II SAB/Po 188/24

WyrokWSA w Poznaniu2025-02-06

Skład orzekający: Edyta Podrazik, Marek Sachajko, Paweł Daniel

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może zostać uznany za bezczynny w przypadku udzielenia odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, jeśli skarżący kwestionuje kompletność tych odpowiedzi?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest bezczynny, jeśli w ustawowym terminie udzielił odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej, nawet jeśli skarżący uważa, że odpowiedzi są niepełne. Bezczynność organu zachodzi tylko wtedy, gdy organ nie udzieli informacji, nie wskaże terminu jej udostępnienia, nie powiadomi o braku obowiązku udostępnienia informacji lub nie wyda decyzji odmownej w ustawowym terminie.
Stan faktyczny
Skarżąca K. K. złożyła 18 września 2024 r. wniosek do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. o udostępnienie informacji publicznej dotyczących m.in. szczepień ochronnych, niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz przepisów prawnych związanych ze szczepieniami. Organ odpowiedział w terminie 14 dni, udzielając informacji w zakresie, w jakim dysponował danymi, a w pozostałym zakresie wskazał brak posiadania informacji lub brak obowiązku ich udostępnienia. Skarżąca złożyła skargę na bezczynność organu, kwestionując kompletność odpowiedzi.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. w udzieleniu informacji publicznej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Marek Sachajko Asesor WSA Paweł Daniel po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 06 lutego 2025 r. sprawy ze skargi K. K. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę K. K. (dalej też jako skarżąca lub strona) pismem z dnia 18 września 2024 r. zwróciła się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. (dalej w skrócie PPIS) z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej poprzez udzielenie odpowiedzi na następujące pytania: 1. Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu? 2. Czy Państwa urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat? Jeśli nie to dlaczego? 3. Według informacji od prof. I. P. ogniska odry w Polsce związane są z migracjami (chorują osoby narodowości romskiej, czeczeńskiej i ukraińskiej). Jakie są statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 4. Ile szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia? 5. Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu? 6. Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? 7. Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne? 8. Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie? 9. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym? 10. W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia? 11. W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności. 12. Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie? 13. Czy w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r. SK 81/19 kalendarz szczepień stanowi źródła obowiązkowych szczepień w związku z powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) uważacie Państwo, że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagalne w stosunku do dziecka skarżącego? Pismem z dnia 3 października Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. udzielił następujących odpowiedzi: Odnosząc się do pytania nr 1 organ poinformował, że w ramach prowadzonej działalności nadzorowej nie posiada informacji dotyczącej utrzymywania się odporności u osób po podaniu szczepionek. W zakresie pytania nr 2 organ wyjaśnił, że nie jest dysponentem danych dotyczących osób powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień ochronnych, gdyż żaden przepis prawa nie nakłada na organ Inspekcji Sanitarnej takiego obowiązku, Zgodnie z obowiązującym rozporządzeniem w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych z dnia 27 września 2023r. (Dz. U. z 2023r. poz. 2077 z późn. zm.) szczepienia ochronne wykonuje się do 19 roku życia. Natomiast art.5 ust.2 ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2024 roku poz. 924) wskazuje, że: " W przypadku osoby niepo siadającej pełnej zdolności do czynności prawnych odpowiedzialność za wypełnienie obowiązków, o których mowa w ust. 1, ponosi osoba, która sprawuje prawną pieczę nad osobą małoletnią lub bezradną, albo opiekun faktyczny w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzecznika Praw Pacjenta (Dz.U. z 2021 r. poz. 581). Odpowiadając na pytanie nr 3 PPIS stwierdził, iż w ramach prowadzonej działalności i kompetencji nie jest uprawniony do zbierania informacji dotyczących statystyk wyszczepialności osób innych narodowości przeciwko odrze, zdeklarowanych w placówkach lekarzy podstawowej opieki zdrowotnej na terenie powiatu o., stąd nie jest w ich posiadaniu. Odnosząc się do pytania nr 4 PPIS poinformował, że nie jest w posiadaniu statystyk dotyczących liczby odroczeń od szczepień u wszystkich osób podlegających szczepieniom ochronnym na terenie powiatu o. . Przeciwwskazania do szczepień wymienione są przez producenta szczepionki w Charakterystyce Produktu Leczniczego preparatu szczepionkowego. Ponadto jeżeli lekarz przeprowadzający badanie kwalifikacyjne do szczepień widzi jakiekolwiek przeciwwskazanie do szczepienia wówczas podejmuje decyzję o jego niewykonaniu. W zakresie pytania nr 5 organ podał, że na terenie działalności Inspekcji Sanitarnej w O. w okresie od 01.01.2019r. do dnia 03.10.2024r. nie nałożono kary grzywny na lekarzy z powodu niewywiązania się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego. Odpowiadając na pytanie nr 6 PPIS wyjaśnił, że w okresie od 01.01.2019r. do dnia 03.10.2024r, na terenie powiatu o. nie zarejestrowano zgonów u dzieci i dorosłych do 19 roku życia do 4 tygodni od szczepienia. Odnosząc się do pytania 7 PPIS poinformował, że na terenie powiatu o., w okresie od 01.01.2019r. do dnia 03.10.2024r. w ramach szczepień ochronnych realizowanych zgodnie z kalendarzem szczepień obowiązkowych zarejestrowano 2 przypadki ciężkiego niepożądanego odczynu poszczepiennego. Pierwszy przypadek wystąpił w 2019r. i dotyczył szczepienia szczepionką x. oraz y.. U dziecka wystąpiła: gorączka 39,0-39,4°C, ciągły płacz, biegunka oraz wymioty. Natomiast drugi przypadek wystąpił w 2023 r. i dotyczył szczepienia szczepionką z.. U dziecka wystąpiła gorączka 39,5°C-39,9°C oraz wymioty. Z uwagi na fakt, że w pytaniu 7 nie sprecyzowano jakich szczepień dotyczyć ma ilość odnotowanych przez tutejszy organ niepożądanych ciężkich odczynów poszczepiennych, czy zalecanych czy obowiązkowych, PPIS w O. wskazał, że w wyżej wymienionym okresie, na obszarze podległym działalności tutejszego organu, zarejestrowano 2 przypadki ciężkiego niepożądanego odczynu poszczepiennego po wykonaniu szczepienia zalecanego. Dwa te przypadki wystąpiły w 2021r. i dotyczyły osób dorosłych. U pierwszej osoby została podana szczepionka b.. Nastąpiło nagłe zatrzymanie krążenia w mechanizmie asystolii z nieukończoną RKO co było przyczyną zgonu pacjenta. Natomiast u drugiej osoby po podaniu szczepionki a. także nastąpiło nagłe zatrzymanie krążenia czego skutkiem również był zgon osoby. W odpowiedzi na pytanie nr 8 PPIS wskazał, że w ramach prowadzonej działalności i kompetencji nie jest uprawniony do zbierania informacji na temat wypłaconych odszkodowań za niepożądane odczyny poszczepienne. Odnosząc się do pytania 9 organ wyjaśnił, że obowiązek poddania osoby małoletniej szczepieniom ochronnym nie pozostaje w sprzeczności z art.8, art. 31 ust. 2, art. 47 Konstytucji RP oraz art. 8 ust 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. W art. 68 ust. 4 Konstytucji RP nałożono na władze publiczne obowiązek zwalczania chorób epidemicznych. Obowiązek poddania dziecka szczepieniom ochronnym realizuje wskazywane wyżej powinności państwa względem jednostki oraz ogółu społeczeństwa. W realiach demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej, tj. art. 2 Konstytucji RP, obowiązkowe jest przyjmowanie takich rozwiązań, które równoważą możliwości prawne ochrony interesu indywidualnego i interesu społecznego. Dobro dziecka oraz interes społeczny wymagają, aby rodzice poddawali je obowiązkowym szczepieniom ochronnym zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1, lit b ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2024 r., poz. 924) który stanowi, że osoby przebywające na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane na zasadach określonych w ustawie do poddawania się obowiązkowym szczepieniom ochronnym (wyrok NSA z dnia 25.05.2022 r., sygn. akt II OSK 3128/19). W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjęto, że obowiązek poddania osoby małoletniej szczepieniom ochronnym nie pozostaje w sprzeczności z poszanowaniem życia prywatnego i rodzinnego jednostki, a materia dotycząca szczepień ochronnych nie znajduje się w jakimkolwiek związku ze sferą prywatności jednostki (wyrok NSA z 10 lutego 2021 r., sygn. akt II OSK 1622/18). Odpowiadając na pytanie nr 10 PPIS stwierdził, że zgodnie z art. 17a ust. 1 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2024 r., póz. 924) w przypadku gdy w wyniku szczepienia ochronnego, o którym mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 3 ust. 4 pkt 2, art. 17 ust. 10 albo art. 46 ust. 4 pkt 7, u osoby, u której zostało przeprowadzone to szczepienie, wystąpiły w ciągu 5 lat od dnia podania szczepionki albo szczepionek działania niepożądane wymienione w Charakterystyce Produktu Leczniczego, o której mowa w ustawie z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne, w wyniku których: 1) osoba ta wymagała hospitalizacji przez okres nie krótszy niż 14 dni albo u osoby tej wystąpił wstrząs anafilaktyczny powodujący konieczność obserwacji w szpitalnym oddziale ratunkowym lub izbie przyjęć albo hospitalizacji przez okres krótszy niż 14 dni- osobie tej przysługuje świadczenie kompensacyjne wypłacane z Funduszu Kompensacyjnego Szczepień Ochronnych, zwanego dalej "Funduszem". Świadczenie kompensacyjne jest przyznawane przez Rzecznika Praw Pacjenta. Mając powyższe na uwadze brana jest pod uwagę odpowiedzialność za ewentualne niepożądane odczyny poszczepienne. W zakresie zagadnienia nr 11 organ wyjaśnił, że żaden przepis ustawy nie nakłada na lekarza obowiązku przeprowadzenia testów np. na ewentualne alergie na substancje znajdujące się w szczepionkach. Ponadto w trakcie kwalifikacji dziecka do szczepienia lekarz zawsze pyta o ewentualne reakcje uczuleniowe. Przeciwwskazaniem do szczepienia jest jedynie gwałtowna ogólnoustrojowa reakcja uczuleniowa, zwana reakcją anafilaktyczną (lub anafilaksją). Inne rodzaje alergii np. wysypki nie stanowią przeciwwskazania, bo nie wiążą się z ryzykiem wystąpienia reakcji anafilaktycznej po szczepieniu. Ponadto PPIS wskazał, że organy Inspekcji Sanitarnej w ramach prowadzonej działalności nie zostały zobowiązane żadnym aktem prawnym do zbierania informacji na temat wykonywania specjalistycznych badań w kierunku nadwrażliwości na składniki szczepionek. W tym momencie, PPIS w O., chciałby zauważyć także, że nie ma przepisu prawnego, który określa wiążący katalog badań pomocniczych, obligując w ten sposób lekarza do ich zlecania lub wykonania w ramach lekarskiego badania kwalifikacyjnego pacjenta przed szczepieniem. Takich postanowień nie ma zarówno w ustawie o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, jak i w rozporządzeniu Ministra Zdrowia w sprawie szczepień obowiązkowych. Nie obowiązuje również żadne inne rozporządzenie Ministra Zdrowia regulujące standard organizacyjny postępowania przy kwalifikacji do szczepień ochronnych (np. na wzór katalogu badań diagnostycznych wykonywanych w opiece okołoporodowej). Nie ma również innych, prawnie wiążących lekarza, wskazań do wykonania dodatkowych badań profilaktycznych ponad badania przesiewowe objęte tzw. bilansem zdrowia dzieci i młodzieży w ramach świadczeń gwarantowanych w zakresie podstawowej opieki zdrowotnej (dalej: POZ). Aktualnie w ramach POZ nie są finansowane ze środków publicznych laboratoryjne badania profilaktyczne u dzieci zdrowych, u których nie stwierdza się określonych czynników ryzyka. W oparciu o aktualny stan prawny lekarz nie łamie więc prawa, gdy nie wykonuje profilaktycznych badań laboratoryjnych u zdrowych dzieci celem wykluczenia przeciwwskazań do szczepień obowiązkowych, jeśli takie badania nie są uzasadnione medycznie określonym stanem klinicznym pacjenta. Ponadto organ wskazał stronie artykuł dr hab. n. med. Ernesta Kuchara z Kliniki Pediatrii z Oddziałem Obserwacyjnym Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego pt. "Przeciwskazania uniwersalne do szczepień", zaprezentowanego na łamach portalu medycyny praktycznej dla pacjentów, który zdaniem organu w bardzo przystępny sposób wyjaśnia poruszoną przez stronę problematykę. Odnosząc się do pytania 12 PPIS podał, że żądana informacja nie mieści się w pojęciu informacji publicznej zawartej w definicji w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Na pytanie nr 13 organ odpowiedział, że orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego z 9 maja 2023r. wskazuje, że Program Szczepień Ochronnych w zakresie szczepień obowiązkowych ogłaszany przez Głównego Inspektora Sanitarnego w formie komunikatu powinien być publikowany w formie rozporządzenia Ministra Zdrowia. Przedmiotowe orzeczenie TK nie oznacza natomiast zakwestionowania samego istnienia obowiązku szczepień ochronnych. Jednocześnie nadmienić należy, że od dnia 01,10.2023r, obowiązuje rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 27 września 2023r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2023r. poz. 2077 z późn. zm.), gdzie w § 3 ust. 2 mowa jest o tym, że schematy obowiązkowych szczepień dzieci i młodzieży obejmujące liczbę dawek i terminy ich podania wymagane dla danego szczepienia podstawowego lub przypominającego, z uwzględnieniem wieku osoby objętej obowiązkiem szczepienia, określa załącznik nr 1 do rozporządzenia. Następnie K. K., reprezentowana przez adw. A. T., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w O. w zakresie nieudostępnienia informacji publicznej, o którą zwróciła się podaniem z dnia 18 września 2024 r. Skarżąca zarzuciła PPIS naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902, dalej: u.d.i.p.) poprzez nieudostępnienie informacji publicznej. Skarżąca wniosła o: 1. zobowiązanie PPIS w O. do rozpoznania wniosku o udostępnienie informacji publicznej skarżącej z dnia 18 września 2024 r. i udzielenia informacji publicznej, 2. orzeczenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ppsa w zw. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 ppsa, 4. zasądzenie kosztów postępowania według norm przypisanych, w tym kosztów zastępstw adwokackiego. Motywując skargę wskazano, że skarżącej nie udostępniono żądanej informacji, a przesłane przez organ odpowiedzi są niewystarczające. Organ nie zrealizował obowiązku ustawowego, powinien udostępnić w sposób pełny informację publiczną lub ewentualnie wydać decyzję o odmowie jej udostępnienia. W odpowiedzi na skargę Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. wniósł o jej oddalenie. PPIS wskazał, że udzielił skarżącej odpowiedzi na wniosek z 18 września 2024 r. czyniąc to w ustawowym terminie. Organ stwierdził, że znaczna część pytań nie stanowiła w istocie informacji publicznej, jedynie w części zadane pytania dotyczyły spraw leżących w kompetencjach organu. PPIS udzielił możliwie jak najobszerniejszych informacji i dołożył należytej staranności przy sporządzaniu odpowiedzi na wniosek skarżącego. Wbrew zarzutom skargi organ odniósł się do wszystkich pytań zawartych we wniosku skarżącego, udzielając rzeczowych i szczegółowych odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2024 poz. 935, dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów (art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a.). Zakres kontroli sądu w sprawach na bezczynność organu w załatwieniu sprawy sprowadza się do oceny, czy sprawa podlega załatwieniu przez organ w drodze wydania określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego bądź podjęcia czynności materialno-technicznej oraz, czy wydanie określonego aktu prawnego nastąpiło w ustawowo określonym terminie. W myśl art. 149 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). W przypadku, o którym mowa w § 1, sąd może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie skarżąca zarzuca bezczynność Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w O. w udzieleniu informacji publicznej na wniosek z dnia 18 września 2024 r. Skarżąca nie kwestionuje, że otrzymała odpowiedź organu na złożony przez nią wniosek, lecz wyraża stanowisko, iż udzielone przez PPIS w O. odpowiedzi są niewystarczające. Zdaniem skarżącej organ pozostaje w bezczynności, bowiem udzielił niepełnej odpowiedzi na wniosek, a stan bezczynności organu może zakończyć się tylko udzieleniem informacji publicznej albo wydaniem decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej. Uwzględniając okoliczności faktyczne i prawne przedmiotowej sprawy Sąd uznał stanowisko skarżącej za nieuzasadnione. Zdaniem Sądu organ udzielił skarżącej informacji publicznej w adekwatnym zakresie do tego, w jakim zadane przez stronę pytania zawarte we wniosku dotyczyły informacji publicznej, którą dysponował. W pierwszej kolejności należy wskazać, że Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w O. jako organ władzy publicznej jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.). Stosownie do treści art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych, w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 u.d.i.p. W orzecznictwie przyjęto, że informację publiczną stanowią co do zasady informacje zbierane i wytwarzane przez organy inspekcji sanitarnej, zgodnie z art. 2 w zw. z art. 5 pkt 1, 2, 3 i 5 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2024 r. poz. 416) w ramach prowadzonego nadzoru sanitarnego, w tym sanitarnego zabezpieczania granic państwa, analiz i ocen epidemiologicznych, opracowywania programów i planów działalności zapobiegawczej i epidemiologicznej dla podmiotów leczniczych, ustalenia zakresu i terminów szczepień ochronnych oraz sprawowania nadzoru w tym zakresie (por. wyrok WSA w Poznaniu z 6 września 2017 r., II SAB/Po 96/17; wyrok WSA w Szczecinie z 21 listopada 2018 r., II SAB/Sz 119/18, dostępne w bazie orzeczeń CBOSA). Informację publiczną stanowią więc przede wszystkim informacje dotyczące niepożądanych odczynów poszczepiennych, wynikające z prowadzonych przez państwowych powiatowych inspektorów sanitarnych oraz wojewódzkich inspektorów sanitarnych rejestrów zgłoszeń niepożądanych odczynów poszczepiennych, o których mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1284 ze zm., dalej: u.z.z.ch.z.) oraz § 8 i nast. rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania (Dz. U. Nr 254, poz. 1711, dalej: r.n.o.p.). Źródłami danych do wskazanych rejestrów są w tym zakresie obowiązkowo zgłaszane przez lekarzy lub felczerów rozpoznane odczyny poszczepienne (art. 21 ust. 1 u.z.z.ch.z. oraz § 5 r.n.o.p.). Ponadto, zgodnie z art. 30 ust. 1 u.z.z.ch.z., państwowi powiatowi inspektorzy sanitarni, państwowi wojewódzcy inspektorzy sanitarni lub wskazane przez nich specjalistyczne jednostki właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej oraz Główny Inspektor Sanitarny lub wskazane przez niego krajowe specjalistyczne jednostki właściwe ze względu na rodzaj zakażenia lub choroby zakaźnej prowadzą też rejestr zakażeń i zachorowań na chorobę zakaźną, zgonów z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej, ich podejrzeń oraz przypadków stwierdzenia dodatniego wyniku badania laboratoryjnego. Rejestr chorób zakaźnych zawiera wymienione enumeratywnie w ustawie dane osoby zakażonej, chorej lub zmarłej z powodu choroby zakaźnej, a także osób narażonych na chorobę zakaźną lub podejrzanych o zakażenie lub chorobę zakaźną (art. 30 ust. 2 u.z.z.ch.z.). Źródłami danych do rejestru są m.in. dane ze zgłoszeń, o których mowa w art. 27 ust. 1, art. 29 ust. 1 oraz art. 40a ust. 1 tej ustawy, dokonywane przez lekarzy lub felczerów, diagnostów laboratoryjnych oraz podmioty lecznicze. Powyższe dane również stanowią więc informację publiczną w rozumieniu art. 6 u.d.i.p. W zakresie obowiązkowych szczepień ochronnych wskazać zaś należy, że z art. 17 u.z.z.ch.z. wynika, że organy inspekcji sanitarnej nie przeprowadzają szczepień ochronnych, a jedynie sprawują nadzór w tym zakresie, co realizowane jest poprzez przekazywane im przez lekarzy sprawozdania z przeprowadzonych obowiązkowych szczepień ochronnych sporządzane na urzędowych formularzach, których wzory oraz tryb przekazywania określono w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1672). Z kolei we wzorach tego rodzaju sprawozdań określonych w załącznikach nr 4 i 5 do rozporządzenia jedynie zbiorczo wskazuje liczbę osób poddanych szczepieniom w danym kwartale oraz liczbę osób, które uchyliły się w danym kwartale od obowiązku szczepień. Spośród informacji dotyczących nadzoru sprawowanego nad wykonywaniem obowiązkowych szczepień ochronnych charakter informacji publicznej może mieć więc tylko tego rodzaju informacja, jaką organy inspekcji sanitarnej posiadają na podstawie przekazanych im sprawozdań. Nadzór organów inspekcji sanitarnej w zakresie realizacji obowiązku szczepień ochronnych nie obejmuje także kwestii odszkodowawczych. Zgodnie bowiem z art. 17a ust. 6 u.z.z.ch.z. właściwe w tym przypadku świadczenia kompensacyjne (w związku z wystąpieniem określonego rodzaju odczynów poszczepiennych) są przyznawane przez Rzecznika Praw Pacjenta, a nie przez organy inspekcji sanitarnej. Jakkolwiek zatem informacje o odszkodowaniach z tytułu niepożądanych odczynów poszczepiennych – jako dotyczące majątku publicznego – mają walor informacji publicznej, nie sposób przyjąć, by informacje te pozostawały w dyspozycji organów inspekcji sanitarnej. W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p., jeżeli adresat wniosku dysponuje żądaną informacją, ma obowiązek udostępnić tę informację bez zbędnej zwłoki, nie później niż w terminie 14 dni od dnia otrzymania wniosku. Stosownie do treści art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnienie informacji następuje w sposób i w formie określonych we wniosku i nie wymaga podjęcia jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Dopiero stwierdzenie, że dana informacja nie może zostać udostępniona, bądź też postępowanie podlega umorzeniu, nakłada na organ obowiązek wydania decyzji administracyjnej (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w formie zwykłego pisma informuje się wnioskodawcę o tym, że podmiot nie jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznej, dana informacja nie jest informacją publiczną, albo że organ lub podmiot obowiązany informacją taką nie dysponuje, ze wskazaniem przyczyn takiego stanu rzeczy, czy też zachodzi sytuacja wskazana w art. 1 ust. 2 u.d.i.p., a więc że informacja publiczna podlega udostępnieniu na podstawie innych ustaw. O bezczynności na gruncie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej można zatem mówić wówczas, gdy podmiot obowiązany do udzielenia informacji z mocy art. 4 ust. 1 lub 2 u.d.i.p. w określonym w art. 13 ust. 1 tej ustawy terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku nie udziela jej, nie wskazuje innego terminu jej udostępnienia oraz przyczyn niezachowania terminu czternastodniowego (art. 13 ust. 2), nie powiadamia wnioskodawcy na piśmie o tym, że nie jest obowiązany do udostępnienia informacji publicznej, dana informacja nie jest informacją publiczną, albo że informacją taką nie dysponuje, czy też informacja publiczna podlega udostępnieniu na podstawie innych ustaw, ewentualnie nie wydaje decyzji odmawiającej udzielenia informacji publicznej lub umarzającej postępowanie (art. 16). W niniejszej sprawie organ w odpowiedzi na wniosek skarżącej, który wpłynął do siedziby organu w dniu 20 września 2024 r., wystosował w dniu 3 października 2024 r. pismo, w którym ustosunkował się do wszystkich pytań objętych wnioskiem. W związku z powyższym, skoro obowiązany organ udzielił odpowiedzi na wniosek w terminie 14 dni od jego wpływu, brak jest podstaw do formułowania zarzutu naruszenia art. 13 ust. 1 i 2 u.d.i.p. Zdaniem Sądu nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja skarżącej, że odpowiedzi organu należało uznać za niewystarczające. Przede wszystkim uznać należało, że jedynie informacje objęte punktami od 5 do 8 (ilość grzywien nałożonych na lekarzy z uwagi na niezgłoszenie niepożądanego odczynu poszczepiennego, ilość niepożądanych odczynów poszczepiennych w postaci zgonu, ilość i rodzaj zgłoszonych niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz ilość wypłaconych odszkodowań za odczyny poszczepienne), stanowią informacje publiczne w rozumieniu u.d.i.p., które podlegały udostępnieniu przez PPIS w O. — jako organ który był właściwy do ich udostępnienia. Pozostałe, poruszone we wniosku zagadnienia nie stanowiły informacji publicznej (pytanie nr 1, 2, 9, 10, 12, 13) lub PPIS nie był właściwym organem do ich udzielenia (pytanie nr 1, 3, 4, 11). Wskazać trzeba, że informacji publicznej nie stanowią bowiem dane dotyczące realizacji szczepień ochronnych wykraczające poza nadzór sprawowany przez organy inspekcji sanitarnej, którego zakres określa art. 17 u.z.z.ch.z. w powiązaniu z przepisami rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych. Informacji publicznej nie dotyczą także skierowane do organu zapytania o opinię czy stanowisko co do konstytucyjności obowiązujących przepisów prawa, zwracanie się do organu o dokonywanie wykładni przepisów, w tym wnioski stanowiące w istocie prośbę o udzielenie porady prawnej. Informacji publicznej nie dotyczą też pytania z zakresu wiedzy medycznej. Nadto wiedza organu o stanowisku Światowej Organizacji Zdrowia w zakresie szczepień ochronnych oraz w zakresie regulacji prawa krajowego wykracza poza pojęcie informacji publicznej. Działalność organizacji międzynarodowej nie dotyczy bowiem polskich władz i gospodarowania mieniem publicznym. Również obowiązujące powszechnie przepisy prawa krajowego nie są informacją publiczną. Co więcej, w trybie i na zasadach przewidzianych w u.d.i.p. organ nie jest obowiązany dokonywać ocen dotyczących konstytucyjności prawa krajowego, jego wykładni, udzielać porad prawnych ani medycznych, czy też oceniać racjonalności bądź celowości regulacji prawnych stanowiących podstawę działania tego organu. Innymi słowy, na zasadach określonych w przepisach o dostępie do informacji publicznej nie można domagać się dokonywania przez organ oceny prawidłowości funkcjonowania tego bądź innych organów władzy publicznej (tak: wyrok WSA w Lublinie z 28 grudnia 2022 r., II SAB/Lu 139/22, CBOSA). Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, nie można zdaniem Sądu zarzucić organowi bezczynności. Organ, który nie jest w posiadaniu żądanej informacji publicznej, nie ma obowiązku jej udostępnienia (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). Nie ma również obowiązku wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Organ nie może udostępnić informacji, której sam nie posiada bez względu na to, czy zdaniem wnioskodawcy winien nią dysponować (wyrok WSA w Krakowie z 11.08.2020 r., II SAB/Kr 83/20, CBOSA). Organ udzielił w terminie odpowiedzi na każde pytanie zawarte we wniosku skarżącej, na które obowiązany był odpowiedzieć, ponadto, pomimo braku obowiązku w tym zakresie, w miarę możliwości poinformował skarżącą do jakich innych podmiotów może się zwrócić o żądane informacje. Wbrew zatem zarzutom skargi organ nie naruszył wskazanych w niej przepisów prawa z zakresu ustawy o dostępie do informacji publicznej, ani nie dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącej. Z powyższych względów skarga została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a. Sprawę rozpoznano na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, w składzie trzech sędziów, stosownie do art. 119-120 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło