurator oświaty nie działa arbitralnie, lecz jest związany konkretnymi normami prawnymi, zwłaszcza dotyczącymi trybu likwidacji szkoły. Negatywna opinię kuratora uzasadnia też realna groźba niewykonania przez organ prowadzący szkołę konkretnych obowiązków wyraźnie wskazanych w ustawie. Skarżąca wskazała, że w orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje pogląd, że podstawa negatywnej opinii kuratora oświaty nie mogą być wyłącznie subiektywne opisy i oceny faktów i prognoz, lecz niewykonanie bądź groźba niewykonania konkretnych ustawowych obowiązków ciążących na organie prowadzącym szkoły. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, skarżąca Gmina podniosła, iż Wielkopolski Kurator Oświaty negatywnie opiniując zamiar utworzenia Zespołu Szkół nr [...] w K. nie wskazał żadnej normy prawnej, do naruszenia której doszło lub dojdzie w wyniku utworzenia Zespołu, co wystarczy za uznaniem zasadności skargi. Skarżąca nie podzieliła obaw Kuratora Oświaty jakoby połączenie szkół w zespół wpłynie negatywnie na bezpieczeństwo uczniów i procesy dydaktyczno-wychowawcze. Gmina podała, że powołanie zespołu niczego w tym zakresie nie zmieni. Uczniowie obu szkół będą mieli te same warunki bezpieczeństwa i higieny nauki oraz nieunikniony bezpośredni kontakt związany z przemieszczaniem się tymi samymi korytarzami, ćwiczeniami na tej samej sali gimnastycznej i boiskach zewnętrznych, czy posiłkami w tej samej stołówce. Odnosząc się do kwestii zróżnicowanych prognoz co do liczby uczniów w obu szkołach w latach 2012-2015 Gmina podała, że zważywszy na brak przymusu zapisywania uczniów do szkół obwodowych dane wynikające z ewidencji ludności nie mogą pokrywać się z faktyczną liczbą uczniów, którzy będą pobierać naukę w przedmiotowych szkołach. Zdaniem Gminy również nie ma racji Kurator Oświaty twierdząc, że powstanie zespołu nie przełoży się na usprawnienie obsługi i konserwacji obiektu szkolnego, bo już obecnie zadaniami tymi zajmuje się dyrektor Szkoły Podstawowej. Skarżąca podniosła, iż istotne jest, czy zarządcą jest dyrektor jednej ze szkół umieszczonych w obiekcie szkolnym, czy dyrektor organizacyjno-finansowy całości zapewnianej przez zespół. Ponadto Gmina wskazała, że dla niej jako prowadzącego obie szkoły wystarczającym powodem dla utworzenia zespołu są względy organizacyjno-finansowe, o ile podnoszona przez Kuratora Oświaty jakość kształcenia, wychowania i opieki nad uczniami na tym nie ucierpi. Ponadto utworzenie zespołu szkół składającego się ze szkoły podstawowej i gimnazjum nie jest – zdaniem Gminy – sprzeczny z reformą edukacji, Są one bowiem tworzone niemal masowo. Dla przykładu podano pozytywne zaopiniowanie przez ten sam organ nadzoru pedagogicznego Zespołu Szkół nr [...] składającego się ze Szkoły Podstawowej nr [...] i Gimnazjum nr [...]. Reasumując Gmina wskazała, że negatywna opinia Kuratora Oświaty opiera się zasadniczo na opiniach rad pedagogicznych obu szkół, które nie są bezstronne. W odpowiedzi Wielkopolski Kurator Oświaty wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości, przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przeprowadzona kontrola zaskarżonej opinii organu nadzoru pedagogicznego pozwala stwierdzić, że skarga nie jest zasadna. Na wstępie wyjaśnienia wymaga, iż opinia wydana przez kuratora oświaty na podstawie art. 62 ust. 5b uso nie musi mieć formy postanowienia, ponieważ nie zostaje wydana w toku postępowania i nie stosuje się art. 106 § 5 kpa. Zastosowanie do opinii podjętej w trybie art. 62 ust. 5b uso znajduje przepis art. 89 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), w myśl którego, jeżeli prawo uzależnia ważność rozstrzygnięcia organu gminy od jego zatwierdzenia, uzgodnienia lub zaopiniowania przez inny organ, zajęcie stanowiska przez ten organ powinno nastąpić nie później niż w ciągu 14 dni od dnia doręczenia tego rozstrzygnięcia lub jego projektu, brak zaś stanowiska tego organu skutkuje przyjęciem rozstrzygnięcia w brzmieniu przedłożonym przez gminę. W związku z powyższym opinia kuratora oświaty w sprawie połączenia szkół podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego na podstawie art. 98 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, który to przepis stanowi, iż (...) stanowisko zajęte w trybie art. 89 (tej ustawy), podlega zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Stosownie natomiast do art. 98 ust. 3 ostatnio powołanej ustawy, do złożenia skargi uprawniona jest gmina lub związek międzygminny, których interes prawny, uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest uchwała lub zarządzenie organu, który podjął uchwałę lub zarządzenie albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze. W niniejszej sprawie zaskarżona opinia została doręczona Gminie w dniu 30 listopada 2011 r. (k. 43 akt sądowych sprawy II SA/Po 75/12, czytaj również k. 40 akt sądowych niniejszej sprawy). Skargę wniesioną przez Gminę K. w dniu 22 grudnia 2011 r., a więc z zachowaniem terminu określonego w art. 98 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, poprzedziła uchwała Rady Miejskiej w K. z dnia [...] 2011 r. Nr [...], wydana zgodnie z art. 98 ust. 3 zd. drugie ustawy o samorządzie gminnym. Uznać zatem należy, iż przedmiotowa skarga jest dopuszczalna. Stwierdzić jednak należy, iż opinia Wielkopolskiego Kuratora Oświaty z dnia [...] 2011 r. nie narusza prawa, bowiem organ ten działał w granicach przyznanych mu ustawowo kompetencji. Zgodnie z art. 62 ust. 5b ustawy o systemie oświaty połączenie w zespół szkoły podstawowej z gimnazjum wymaga pozytywnej opinii kuratora oświaty. Tym samym kurator oświaty ma prawo wyrazić swoje stanowisko i zaprezentować je w formie opinii na temat zamierzonych zmian organizacyjnych związanych z funkcjonowaniem sieci placówek edukacyjnych i oświatowych. W myśl art. 31 ust. 1 pkt 1 uso kurator oświaty jest organem nadzoru pedagogicznego nad publicznymi i niepublicznymi szkołami i placówkami, a ponadto – stosownie do art. 31 ust. 1 pkt 6 uso – realizuje politykę oświatową państwa, a także współdziała z organami jednostek samorządu terytorialnego w tworzeniu i realizacji odpowiednio regionalnej i lokalnej polityki oświatowej, zgodnych z polityką oświatową państwa. Przedmiot nadzoru pedagogicznego oraz kompetencje kuratora oświaty w tym zakresie określono w art. 33 uso. Nadzór pedagogiczny polega m.in. na ocenianiu stanu i warunków działalności dydaktycznej, wychowawczej i opiekuńczej szkół, placówek i nauczycieli, analizowaniu efektów tej działalności oaz innej działalności statutowej szkół i placówek i udzielaniu pomocy szkołom, placówkom i nauczycielom w wykonywaniu ich zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych. Zasadą jest, iż nauka dzieci i młodzieży odbywa się w kilku typach szkół, tj. sześcioletniej szkole podstawowej, trzyletnim gimnazjum oraz szkołach ponadgimnazjalnych (art. 9 uso). Podział taki dostosowany jest do potrzeb psychofizycznych oraz poziomu rozwoju intelektualnego i emocjonalnego dzieci i młodzieży. Zasadą powinno być zatem kształcenie i wychowywanie dzieci i młodzieży w samodzielnych, odrębnych typach szkół. Przepis art. 62 ust. 1 uso przewidział wyjątek od powyższej zasady, wskazując, iż istnieje możliwość połączenia szkół lub placówek różnych typów w zespół. Utworzenie zespołu następuje w trybie art. 58 uso, przy czym akt założycielski wymaga zaopiniowania przez rady pedagogiczne szkół podlegających połączeniu (art. 62 ust. 3 uso). Opinie te nie są wiążące dla organu prowadzącego szkoły. Ustawodawca w art. 62 ust. 5b uso zastrzegł jednocześnie, że połączenie szkoły podstawowej w zespół wymaga pozytywnej opinii kuratora oświaty. Zatem skuteczność utworzenia zespołu szkół z połączenia szkoły podstawowej i gimnazjum uzależniona jest od opinii kuratora oświaty, która musi być pozytywna. O charakterze prawnym "opinii kuratora" wypowiadał się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 8 maja 2002 r. sygn. akt K 29/00. W orzeczeniu tym stwierdził, że w tym przypadku mamy do czynienia z dopuszczalnym współdziałaniem fachowym w rozumieniu art. 89 i art. 98 ustawy o samorządzie gminnym, mieszczącym się w granicach ustanowionej konstytucyjnie zasady współdziałania władz (preambuła Konstytucji). (...) Analiza zadań i kompetencji kuratora jednoznacznie wskazuje, że pełni on w polskim systemie oświaty szczególną rolę organu administracji rządowej, odpowiedzialnego za realizację polityki oświatowej państwa na terenie właściwego województwa, a jednocześnie obarczonego obowiązkiem takiego współtworzenia i realizowania regionalnej i lokalnej polityki oświatowej (art. 31 ust. 1 pkt 6 uso), aby ta ostatnia pozostawała w zgodzie z polityką oświatową państwa. Taka pozycja kuratora oświaty jest mocno ugruntowana w tradycji Państwa Polskiego, co musi być również brane pod uwagę przy określaniu jego relacji z jednostkami samorządu terytorialnego, odpowiedzialnymi za prowadzenie szkół. Opinia kuratora ma charakter rozstrzygnięcia celowego. W tym miejscu należy stwierdzić, że wprawdzie powołany wyrok został wydany w wyniku badania konstytucyjności przepisu art. 59 ust. 2 uso, jednak jego rozważania prawne dotyczące charakteru prawnego "opinii kuratora" w pełni zachowują swoją aktualność także w odniesieniu do opinii kuratora, o której mowa w art. 62 ust. 5b uso (por. wyrok WSA a Łodzi z dnia 13 lipca 2011 r., III SA/ Łd 231/11, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Dodać należy, iż kurator wydaje swoją opinię "w sprawie" połączenia szkoły podstawowej i gimnazjum. Opinia ta, stanowiąc określoną, prawem przewidzianą formę działania organu administracji publicznej, winna być czytelna i nie wzbudzać wątpliwości co do przesłanek jakimi kierował się organ przy załatwianiu sprawy. Obowiązek ten nabiera szczególnego znaczenia, gdy organ wydaje wiążącą dla strony opinię negatywną (por. wyrok WSA w Krakowie z dnia 24 listopada 2011 r., III SA/Kr 532/11, dostępny na stronie internetowej: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy i oceniając pod tym kątem zaskarżoną opinię należy stwierdzić, że spełnia ona powyższe wymogi. Wielkopolski Kurator Oświaty uznał, że połączenie Szkoły Podstawowej nr [...] w Kole i Gimnazjum nr [...] w K. w Zespół Szkół nr [...] w K. jest niezasadne, bowiem nie przemawiają za tym ani względy ekonomiczne czy lokalowe, ani nie przyczyni się to do poprawy efektów kształcenia, wychowania i opieki nad uczniami i nie usprawni obsługi i konserwacji budynku szkolnego. Jednocześnie Kurator uznał, że wspólne funkcjonowanie dużej liczby uczniów w tak zróżnicowanym przedziale wiekowym może w znaczący sposób wpłynąć na pogorszenie warunków ich bezpieczeństwa w szkole. W opinii stwierdzono, że zarówno argumenty ekonomiczne, jak i merytoryczne Burmistrza K. – jako organu prowadzącego obie szkoły zostały przedstawione w sposób bardzo ogólnikowy. Ponadto odnosząc się do względów ekonomicznych związanych z redukcją zatrudnienia pracowników administracji szkół w przypadku ewentualnego połączenia szkół Kurator stwierdził, że nie muszą one być związane z łączeniem szkół w zespół. Ponadto dla organu nadzoru pedagogicznego za negatywnym zaopiniowaniem zamiaru połączenia przedmiotowych szkół przemawiają również negatywne opinie wyrażone przez obie rady pedagogiczne i obie rady rodziców szkół. Sąd mając na względzie, że połączenie szkoły podstawowej i gimnazjum w zespół szkół jest dopuszczalne, lecz nosi cechy wyjątku od zasady odrębności tychże szkół, przychyla się do oceny Wielkopolskiego Kuratora Oświaty, iż organ prowadzący przedmiotowe szkoły nie wykazał, by połączenie to było celowe i uzasadnione. Bezsporne jest, co jest faktem powszechnie znanym, że maleje liczba dzieci, w tym uczniów obu omawianych szkół. Z wniosku Burmistrza K. skierowanego do Kuratora o wyrażenie opinii wskazuje się, że prognozuje się spadek liczby uczniów o 40% w SP nr [...] w K. i o 18% w Gimnazjum nr [...] w K.. Burmistrz wskazał, że w latach 1993-1997 do SP nr[...] w K. uczęszczało ponad 1000 uczniów i szkoła ta była zarządzana przez jednego dyrektora i odpowiednią liczbę wicedyrektorów. Utworzenie Zespołu Szkół nr[...] oznaczałoby zarządzanie zespołem, do którego uczęszczałoby ponad 600 uczniów. Zważywszy zatem na doświadczenie lat wcześniejszych Burmistrz uznał, że połączenie SP nr [...] i Gimnazjum nr [...] w Zespół nie zakłóciłoby procesu dydaktycznego i nie zagroziłoby bezpieczeństwu uczniów. Burmistrz nie wskazał jednak dlaczego niż demograficzny i inne czynniki jak np. zapisywanie dzieci do szkół poza obwodem, miałyby być powodem połączenia szkół w zespół. Co więcej z wniosku Burmistrza K. wynika wprost, że połączenie szkół w zespół w roku szkolnym 2012/2013 nie miałoby wpływu na redukcję etatów pedagogicznych, natomiast w administracji szkół nastąpiło zmniejszenie etatów jedynie o dwa etaty (sekretarza szkoły i głównego księgowego). Burmistrz dodał, że nie byłoby konieczności odwołania ze stanowiska dotychczasowych dyrektorów szkół, ponieważ ich kadencje upływają z dniem 31 sierpnia 2012 r. Ponadto ze względu na fakt, iż nauczyciele obu szkół posiadają dodatkowe kwalifikacje w postaci studiów podyplomowych będzie można w ramach zespołu stworzyć lepsze warunki organizowania doraźnych zastępstw. Ograniczone zostaną też potencjalne skutki zwolnienia nauczycieli. Z powyższej argumentacji wynika zaledwie, że połączenie omawianych szkół w zespół pozwoliłoby Burmistrzowi K. na zwolnienie sekretarza i głównego księgowego jednej ze szkół, a ponadto na powołanie jednego dyrektora zespołu szkół, a nie jak dotychczas dwóch dyrektorów – szkoły podstawowej i gimnazjum. Burmistrz zapowiedział we wniosku z jednej strony, że nie zamierza redukować w pierwszym roku funkcjonowania zespołu etatów pedagogicznych, z drugiej zaś wskazuje na możliwość - w sytuacji powstania zespołu szkół - lepszej organizacji pracy nauczycieli. Wziąwszy pod uwagę spadek liczby uczniów w obu omawianych szkołach, nie wydaje się, by w sytuacji powstania zespołu istniał problem organizacji pracy nauczycieli, przy deklarowanym przez skarżącego braku zmiany liczby etatów nauczycielskich. Trudno zaś uznać za celowe, by ograniczenie zatrudnienia o trzy etaty administracyjne było wystarczającym argumentem za połączeniem szkół w zespół. Rację ma też organ nadzoru pedagogicznego twierdząc, że Burmistrz nie wykazał, by połączenie szkół w zespół usprawniłoby zarządzanie szkołami, bowiem – jak twierdzi - działać będą one pod kierownictwem jednego dyrektora i ze wspólną administracja i obsługą. Aktualnie, jak wynika z opinii Rady Pedagogicznej SP nr [...] w K., w obu szkołach są trzy osoby zarządzające – dwóch dyrektorów i jeden wicedyrektor. W przypadku połączenia szkół w zespół liczba kadry zarządzającej nie ulegnie zmianie, bowiem będzie jeden dyrektor, ale za to dwóch wicedyrektorów. Oszczędności finansowe wynikające z połączenia szkół w zespół będą znikome i wynikać będą przede wszystkim z ograniczenia etatów administracji o 2 osoby (k. 23 akt adm.).. Ponadto, co wskazał Kurator Oświaty powołując się na stanowisko Rady Pedagogicznej SP nr 5 w Kole, nie nastąpi usprawnienie obsługi i konserwacji budynków szkolnych wraz z infrastrukturą, bowiem obecnie wszystkie decyzje dotyczące obsługi czy konserwacji budynku znajdują się w kompetencji administratora budynku, którym jest dyrektor SP nr [...]. Zatem po połączeniu szkół, administrowanie budynkiem nie ulegnie zmianie (k. 24 akt. adm.). Wprawdzie w skardze Gmina K. wskazuje, że czyni różnicę to, czy zarządcą jest dyrektor jednej ze szkół umieszczonych w obiekcie szkolnym, czy dyrektor organizacyjno-finansowy całości zapewnianej przez zespół, ale stanowisko to nie zostało w żaden sposób poparte argumentacją. Skarżąca Gmina nie wykazała tych różnic ani na etapie postępowania o uzyskanie opinii Kuratora Oświaty, ani w skardze do tutejszego Sądu. Podobnie należy ocenić zarzut dotyczący warunków bezpieczeństwa i higieny nauki po połączeniu szkół. Gmina w skardze podała, że uczniowie szkoły podstawowej i gimnazjum będą mieli te same warunki bezpieczeństwa i higieny nauki oraz nieunikniony bezpośredni kontakt ze sobą związany z przemieszczaniem się tymi samymi korytarzami, ćwiczeniami na tej samej sali gimnastycznej i boiskach zewnętrznych, czy posiłkami w tej samej stołówce. Trzeba jednak stwierdzić, że połączenie szkół nie gwarantuje, iż zespół szkół liczący ponad 600 uczniów będzie bezpieczniejszy od dwóch mniejszych szkół. Kurator Oświaty wyrażając opinię, że wspólne funkcjonowanie dużej liczby uczniów w tak zróżnicowanym przedziale wiekowym może znacząco wpłynąć na pogorszenie warunków ich bezpieczeństwa w szkole wziął pod uwagę stanowisko Rad Rodziców przy Gimnazjum nr [...] i przy SP nr [...] w K., wyrażające obawy co do wspólnego funkcjonowania w zespole uczniów obu szkół. Tym samym organ nadzoru pedagogicznego podzielił zastrzeżenia wyrażone przez Rady Rodziców. Trzeba nadto wskazać, że sama deklaracja organu prowadzącego obie szkoły, iż połączenie szkół nie wpłynie negatywnie na bezpieczeństwo uczniów i procesy dydaktyczno-wychowawcze jest o tyle niewystarczająca, że jest gołosłowna. Ponadto trzeba mieć na względzie, że opinia kuratora wyrażona w sprawie połączenia szkół ma m.in. na celu zadbanie o bezpieczeństwo małych 6-letnich dzieci w szkole w związku z obniżeniem wieku obowiązku szkolnego. Oznacza to, że nie można uznać za wystarczające stwierdzenie przez organ prowadzący dane szkoły – podstawową i gimnazjum, że warunki bezpieczeństwa i higieny nauki nie ulegną zmianie, ale należy wykazać, że połączenie nie wpłynie negatywnie na warunki nauki i bezpieczeństwo uczniów, zwłaszcza najmłodszych dzieci szkoły podstawowej. W związku z tym, iż takiego stanowiska skarżąca nie przedstawiła, Kurator uprawniony był stwierdzić, że bezpieczeństwo uczniów zagrożone jest połączeniem szkoły podstawowej i gimnazjum. W ocenie Sądu zaskarżona opinia udziela odpowiedzi na podstawowe pytania, a mianowicie, jakimi względami kieruje się Wielkopolski Kurator Oświaty negatywnie opiniując – w trybie art. 62 ust. 5b uso, połączenie szkoły podstawowej z gimnazjum. W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. Nr 270) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło