II SA/Po 830/13

WyrokWSA w Poznaniu2013-10-11

Skład orzekający: Danuta Rzyminiak - Owczarczak, Jolanta Szaniecka, Wiesława Batorowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dochody uzyskane przez sędziego sportowego z tytułu prowadzenia zawodów sportowych, które przestał wykonywać z powodu urlopu zdrowotnego, powinny zostać uznane za dochód utracony w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych przy ustalaniu prawa do dodatku do zasiłku rodzinnego?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że sprawa wymaga uzupełniającego postępowania dowodowego w celu prawidłowego zakwalifikowania dochodów uzyskiwanych przez skarżącego z tytułu sędziowania zawodów sportowych. Kluczowe jest wyjaśnienie, czy utrata tych dochodów może być uznana za dochód utracony w rozumieniu ustawy o świadczeniach rodzinnych, co ma bezpośredni wpływ na prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków. Ponadto, uchylenie decyzji było uzasadnione faktem, że decyzja organu I instancji w przedmiocie zasiłku rodzinnego, na której opierała się decyzja organu II instancji, została następnie uchylona przez sąd, co stanowi przesłankę do wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący ubiegał się o zwiększony dodatek do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, uznając, że dochód rodziny przekracza kryterium ustawowe, a dochody skarżącego z tytułu sędziowania zawodów sportowych nie mogą być uznane za dochód utracony. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu, zarzucając błędną wykładnię przepisów dotyczących dochodu utraconego.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 11 października 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Jolanta Szaniecka Sędzia WSA Wiesława Batorowicz Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 października 2013 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] marca 2013r. nr [...] w przedmiocie dodatku do zasiłku rodzinnego I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącego kwotę [...] zł ([...] złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, III. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r., Nr [...], Prezydent Miasta P. odmówił przyznania M. J. (dalej również jako "wnioskodawca") zwiększonego dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej finansowanego ze środków własnych Miasta P. na rzecz J. i E. J. W sentencji decyzji organ powołał przepisy art. 4 ust. 1, art. 4 ust. 2 pkt 1, art. 4 ust. 2 pkt 2, art. 5 ust. 1, art. 5 ust. 2, art. 6 ust 1 pkt 1, art. 6 ust. 2 pkt 2, art. 12a, art. 15a ust. 2, art. 20, art. 26 ust. 2, art. 32 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 z późn. zm., dalej jako "u.ś.r.") w zw. z § 1 uchwały rady Miasta P. z dnia 26 września 2006 r. w sprawie podniesienia kwoty dodatku do zasiłku rodzinnego (Nr CIII/1198/VI/2006) oraz rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2005 r., Nr 105, poz. 881 z późn. zm.) w zw. z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2009 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych (Dz. U. z 2009 r., Nr 129, poz. 1058) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej jako "k.p.a."). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podniósł, że w dniu [...] września 2012 r. M. J. zwrócił się z prośbą o ustalenie prawa do zwiększonego dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej finansowanego ze środków własnych Miasta P. na rzecz J. i E. J. Wskazano, iż aby nabyć prawo do świadczeń rodzinnych niezbędne jest ustalenie dochodu osoby lub rodziny uzyskanego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, tj. za rok 2010. Podstawowym dokumentem, który warunkuje wyliczenie przedmiotowego dochodu, zgodnie z art. 23 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych jest zaświadczenie o dochodzie podlegającym opodatkowaniu na zasadach ogólnych każdego członka rodziny. Zauważono, że po przeanalizowaniu wniosku i obliczeniu dochodu wnioskodawcy i jego żony, uwzględniając utratę dochodu żony w wysokości [...] zł oraz dochodu samego wnioskodawcy z tytułu pobierania renty z tytułu niezdolności do pracy w wysokości [...] zł - z 2010 r. - ustalono, iż miesięczny dochód na osobę w rodzinie wynosi [...] zł, zatem przekracza ustawowe kryterium dochodowe o [...] zł na osobę. Podkreślono, iż zgodnie z art. 5 ust. 1 u.ś.r. zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 504 zł. Odnosząc się do zgłoszonego wniosku o pomniejszenie dochodu rodziny o dochód utracony organ wskazał, że w aktach sprawy znajduje się zaświadczenie o dochodzie netto za rok 2010 z firmy "X", z którego wynika, iż żona wnioskodawcy była tam zatrudniona na podstawie umowy zlecenie w okresie od dnia [...] listopada 2010 r. do dnia [...] sierpnia 2012 r. Biorąc powyższe pod uwagę, dochód rodziny w 2010 r. został pomniejszony o kwotę [...] zł. Jednocześnie zauważono, że wnioskodawca złożył za 2010 r. zeznania podatkowe z tytułu pracy jako sędzia sportowy [...], jednakże obecnie przebywa na urlopie zdrowotnym. Wskazano, że rozliczenia za prowadzenie spotkań sędziowskich dokonywano poprzez delegacje. Podkreślono więc, że wnioskodawca jest wynagradzany przez kluby sportowe w formie ekwiwalentu i nie jest związany z klubami sportowymi umową o pracę, ani żadną umową cywilnoprawną. W związku z powyższym organ I instancji uznał, że sędziowanie meczów [...] nie mieści się w katalogu definicji zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a tym samym brak jest podstaw do uznania dochodu uzyskiwanego z sędziowania za dochód utracony. Podniesiono również, że podstawą do przyznania zwiększonego dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej jest przyznanie zasiłku rodzinnego oraz dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej na rzecz J. i E. J., jednak zgodnie z decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...] odmówiono przyznania wnioskodawcy przedmiotowych świadczeń. M. J. pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. odwołał się od powyższej decyzji Prezydenta Miasta P. z dnia [...] listopada 2012 r. Odwołanie zostało wniesione z zachowaniem 14-dniowego terminu. W uzasadnieniu odwołania podniesiono, że organ I instancji błędnie ustalił, iż wnioskodawca nie utracił dochodów za 2010 r. z tytułu prowadzenia spotkań jako sędzia [...]. W chwili obecnej ze względu na stan zdrowia wnioskodawca przebywa na urlopie zdrowotnym, nie prowadzi meczów [...] i nie osiąga z tego tytułu dochodów. Wskazano zatem, że przedstawiona przez organ I instancji interpretacja, iż sędziowie meczów [...] nie mieszczą się w katalogu definicji zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a tym samym brak jest podstaw do uznania dochodu uzyskiwanego z ww. tytułu za dochód utracony - jest wysoce krzywdząca. Wnioskodawca podniósł dodatkowo, że do momentu, kiedy mógł i sędziował mecze [...] - musiał te dochody wykazywać, a więc był to jego zarobek. Teraz, kiedy nie może już osiągać z tego tytułu dochodów, dochody uzyskane powinny być analogicznie utracone. Zdaniem odwołującego, nie są to bowiem umowy o dzieło, które są ustawowo wyłączone z dochodów utraconych. Po ich utraceniu, dochód rodziny wnioskodawcy będzie wynosił poniżej 504 zł na osobę, a tym samym rodzina spełni kryterium ustawowe do otrzymania zasiłku rodzinnego na dzieci jak też dodatków do zasiłku rodzinnego. Decyzją z dnia [...] marca 2013 r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. (dalej również jako "Kolegium" lub "organ II instancji"), działając na podstawie art. 127 § 2 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 5 u.ś.r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Kolegium podniosło, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do przyjęcia, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów ustawy o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 1 u.ś.r. zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2 ustawy, np. rodzicom czy jednemu z rodziców, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę, albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504 zł. Zgodnie natomiast z art. 3 pkt 1 u.ś.r. dochód oznacza, po odliczeniu alimentów świadczonych na rzecz innych osób, między innymi przychody podlegające opodatkowaniu na zasadach określonych w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organ II instancji wskazał, iż ustalając dochód rodziny wnioskodawcy za rok 2010 należało uwzględnić kwotę dochodu wynikającą z zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] tj. kwotę [...] zł, pomniejszyć ją o składki na ubezpieczenie społeczne tj. [...] zł i składki na ubezpieczenie zdrowotne tj. [...] zł oraz należny podatek tj. [...] zł, co daje łącznie [...] z. ([...] zł - [...] zł - [...] zł). Zaznaczono, że kwota ta nie mogła jednak stanowić podstawy obliczenia dochodu na osobę w rodzinie, na potrzeby niniejszego postępowania, albowiem z akt sprawy wynika, iż rodzina utraciła część dochodów. I tak, M. J. z dniem [...] sierpnia 2012 r. utraciła swoje źródło zarobkowania, a nadto M. J. od dnia [...] września 2011 r. utracił prawo do renty z tytułu niezdolności do pracy. Zgodnie przy tym z art. 3 pkt 23 u.ś.r. utrata dochodu oznacza utratę dochodu spowodowaną utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie umowy o dzieło, bądź utratą renty. W konsekwencji, na potrzeby niniejszej sprawy Kolegium uznało, iż dochód rodziny należało dodatkowo pomniejszyć o kwotę [...] zł (utracona renta z ZUS) oraz o kwotę [...] zł (utracony dochód M. J.). Wyjaśniono, że przy ustalaniu prawa do świadczeń rodzinnych, jako dochód rodziny z 2010 r. należało przyjąć kwotę [...] zł, co daje miesięcznie [...] zł, a w przeliczeniu na osobę w rodzinie [...] zł miesięcznie. Tak ustalona kwota dochodu przekracza kryterium dochodowe uprawniające do przyznania świadczeń rodzinnych. Zdaniem Kolegium należy podzielić stanowisko organu I instancji, iż brak jest podstaw do uznania za dochód utracony zarobków uzyskanych w 2010 r. z tytułu sędziowania meczów [...]. Pojęcie utraty dochodu zostało ustawowo zdefiniowane w art. 3 pkt. 23 u.ś.r. i zdaniem organu II instancji brak jest jakichkolwiek podstaw do tego, aby przewidziane w nim przypadki wykładać w sposób rozszerzający. Podkreślono więc, że wnioskodawca pełniąc funkcję sędziego podczas meczów [...] nie był związany umową o pracę, ani tym bardziej umową zlecenia czy umową o dzieło, z żadnym klubem sportowym. Dochody uzyskiwane przez niego z sędziowania meczów były rozliczane jako dochody z działalności wykonywanej osobiście, co stanowi odrębną kategorię w stosunku do umowy o dzieło oraz umowy zlecenia. Tym samym zaprzestanie wykonywania tej działalności nie może być rozpatrywane w kategorii utraty zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Wskazano również, że z oświadczeń złożonych przez wnioskodawcę w toku postępowania wynika, że przebywa on jedynie na urlopie zdrowotnym w sezonie 2012/2013. W konsekwencji uznano, iż sam fakt, że aktualnie rodzina nie uzyskuje dochodów z ww. działalności, nie może mieć wpływu na ustalenie wysokości dochodów za 2010 r. Kolegium zaznaczyło ponadto, że przychody uzyskiwane z działalności wykonywanej osobiście podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych, a w konsekwencji mieszczą się w ogólnej definicji dochodu wyrażonej w art. 3 pkt. 1 u.ś.r. Z tego też względu muszą one zawsze zostać uwzględnione przy ustalaniu dochodu na potrzeby spraw o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych. Pojęcie utraty dochodu nie odnosi się natomiast do utraty każdego dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym na zasadach ogólnych. Ustawodawca zaliczył bowiem do tej kategorii jedynie szczególne wypadki, enumeratywnie określone w art. 3 pkt 23 a - i u.ś.r. W tych okolicznościach Kolegium uznało, że zachodzą podstawy do utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji. Wobec odmowy przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej decyzją organu I instancji z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...], brak było bowiem podstaw do przyznania zwiększonego dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej. Na powyższą decyzję pełnomocnik M. J. wniósł w terminie skargę. Wnosząc o uchylenie wydanych w sprawie decyzji, rozpatrującym sprawę organom administracji zarzucono: - naruszenie art. 5 ust 1 u.ś.r. poprzez jego niezastosowanie, a w konsekwencji odmówienie przyznania wnioskowanych świadczeń rodzinnych, - naruszenie art. 3 pkt 23 w zw. art. 3 pkt 22 u.ś.r. poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, iż osiągane przez wnioskodawcę wynagrodzenie z tytułu pracy jako sędzia sportowy [...] nie mieści się w katalogu definicji zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, a tym samym brak jest podstaw do uznania dochodu uzyskiwanego z ww. tytułu za dochód utracony. W uzasadnieniu skargi ponownie podniesiono, że ustalając dochód rodziny uwzględniono wynagrodzenie z tytułu sędziowania zawodów [...], natomiast bezpodstawnie pominięto utratę dochodu z tytułu wynagrodzenia za pracę jako sędzia sportowy [...], co spowodowało odmówienie przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego. Podniesiono, iż zgodnie z art. 3 pkt 23 u.ś.r. jako utratę dochodu należy rozumieć utratę dochodu spowodowaną utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie umowy o dzieło. Zatrudnienie lub inną pracę zarobkową należy natomiast rozumieć jako wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 3 pkt 22 u.ś.r.). W tym kontekście podkreślono, iż uznanie przez organ, że wynagrodzenie osiągane przez wnioskodawcę z tytułu sędziowania meczów [...] nie może stanowić podstawy do utraty dochodu, jest bezzasadne. Stosunek łączący skarżącego z Polskim Związkiem [...] mieści się bowiem w dyspozycji art. 3 pkt 22 u.ś.r. i jego utrata powinna zostać uwzględniona jako dochód utracony w rozumieniu powyższego przepisu. Podkreślono następnie, iż wnioskodawca wykonywał na rzecz Polskiego Związku [...] czynności w ramach umowy zlecenia. Wskazuje na to zarówno okoliczność, iż wnioskodawca po wykonaniu na rzecz zleceniodawcy umówionych czynności wystawiał zleceniodawcy rachunek, jak i okoliczność, iż osiągany przez niego dochód wykazywał on za pomocą dokumentu PIT-11, który wypełnia się w związku z wykonywaną osobiście działalnością, w tym z umowy zlecenia. W załączeniu przedłożono zaświadczenie potwierdzające, iż M. J., będący sędzią PZ[...], w sezonie 2012/2013 był urlopowany z przyczyn zdrowotnych, a więc nie prowadził w tym okresie żadnych zawodów. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie. Organ ponownie podniósł, że w myśl art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku osobowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361) źródłami przychodów są między innymi 1) stosunek służbowy, stosunek pracy, praca nakładcza, emerytura lub renta, czy 2) działalność wykonywana osobiście. Z kolei w art. 13 ust. 1 ww. ustawy wskazuje się, że przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, to między innymi przychody z osobiście wykonywanej działalności artystycznej, literackiej, naukowej, trenerskiej, oświatowej i publicystycznej, w tym z tytułu udziału w konkursach z dziedziny nauki, kultury i sztuki oraz dziennikarstwa, jak również przychody z uprawiania sportu, stypendia sportowe przyznawane na podstawie odrębnych przepisów oraz przychody sędziów z tytułu prowadzenia zawodów sportowych oraz przychody z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od: a) osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, b) właściciela (posiadacza) nieruchomości, w której lokale są wynajmowane, lub działającego w jego imieniu zarządcy albo administratora - jeżeli podatnik wykonuje te usługi wyłącznie dla potrzeb związanych z tą nieruchomością. Zdaniem Kolegium, ustawodawca w sposób jednoznaczny zakwalifikował przychody sędziów z tytułu prowadzenia zawodów sportowych do przychodów z działalności wykonywanej osobiście, a więc brak jest jakichkolwiek podstaw do zrównywania ich z dochodem uzyskiwanym z tytułu umowy zlecenia. Przemawia za tym dodatkowo fakt, że przychody z tytułu świadczenia usług na podstawie umowy zlecenia zostały przez ustawodawcę odrębnie wyszczególnione w cytowanej wyżej regulacji. Są to zatem dwa, całkowicie od siebie niezależne źródła przychodów, zaliczone do przychodów z działalności wykonywanej osobiście. Z uwagi na powyższe, organ II instancji nie zgodził się z zarzutem skarżącego, iż wykonywał on na rzecz Polskiego Związku [...] czynności w ramach umowy zlecenia. Co więcej, w swoich oświadczeniach złożonych przed organem I instancji wnioskodawca wskazywał, że nie łączą go z Polskim Związkiem [...] ani z klubami sportowymi żadne umowy. Kolegium uznało, że przebywanie na urlopie zdrowotnym i niewykonywanie działalności osobistej w postaci prowadzenia zawodów sportowych nie może uzasadniać zastosowania wobec wnioskodawcy dobrodziejstwa płynącego z przepisu art. 3 pkt 23 u.ś.r. Pojęcie utraty dochodu, w rozumieniu przedmiotowego przepisu, nie odnosi się bowiem do utraty każdego dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym na zasadach ogólnych. Ustawodawca zaliczył bowiem do tej kategorii jedynie szczególne wypadki, enumeratywnie określone w punktach a-i. Żaden z tych punktów nie odnosi się natomiast do przychodów sędziów z tytułu prowadzenia zawodów sportowych. Niezależnie od powyższego, organ odwoławczy zwrócił uwagę na to, że nawet przyjęcie odmiennego stanowiska w wyżej omówionej kwestii nie powinno doprowadzić do umniejszenia dochodów rodziny wnioskodawcy. Skarżący korzysta z urlopu zdrowotnego, a zatem doszło jedynie do czasowego zaprzestania wykonywania działalności osobistej, a nie faktycznej utraty źródła zarobkowania. Korzystanie z urlopu, z wyjątkiem korzystania z urlopu wychowawczego, nie zostało natomiast przez ustawodawcę zakwalifikowane jako zdarzenie powodujące utratę dochodów. Pismem z dnia [...] sierpnia 2013 r. pełnomocnik skarżącego podniósł, iż odniesienie się przez Kolegium do katalogu źródeł przychodu zawartego w art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz do art. 13 przedmiotowej ustawy, definiującego przychody z działalności wykonywanej osobiście, powoduje w istocie nieuzasadnione rozszerzenie przez organ stosowania ww. przepisów do ustawy o świadczeniach rodzinnych. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera bowiem swoje własne definicje, do których brak odesłania w ustawie o świadczeniach rodzinnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Skarga okazała się zasadna. Stosownie do treści art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że zadaniem sądu administracyjnego jest jedynie sprawdzenie, czy zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami prawa materialnego oraz czy przy jej podejmowaniu nie zostały naruszone w sposób istotny przepisy postępowania administracyjnego. Natomiast stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami oraz wnioskami skargi, a także powołaną podstawą prawną. Zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] listopada 2012 r. Nr [...], którą odmówiono skarżącemu przyznania zwiększonego dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowią przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych (u.ś.r.). W myśl art. 4 ust. 1 u.ś.r. zasiłek rodzinny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. Stosownie do art. 8 tej ustawy, do zasiłku rodzinnego przysługują dodatki, w tym dodatek z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej (pkt 4a). Jak z powyższego wynika, warunkiem podstawowym przyznania dodatków do zasiłku jest przyznanie zasiłku rodzinnego na dziecko. Konstrukcja wskazanego powyżej przepisu art. 8 oznacza bowiem, że objęte nim dodatki nie są świadczeniami samodzielnymi, ale są wypłacane łącznie z zasiłkiem rodzinnym. Dodatki do zasiłku rodzinnego uwarunkowane są istnieniem prawa do zasiłku rodzinnego, a zatem w razie braku prawa do zasiłku rodzinnego, dodatek nie może być przyznany. Zaskarżona decyzja wydana została w sytuacji, gdy Prezydent Miasta P. decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. odmówił skarżącemu przyznania prawa do zasiłku rodzinnego. Odmowa przyznania zasiłku rodzinnego wynikała z przekroczenia kryterium dochodowego na osobę w rodzinie skarżącego, ustalonego z uwzględnieniem dochodu osiągniętego przez skarżącego i jego żonę w 2010 r. Do dochodu zaliczono przychody, jakie skarżący osiągnął w 2010 r. z tytułu sędziowania zawodów sportowych. Organ I instancji nie uwzględnił stanowiska skarżącego, iż dochód ten powinien zostać uznany za dochód utracony w rozumieniu art. 3 pkt 23 u.ś.r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] marca 2013 r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...] listopada 2012 r. [...] – o odmowie przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej oraz rozpoczęcia roku szkolnego. Wyrokiem z dnia 11 października 2013 r. sygn. akt II SA/Po 829/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2013 r. Nr [...]. Sąd uznał, że sprawa wymaga przeprowadzenia uzupełniającego postępowania dowodowego na okoliczność prawidłowego zakwalifikowania dochodów uzyskiwanych przez skarżącego z tytułu sędziowania zawodów sportowych. Sąd uznał za konieczne wyjaśnienie, czy utrata dochodu z tytułu sędziowania zawodów sportowych może zostać uznana za utratę dochodu w rozumieniu art. 3 pkt 23 u.ś.r. Wskazano na konieczność uzyskania wyczerpującej informacji dotyczącej zasad funkcjonowania Polskiego Związku [...], zasad współpracy z klubami sportowymi w zakresie organizacji i ponoszenia kosztów organizowanych i przeprowadzanych zawodów. Niezbędne jest zapoznanie się z wypracowanymi zasadami opłacania sędziów zawodów sportowych, także przez pozyskanie do akt sprawy wzorca delegacji na podstawie której sędziują mecze oraz wystawiają rachunek klubowi. Sąd uznał, iż zbadania wymaga, czy przychód uzyskiwany przez skarżącego z tytułu sędziowania zawodów sportowych można uznać za przychód uzyskiwany z umowy, która może zostać zakwalifikowana jako umowa zlecenia. W opinii Sądu należy to rozważyć przede wszystkim w odniesieniu do wzajemnych relacji pomiędzy Polskim Związkiem [...] a sędziami, jak również pomiędzy Związkiem a klubami. W rezultacie może bowiem okazać się, iż podnoszona przez organ okoliczność, że z klubami sędziowie nie zawierają żadnych umów, nie ma w tym przypadku znaczenia. Dopiero uzyskane wyjaśnienia i informacje pozwolą jednoznacznie ocenić, jak należy zakwalifikować tę formę aktywności zawodowej skarżącego – w odniesieniu do definicji dochodu utraconego w rozumieniu art. 3 pkt 23 ppkt c) u.ś.r., co ma bezpośredni wpływ na ocenę uprawnień skarżącego do otrzymania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku, o jakich mowa w art. 8 u.ś.r. Sąd administracyjny jest obowiązany uchylić zaskarżoną decyzję, jeżeli stwierdzi jedną z przesłanek wznowienia postępowania, określoną w art. 145 i 145a k.p.a. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanym przypadku, gdy w wyniku wyroku tut. Sądu w sprawie o sygn. akt II SA/Po 829/13 decyzja Prezydenta Miasta P. z dnia [...] listopada 2012 r. o odmowie przyznania skarżącemu zasiłku rodzinnego utraciła walor ostateczności. Uwzględniając względy celowościowe należy zatem uchylić zaskarżoną decyzję, bowiem w rozpatrywanym przypadku wystąpiła przesłanka do wznowienia postępowania wynikająca z art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli decyzja została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji. Jak wyżej podniesiono, taka zależność w rozpatrywanym przypadku zachodzi, bowiem warunkiem zakończenia postępowania o przyznanie dodatku do zasiłku rodzinnego jest uprzednie rozpatrzenie sprawy o przyznanie zasiłku rodzinnego. W tych okolicznościach zbędnym jest odnoszenie się do wszystkich zarzutów skargi, w tym dotyczących ustalenia dochodu rodziny skarżącego z uwzględnieniem dochodu utraconego. Zarzuty podniesione w tym zakresie w istocie odnoszą się do decyzji, które wydano w przedmiocie zasiłku rodzinnego. Z tych samych przyczyn Sąd w granicach niniejszej sprawy nie jest zobowiązany oceniać prawidłowości argumentacji przytoczonej w uzasadnieniach kontrolowanych obecnie decyzji, dotyczących oceny uprawnień skarżącego do uzyskania zasiłku rodzinnego. Ocena ta zawarta została w wyroku wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Po 829/13. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. b) ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, uchylił zaskarżoną decyzję. O kosztach postępowania orzeczono na mocy art. 200 tej ustawy, a o wykonalności decyzji na podstawie art. 152. Rzeczą organu II instancji będzie rozpatrzenie przedmiotowej sprawy po uprzednim rozpatrzeniu sprawy dotyczącej zasiłku rodzinnego, którego wynik będzie miał bezpośredni wpływ na ocenę uprawnienia skarżącego do otrzymania zwiększonego dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu wychowywania dziecka w rodzinie wielodzietnej finansowanego ze środków własnych Miasta P. na rzecz J. i E. J.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło