II SA/Po 812/10
WyrokWSA w Poznaniu2011-05-17
Skład orzekający: Tomasz Świstak, Barbara Drzazga, Wiesława Batorowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny może wymierzyć grzywnę Wojewodzie Wielkopolskiemu za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, jeśli postępowanie administracyjne było zawieszone w momencie wniesienia skargi?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę o wymierzenie grzywny, ponieważ kluczową przesłanką do uwzględnienia takiej skargi jest istnienie stanu bezczynności organu na moment jej wniesienia. W niniejszej sprawie postępowanie administracyjne było zawieszone, co formalnie przerywa bieg terminów i tym samym bezczynność organu, a zatem nie zostały spełnione przesłanki do wymierzenia grzywny.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi R. K. o wymierzenie Wojewodzie Wielkopolskiemu grzywny za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 2002 r. uchylającego decyzję o pozwoleniu na budowę. Postępowanie administracyjne było wielokrotnie zawieszane. Skarżący twierdził, że organ pozostaje w bezczynności. Wojewoda Wielkopolski argumentował, że postępowanie jest zawieszone i nie otrzymał informacji o zakończeniu postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Sąd rozpatrywał, czy zawieszenie postępowania wyłącza możliwość stwierdzenia bezczynności i wymierzenia grzywny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Świstak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant st.sekr.sąd. Mariola Kaczmarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. sprawy ze skargi R. K. o wymierzenie Wojewodzie Wielkopolskiemu grzywny za niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Poznaniu z dnia 12 grudnia 2002 r. o sygn. II SA/Po 426/01; oddala skargę /-/ W.Batorowicz /-/ T.Świstak /-/ B.Drzazga
Decyzją z dnia [...] 2000 r. nr [...] Starosta P. działając na podstawie art. 28, 33 ust. 1, 34 ust. 4 i 36 ustawy z dnia 4 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. nr 89 poz. 414 z późn.zm.) uwzględniając wniosek inwestora R. K. zatwierdził projekt budowlany i wydał pozwolenie na budowę rozbudowę, to jest rozbudowę istniejącego budynku warsztatowego na budynek mieszkalny, jednorodzinny, na nieruchomości położonej w T. P. przy ul. O..
W uzasadnieniu wskazano, że projekt budowlany wydano w oparciu o ostateczną decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z dnia [...] .2000 r. Wójta Gminy T. P.. Inwestor przedłożył stosowne dokumenty w tym pisemną zgodę właścicieli nieruchomości.
Odwołanie od powyższej decyzji wnieśli U. Z. i L. Z.. Odwołujący się podnosili, że przedmiotowe zamierzenie sprzeczne jest z postanowieniami planu zagospodarowania przestrzennego.
Rozpoznając odwołanie Wojewoda Wielkopolski decyzją z 18 stycznia 2001 r., nr AB-III-5-7111/319/99/2000/106 utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Skargę na powyższą decyzję wnieśli U. Sikorska - Z. i L. Z.
Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA/Po 426/01 Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu po rozpoznaniu sprawy ze skargi U. S. – Z. i L. Z. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] stycznia 2001 r. Nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę uchylił zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu swojego ostatecznego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, iż zaskarżona decyzja nie odpowiada kryteriom wynikającym z art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego bowiem brak w jej uzasadnieniu rzeczowej argumentacji co nie pozwala na dokonanie skutecznej kontroli poprawności merytorycznej rozstrzygnięcia.
Akta sprawy z prawomocnym wyrokiem z dnia 12 grudnia 2002 r., (sygn. akt II SA/Po 426/01) zostały zwrócone Wojewodzie Wielkopolskiemu w dniu 26 lutego 2003 r. (k 120 akt II SA/Po 426/01).
Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2003 r. Wojewoda Wielkopolski zawiesił powyższe postępowanie z urzędu w związku z toczącym się przed Naczelnym Sądem Administracyjnym postępowaniem sygn. IV SA 3792/01 dotyczącym skargi Pana R. K. na ostateczną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Wojewody Wielkopolskiego stwierdzającą nieważność decyzji Naczelnika Gminy T. P. z dnia [...] stycznia 1989 r. o udzieleniu R. i K. pozwolenia na budowę na nieruchomości położonej w T. P. przy ul. Ostatniej 19 warsztatu branży złotniczej z aneksem oraz szambem
Po prawomocnym zakończeniu wyżej wskazanego postępowania wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2003 r., sygn. IV SA 3792/01 Wojewoda Wielkopolski postanowieniem z dnia 19 września 2003 r. podjął zawieszone postępowanie.
Pismem z dnia 19 grudnia 2003 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. zawiadomił strony postępowania oraz Wielkopolski Urząd Wojewódzki o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego na podstawie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 Prawo budowlane w stosunku do warsztatu branży złotniczej wraz z aneksem oraz szambem usytuowanych na działce położonej w T. P. przy ul. Ostatniej 35/1. W zawiadomieniu tym organ nadzoru budowlanego wskazał, iż wszczęcie postępowania jest skutkiem wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2003 r., sygn. IV SA 3792/01 (k. 138 teczki nr I akt przesłanych wraz z odpowiedzią na skargę przez Wojewodę Wielkopolskiego).
Postanowieniem z dnia 5 stycznia 2004 r. Wojewoda Wielkopolski zawiesił postępowanie w sprawie rozbudowy istniejącego warsztatu o część mieszkalną do czasu zakończenia powyższego postępowania przez organ nadzoru budowlanego.
W uzasadnieniu tegoż postanowienia organ wskazał, że powiązanie uzależniające budowę części mieszkalnej od części warsztatowej powoduje, że dopiero wynik postępowania prowadzonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego), umożliwi podjęcie zawieszonego postępowania. Wskazał również, iż z posiadanych przez niego informacji postępowanie przed organem nadzoru nie zostało zakończone z uwagi na brak woli współpracy w tym postępowaniu okazywany przez stronę.
W aktach sprawy brak dowodów doręczenia postanowienia z dnia 5 stycznia 2004 r. stronom postępowania, w tym R. K., mimo wskazania stron w dołączonym do postanowienia wykazie (k. 143 teczki nr I akt przesłanych wraz z odpowiedzią na skargę przez Wojewodę Wielkopolskiego).
Postępowanie przed Wojewodą Wielkopolskim pozostaje do chwili obecnej zawieszone. Zarówno w aktach sprawy, jak i w dokumentach nadesłanych przez skarżącego do akt sprawy sądowej brak jest wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania.
Pismem z dnia 19 listopada 2003 r. złożonym w sekretariacie Wojewody Wielkopolskiego w dniu 21 listopada 2003 r. R. K. i R. G. zwrócili się do Wojewody Wielkopolskiego o podjęcie stosownych działań administracyjnych wynikających z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, celem wyeliminowania bezczynności urzędniczej trwającej od dnia otrzymania wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2002 r. W piśmie tym podnieśli, iż niezakończenie dotąd postępowania nie znajduje żadnego uzasadnienia (k. 107-108 akt sądowych).
Pisma powyższego, względnie jego kopii brak w przekazanych sądowi aktach administracyjnych, a jego kserokopia została przekazana do akt sprawy przez skarżącego na wezwanie sądu. Przedstawiciel organu nie zakwestionował autentyczności powyższego pisma.
Pismem z dnia 6 września 2010 r. R. K. reprezentowany przez r. pr. L. M. wniósł skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego polegającej na zaniechaniu wszczęcia procedury legalizacyjnej dotyczącej nieruchomości położonej przy ul. O. [...] w T. P..
Skarżący wyjaśnił, iż decyzją z dnia 20 stycznia 1989 r. Naczelnik Gminy T. P. udzielił mu pozwolenia na budowę na tej nieruchomości warsztatu branży złotniczej z aneksem oraz szambem. Z kolei decyzją z dnia 1[...] grudnia 2000 r., nr [...] Starosta P. zatwierdził projekt budowlany i zezwolił na rozbudowę istniejącego budynku warsztatowego na budynek mieszkalny jednorodzinny. Wojewoda Wielkopolski po rozpoznaniu wniesionego odwołania utrzymał powyższą decyzję Starosty P. w mocy. Decyzja Wojewody została z kolei uchylona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2002 r. Również decyzja Naczelnik Gminy T. P. [...] stycznia 1989 r. została wyeliminowana z obiegu prawnego decyzją Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2001 r., który stwierdził jej nieważność.
Zdaniem skarżącego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. winien z urzędu podjęć czynności zmierzające do zalegalizowania istniejącego na działce przy ul. ul. O. [...] w T. P. budynku, skoro ostateczne decyzje o pozwoleniu na budowę zostały wyeliminowane z obiegu prawnego.
Pismem z dnia 18 listopada 2010 r. R. K. uzupełniając skargę podniósł, iż bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. polega na niewykonaniu wyroku sądu administracyjnego i wniósł o wymierzenie organowi grzywny, o której mowa w art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z uwagi na niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2002 r. o sygn. akt II SA/Po 426/01.
Pełnomocnik skarżącego w piśmie z dnia 17 listopada 2010 r. wyjaśnił, iż poza skargą na bezczynność organu wnosi również skargę na niewykonanie wyroku Sądu i wnosi o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. grzywny podtrzymując wywody zawarte w piśmie skarżącego z dnia 18 października 2010 r.
Odpowiadając na skargę o wymierzenie grzywny z tytułu niewykonania wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 grudnia 2002 r. sygn. akt II SA/Po 426/01 Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. podniósł, iż wyrokiem z dnia 12 grudnia 2002 r. o sygn. akt II SA/Po 426/01 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] stycznia 2001 nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i pozowania na budowę. Tym samym to na Wojewodzie Wielkopolskim jako organie architektoniczno-budowlanym II instancji spoczywa obowiązek ponownego rozpatrzenia wniosku inwestora o wydanie pozwolenia na budowę. Przepisy Prawa budowlanego nie przewidują kompetencji i obowiązku organu nadzoru budowlanego do wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ nadzoru budowlanego nie uczestniczą również w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę.
Wobec powyższych ustaleń z akt sprawy dotyczącej skargi na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. wyłączono materiały dotyczące skargi na niewykonanie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 12 grudnia 2002 r., sygn. akt II SA/Po 426/01 zaś jako organ skarżony przyjęto Wojewodę Wielkopolskiego.
Wykonując wezwanie sądu Wojewoda Wielkopolski, pismem z dnia 10 marca 2011 r. udzielił odpowiedzi na skargę w zakresie w jakim dotyczyła ona bezczynności tego organu po wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 12 grudnia 2002 r., sygn. II SA/Po 426/01. W odpowiedzi tej przedstawił historię postępowania w sprawie oraz w sprawach z nią związanych, nie zajął jednakże stanowiska odnośnie samej skargi.
Obecny na rozprawie w dniu 17 maja 2011 r. pełnomocnik Wojewody Wielkopolskiego wniósł o oddalenie skargi i wyjaśnił, iż postępowanie administracyjne podjęte po wyroku po wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 12 grudnia 2002 r., sygn. II SA/Po 426/01 jest nadal zawieszone, gdyż Wojewoda nie uzyskał od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego jakiejkolwiek informacji o zakończeniu postępowania prowadzonego w trybie art. 51 Prawa budowlanego dotyczącego budynku wybudowanego na działce skarżącego, w stosunku do którego unieważniono pozwolenie na budowę. Pełnomocnik Wojewody oświadczył, iż skarżący nie występował z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu z dnia 12 grudnia 2002 r. Wyjaśnił, iż co prawda w aktach brakuje potwierdzeń doręczenia postanowienia o zawieszeniu postępowania stronom jednakże z pism składanych przez R. K. wynika, iż postanowienie jest mu znane, a ponadto złożył on na to postanowienie skargę w trybie skargowym kodeksu postępowania administracyjnego do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Pełnomocnik wyjaśnił także, iż skarżący ani żadna inna strona postępowania nie składała wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Z przepisu art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) wynikają dwie przesłanki, które muszą być spełnione łącznie, aby Sąd mógł wymierzyć organowi grzywnę. Po pierwsze organ musi pozostawać w bezczynności po wyroku uwzględniającym skargę na bezczynność, a ponadto strona przed wniesieniem skargi musi wystąpić do właściwego organu z pisemnym wezwaniem do wykonania wyroku.
Skarga o wymierzenie organowi grzywny przysługuje w dwóch sytuacjach:
1) gdy organ nie wykonuje wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz
2) gdy organ pozostaje bezczynny po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności. Bezczynność organu po wyroku uchylającym decyzję zachodzi wtedy, gdy organ, pomimo upływu stosownych terminów, nie załatwia sprawy, to jest zasadniczo - nie wydaje nowego rozstrzygnięcia w sprawie.
W niniejszej sprawie, w ocenie skarżącego, zachodzi druga z wymienionych sytuacji.
Z przywołanego art. 154 § 1 p.p.s.a. wynika, że warunkiem dopuszczalności wniesienia skargi o ukaranie organu grzywną jest uprzednie pisemne wezwanie przez stronę skarżącą właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy. Oznacza to, że jeżeli strona nie wezwała organu do wykonania orzeczenia sądu, skarga podlega odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. W tej sytuacji możliwość poddania skargi merytorycznej ocenie sądu, każdorazowo poprzedzana jest formalnoprawną jej kontrolą. Wyłącznie bowiem skarga spełniająca ustawowe wymogi formalne może być uznana za dopuszczalną.
Skarga złożona w niniejszej sprawie podlegała rozpoznaniu, albowiem pismo R. K. i R. G. z dnia 19 listopada 2003 r. skierowane do Wojewody Wielkopolskiego, a złożone w sekretariacie Wojewody Wielkopolskiego w dniu 21 listopada 2003 r. uznać należy za wyczerpujące wymogi pisemnego wezwania do załatwienia sprawy. Z treści tego pisma w sposób jednoznaczny wynika bowiem bezczynność jakiego organu i po wydaniu jakiego wyroku skarżący kwestionuje i załatwienia jakiej sprawy się domaga. Bez znaczenia pozostaje przy tym brak powołania się przez skarżącego w tymże piśmie na jakąkolwiek podstawę prawna, czy tez użycie sformułowań potocznych, miast wyrażeń ustawowych, którymi posługuje się ustawodawca w art. 153 p.p.s.a., albowiem okoliczności te w żadnym razie nie uniemożliwiają prawidłowej oceny tegoż pisma jako wezwania do wykonania wyroku.
Podkreślić przy tym należy, iż pismo to złożone zostało przez skarżącego w czasie gdy przedmiotowe postępowania administracyjne pozostawało w biegu (w okresie przerwy pomiędzy kolejnymi jego zawieszeniami).
Irrelewantny prawnie pozostaje czas złożenia tegoż pisma, poprzedzającego o kilka lat wywiedzenie skargi, albowiem przepis art. 154 p.p.s.a. nie przewiduje terminu do wniesienie skargi na niewykonanie wyroku analogicznego do terminu określonego w art. 53 § 2 p.p.s.a., jak również nie daje podstaw do odpowiedniego stosowania tego ostatniego przepisu w sprawach skarg składanych na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a.
Przechodząc do dalszych rozważań wskazać należy, iż o ile wykonalność orzeczeń wydawanych w postępowaniu cywilnym to nic innego jak możliwość ich wyegzekwowania na drodze postępowania, o tyle w postępowaniu sądowoadministracyjnym wyrok jest autorytatywnym wystąpieniem Sądu co do zgodności z prawem zaskarżonego aktu lub czynności, w związku z czym, w zakresie tego rozstrzygnięcia nie nadaje się do egzekucji. W odniesieniu do tych orzeczeń ich wykonanie rozumiemy jako zastosowanie się organu administracji publicznej do oceny prawnej Sądu administracyjnego (J. Tarno (w:) Chróścielewski, Tarno, Postępowanie administracyjne i postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004 r., s. 533). W związku z tym, w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie wykształciło się postępowanie wykonawcze, gdyż orzeczenia sądu administracyjnego nie kreują nowej rzeczywistości i nie stanowią końcowego rozstrzygnięcia w sprawie (chodzi oczywiście o wyroki uwzględniające skargę, gdyż wyroki oddalające skargę nie nakładają na organy administracji obowiązku ich wykonania czy innej reakcji na wyrok sądowy). Wyrok Sądu administracyjnego może jedynie obligować organ administracji publicznej do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia. Nie ma w takim razie możliwości egzekwowania wykonania wyroku sądu administracyjnego, jeśli nie kreuje on bezpośrednio żadnych praw czy obowiązków po stronie uczestników postępowania sądowoadministracyjnego. Nie można zatem mówić o klasycznym (w znaczeniu postępowania administracyjnego czy cywilnego) postępowaniu wykonawczym jako składowej postępowania sądowoadministracyjnego. Skutkiem wyroków sądu administracyjnego uchylających lub stwierdzających nieważność aktu lub czynności powinno być rozpoznanie sprawy w powtórnym postępowaniu przez organ administracji publicznej. Częste są przypadki, gdy organ administracji pozostaje w bezczynności po takim wyroku, jeżeli nie rozpoznał sprawy w powtórnym postępowaniu mimo upływu terminu określonego w ustawie, czyli z reguły terminu wskazanego w art. 35 k.p.a. Tak więc następstwem wyroków sądu administracyjnego uznających racje strony skarżącej jest, w uproszczeniu, eliminacja zaskarżonych orzeczeń organów administracji publicznej z obrotu prawnego.
W rozpatrywanej sprawie wystąpiły co należy podkreślić okresy ewidentnej bezczynności organu pomiędzy 26 lutego 2003 r. (data zwrotu akt sprawy organowi przez Sąd), a 11 czerwca 2003 r. (data zawieszenia postępowania przez Wojewodę) oraz pomiędzy 19 września 2003 r. (data podjęcia zawieszonego postępowania), a 5 stycznia 2004 r. (data kolejnego, aktualnie trwającego zawieszenia postępowania), w których to okresach trwających łącznie ponad 7 miesięcy, organ mimo formalnego toczenia się postępowania administracyjnego nie podejmował jakichkolwiek czynności procesowych.
Brak było jednakże przesłanek do uwzględnienia skargi na bezczynność organu po wyroku uchylającym decyzję z [...] stycznia 2001 r., nr [...], albowiem na dzień jej składania postępowanie w sprawie pozostawało zawieszone.
Wskazać w tym miejscu należy, iż zgodnie z art. 154 § 3 p.p.s.a. wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi.
Z regulacji prawnej zamieszczonej w przepisach art. 154 § 1 i § 3 p.p.s.a. wynika zatem jednoznacznie, iż sąd rozpoznający skargę na bezczynność, uwzględnia stan istniejący w dacie wniesienia skargi, a okoliczność wydania decyzji po wniesieniu skargi sąd uwzględnia przy wymiarze grzywny.
A contrario brak jest podstaw do przyjęcie, że stwierdzona, niewątpliwa bezczynność organu, która jednakże nie istnieje już w dniu wniesienia skargi uzasadnia nałożenie grzywny na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a., albowiem w przy takiej wykładni art. 154 § 1 p.p.s.a. przepis § 3 tegoż artykułu byłby zbędny.
Wprowadzenie przepisu art. 154 § 3 p.p.s.a. wskazuje zatem jednoznacznie na zamiar ustawodawcy uzależnienia dopuszczalności nakładania grzywny w trybie art. 154 p.p.s.a od istnienia stanu bezczynności organu na moment składania skargi.
Przywołać w tym miejscu należy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2009 r., sygn. I OSK 652/08, (publ. Lex nr 570318) gdzie wskazano, iż z regulacji prawnej zamieszczonej w przepisach art. 154 § 1 i § 3 p.p.s.a. wynika, iż sąd rozpoznający skargę na bezczynność, uwzględnia stan istniejący w dacie wniesienia skargi.
Nie była zatem spełniona uzasadniająca uwzględnienie skargi przesłanka pozostawania w bezczynności.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy bowiem do czynienia wówczas, gdy w terminie ustalonym przez prawo organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu albo nie podjął czynności, do której był prawnie zobowiązany.
Zgodnie zaś z art. 103 k.p.a. zawieszenie postępowania wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w kodeksie, do których to terminów zaliczają się także terminy załatwiania spraw będące terminami o charakterze stricte procesowym.
Podkreślić należy, iż w ocenie sądu rozpoznającego niniejszą sprawę ewentualna "bezczynność" organu polegająca na kolejnym zawieszeniu postępowania i braku ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy rozbiórki nie może być kwestionowana w niniejszym postępowaniu. W sytuacji kolejnego zawieszenia postępowania (a więc swego rodzaju "faktycznej bezczynności" organu) stronie służyło zażalenie na zawieszenie postępowania i następnie skarga do Sądu, w którym to postępowaniu można by badać zasadność postanowienia o zawieszeniu postępowania. W aktualnym stanie sprawy poddanie kontroli sądowej utrzymywania stanu zawieszenia postępowania można osiągnąć wyłącznie poprzez złożenie wniosku o podjęcie zawieszonego postępowania, a następnie zaskarżenie zapadłego rozstrzygnięcia, o ile w ocenie wnioskodawcy nie byłoby ono zgodne z prawem.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela w tym zakresie stanowisko wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 1999 r., sygn. IV SAB 199/98 (publ. Lex nr 48746), w którym wskazano, że rozpatrując skargę na bezczynność organu, Sąd nie jest uprawniony do przeprowadzenia kontroli zasadności zawieszenia postępowania. Zawieszenie postępowania formalnie przerywa bezczynność organu, gdyż zgodnie z art. 103 k.p.a. wstrzymuje bieg terminów przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Stanowisko to wyrażone wprawdzie zostało w toku postępowania z klasycznej skargi na bezczynność organu to jednak zachowuje pełną aktualność również niniejszym postępowaniu ze skargi na bezczynność organu po wyroku sądowym.
Zauważyć w tym miejscu należy, iż choć przepis art. 154 § 1 p.p.s.a., w jego aktualnym na dzień wyrokowania w niniejszej sprawie brzmieniu stanowi, iż w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny, to jednak Sąd nie mógł w niniejszej sprawie procedować w przedmiocie wymierzenia grzywny z tytułu przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym decyzję Wojewody Wielkopolskiego, albowiem na dzień wniesienia skargi przedmiotem zaskarżenia mogła być jedynie bezczynność organu po wyroku, a nie przewlekłość w prowadzeniu postępowania po wyroku sądowym i jedynie bezczynności organu dotyczyła wywiedziona w sprawie skarga.
Wskazać nadto należy, iż instytucja skargi na przewlekłość w prowadzeniu postępowania administracyjnego wyroku uchylającym akt administracyjny jest instytucją nową, wprowadzoną do systemu prawnego z dniem 11 kwietnia 2010 r. i jej stosowanie w ramach postępowania o charakterze sankcyjnym, jakim jest postępowanie prowadzone w trybie art. 154 § 1 p.p.s.a. miałoby charakter niedopuszczalnego działania prawa wstecz (retroakcji właściwej) polegającego na stosowaniu nowych przepisów materialnoprawnych do stanów faktycznych zaistniałych w starym stanie prawnym.
Podkreślić bowiem należy, iż art. 154 p.p.s.a, pomimo zamieszczenia go w ustawie procesowej, ma charakter mieszany, materialno-procesowy, albowiem reguluje zarówno zagadnienia związane z postępowaniem, jak i określa materialnoprawne przesłanki odpowiedzialności finansowej organu, za określone w nim naruszenia prawa i wymiar tej odpowiedzialności. Ogólną regułą prawa intertemporalnego jest zaś wywiedziona z art. 2 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej zasada "lex retro non agit", która oznacza zakaz wstecznego działania nowej ustawy, a precyzyjniej jej przepisów o charakterze materialnym, do stanów faktycznych powstałych przed datą wejścia w życie nowej ustawy. Jedynie przy zmianach prawa proceduralnego (gdy brak przepisów przejściowych) zasadą jest, że przy wykonywaniu czynności procesowych stosuje się prawo, które obowiązuje w czasie dokonywania czynności - "reguła bezpośredniego działania prawa nowego"
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło