II SA/Po 766/03
WyrokWSA w Poznaniu2005-06-02
Skład orzekający: sędzia WSA Maciej Dybowski, sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus, sędzia WSA Joanna Wierchowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara wydalenia ze służby policjanta, który popełnił umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego, jest adekwatna i współmierna, nawet jeśli postępowanie karne zostało warunkowo umorzone?Ratio decidendi
Kara wydalenia ze służby policjanta, który popełnił umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego, jest uzasadniona i współmierna, nawet w przypadku warunkowego umorzenia postępowania karnego. Popełnienie takiego czynu stanowi sprzeniewierzenie się obowiązkom policjanta, a interes społeczny, polegający na utrzymaniu zaufania do organów ścigania, ma pierwszeństwo przed interesem indywidualnym funkcjonariusza.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła policjanta M. R., który został ukarany wydaleniem ze służby za kłusownictwo rybne. Policjant został uznany winnym popełnienia przestępstwa przez sąd powszechny, a następnie postępowanie karne zostało warunkowo umorzone. Policjant wniósł skargę na decyzję o wydaleniu, argumentując m.in. naruszenie przepisów i nieproporcjonalność kary. Sąd administracyjny rozpatrywał legalność decyzji organów Policji.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Maciej Dybowski Sędziowie sędzia NSA Ewa Makosz-Frymus del. sędzia WSA Joanna Wierchowicz (spr.) Protokolant referent - stażysta Marcin Kubiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2005 r. sprawy ze skargi M. R. na orzeczenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...]r. w przedmiocie wydalenia ze służby oddala skargę /-/ M.Dybowski /-/ J. Wierchowicz /-/ E. Makosz-Frymus JFS
U Z A S A D N I E N I E :
Orzeczeniem o ukaraniu z dnia [...]r. Komendant Powiatowy Policji w Z., po rozpatrzeniu sprawy st.sierż.M. R. policjanta ZPI KP w J., obwinionego o to, że: dnia [...]r. na terenie gminy Z., działając wspólnie i w porozumieniu z, J. C. i T. M. i J. M., nie posiadając zezwolenia na połów ryb, skłusował na rzece G., przy użyciu sieci rybackiej 3,01 kg szczupaka, leszcza i płoci, czym działał na szkodę Okręgowego Nadnoteckiego PZW w P.- tj. o czy naruszający art. 27a "pkt 1 ust. 1 i 3" ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym- na podstawie art. 139 ust. 2 i art. 134 ust. 1 pkt 10 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o policji ( t.j. Dz.U. 7/02/58 ze zm.- dalej ustawa) i § 24 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów (Dz.U. 4/98/4- dalej rozporządzenie) - uznał go winnym popełnienia przewinienia i wymierzył karę wydalenia ze służby.
W uzasadnieniu Komendant Powiatowy podniósł, że zarzuty przedstawione st. sierż. M. R. znalazły potwierdzenie w przeprowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym. Wyrokiem z dnia [...]r. Sąd Rejonowy w Z. uznał st. sierż. M.R. winnym popełnienia ww przestępstwa i wymierzył mu karę grzywny. W wyniku apelacji M. R. Sąd Okręgowy w P. wyrokiem z dnia [...]r., zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że na podstawie art. 66 § kk w zw. z art. 67 § 1 kk postępowanie karne wobec M.R. i innych o czyn z art. 27a "pkt 1 ust. 1 i 3" ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym, popełniony w sposób opisany w zaskarżonym wyroku, warunkowo umorzył na okres dwu lat tytułem próby i orzekł przepadek rzeczy służących do popełnienia przestępstwa ( sieci rybackiej typu słęp). Obwiniony popełnił przestępstwo z niskich pobudek, umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego. Popełnione przez policjanta przestępstwo spowodowało poważne skutki w postaci utraty zaufania społeczeństwa do Policji w [...]i znacznie utrudniło wykonywanie zadań służbowych przez pozostałych funkcjonariuszy policji w J., jest zatem kolejnym dowodem obciążającym ( § 27 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia). Służbę w Policji może pełnić obywatel polski o nieposzlakowanej opinii ( art. 25 ust. 1 ustawy); po wydaniu prawomocnego wyroku o warunkowym umorzeniu postępowania karnego obywatel postrzegany jest przez społeczeństwo jako winny popełnienia przestępstwa, choć uniknął kary, co stanowi ujemną przesłankę dla stwierdzenia, że M. R. ma nieposzlakowaną opinię. Popełnienie przestępstwa przez M. R. i innych policjantów miało i ma bardzo negatywny wydźwięk społeczny, szeroko opisany przez lokalne media. Pozostawienie Zainteresowanego dalej w służbie zdecydowanie zmniejszy zaufanie społeczne do Policji i spowoduje spadek ogólnie pojętej dyscypliny służbowej w jednostce; mogłoby to być odebrane jako przyzwolenie dla naruszeń dyscypliny służbowej. Do podstawowych zadań Policji należy inicjowanie i organizowanie działań mających na celu zapobieganie popełnianiu przestępstw i wykroczeń oraz wykrywanie przestępstw i wykroczeń oraz ściganie ich sprawców ( art. 1 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy). Istotnym warunkiem kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa jest nieuchronność odpowiedzialności za popełnienie czynu, co w konsekwencji prowadzi do akceptacji przez członków społeczeństw owych norm i systemu prawa, i do stabilizacji porządku publicznego. Policjant, który- miast ścigać sprawców przestępstw- sam dokonuje czynów zabronionych przez prawo, nie może być policjantem.
Odwołanie od decyzji o ukaraniu wniósł M.R., zarzucając decyzji rażące naruszenie: "art. 27 pkt 1 ust. 1 i 2 ustawy z dn. 18.4.1985 r." "o rybołówstwie śródlądowym" w zw. z art. 66 § 1 kk i art. 115 § 2 kk. W konkluzji M.R. wniósł o uchylenie orzeczenia z dnia [...] r. i wymierzenie łagodniejszej kary.
Orzeczeniem z dnia [...]r. Komendant Wojewódzki Policji w P., po rozpatrzeniu odwołaniu st. sierż. M. R. na podstawie art. 139 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji ( j.t. Dz.U. 7/02/58 ze zm.) i § 32 ust. 1 i 4 pkt 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów ( Dz.U. 4/98/4), utrzymał w mocy zaskarżone orzeczenie dyscyplinarne.
W uzasadnieniu Komendant Wojewódzki podzielił ustalenia faktyczne i poglądy prawne organu I instancji. Organ odwoławczy nie dopatrzył się naruszenia prawa materialnego w zaskarżonym orzeczeniu. Podstawą faktyczną do wydania orzeczenia o ukaraniu przez Komendanta Powiatowego był prawomocny wyrok Sądu Okręgowego w P.. Komendant Powiatowy nie naruszył również przepisów o postępowaniu dyscyplinarnym zawartych w rozporządzeniu, bowiem postępowanie dyscyplinarne nie toczy się wg przepisów kk, lecz na podstawie rozporządzenia i według przepisów kpa, które to przepisy były stosowane ściśle z ich treścią. Bezsporne jest, że Obwiniony został uznany wyrokiem sądu powszechnego winnym przestępstwa kłusownictwa rybnego, to jest występek o charakterze umyślnym, ściganym z oskarżenia publicznego. Postępowanie karne warunkowo umorzono, co nie stoi na przeszkodzie ukaraniu wydaleniem ze służby, bowiem zgodnie z art. 132 ustawy, policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za przestępstwa i wykroczenia, niezależnie od odpowiedzialności karnej, a stwierdzone okoliczności uzasadniają wymierzenie takiej kary. Przełożony w sprawach osobowych, w prowadzonym postępowaniu dyscyplinarnym, nie może stosować kodeksu karnego, lecz przepisy rozporządzenia. Nieprawdziwie i nieadekwatnie Obwiniony podaje brak artykułów prasowych, dotyczących owej sprawy jako na dowód braku społecznego zainteresowania, bowiem sprawa była przez lokalne media opisywana dość szczegółowo i krytycznie oceniała postępowanie obwinionych. Zakończeniu procesu i postępowania dyscyplinarnego towarzyszył artykuł w "W. L.", pt. "Policjanci wydaleni", o podtytule "Sprawiedliwości stało się zadość", oddaje sens społecznego postrzegania popełnionego czynu karalnego.
