II SAB/Po 40/22
PostanowienieWSA w Poznaniu2022-03-10
Skład orzekający: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona w formie dokumentu elektronicznego za pośrednictwem platformy ePUAP, zawierająca istotną treść w załączniku w formacie .docx, jest prawidłowo podpisana, jeśli podpisem elektronicznym opatrzono jedynie formularz ogólny ePUAP, a załącznik nie został opatrzony odrębnym podpisem?Ratio decidendi
Skarga wniesiona w formie dokumentu elektronicznego, której istotna treść znajduje się w załączniku, wymaga odrębnego opatrzenia tego załącznika podpisem elektronicznym (kwalifikowanym, zaufanym lub osobistym), nawet jeśli formularz ogólny ePUAP został podpisany. Brak takiego podpisu pod załącznikiem stanowi brak formalny, który skutkuje odrzuceniem skargi, zgodnie z uchwałą NSA I FPS [...] i przepisami P.p.s.a.Stan faktyczny
Spółka K. sp. z o.o. wniosła skargę na bezczynność Wojewody w sprawie wydania zezwolenia na pracę cudzoziemca. Skarga została wniesiona za pośrednictwem platformy ePUAP, przy czym formularz ogólny zawierał jedynie informację o wniesieniu skargi, a jej treść, wnioski i uzasadnienie znajdowały się w załączniku w formacie .docx, pozbawionym podpisu elektronicznego. Sąd wezwał spółkę do uzupełnienia braków formalnych poprzez podpisanie skargi kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub w formie papierowej. Wezwanie nie zostało odebrane, co skutkowało uznaniem go za doręczone. Spółka nie uzupełniła braków formalnych.Rozstrzygnięcie
1. Odrzucono skargę. 2. Zwrócono skarżącej kwotę wpisu uiszczonego od skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Danuta Rzyminiak - Owczarczak po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. sp. z o.o. z siedzibą w K. na bezczynność Wojewody w przedmiocie wydania zezwolenia na pracę cudzoziemca postanawia 1. odrzucić skargę, 2. zwrócić skarżącej Spółce kwotę [...](słownie: [...]) złotych tytułem wpisu uiszczonego od skargi. /-/ D. Rzyminiak - Owczarczak
W dniu [...] grudnia 2021 r. Kooperacja sp. z o.o. wniosła za pośrednictwem ePUAP skargę na bezczynność Wojewody w sprawie udzielenia cudzoziemcowi ([...]) zezwolenia na pracę. W stanowiącym wiadomość ePUAP i podpisanym podpisem elektronicznym piśmie przewodnim z dnia [...] grudnia 2021 r. Spółka podała, że składana jest skarga na bezczynność, natomiast sama treść skargi, w tym jej wnioski, zarzuty i uzasadnienie, zostały zawarte w załączniku (k. 6 akt sądowych) w formacie pliku .docx - pozbawionym podpisu elektronicznego.
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia [...] stycznia 2022 r. skarżąca Spółka została wezwana – stosownie do art. 46 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie tekst jednolity: Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej "P.p.s.a.") – do nadesłania skargi podpisanej przez stronę kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym względnie skargi wydrukowanej w formie papierowej i podpisanej (k. 1 akt sądowych). Wezwanie skierowano do Spółki przy piśmie przewodnim z dnia [...] stycznia 2022 r. (k. 44 akt sądowych).
Powyższe wezwanie nie zostało odebrane, przez co wystąpił skutek jego doręczenia w dniu [...] lutego 2022 r. (k. 48 akt sądowych) - na zasadzie art. 74a § 8 P.p.s.a. ("W przypadku nieodebrania pisma, doręczenie uważa się za dokonane po upływie czternastu dni, licząc od dnia przesłania pierwszego zawiadomienia"), a elektroniczny system doręczeń wygenerował Urzędowe Poświadczenie Doręczenia [...]
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu z powodu nie uzupełnienia braków formalnych.
Zgodnie z art. 46 § 2a P.p.s.a. w przypadku, gdy pismo strony jest wnoszone w formie dokumentu elektronicznego, powinno ono zawierać adres elektroniczny oraz zostać podpisane przez stronę albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym. Z kolei w myśl art. 46 § 2b P.p.s.a. "zasady podpisywania przewidziane w [art. 46] § 2a dotyczą także załączników wnoszonych w formie dokumentu elektronicznego".
W orzecznictwie sądów administracyjnych zarysowała się rozbieżność, czy w kontekście regulacji zawartej w art. 46 § 2b P.p.s.a. w przypadku przesłania pisma będącego formularzem ePUAP, który jako taki jest należycie podpisany, załączniki do niego (pliki) wymagają opatrzenia ich odrębnym podpisem, czy też należy uznać, że podpis zawarty w samym formularz ePUAP obejmuje wszystkie wymienione w piśmie załączniki.
We wspomnianej już wyżej uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] grudnia 2021 r., I FPS [...] wskazano, że "Zgodnie z art. 57 § 1 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 oraz art. 12b § 1 i art. 46 § 2a i 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm.), skargę stanowiącą załącznik do formularza pisma ogólnego, podpisanego podpisem zaufanym, przesłanego przez platformę ePUAP, należy uznać za podpisaną jedynie wówczas, gdy została ona odrębnie podpisana podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym". Uchwała I FPS [...] na podstawie art. 269 P.p.s.a. pozostaje wiążąca dla Sądu w badanej sprawie i znajduje zastosowanie w sytuacji, z jaką mamy w niej do czynienia.
Bazując na argumentach zawartych w uzasadnieniu przywołanej uchwały zwrócić należy uwagę, że w praktyce pismo ogólne wnoszone za pośrednictwem platformy ePUAP nie spełnia warunków "pierwszego pisma w sprawie", o ile nie zawiera wniosków i oświadczeń woli.
Kooperacja sp. z o.o. nadała skardze właśnie taki charakter. W formularzu ogólnym ePUAP zaznaczono jedynie, że wnoszona jest skarga na bezczynność dotycząca zezwolenia na pracę określonej osoby, jednakże zabrakło w tym formularzu w szczególności wniosków i oświadczeń, istotnych procesowo w sprawie ze skargi na bezczynność, gdyż wyznaczających zakres orzekania na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a. Procesowo istotna treść skargi została umieszczona w załączniku .docx, ale załącznik ten nie został stosownie do art. 46 § 2b P.p.s.a. podpisany.
W powołanej wyżej uchwale Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił uwagę na cel formalnego wymogu podpisania pisma strony w procesie sądowoadministracyjnym, a w szczególności pisma jakim jest skarga. Funkcją podpisu pod skargą jest legitymizacja jej treści przez stronę postępowania, co tyczy się wszystkich elementów tego pisma, takich jak zakres zaskarżenia czy wnioski procesowe. Wymóg podpisania skargi stanowi jej element konstrukcyjny, o którym mowa w art. 57 §1 P.p.s.a. (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia [...] marca 2021 r., sygn. akt III OZ [...]). Wymóg podpisania skargi ma zatem na celu legitymizację jej treści przez skarżącego albo przez osobę działającą w jego imieniu. Podpisanie pisma procesowego, a w szczególności skargi, potwierdza wolę skierowania do sądu administracyjnego środka prawnego o określonej treści. Jak trafnie podkreślono w literaturze przedmiotu, taka interpretacja zmierza do tego, aby nie było wątpliwości, czy w istocie strona załączyła do pisma ogólnego w platformie ePUAP zamierzoną treść skargi. Pewności tej brakuje, gdy podpisane zostało tylko pismo ogólne, które w swojej treści nie zawiera elementów skargi, ograniczając się do poinformowania o przesłaniu skargi jako załącznika do niego. Zatem interpretację przemawiającą za koniecznością odrębnego podpisania załącznika, a w szczególności skargi, wspiera wykładnia celowościowa.
Jak zaznaczono, w niniejszej sprawie Przewodnicząca Wydziału zarządziła wezwać skarżącą Spółkę do podpisania skargi stosownie do art. 46 § 2a i 2b P.p.s.a. (w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.). Wezwanie zostało doręczone Spółce w trybie art. 76a § 8 P.p.s.a. w dniu [...] lutego 2022 r. i pozostało bez odpowiedzi. Skoro w tak oznaczonym terminie Spółka nie uczyniła zadość wezwaniu, to skutkować to musiało odrzuceniem skargi.
W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 P.p.s.a., postanowił jak w pkt 1. sentencji.
O zwrocie wpisu od skargi w kwocie [...]zł, który został uiszczony przez skarżącą Spółkę na rachunek Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu (zob. k. 2 akt sądowych,) Sąd postanowił w punkcie 2. sentencji na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego. Również w tym przypadku zwrot wpisu następuje w drodze postanowienia, które może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 232 § 2 P.p.s.a.).
/-/ D. Rzyminiak - Owczarczak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło