II SAB/Po 35/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jakub Zieliński po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 1 sierpnia 2019 r. sprawy ze skargi M. sp. z o.o. z siedzibą w [...] na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia odrzucić skargę. /-/J.Zieliński W dniu 8 kwietnia 2019 r. (k. 3) M. sp. z o.o. z siedzibą w [...] (dalej: Spółka; skarżąca; strona) wniosła za pośrednictwem Prezydenta Miasta (dalej: Prezydent Miasta; organ) datowaną na 4 kwietnia 2019 r. "skargę na bezczynność Gminy P." w rozpatrzeniu wniosku z dnia 25 stycznia 2019 r. Przedmiotowa skarga nie zawierała własnoręcznego podpisu osoby reprezentującej Spółkę, tj. Prezesa Zarządu w sobie B. H., lecz stanowiła wydruk pisma zawierający informację, że pismo zostało opatrzone podpisem elektronicznym przez tę osobę, datowanym na 5 kwietnia 2019 r. godz. 8:38:37 (k. 4). W dniu 13 maja 2019 r. (k. 19) Spółka została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez podpisanie skargi (na załączonej kopii) oraz przedłożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – wszystko w terminie 7 dni od doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi (k. 1, 16). Ponadto w tych samych warunkach został stronie doręczony odpis zarządzenia w przedmiocie wpisu (2, 18). Pomimo upływu wyznaczonego terminu skarga nie została podpisana ani nie został nadesłany odpowiedni dokument określający sposób reprezentacji i umocowanie osoby uprawnionej do reprezentowania Spółki. Również wady fiskalne skargi nie zostały usunięte (k. 21, 22). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302, z późn. zm. – dalej: p.p.s.a.) każde pismo strony powinno zawierać podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika. Jeżeli zaś wskutek niezachowania warunków formalnych pismo nie może otrzymać prawidłowego biegu, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia w terminie 7 dni – zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. Przedmiotowa skarga z dnia 8 kwietnia 2019 r. (data wpływu do organu) została wniesiona w tradycyjnej formie pisemnej (dokument papierowy), jakkolwiek w postaci wydruku pisma sporządzonego za pomocą komputerowego edytora tekstu, co do którego to pisma zachodzą podstawy do domniemania, że zostało sporządzone w postaci elektronicznej i opatrzone podpisem elektronicznym. Tak sporządzony substrat materialny skargi nie stanowił własnoręcznie podpisanej skargi, lecz nosił cechy niepodpisanego oryginału pisma lub nieuwierzytelnionego odpisu (fotokopii lub wydruku dokumentu elektronicznego) skargi w rozumieniu art. 47 § 1 i 2 p.p.s.a. Ponadto – ze względu na rzetelność sprawozdawczą – warto zauważyć, że w stanie prawnym doniosłym ze względu na datę wszczęcia postępowania sądowego, z uwagi na ówczesne brzmienie art. 46 p.p.s.a., nie było jeszcze dopuszczalne wniesienie do sądu pisma procesowego opatrzonego podpisem elektronicznym, w tym także za pośrednictwem organu administracji publicznej, za pomocą środków komunikacji elektronicznej (patrz: uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 maja 2014 r. sygn. akt I OPS 10/13, dostępna w Internecie: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Termin wejścia w życie przepisów dopuszczających wnoszenie pism procesowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym drogą elektroniczną, opatrzonych podpisem elektronicznym, ustalony został na dzień 31 maja 2019 r. (patrz: art. 11 pkt 3 ustawy z dnia 10 stycznia 2014 r. o zmianie ustawy o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne oraz niektórych innych ustaw [Dz.U. poz. 183, z 2015 r. poz. 1311 oraz z 2016 r. poz. 1579] – w brzmieniu obowiązującym od 14 maja 2018 r.). Dodać należy, że chodzi tu o kwalifikowany lub zaawansowany podpis elektroniczny w rozumieniu ustawy z dnia 5 września 2016 r. o usługach zaufania oraz identyfikacji elektronicznej (Dz.U. z 2019 r. poz. 162), a poprzednio bezpieczny podpis elektroniczny w rozumieniu ustawy z 18 września 2002 r. o podpisie elektronicznym (Dz.U. z 2013 r., poz. 262). Wracając do meritum sprawy, trzeba podkreślić, że pismo strony wniesione do sądu drogą tradycyjną, choćby przybrało postać wydruku (kopii czy nieuwierzytelnionego odpisu) pisma sporządzonego w postaci elektronicznej, trzeba ocenić jako obarczone brakiem formalnym określonym w art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., nawet gdyby nadawca pisma posłużył się podpisem elektronicznym przy sporządzeniu oryginału takiego pisma. Tego rodzaju pismo, wniesione do sądu drogą zwykłą, nie spełnia bowiem wymogów z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., dlatego też jego wniesienie uruchamia postępowanie naprawcze zmierzające do nadania mu prawidłowego biegu (por. postanowienie NSA z dnia 7 maja 2019 r. sygn. akt II FZ 189/19, dostępne jw.). Stwierdzony brak (własnoręcznego) podpisania pisma, pomimo stosownego wezwania do usunięcia tej wady pisma, stanowi brak formalny, o którym mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 i art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., co uniemożliwia nadanie skardze prawidłowego biegu. Wobec tego skarga, niezależnie od obarczającego ją braku fiskalnego, już tylko z tej przyczyny podlegała odrzuceniu na posiedzeniu niejawnym. Ponadto skarżąca nie usunęła braku formalnego skargi poprzez złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji Spółki. Na taki charakter przedmiotowego braku [...] treść art. 57 § 1, art. 46 (§ 1 pkt 1 i 4) oraz art. 49 § 1 p.p.s.a. Tymczasem zgodnie z art. 28 § 1 i art. 29 p.p.s.a. osoby prawne i inne jednostki organizacyjne dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu, które mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Z powyższych przepisów wynika, że w przypadku, gdy stroną postępowania jest podmiot korporacyjny lub inna jednostka organizacyjna obdarzona przymiotem zdolności sądowej, to na takiej jednostce spoczywa obowiązek wykazania nie tylko umocowania konkretnych osób fizycznych, wchodzących w skład organu zarządzającego, do działania w imieniu danej osoby prawnej czy innej jednostki organizacyjnej, ale również sposobu reprezentacji takiego podmiotu w przypadku zarządu wieloosobowego. W tym miejscu podkreślić również należy, że sąd administracyjny nie ma obowiązku poszukiwać takich informacji we własnym zakresie. Nie można też uznać, że są to fakty znane sadowi z urzędu. Powyższego nie zmienia treść art. 4 ust. 4aa ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. z 2018 r., poz. 986, z późn. zm.), który dopuszcza samodzielne pobranie i posługiwanie się wydrukami komputerowymi aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru. W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia. /-/J.Zieliński