Nie doszło do nierównego wobec prawa traktowania obwinionych, bowiem wszyscy oni, jako działający wspólnie i w porozumieniu - zostali ukarani jednakową karą dyscyplinarną; powoływanie się Obwinionego na bliżej nieznane okoliczności nieprecyzyjnie określonego czynu, popełnionego przed kilku laty przez innego funkcjonariusza, nie może być podstawą do uchylenia orzeczenia, gdyż wyrok lub orzeczenie zapada indywidualnie w każdej sprawie i niedopuszczalne jest stosowanie analogii. Art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy nie stanowi o pozostawieniu w służbie policjanta, lecz o jego fakultatywnym zwolnieniu, jeśli popełnił przestępstwo inne niż określone w art. 41 ust. 1 pkt 4 (o charakterze nieumyślnym, nie ścigane w trybie publicznoskargowym), gdy tymczasem Obwiniony popełnił przestępstwo o charakterze umyślnym, ścigane z oskarżenia publicznego, co uniemożliwia pozostawienie go w służbie. Nie można - wbrew Konstytucji - uprzywilejowywać osób pełniących służbę, kosztem kandydatów do służby, zatem zapis o niekaralności i nieposzlakowanej opinii (art. 25 ust. 1 ustawy) dotyczy również policjantów, a nie wyłącznie kandydatów do służby. Obwiniony w postępowaniu dyscyplinarnym odmówił składania wyjaśnień, nie podając żadnych faktów mogących stanowić okoliczności łagodzące i nie podał żadnych okoliczności w złożonym przez siebie odwołaniu; brak zatem podstaw do uwzględnienia zarzutu nieuwzględnienia okoliczności łagodzących. Mimo uznania wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego przepisu art. 139 ust. 2 ustawy za niekonstytucyjny w zakresie postępowania dyscyplinarnego, dopuszczono jego stosowanie do 30 września 2003 r. Nie doszło do naruszenia § 45 rozporządzenia w zw. z art. 7, 8, 11, 75 § 1 i art. 80 kpa, bowiem sprawę rozpatrzono wszechstronnie, posiłkując się dodatkowo ustaleniami sądowymi, przy czym Obwiniony nie składał wniosku o uzupełnienie postępowania. Wzgląd na interes społeczny przemawia za tym, by osoby nieuczciwe lub dopuszczające się przestępstw nie pełniły służby w organach przestrzegania prawa i porządku; zatem kara wydalenia ze służby policjanta obwinionego o przestępstwo umyślne, popełnione z chęci zysku i ścigane z oskarżenia publicznego, zgodna jest z interesem społecznym, który ma pierwszeństwo przed interesem obywatela - obwinionego. Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa zostanie zachowana przy wydaleniu ze służby nieuczciwego funkcjonariusza, natomiast inne rozwiązanie spowoduje spadek zaufania społecznego do instytucji, niezdolnej do samooczyszczenia; zachowano zasadę przekonywania i wyjaśniania, przy czym przestrzegano wszelkich procedur w postępowaniu dyscyplinarnym. Nie stwierdzono naruszenia art. 75 § 1 i art. 80 kpa, gdyż zebrano wszelkie dowody dla wyjaśnienia sprawy- w tym dowody zgromadzone w postępowaniu karnym. Zebrane dowody ocenił zgodnie Sąd i przełożony prowadzący postępowanie dyscyplinarne, a oceny tej nie podważono w postępowaniu odwoławczym; zgodnie z wnioskiem Obwinionego, uzasadnienie wyroku Sądu Okręgowego dołączono do akt postępowania, choć nie miało ono wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Obwiniony popełnił przestępstwo w czasie wykonywania uprzednio wymierzonej kary dyscyplinarnej, co stanowi okoliczność obciążającą ( § 27 ust. 3 pkt 2 w zw. z § 37 ust. 1 i 2 pkt 3 rozporządzenia). Nie ma znaczenia, kiedy kara dyscyplinarna uległa zatarciu, jeśli czyn karalny popełniono w czasie jej wykonywania. Wymierzenie kary dyscyplinarnej wydalenia ze służby- mimo jej dolegliwości- było karą w pełni uzasadnioną, adekwatną do popełnionego czynu i współmierną do stopnia zawinienia i stwierdzonych okoliczności obciążających. Tylko zdecydowane i konsekwentne relegowanie z organów porządku publicznego osób nieuczciwych i popełniających przestępstwa z chęci zysku jest skuteczną metodą na uczciwe postępowanie funkcjonariuszy i poprawę wizerunku społecznego Policji.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego M. R. wniósł o:
- uchylenie decyzji ostatecznej Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...]r. Komendanta Powiatowego Policji w Z..;
- uwzględnienie przy orzekaniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 8.X.2002 r.- K 36/00; - zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego- adwokata.
Skarżący żądanie swe uzasadnił tymi samymi argumentami, które uprzednio podniósł w odwołaniu. W postępowaniu sądowoadministracyjnym D. M. reprezentowany był przez pełnomocnika, będącego adwokatem.
W odpowiedzi na skargę Komendant Wojewódzki Policji w P. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Mimo, że w postępowaniu skargowym Skarżący reprezentowany był przez pełnomocnika będącego profesjonalistą, nie wskazał na to, czego oczekuje po wnioskowanym "uwzględnieniu przy orzekaniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8.X.2002- K 36/00 (k. 3- pkt 3 skargi), choć zdaje się milcząco przyjmować, że organy obu instancji wyroku tego nie stosowały.
Założenie to jest błędne - w szczególności organ odwoławczy trafnie odniósł się do skutków owego wyroku dla rozstrzyganej sprawy.
Skarżący błędnie przyjmuje, że poddanie policjantów nie tylko odpowiedzialności karnej, ale i dyscyplinarnej za popełnione przestępstwa i wykroczenia ( art. 132 ustawy), narusza konstytucyjną zasadę równości wobec prawa ( art. 32 ust. 1 Konstytucji RP). W wyroku z dnia 8.X.2002- K 36/00- OTK-A 5/02/63 Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że art. 132 ustawy jest zgodny z art. 14 ust. 7 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych, otwartego do podpisu w Nowym Jorku dnia 19 grudnia 1966 r. (Dz.U. 38/77/167) oraz nie jest niezgodny z art. 2 i art. 5 Konstytucji. Z uzasadnienia wyroku Trybunału wynika, że miał on na uwadze zagadnienie zgodności art. 132 ustawy z punktu widzenia ponoszenia odpowiedzialności dyscyplinarnej - obok odpowiedzialności karnej - z uwagi na szczególny charakter służby w Policji. Uznał, że fakt popełnienia przestępstwa, bez względu na to, jaki charakter ma owo przestępstwo, stanowi sprzeniewierzenie się obowiązkom funkcjonariusza Policji. Funkcjonariuszy Policji obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa i byłoby nie do pogodzenia z podstawowymi zasadami, na których opiera się działanie Policji, by fakt skazania funkcjonariusza Policji za przestępstwo nie pociągał za sobą skutków w stosunku służbowym ( cz. III p. 4 uzasadnienia ww wyroku TK).
Wobec powyższego Sąd nie znalazł podstaw do przyjęcia, że zaskarżona decyzja narusza art. 132 ustawy i art. 32 ust. 1 Konstytucji.
W wyroku z dnia 8 października 2002 r.- K 36/00 Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności art. 139 ust. 2 ustawy- w części dotyczącej postępowania dyscyplinarnego z art. 92 ust. 1 Konstytucji i jednocześnie jego derogację odroczył w czasie postanawiając, że powołany przepis traci moc z dniem 30 września 2003 r. W uzasadnieniu tego wyroku Trybunał Konstytucyjny między innymi stwierdził, że upoważnienie ustawowe, zamieszczone w art. 139 ust. 2 ustawy, przekazując do regulacji podustawowej tak istotną materię, jak kształtowanie zasad postępowania dyscyplinarnego i wymierzania w nim kar, właściwość podmiotów wszczynających i prowadzących postępowanie, nie spełniało warunków przewidzianych w art. 92 ust. 1 Konstytucji. Odnosząc się do wydanego na podstawie wskazanej wyżej delegacji ustawowej rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 19 grudnia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu udzielania wyróżnień oraz przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego w stosunku do policjantów, Trybunał uznał, że jego badanie jest zbędne. Z chwilą utraty mocy obowiązującej przepisu upoważniającego (art. 139 ust. 2) utraci bowiem moc obowiązującą wydany na tej podstawie akt wykonawczy. Rozważając skutki jakie mogłoby pociągnąć za sobą natychmiastowe wejście w życie orzeczenia o niekonstytucyjności art. 139 ust. 2 ustawy wraz z ogłoszeniem orzeczenia w Dzienniku Ustaw, Trybunał Konstytucyjny stwierdził, że w takiej sytuacji bez unormowania prawnego pozostałoby postępowanie dyscyplinarne.
Orzeczenia obu instancji wydane zostały przed utratą mocy obowiązującej art. 139 ust. 2 ustawy ( art. 190 ust. 3 zd. 1 in fine i zd. 2 Konstytucji RP)- zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 r. sygn. K 36/00. Organ administracji publicznej działając na podstawie i w granicach obowiązującego prawa (art. 7 Konstytucji RP i art. 6 kpa) nie był oczywiście uprawniony do odstąpienia od stosowania w sprawie obowiązującego aktu normatywnego. Przy ocenie przez Sąd Administracyjny legalności decyzji administracyjnej, datą decydującą o tym jakie należy stosować prawo, była data kontrolowanej decyzji.
Jakkolwiek art. 139 ust. 2 ustawy w dacie orzekania organów obu instancji nie korzystał już z domniemania jego konstytucyjności to jednak przepis ten miał utracić moc dopiero 30.9.2003 r. Nie było zatem podstaw do odmowy jego zastosowania. Odmowa zastosowania tych przepisów oznaczałaby brak regulacji prawnej postępowania dyscyplinarnego (luka w prawie), co byłoby ze wszech miar niekorzystne dla respektowania fundamentalnej zasady państwa prawa ( art. 2 Konstytucji). Z kolei zawarte w rozporządzeniu gwarancje procesowe dla obwinionego w postępowaniu dyscyplinarnym i możliwość zaskarżenia orzeczenia kończącego takie postępowanie do Sądu Administracyjnego usprawiedliwiały, zdaniem Sądu , uwzględnienie regulacji prawnej obowiązującej w dacie wydania zaskarżonego orzeczenia.
Na podstawie tych przepisów Obwiniony korzystał z prawa do obrony ( art. 42 ust. 2 Konstytucji RP) - doręczano mu odpisy postanowień: o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego wraz z pouczeniem o prawie do zgłaszania wniosków dowodowych, wnoszeniu zażaleń na postanowienia, co do których przepisy przewidywały ich zaskarżalność, ustanowienie obrońcy, odmowy składania wyjaśnień, wnoszenia o wyłączenie prowadzącego postępowanie; o uzupełnieniu zarzutów; o zawieszeniu postępowania dyscyplinarnego; o przedłużeniu zawieszenia postępowania dyscyplinarnego; o podjęciu postępowania dyscyplinarnego; o częściowym umorzeniu postępowania dyscyplinarnego; o odmowie uwzględnienia wniosków dowodowych; o zamknięciu postępowania dowodowego; odpisy decyzji o zawieszeniu w czynnościach służbowych a następnie o przedłużeniu zawieszenia w czynnościach służbowych; dwukrotnie odmówił składania wyjaśnień; protokolarnie zapoznano go z aktami postępowania dyscyplinarnego; wraz z obwinionymi J. C. i D. M.zgłosił wniosek z [...].1. 2003 r. o "przeprowadzenie dowodu rzeczowego" z uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego (k. 9-10, 11-12,13, 18-19, 20, 21-22, 28, 29- 30,43,44, 45, 48, 49, 47). Wniosek dowodowy z [...].1. 2003 r. przez organ I instancji jako dotyczący okoliczności prawidłowo dowiedzionej odpisem prawomocnego wyroku z dnia [...]- sygn. [...]Sądu Okręgowego w P. został trafnie oddalony. Wybór taktyki w postępowaniu dyscyplinarnej został przez Obwinionego dokonany i następnie konsekwentnie realizowany. Wywodząc skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, skorzystał z prawa do sądu ( art. 45 ust. 1 Konstytucji). Mimo zatem, że upoważnienie ustawowe w art. 139 ust. 2 ustawy zostało zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny, to postępowanie dyscyplinarne przeciwko Obwinionemu zostało przeprowadzone w sposób należyty i z uwzględnieniem podstawowych gwarancji procesowych, którym tego typu postępowania winny odpowiadać. Należy podkreślić, że postępowanie dyscyplinarne przeciwko Obwinionemu znajdowało podstawę prawną w szczególności w art. 132 ustawy, który Trybunał Konstytucyjny uznał za zgodny z Konstytucją.
Zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego. Podstawą orzekania organów administracji publicznej, jak i sądów nie są przepisy, lecz normy prawne wywiedzione z całości unormowania. Te zaś wywiedzione zostały prawidłowo przez organy orzekające. W szczególności zatem warunkowe umorzenie postępowania karnego na podstawie art. 66 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. kodeks karny (Dz.U. 88/97/553 ze zm.- dalej kk) przez Sąd Okręgowy, nie warunkowało orzeczenia niższej kary, niż kara wydalenia ze służby w postępowaniu dyscyplinarnym. Komendant Wojewódzki trafnie wskazuje, że ocena dokonana przez Sąd powszechny ( art. 115 § 2 kk) wobec każdego obywatela w zakresie nieznacznej społecznej szkodliwości czynu oraz pomyślna prognoza na przyszłość - w oparciu o ocenę postawy sprawcy (dotychczas nie karanego za przestępstwo umyślne), jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia- że mimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa, nie przenosi się na taką prognozę w postępowaniu dyscyplinarnym wobec policjanta. Przy proponowanej przez siebie wykładni prawa, Skarżący niezasadnie pomija art. 132 ustawy o Policji, wskazujący wprost, że policjant ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za popełnione przestępstwo niezależnie od odpowiedzialności dyscyplinarnej. Wymagania stawiane policjantowi- z uwagi na charakter jego służby ( na co słusznie zwrócił uwagę Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu wyroku z 8.X.2003- K 36/00 cz. III pkt 4 uzasadnienia)- są znacznie wyższe i już sam fakt popełnienia przestępstwa, bez względu na charakter tego przestępstwa, stanowi sprzeniewierzenie się obowiązkom policjanta. Obywatel nie ma prawnego obowiązku zapobiegania popełniania przestępstw, gdy tymczasem taki obowiązek przyjął na siebie policjant, wstępując do służby w Policji. Nie sposób zatem przyjąć, że w sytuacji, w której trzej policjanci, wspólnie i w porozumieniu popełnili przestępstwo umyślne, ścigane z oskarżenia publicznego, wymierzona każdemu z nich - w tym M. R. - kara wydalenia ze służby była niewspółmierna.
Wbrew ocenie Skarżącego, znowelizowany art. 132 § 4 ustawy nie prowadzi do zniesienia odpowiedzialności dyscyplinarnej policjantów za przestępstwa lub wykroczenia; ustawa w art. 41 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 pkt 2 wprost określa skutki skazania policjanta za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe. In casu nie skazanie, lecz uznanie winy i uznanie okoliczności jego popełnienia za nie budzące wątpliwości przez sąd powszechny w warunkach art. 66 § 1 kk były wystarczające dla ponoszenia przez Skarżącego odpowiedzialności dyscyplinarnej na podstawie ustawy w jej brzmieniu z daty wydania ostatecznej decyzji.
Nietrafnie Skarżący wskazuje na kolizję między art. 25 ust. 1 a art. 41 ust. 2 pkt 2 ustawy; regulacje te bowiem stanowią podstawę orzekania w oparciu o wykładnię systemową ustawy ( podobnie jak w przypadku dekodowania normy prawnej np. na podstawie art. 27 w zw. z art. 58 ust. 1 i art. 133 ust. 1 ustawy).
Wbrew ocenie Skarżącego, w sprawie nie doszło także do naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W szczególności nie doszło do naruszenia § 27 ust. 1 i 2, ust. 3 pkt 2 w zw. z § 37 ust. 1 i 2, § 45 w zw. z art. 7, 8, 11, 75 i art. 80 kpa.
W szczególności organy obu instancji należycie ważyły proporcje pomiędzy słusznym interesem strony a interesem społecznym. Dopuszczenie się czynu przestępczego przez Obwinionego wespół z dwoma innymi policjantami zadecydowało, że nie można było postrzegać dążenia Obwinionego do uniknięcia najsurowszej z kar dyscyplinarnych (k. 56 akt dyscyplinarnych- zdanie ostatnie) jako mieszczącej się w kategorii s ł u s z n e g o interesu strony.
Postępowanie prowadzone było z zachowaniem zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa i pogłębiania świadomości i kultury prawnej obywateli ( art. 8 kpa). Zasada przekonywania nie może przekształcić się w takie rozumienie art. 11 kpa, by Strona - dążąc do obniżenia kary dyscyplinarnej za czyn, którego się w istocie dopuściła - nie przyjmowała argumentów organu, które są obiektywnie trafne. Odmowa dołączenia odpisu uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego nie narusza art. 75 kpa, skoro to ustalenia, zawarte w sentencji prawomocnego wyroku skazującego, nie zaś w jego uzasadnieniu, wiążą organy
(odpowiednio- art. 11 kpc; Z. Janowicz "Kpa komentarz" W.Pr. PWN 1999 s.217 uw. 1 d). W sprawie nie doszło do naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów ( art. 80 kpa)- już w odwołaniu Skarżący nie kwestionował popełnienia zarzucanego mu czynu, a jedynie wnosił o "wymierzenie łagodniejszej kary "(k. 56).
Jedynie na marginesie należy wskazać, że omyłkowo przytaczano za Prokuratorem Rejonowym "art. 27a pkt 1 ust. 1 i 3", choć powinno być : art. 27 a ust. 1 pkt 1 i 3 ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym ( Dz.U.66/99/750 ze zm.). Uchybienie to, jako omyłka pisarska nie miało jednak , zdaniem Sądu, wpływu na wynik postępowania.
Wobec powyższego, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1270, 162/04/1692 w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- Dz.U. 153/02/1271 ze zm., skargę należało oddalić.
Niniejsza decyzja nie wymagała orzeczenia o wstrzymaniu wykonalności ( art. 152 upsa).
/-/ E. Makosz - Prymus /-/ M. Dybowski /-/ J. Wierchowicz
jf
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło