II SA/Po 840/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elwira Brychcy Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Asesor WSA Jan Szuma Protokolant st. sekr. sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lutego 2019 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Wojewody z dnia [...] lipca 2018r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji i odmowy uznania za osobę bezrobotną uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2018r. nr [...] Wojewoda decyzją z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...], działając na podstawie art. 127 § 1 i 2 i art. 138 § 1, pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.) oraz art. 10 ust. 7 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1065 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] nr [...] [...] z dnia 15 czerwca 2018 r. orzekającej o uchyleniu decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. nr [...] [...] w sprawie uznania J. G. z dniem [...] stycznia 2018 r. za osobę bezrobotną oraz o odmowie uznania J. G. za osobę bezrobotną z dniem [...] stycznia 2018 r. z powodu zatrudnienia w [...] w okresie od dnia [...] maja 2009 r. do dnia [...] lutego 2018 r. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, że J. G. zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w M. (dalej jako: "PUP") w dniu [...] stycznia 2018 r. jako osoba bezrobotna. W dniu rejestracji zainteresowana oświadczyła, że pracowała w Anglii, w terminie późniejszym złoży wniosek do Wojewódzkiego Urzędu Pracy. Decyzją Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2018 r. orzeczono o uznaniu J. G. za osobę bezrobotną z dniem wydania decyzji. W dniu [...] marca 2018 r. PUP przekazał do Wojewódzkiego Urzędu Pracy w P. (dalej jako: "WUP"), kopię dokumentu PD Ul J. G.. W dniu [...] kwietnia 2018 r. WUP poinformował stronę oraz PUP (do wiadomości), że dnia [...] kwietnia 2018 r. do WUP wpłynął złożony przez Stronę w PUP dokument potwierdzający ubezpieczone zatrudnienie na terytorium [...] w okresie od [...] maja 2009 r. do [...] lutego 2018 r. W treści pisma wskazano, że Zainteresowana zarejestrowała się w PUP jako osoba bezrobotna w dniu [...] stycznia 2018 r. tj. w trakcie udokumentowanego zatrudnienia w [...]. Jednocześnie poinformowano J. G. o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz złożenia wyjaśnień w sprawie. W piśmie z dnia [...] kwietnia 2018 r. (data wpływu do organu) J. G. wskazała, że właściwa instytucja zagraniczna prawidłowo wskazała jako sposób zakończenia stosunku pracy wypowiedzenie umowy przez pracownika z dniem [...] stycznia 2018 r. oraz, że zarejestrowała się w PUP w dniu [...] stycznia 2018 r. tj. 5 dni po wypowiedzeniu umowy o pracę. Nadto, J. G. stwierdziła, że nie wie dlaczego pracodawca w punkcie dotyczącym ubezpieczenia i okresów uznanych za takie wpisał okres od [...] maja 2009 r. do [...] lutego 2018 r. W dniu [...] maja 2018 r. Starosta M. wznowił postępowanie w sprawie uznania Pani J. G. za osobę bezrobotną, W toku postępowania w dniu [...] czerwca 2018 r. J. G. pisemnie poinformowała, że dokument PD Ul potwierdza zatrudnienie od dnia [...] czerwca 2016 r. do [...] stycznia 2018 r. Nadto, wyjaśniła, że w części dochód z zatrudnienia wpisany został okres od [...] czerwca 2016 r. do [...] stycznia 2018 r. (punkt 2.3.1), natomiast okres od [...] maja 2009 r. do [...] lutego 2018 r. jest okresem ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia albo pobierania zasiłku na dziecko (punkt 2.1.1). Zainteresowana wyjaśniła, że w dniu [...] stycznia 2018 r. była osobą niezatrudnioną, jedynie posiadała ubezpieczenie do dnia 14 lutego 2018 r. z tytułu pobierania zasiłku na dziecko. Następnie, decyzją Starosty [...] z dnia [...] czerwca 2018 r. orzeczono o uchyleniu decyzji z dnia [...] stycznia 2018 r. o uznaniu J. G. za osobę bezrobotną z dniem [...] stycznia 2018 r. oraz o odmowie uznania J. G. za osobę bezrobotną z dniem 26 stycznia 2018 r. z powodu zatrudnienia w [...] w okresie od [...] maja 2009 r. do [...] lutego 2018 r. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła J. G. odwołała się od powyższej decyzji oraz zaskarżyła postanowienie o wznowieniu postępowania. W odwołaniu Zainteresowana wskazuje, że nie zgadza się z decyzją stwierdzającą, iż w dniu rejestracji nie spełniała warunków do nabycia statusu osoby bezrobotnej. Wojewoda rozpoznając wniesione odwołanie uznał, że prawidłowo uchylono decyzję z dnia [...] stycznia 2018 r. oraz orzeczono o odmowie uznania J. G. za osobę bezrobotną. Przytaczając treść art. 2 ust. 1 pkt 2 lit l ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy Wojewoda zwrócił uwagę, że podleganie, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, wyklucza możliwość zarejestrowania jako osoba bezrobotna. W przedmiotowej sprawie analiza informacji przekazanych przez WUP w pozwala stwierdzić, że właściwa brytyjska instytucja potwierdzająca okresy zatrudnienia za granicą w przypadku ubiegania się bezrobotnego o prawo do zasiłku, potwierdziła ubezpieczone zatrudnienie strony w [...] w okresie od dnia [...] maja 2009 r. do dnia [...] lutego 2018 r. Wobec powyższego rejestracja zainteresowanej w PUP jako osoby bezrobotnej w dniu [...] stycznia 2018 r. nastąpiła w okresie udokumentowanego zatrudnienia w [...]. Wobec tego zasadnie wznowiono postępowanie zakończone decyzją z dnia [...] stycznia 2018 r., gdyż zaistniały przesłanki określone w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. Fakt posiadania przez J. G. ubezpieczenia z tytułu zatrudnienia do dnia [...] lutego 2018 r. stanowił nową, istotną okoliczność faktyczną, nieznaną Urzędowi w dniu wydawania decyzji, a decyzja organu I instancji odpowiada prawu. W skardze na powyższą decyzję wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu J. G. wniosła o uznanie jej za osobę bezrobotną z dniem [...] lutego 2018 r. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 2107) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej P.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Jednocześnie zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd obowiązany jest zatem dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji także wtedy, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. W rozpatrywanej sprawie podzielić należy ocenę Wojewody, że z uwagi na treść art. 2 ust. 1 pkt 2 lit l ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy podleganie, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, wyklucza możliwość zarejestrowania jako osoba bezrobotna. W przedmiotowej sprawie analiza informacji przekazanych przez WUP pozwalała, w ocenie organów stwierdzić, że właściwa brytyjska instytucja potwierdzająca okresy zatrudnienia za granicą w przypadku ubiegania się bezrobotnego o prawo do zasiłku, potwierdziła ubezpieczone zatrudnienie strony w [...] w okresie od dnia [...] maja 2009 r. do dnia [...] lutego 2018 r. Wobec powyższego rejestracja skarżącej w PUP jako osoby bezrobotnej w dniu [...] stycznia 2018 r. nastąpiła w okresie udokumentowanego zatrudnienia w [...], a w sprawie zaistniała przesłanka wznowienia postępowania, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. W ocenie Sądu organy zaniechały jednak w powyższym zakresie rozważania całego materiału dowodowego w sprawie. Niewątpliwie uzyskany w toku postępowania dokument PD Ul potwierdza zatrudnienie od dnia [...] czerwca 2016 r. do [...] stycznia 2018 r., co nie jest kwestionowane przez organy oraz przez skarżącą. Równocześnie z dokumentu powyższego wynika, że w okresie od [...] maja 2009 r. do [...] lutego 2018 r. skarżąca podlegała ubezpieczeniu lub znajdowała się w okresie, który należy tak traktować (oznaczony na formularzu – "Period of insurance and periods treated as such"). Nie sposób zatem z góry przyjąć, jak czynią to organy, że do dnia 14 lutego 2018 r., skarżąca spełniała warunek określony w art. 2 ust. 1 pkt 2 lit l ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, którym jest podleganie, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników. Nie wyjaśniono bowiem ponad wszelką wątpliwość, czy w okresie od [...] stycznia do [...] lutego 2018 r. był okresem, w którym skarżąca faktycznie podlegała ubezpieczeniu społecznemu, czy też był to okres poszerzonej ochrony, kiedy to skarżąca, formalnie nie będąc osobą zatrudnioną, a co za tym idzie, nie odprowadzającą z tego tytułu składek ubezpieczenia społecznego, korzystała jednak z możliwości przewidzianych w prawie angielskim, a więc czy jej status był zrównany z osobą zatrudnioną, odprowadzającą składki. Organy nie wyjaśniły zatem, jaki był status skarżącej w świetle przepisów obowiązujących w miejscu zatrudnienia do stycznia 2018 r., co miało podstawowe znaczenie dla prawidłowego zinterpretowania dokumenty PD U1. Niezależnie od powyższej okoliczności, wyjaśnienia w niniejszej sprawie wymagało, czy nawet w przypadku niespełnienia przez skarżącą warunków uzasadniających uznanie jej za osobę bezrobotną z datą złożenia wniosku możliwe było w niniejszej sprawie wydanie decyzji o uznaniu skarżącej za osobę bezrobotną z dniem [...] lutego 2018 r., a więc z następnym dniem po utracie przez nią ubezpieczenia społecznego. Odpowiadając na tak postawione pytanie, Sąd w niniejszym składzie orzekającym w całości podziela pogląd wyrażony przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 kwietnia 2016 r., sygn. akt I OSK 1702/14, Baza NSA. W wyroku powyższym zauważono, że celem wznowionego postępowania jest ustalenie, czy postępowanie zwykłe było dotknięte określonymi wadami i usunięcie ewentualnych wadliwości zakończonego postępowania zwykłego, ustalenie, czy i w jakim zakresie wadliwość postępowania zwykłego wpłynęła na byt prawny decyzji ostatecznej wydanej w postępowaniu zwykłym, oraz w razie stwierdzenia określonej wadliwości decyzji dotychczasowej doprowadzenie do jej uchylenia i wydania nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy albo stwierdzenie, że decyzja dotychczasowa wydana została z określonym naruszeniem prawa. W przedmiotowej sprawie organy administracji publicznej rozstrzygając kwestię uznania skarżącej za osobę bezrobotną nie dokonały oceny uprawnień skarżącej za okres objęty wznowieniem. Takie rozstrzygnięcie nie może być uznane za prawidłowe, bowiem doprowadziłoby do pozbawienia skarżącej uprawnień za cały okres, w tym także ten, w którym spełnione zostały materialnoprawne warunki do ich przyznania. Podkreślenia wymaga, że granica postępowania w sprawie wznowienia postępowania jest wyznaczona zakresem sprawy administracyjnej rozstrzygniętej decyzją ostateczną wydaną w postępowaniu zwykłym. Uchylenie decyzji w wyniku wznowienia postępowania nie może zamykać drogi do ustalenia uprawnień z inną datą w okresie przypadającym przed datą wznowienia postępowania. W niniejszej sprawie pozbawienie statusu bezrobotnego nastąpiło w związku z pozyskaniem informacji, że skarżąca do dnia [...] lutego 2018 r. podlegała ubezpieczeniu społecznemu. Doszło zatem do sytuacji, w której na skutek braku wiedzy skarżącej zarejestrowała się ona przedwcześnie w PUP. Uznanie, że w przedstawionej sytuacji należy skarżącą pozbawić statusu osoby bezrobotnej na czas nieoznaczony i zamknąć jej drogę do ustalenia uprawnień z inną datą, jest sprzeczne z prawem do zabezpieczenia społecznego, wyrażonym w art. 67 ust. 2 Konstytucji RP i zasadą równości wynikającą z art. 32 ust. 1 Konstytucji. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Ponownie rozpoznając sprawę organy są zobowiązane do uwzględnienia wykładni zawartej w niniejszym uzasadnieniu i ponownej oceny, czy w dniu złożenia wniosku możliwe było uznanie skarżącej za osobę bezrobotną, względnie, czy możliwe było dokonanie jej rejestracji z datą późniejszą.