II SA/Po 941/15

WyrokWSA w Poznaniu2015-11-24

Skład orzekający: Edyta Podrazik, Danuta Rzyminiak - Owczarczak, Tomasz Świstak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może umorzyć postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe, jeśli przedmiot postępowania (rusztowanie) został zdemontowany, mimo że skarżąca domagała się oceny legalności prac budowlanych związanych z jego posadowieniem i aktualnie prowadzonych prac?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe, ponieważ przedmiot postępowania, jakim było rusztowanie, został zdemontowany. Nawet jeśli skarżąca domagała się oceny legalności prac budowlanych, fakt usunięcia rusztowania i ustalenie, że prace były związane z remontem elewacji, a także istnienie innych postępowań dotyczących stanu technicznego budynku, czyniły dalsze postępowanie w tej konkretnej sprawie bezprzedmiotowym. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu, uznając ją za prawidłową, mimo odmiennej argumentacji proceduralnej.
Stan faktyczny
Skarżąca E. K. wniosła o podjęcie działań w związku z posadowieniem rusztowania zasłaniającego dostęp do światła i domagała się oceny legalności prac budowlanych. Organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia postępowania, co zostało uchylone przez WSA. Następnie PINB umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe po demontażu rusztowania. WINB utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu, mimo że uznał, iż PINB nie mógł podejmować czynności przed prawomocnością wyroku WSA. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując brak weryfikacji dokumentacji budowlanej i kompetencje organów do zbadania legalności rusztowania. WSA oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak (spr.) Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant St. sekretarz sąd. Katarzyna Fornalik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2015 r. sprawy ze skargi E. K. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia ... 2014 r. Nr ... w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oddala skargę Wyrokiem z dnia 18 czerwca 2013 r., sygn. akt II SA/Po 459/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. uchylił postanowienie Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: WINB) z dnia ... 2013r. Nr ... oraz poprzedzające postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta P. (dalej PINB) z dnia ... 2013r. nr ... znak ... w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego. Wyrok uwzględnił skargę E. K., która podaniem z dnia 17 stycznia 2013 r. poinformowała PINB, że wykonujący rusztowania przy ul. S. w P. bez jej zgody zasłonił dostęp do światła lokatorom sąsiedniej kamienicy przy ul. S., której wnioskodawczyni jest właścicielką. E. K. domagała się podjęcia zdecydowanych działań zmierzających do przywrócenia stanu zgodnego z prawem oraz poinformowania jej o podjętych czynnościach. Postanowieniem z dnia ... 2013 r. PINB, działając na podstawie art. 61a ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (dalej: k.p.a), odmówił wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie rusztowania wykonanego przed nieruchomością przy ul. S. w P. i zachodzącego na część sąsiedniego budynku przy ul. S.. Postanowienie to utrzymał w mocy WINB. Sąd uchylając ww. postanowienia uznał, że organ bezpodstawnie ograniczył ocenę wniosku do kwestii rusztowania, bowiem wnioskodawczyni domagała się również oceny legalności prac budowlanych w ramach posadowienia rusztowania oraz legalności aktualnie prowadzonych prac, a obejmujących zewnętrzną część budynku przy ul. S.. Sąd wskazał, iż na podstawie akt sprawy oraz uzasadnień rozstrzygnięć organów obydwu instancji nie sposób ustalić, czy i jakie postępowania w tym przedmiocie, którego dotyczy żądanie strony, jest już przez PINB prowadzone. Za przedwczesne uznano stanowisko organów obydwu instancji o braku podstaw do wszczęcia postępowania. Sąd zakwestionował również stanowisko organów o braku ich kompetencji do działania w sprawie poprzez powołanie się na to, że rusztowanie nie jest obiektem budowlanym i na jego wykonanie nie jest wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę ani uprzednie zgłoszenie jego wykonania właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu. Ocena prawidłowości wykonania tego rodzaju rusztowania odbywać się powinna w ramach oceny przestrzegania przepisów prawa budowlanego (w szerokim ujęciu, a zatem przepisów ustawy, jak i przepisów techniczno-budowlanych), w tym warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia przy wykonywaniu określonych robót budowlanych przy budynku. Sąd wskazał, iż ponownie rozpatrując sprawę organy uwzględnią poglądy prawne i wskazania przedstawione przez Sąd i mając na uwadze prawidłowe ustalenie żądania zawartego we wniosku skarżącej ocenią, czy podanie pochodzi od strony postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. oraz czy zachodzą przesłanki przedmiotowe do wszczęcia i prowadzenia postępowania w sprawie, której dotyczy podanie skarżącej. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł WINB. Skarga kasacyjna zarejestrowana została w Naczelnym Sądzie Administracyjnym pod sygnaturą II OSK 2728/13. Nie czekając na wynik tego postępowania, PINB decyzją z dnia ... 2013 r., Nr ... znak ... (zaskarżona obecnie decyzja pierwszoinstancyjna), na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył z urzędu w całości postępowanie administracyjne w sprawie rusztowania wykonanego przed nieruchomością przy ul. S. w P. i zachodzącego na część sąsiedniego budynku przy ul. S.. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wyjaśnił, że po wpłynięciu odpisu wyroku Sądu z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 459/13 wraz z uzasadnieniem, podjął czynności w sprawie. Wszczęto postępowanie w sprawie spornego rusztowania, a następnie, w wyniku przeprowadzonej kontroli obiektu ustalono, że przedmiotowe rusztowanie zostało zdemontowane. W tych okolicznościach uznano, że postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Nadto PINB wskazał, iż prowadzi już postępowanie w sprawie stanu technicznego budynku przy ul. S. oraz w sprawie legalności robót budowlanych wykonanych w przedmiotowym budynku. Ponadto Zarząd Dróg Miejskich wszczął postępowanie w sprawie nielegalnego zajęcia pasa drogowego poprzez montaż przedmiotowego rusztowania. Ustalono, że wydane zostało zezwolenie na zajęcie pasa drogowego w celu ustawienia rusztowania na okres do 30 września 2012 r. WINB postanowieniem z dnia ... 2014 r. Nr ..., po rozpatrzeniu odwołania E. K., utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie PINB. WINB uznał, że postanowienie o umorzeniu postępowania wydane zostało w sytuacji, gdy wyrok Sądu z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 459/13 nie był prawomocny i został zaskarżony skargą kasacyjną. Podkreślono, że wobec zawartego w sentencji wyroku rozstrzygnięcia o braku możliwości wykonania uchylonego przez Sąd postanowienia WINB, organ I instancji nie mógł podejmować czynności w sprawie i wydawać postanowienia kończącego postępowanie. Skoro jednak postępowanie zostało wszczęte i zakończone zaskarżoną decyzją administracyjną, to zdaniem WINB, z opisanych przyczyn proceduralnych postępowanie to było bezprzedmiotowe i dlatego winno zostać umorzone z urzędu w całości, zgodnie z art. 105 §1 k.p.a. WINB wskazał, że nie ma w tej sytuacji znaczenia okoliczność, iż przedmiotowe rusztowanie zostało zdemontowane. Mając to na uwadze WINB stwierdził, że decyzja umarzająca postępowanie była prawidłowa, choć z innych przyczyn, aniżeli legły u podstaw jej podjęcia, zatem zasadne było utrzymanie jej w mocy. E. K. wywiodła do tut. Sądu skargę na decyzję WINB, żądając jej uchylenia. Odwołując się do wskazań zawartych we wcześniejszym wyroku Sądu skarżąca podniosła, że organy nadzoru budowlanego po raz kolejny uchylają się od weryfikacji dokumentacji budowlanej dotyczącej budynku przy ul. S.. Ponadto okoliczność, że rusztowania zostały rozebrane, nie stanowi przeszkody do ustalenia, dlaczego zostały posadowione, w ramach jakich prac budowlanych i czy były wynikiem prawidłowo przeprowadzonego postępowania administracyjnego je poprzedzającego. Wbrew wskazaniom wynikającym z wyroku Sądu, organy upierają się, że nie mają kompetencji do zbadania legalności rusztowania. Tymczasem istotą sporu jest zbadanie legalności prac budowlanych, w ramach których posadowiono rusztowanie w taki sposób, że zajmuje część nieruchomości skarżącej, która nie wydała żadnego zezwolenia na korzystanie ze swojej nieruchomości. Jeżeli natomiast rusztowanie posadowiono nie w celu prowadzenia prac budowlanych, to rusztowanie jest obiektem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 1b ustawy Prawo budowlane. W ocenie skarżącej zbadaniu powinna podlegać legalność obecnie prowadzonych prac przy ul. S., a obejmujących zewnętrzną część budynku. Organ po raz kolejny unika weryfikacji dokumentacji budowlanej dotyczącej budynku przy ul. S.. WINB w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację. Pismem procesowym z dnia 9 czerwca 2014 r. pełnomocnik uczestnika postępowania G. L. wniósł o oddalenie skargi. W uzasadnieniu pisma podniesiono, że umorzenie postępowania jest prawidłowe, a posadowienie rusztowania w celu wykonania remontu elewacji miało na celu utrzymanie budynku w należytym stanie technicznym i estetycznym. Postanowieniem wydanym na rozprawie sądowoadministracyjnej przeprowadzonej w dniu 11 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. działając z urzędu zawiesił postepowanie w sprawie ze skargi na postanowienie WINB z dnia ... 2014 r. Nr .... Sąd uznał, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego, zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). Wyrokiem tut. Sądu z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 459/13 uchylone bowiem zostało postanowienie WINB, którym utrzymano w mocy postanowienie PINB o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie w sprawie rusztowania wykonanego przed nieruchomością przy ul. S. w P. i zachodzącego na część sąsiedniego budynku przy ul. S.. Zdaniem organów kwestia ta nie podlega kompetencji organów nadzoru budowlanego. Sąd z kolei uznał, że organ bezpodstawnie ograniczył ocenę wniosku do kwestii rusztowania, bowiem wnioskodawczyni domagała się również oceny legalności prac budowlanych w ramach posadowienia rusztowania oraz legalności aktualnie prowadzonych prac, a obejmujących zewnętrzną część budynku przy ul. S.. W tych okolicznościach uzasadnionym było zawieszenie postępowania do czasu rozpatrzenia skargi kasacyjnej wniesionej przez WINB od wyroku tut. Sądu z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 459/13. Wyrokiem z dnia 16 czerwca 2015 r. sygn. akt II OSK 2728/13 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną WINB od wyroku z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 459/13. Sąd za nietrafne uznał stanowisko organów orzekających w sprawie co do tego, że zakres wniosku skarżącej dotyczył jedynie legalności posadowienia rusztowania przy ul. S. w P., gdyż z analizy akt sprawy wynika, iż dotyczyło ono wszczęcia postępowania w sprawie legalności prac budowlanych w ramach posadowienia rusztowania, w tym sprawdzenia legalności prac budowlanych i ich zgodności z projektem i prawem w zakresie posadowienia wskazanego rusztowania. Ponadto, stanowisko PINB, iż prowadzi już postępowanie w sprawie legalności robót budowlanych wykonanych w przedmiotowym budynku, jest wieloznaczne i stwierdzenie to nie pozwala precyzyjnie na ustalenie zakresu domniemanego postępowania. Organ nie wykazał, że prowadzi postępowanie w sprawie legalności prac budowlanych przy ul. S., które obejmowałoby swym zakresem żądanie strony. Z analizy pisma PINB dla Miasta P. z dnia 28 stycznia 2013 r. adresowanego do Urzędu Miasta P., wynika zakres prowadzonych postępowań przy wskazanym wyżej obiekcie, lecz nie obejmuje on treści żądania przedstawionego w tej sprawie, chyba że prowadzono również i inne niewskazane w cytowanym piśmie postępowania. Poza tym PINB stwierdził, że prowadzi już postępowanie w sprawie stanu technicznego budynku przy ul. S., natomiast żądanie wnioskodawczyni nie dotyczyło zbadania tej kwestii. Z kolei podniesione zarzuty naruszenia prawa materialnego, dotyczące kwalifikacji rusztowań, odnoszą się do rozważań, które są zbędne i nie powinny były zostać zamieszczone w kwestionowanym uzasadnieniu Sądu pierwszej instancji. Postanowieniem z dnia 15 października 2015 r. Sąd podjął zawieszone postępowanie, a sprawa otrzymała nową sygnaturę – II SA/Po 941/15. Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. zważył, co następuje; Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) kontrola sądowa zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów lub czynności wymienionych w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej powoływanej jako p.p.s.a.) sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą decyzją ostateczną z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. W związku z tym, aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny, konieczne jest stwierdzenie, że doszło do naruszenia bądź prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.), a także, gdy decyzja lub postanowienie organu dotknięte są wadą niE.żności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Wyjaśnić również należy, że stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że Sąd dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji ma prawo i obowiązek uwzględnić również okoliczności mające wpływ na tę ocenę. Kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji doprowadziła Sąd rozpatrujący niniejszą skargę do przekonania, że decyzja organu odwoławczego co do swojej istoty odpowiada prawu. Zważyć należy, że Sąd mógłby uchylić tę decyzję wyłącznie, gdyby stwierdził takie naruszenie prawa, które miało wpływ na wynik sprawy. Należy wyjaśnić, że podstawą prawną zaskarżonej decyzji był przepis art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji wówczas, gdy stwierdzi, że decyzja organu pierwszej instancji jest prawidłowa. Organ jest zarazem obowiązany ocenić prawidłowość zaskarżonej decyzji nie tylko w granicach zarzutów przedstawionych w odwołaniu, lecz także pod kątem przepisów prawa materialnego i procesowego, które mają zastosowanie w sprawie rozstrzygniętej zaskarżoną decyzją. Należy jednakże mieć również na uwadze, iż zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W realiach rozpatrywanej sprawy podstawą prawną umorzenia postępowania przez organ I instancji był art. 105 § 1 k.p.a., który stanowi, że gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości albo w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości albo w części. W doktrynie jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym reprezentowany jest jednolity pogląd, że z bezprzedmiotowością postępowania mamy do czynienia wówczas, gdy brak jest któregoś elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Na gruncie prawa budowlanego postępowanie, co do zasady, staje się bezprzedmiotowe, jeżeli organy nadzoru budowlanego prowadzące postępowanie nie znajdują podstaw do wydania nakazów lub zakazów. Aby organy mogły zasadnie wydać rozstrzygnięcie umarzające prowadzone dotychczas postępowanie administracyjne to obowiązane są kierować się zasadami procedury administracyjnej, w tym zwłaszcza wyrażoną w art. 7 k.p.a. zasadą prawdy obiektywnej, zgodnie z którą organ administracji publicznej zobowiązany jest do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Rozwinięcie tej zasady przewiduje art. 77 § 1 k.p.a. nakładający na organ administracji publicznej obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. Podkreślenia wymaga również, zważywszy na dokonaną wykładnię prawa zawartą w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w P. z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 459/13, że zastosowanie w sprawie znajdzie także zasada wyrażona w art. 153 p.p.s.a., zgodnie z którą ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Należy zatem zauważyć, zwłaszcza mając na uwadze odmienną interpretację podstaw umorzenia postępowania administracyjnego przez PINB i WINB, że w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 czerwca 2013 r. sygn. akt II SA/Po 459/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. wyraził stanowisko, że organ wadliwie odmówił wszczęcia postępowania oraz bezpodstawnie ograniczył ocenę wniosku skarżącej do kwestii rusztowania, bowiem wnioskodawczyni domagała się również oceny legalności prac budowlanych w ramach posadowienia rusztowania oraz legalności aktualnie prowadzonych prac, a obejmujących zewnętrzną część budynku przy ul. S.. Prawidłowość tego stanowiska potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny, oddalając skargę kasacyjną WINB. Przechodząc w tych uwarunkowaniach do merytorycznej oceny sprawy wskazać należy, iż celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy przez wydanie decyzji rozstrzygającej ją co do istoty, temu powinna służyć działalność orzecznicza administracji publicznej zmierzająca do konkretyzacji praw i obowiązków wynikających z powszechnie obowiązujących przepisów prawa. Ten cel nie zawsze może być osiągnięty z przyczyn różnego charakteru. W postępowaniu administracyjnym może to być spowodowane wystąpieniem przesłanek do umorzeniu postępowania. Umorzenie postępowania zamyka drogę do konkretyzacji praw lub obowiązków stron i kończy bieg postępowania w określonej instancji administracyjnej, stanowiąc załatwienie sprawy w "inny sposób" w rozumieniu art. 104 § 2 k.p.a. Przesłanki umorzenia postępowania powstają zawsze i tylko w konkretnej sprawie administracyjnej, dotyczącej indywidualnie oznaczonej osoby i nie mogą być rozpatrywane w oderwaniu od tej sprawy, bowiem pojęcie bezprzedmiotowości postępowania odnosi się do sprawy, w której ono się toczy. Przepis art. 105 k.p.a. ustanawia dwie ogólne reguły umarzania postępowania administracyjnego, pierwszą - dotyczącą działania organu administracyjnego ex officio (§ 1) oraz drugą - dopuszczającą stosowanie zasady względnej dyspozycyjności (§ 2). Umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 1 jest obligatoryjne. Reguła ta jest związana z bezprzedmiotowością postępowania, która (...) stanowi "refleks bezprzedmiotowości sprawy administracyjnej, która miała być rozstrzygnięta w trybie tego postępowania" (...). Ustalenie istnienia tej przesłanki stwarza obowiązek zakończenia postępowania w danej instancji przez jego umorzenie, poniE.ż nie będzie wtedy podstaw do rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. Dalsze prowadzenie postępowania w takim przypadku stanowiłoby o jego wadliwości, mającej istotny wpływ na wynik sprawy (za: B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz.", 12. wydanie, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2012, str. 412 - 414). Sprawa administracyjna jest bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 k.p.a. wtedy, gdy nie ma materialnoprawnych podstaw do władczej, w formie decyzji administracyjnej, ingerencji organu administracyjnego. Wówczas jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne pozytywne, czy negatywne staje się prawnie niedopuszczalne (por. wyrok NSA z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. I OSK 967/05). Bezprzedmiotowym może być zatem postępowanie zarówno z powodu braku przedmiotu faktycznego do rozpatrzenia sprawy, jak również z powodu braku podstawy prawnej do wydania decyzji w zakresie żądania wnioskodawcy (por. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2006 r., sygn. II SA 428/01). W przedmiotowej sprawie, w opinii Sądu, PINB dla Miasta P. badając ponownie sprawę prawidłowo ocenił treść wniosku skarżącej, uwzględniając tym samym wskazania wynikające z wyroku wydanego w sprawie o sygn. akt II SA/Po 459/13. Uznano, że skarżąca domagała się zbadania nie tylko posadowienia rusztowania przed budynkiem przy ul. S., ale i legalności aktualnie prowadzonych prac przy ul. S., zachodzących na budynek przy ul. S., a obejmujących zewnętrzną część budynku. Ponadto poczyniono ustalenia co do zakresu postępowań prowadzonych w odniesieniu do nieruchomości przy ul. S.. W uzasadnieniu decyzji z dnia ... 2013 r. PINB wyjaśnił, iż wykonał analizę prowadzonych postępowań dotyczących nieruchomości przy ul. S. w P. i ustalił, że w inspektoracie prowadzone są postępowania w sprawie stanu technicznego budynku przy ul. S. w P. oraz w sprawie legalności robót budowlanych wykonanych w tym budynku. Jednakże, w trakcie żadnego z postępowań nie stwierdzono prowadzenia robót budowlanych dotyczących elewacji frontowej budynku przy ul. S., wymagających ustawienia rusztowania. Mając to na uwadze PINB w dniu 27 czerwca 2013 r. przeprowadził kontrolę której przedmiotem był stan techniczny przedmiotowego budynku oraz wykonanie obowiązków nałożonych na współwłaścicieli budynku. Podczas kontroli stwierdzono, że rusztowanie przed budynkiem zostało zdemontowane, jak również, że widoczny jest fragment otynkowanej ściany szczytowej poddasza – widoczny nowy tynk. W protokole odnotowano ponadto, że inspektorzy nie stwierdzili innych faktów dotyczących wykonalności wcześniej wydanych decyzji i nakazów PINB (nr ... z ....2012 r. oraz nr ...) niż uwidocznione w protokole z kontroli przeprowadzonej w dniu ...2012 r. nr ..., który to protokół załączono do protokołu z dnia ...2013 r. Z kolei z Protokołu nr ... z dnia ...2012 r. wynika, że odnośnie elewacji zewnętrznej przedmiotowego budynku stwierdzono spękanie gzymsów na fragmentach elewacji frontowej, brak oczyszczenia i zakotwiczenia elementów konstrukcyjnych pod balkonem, brak uzupełnienia ubytków tynku nad balkonem, brak odtworzenia brakujących elementów elewacji nad balkonem. Jednocześnie nie stwierdzono uszkodzenia pokrycia dachowego (k. 478-480 akt admin. I instancji). Z akt administracyjnych sprawy wynika ponadto, że działając w trybie art. 61 ustawy Prawo budowlane PINB, mając na uwadze ustania kontroli przeprowadzonej w dniu 27.06.2013 r., wezwał współwłaścicieli przedmiotowego obiektu do skucia odspojonego tynku z płyty balkonowej znajdującej się na elewacji frontowej (k. nr 486 akt admin.). PINB dla Miasta P. po stwierdzeniu usunięcia rusztowania sprzed nieruchomości przy ul. S. w P. oraz ustaleniu stanu elewacji frontowej tego obiektu, prawidłowo zatem uznał, że dalsze postępowanie w sprawie wszczętej na wniosek skarżącej jest bezprzedmiotowe. Zważywszy na ustalenia przeprowadzonej kontroli oraz wystosowanie do współwłaścicieli wezwania o usunięcie jedynej stwierdzonej nieprawidłowości, uznać należało, iż wystąpiły przesłanki do umorzenia przedmiotowego postępowania, które wszczęte zostało na wniosek osoby, która jako właściciel sąsiedniej nieruchomości niewątpliwie miała legitymację do złożenia wniosku o podjecie przez organ nadzoru budowlanego działań w przedmiocie objętym tym żądaniem. Wobec wykazania, w dokumentacji załączonej do akt sprawy oraz w uzasadnieniu decyzji z dnia ... 2013 r., w ramach jakich prac sporne rusztowanie zostało ustawione (remont elewacji frontowej – zgodnie z wcześniejszymi nakazami PINB) oraz w jaki sposób PINB zamierza egzekwować konieczność skucia tynku pod balkonem (art. 66 Prawa budowlanego), PINB prawidłowo uznał, że postępowanie jest bezprzedmiotowe z uwagi na to, że rusztowanie, którego posadowienie w związku z pracami wykonywanymi przy budynku przy ul. S. w P., zostało usunięte. W opinii Sądu rozstrzygnięcie to jest prawidłowe, również w świetle treści uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16.06.2015 r. sygn. akt II OSK 2728/13. Decyzję PINB organ drugiej instancji utrzymał w mocy uznając, że prawidłowe było umorzenie postępowania, lecz z innych przyczyn, aniżeli PINB przyjął. WINB uznał, mając na uwadze przepis art. 152 p.p.s.a., iż skoro wyrok WSA nie jest prawomocny, to nie wywołuje jeszcze skutku w postaci wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu lub czynności. W konsekwencji PINB do czasu prawomocności wyroku nie mógł podejmować żadnych czynności w sprawie. Stanowiska tego w realiach rozpatrywanej sprawy nie sposób podzielić. Przepis art. 152 p.p.s.a. jest następstwem wprowadzenia dwuinstancyjnego sądownictwa administracyjnego, a rozstrzygnięcie, o którym w nim mowa, stanowi obligatoryjny element każdego wyroku uwzględniającego skargę (por. W. Ryms, Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności (w:) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zagadnienia wybrane..., s. 42). Niektórzy z komentatorów ustawy prezentują jednakże odmienne stanowisko, uznając że art. 152 nie daje podstaw do stwierdzenia, że wymieniony przepis ma zastosowanie w każdym wypadku uwzględnienia skargi na akt lub czynność (tak: R. Sawuła "Stosowanie art. 152 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (wybrane zagadnienia)", PiP 2004, z. 8, s. 71 i n.). Zdaniem tego autora należałoby wykluczyć stosowanie tej instytucji "do aktów lub czynności z natury rzeczy niepodlegających wykonaniu oraz do aktów lub czynności już wykonanych przed wydaniem wyroku" (tamże, s. 78). Mając powyższe na uwadze oraz okoliczność, że wyrok w sprawie o sygn. akt II SA/Po 459/13 dotyczył skargi na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania przez PINB, zaś działania współwłaścicieli budynku przy ul. S. w P. powodowały prowadzenie, przez różne organy, szeregu postępowań dotyczących tego obiektu, mając nadto na uwadze obowiązki jakie ciążą na organach nadzoru budowlanego w zakresie egzekwowania utrzymania właściwego stanu obiektów budowlanych, nie sposób podzielić stanowiska, iż do czasu rozpatrzenia skargi kasacyjnej PINB nie był uprawniony do badania i monitorowania stanu przedmiotowej nieruchomości. Skoro w wyniku tych czynności ustalono, w jakim celu i w związku z jakimi postępowaniami organu nadzoru budowlanego rusztowanie było posadowione oraz, że na ten cel wydane zostało zezwolenie przez Zarząd Dróg Miejskich, a w końcu, że na dzień kontroli przeprowadzonej w dniu 27.06.2013 r,. było już zdemontowane, to wystąpiła przesłanka bezprzedmiotowości postępowania z art. 105 k.p.a. Obowiązkiem organu drugiej instancji było zatem utrzymanie w mocy decyzji PINB o umorzeniu postępowania, co WINB prawidłowo uczynił. Sąd ma na uwadze, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji WINB w tym zakresie nie odpowiada wymogom, jakie określa przepis art. 107 § 3 k.p.a., lecz uchybienie to wobec utrzymania w mocy decyzji organu I instancji oraz obowiązków jakie ciążą na organie odwoławczym (ponowne rozpatrzenie sprawy), nie może zostać uznane za mające wpływ na wynik sprawy. Jak wyżej wykazano, w opinii Sądu rozpatrującego niniejszą sprawę umorzenie postępowania przez PINB było prawidłowe, zatem i utrzymanie tej decyzji przez WINB jest rozstrzygnięciem prawidłowym. Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło