II SA/Po 769/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant St. sekretarz sąd. Joanna Wieczorkiewicz-Skoczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2010r. sprawy ze skargi M. K. i R. K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] sierpnia 2009r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oddala skargę /-/ W. Batorowicz /-/ E. Podrazik /-/ A. Łaskarzewska II SA/Po 769/09 U z a s a d n i e n i e Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane wstrzymał G. i J. O. prowadzenie robót budowlanych polegających na budowie wiaty na działce nr [...] w P. Organ stwierdził, iż roboty budowlane – na które wydano pozwolenie na budowę z dnia [...].05.2002 r. nr [...] – prowadzone są w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w pozwoleniu, a mianowicie nie zgłoszono rozpoczęcia budowy, nie ustanowiono kierownika budowy oraz nie zarejestrowano dziennika budowy. Decyzją z dnia [...] grudnia 2008 roku nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89 poz. 414), nałożył na inwestorów G. i J. O. obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego wykonanych robót – wiaty. W uzasadnieniu organ stwierdził istotne odstępstwa od pozwolenia na budowę w postaci – oprócz wymienionych w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych – zmiany powierzchni zabudowy (o 20 m2), kubatury (o 90 m3), lokalizacji w terenie, wymiarów zewnętrznych i wysokości. Decyzją z dnia [...] czerwca 2009 roku nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w W., na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89 poz. 414), zatwierdził przedstawiony przez inwestorów G. i J. O. projekt budowlany zamienny budynku wiaty oraz udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Pismem z dnia [...] czerwca 2009 roku M. i R. K., właściciele działek [...] i [...], złożyli odwołanie od opisanej decyzji z dnia [...].06.2009 r. do Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu. W odwołaniu wskazano m.in., iż dla terenu inwestycji nie istnieja miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, zaś decyzja o warunkach zabudowy wydana została z rażącym naruszeniem prawa i toczy się postępowanie w celu jej wzruszenia, decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego zamiennego jest więc przedwczesna. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2009 roku Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu, po rozpatrzeniu odwołania M. i R. K., umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu podniesiono, iż odwołujący się nie posiadają w przedmiotowej sprawie przymiotu strony. Należące do nich działki nr [...] i [...] nie graniczą bezpośrednio z terenem inwestycji (działka nr [...]). Odległość między budynkiem mieszkalnym odwołujących a przedmiotową wiatą w najbliższym punkcie wynosi około 170 metrów. Podczas realizacji wiaty nie zostały naruszone żadne przepisy techniczno-budowlane mogące mieć wpływ na zabudowę i czy swobodne dysponowanie przez odwołujących własną nieruchomością. Skarżący nie wskazali zarazem jakiejkolwiek normy prawnej, z której wynikałby ich interes prawny. M. i R. K. zaskarżyli tę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu podnosząc, iż organ II instancji naruszył ogólne zasady postępowania administracyjnego, w szczególności art. 6 – 8 oraz art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 30 poz. 168), art. 28 tejże ustawy w zakresie, w jakim odmówił im przymiotu strony oraz art. 107 § 3 kpa poprzez brak pełnego uzasadnienia. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania. Skarżący podnieśli, iż żaden przepis nie nakłada na nich obowiązku uzasadnienia istnienia interesu prawnego, nadto ich zdaniem organ odwoławczy przed wydaniem decyzji powinien był wezwać ich do podania podstawy, na której opierali swój interes prawny. Powołali się na okoliczność, że są właścicielami nieruchomości położonej w sąsiedztwie terenu inwestycji, zdaniem skarżących przedmiotowa inwestycja jako źródło immisji, narusza ich prawo własności. M. i R. K. wskazali ponadto, że w toku innych podobnych postępowań przyznany im status strony nie był kwestionowany. W odpowiedzi na skargę Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrole działalności organów administracji publicznej. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem – art. 1 § 2 powyższej ustawy. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do ustalonego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Istotnym zagadnieniem, jakie wyłoniło się w toku rozpoznawania sprawy, jest kwestia posiadania przez skarżących przymiotu strony. Przedmiotowe postępowanie wszczęte zostało w oparciu o przepis art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 07.07.1994 r. Prawo budowlane. Zgodnie ze stanowiskiem orzecznictwa, podstawy rozstrzygnięcia wspomnianej wątpliwości poszukiwać należy w treści art. 28 kpa. Wedle tego przepisu stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Przymiot ten wyraża się w istnieniu powiązania o charakterze materialnoprawnym pomiędzy obowiązującą normą prawną a konkretną sytuacją skarżących. Jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 17 kwietnia 2007 roku, sygn. akt I OSK 755/06, LEX nr 337023, "interes prawny to interes indywidualny, konkretny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego". Trzeba także odnotować, iż organy administracji publicznej są zobowiązane do czuwania na każdym etapie postępowania nad tym, czy jest ono prowadzone z udziałem wszystkich stron. Natomiast zgodnie z art. 138 § 1 pkt 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, organ II instancji umarza postępowanie odwoławcze, gdy dojdzie do przekonania, że osoba odwołująca się nie ma statusu strony. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy zauważyć należy, że przedmiotowe postępowanie legalizacyjne, prowadzone w trybie art. 51 ustawy Prawo budowlane, nie dotyczyło wprost skarżących jako inwestorów. Kluczowe znaczenie dla przyznania im statusu strony ma zatem wykazanie zaistnienia interesu prawnego lub obowiązku, przy czym w omawianym stanie faktycznym podstawowe znaczenie przypisać należy pierwszej przesłance. Nie ulega wątpliwości, że osoby uprawnione do gruntu sąsiadującego bezpośrednio z terenem inwestycji wystąpią co do zasady jako strony toczącego się postępowania. Podobnie winni być traktowani właściciele działek położonych dalej, jednakże uwagi te nie mają charakteru absolutnego, tzn. należy je każdorazowo odnieść do zindywidualizowanego stanu faktycznego. W rozważanej sprawie skarżący dysponują terenem położonym w odległości około 100 metrów od gruntu, na którym zlokalizowane jest przedsięwzięcie w postaci wiaty. Budynek mieszkalny skarżących znajduje się w odległości około 170 metrów od wiaty. Kwestionowana inwestycja polega na budowie murowanej wiaty, organy nadzoru budowlanego nie stwierdziły przy jej realizacji naruszenia przepisów techniczno-budowlanych. Mając na względzie rodzaj inwestycji i odległość, w jakiej znajduje się od nieruchomości skarżących stwierdzić należy, iż w żaden sposób nie wpływa ona na treść prawa własności skarżących i sposób jego wykonywania, w szczególności na możliwość zabudowy należącego do nich terenu. Podniesiony przez skarżących zarzut możliwości wystąpienia awarii i ewentualnych immisji jest ogólnikowy i w istocie związany jest bezpośrednio z prowadzoną przez inwestorów działalnością gospodarczą, a nie wykonaniem przedmiotowej wiaty. Podkreślić zatem należy, iż przedmiotem postępowania przed organami nadzoru budowlanego było zbadanie legalności wykonania konkretnych robót budowlanych, ich zgodności z przepisami z zakresu prawa budowlanego, nie zaś badanie legalności prowadzonej przez inwestorów działalności gospodarczej i jej uciążliwości dla otoczenia. Interes skarżących, choć indywidualny, nie jest jednakże konkretny i obiektywnie sprawdzalny, można zatem mówić jedynie o wystąpieniu interesu faktycznego, który nie wystarcza do legitymowania się statusem strony w przedmiotowym postępowaniu. Z kolei okoliczności, że skarżący mieli status strony w toku innych postępowań dotyczących inwestycji realizowanych na działkach inwestorów, w omawianej sprawie pozbawiona jest doniosłości prawnej, gdyż nie może wiązać Sądu. Rozstrzygając w granicach niniejszej sprawy, Sąd wbrew twierdzeniom zawartym w skardze, nie znalazł podstaw do wzruszenia zaskarżonej decyzji, odpowiada ona bowiem prawu. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270) skarga podlegała oddaleniu. /-/ W.Batorowicz /-/ E.Podrazik /-/ A. Łaskarzewska