II SAB/Po 44/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Batorowicz (spr.) Sędzia WSA Jakub Zieliński Protokolant St. sekretarz sąd. Monika Pancewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 sierpnia 2016 r. sprawy ze skargi T. K. na bezczynność Rady Miejskiej w S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. nakazać Radzie Miejskiej w S. załatwienie wniosku skarżącego z (...) w części dotyczącej zapytania czy posiedzenie Komisji Rewizyjnej z dnia (...) było rejestrowane na nośnik audio lub audio – video i to w terminie 14 dni od otrzymania prawomocnego wyroku, II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, III. zasądza od Rady Miejskiej w S. na rzecz skarżącego kwotę (...) zł tytułem zwrotu kosztów sądowych. Datowaną na dzień 22 kwietnia 2016 r. (data wpływu do organu – 29 kwietnia 2016 r.) skargą T. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na bezczynność Rady Miasta polegającą na nieudzieleniu odpowiedzi na jego pismo z dnia 08 marca 2016 r. (doręczone e-mailowo organowi tego samego dnia), w którym zwrócił się on z zapytaniem, czy posiedzenie Komisji Rewizyjnej z dnia 07 marca 2016 r. było rejestrowane na nośnik Audio lub Audio – Video. W odpowiedzi na skargę – reprezentujący Radę Miasta Burmistrz Miasta i Gminy S., wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając powyższe stanowisko zwrócono w pierwszej kolejności uwagę, że skarżący, w związku ze złożoną skargą na Burmistrza Miasta i Gminy S., został zaproszony na posiedzenie Komisji Rewizyjnej w dniu 07 marca 2016 r., podczas której skarga powyższa była rozpatrywana. W dniu 08 marca 2016 r. skarżący zwrócił się drogą mejlową z zapytaniem, czy posiedzenie powyższe było nagrywane. W odpowiedzi, w dniu 14 marca 2016 r. skarżący otrzymał treść protokołu z posiedzenia Komisji Rewizyjnej. Jak podkreślono, skarżący był informowany, że ewentualne nagrywanie części posiedzeń Komisji ma jedynie charakter pomocniczy, w celu późniejszego odzwierciedlenia formułowanych tam treści w protokole. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Instytucja skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania, o której mowa w art. 3 § 2 pkt. 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.), ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie. Ustawodawca dopuszczając możliwość wniesienia skargi na bezczynność organu administracji publicznej, zaniechał jednakże zdefiniowania pojęcia "bezczynność". W orzecznictwie podnosi się, że bezczynność, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 8 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ma miejsce w przypadkach, gdy w terminach określonych przepisami prawa, organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadzi postępowanie, ale pomimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu, lub nie podjął stosownej czynności (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 lipca 2012 r., sygn. akt III SAB/Gl 3/12, Baza NSA). Tym samym dla stwierdzenia przez sąd administracyjny bezczynności organu administracji konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: istnienia ustawowego obowiązku podjęcia określonego działania oraz braku jego podjęcia w terminach określonych przepisami postępowania. W konsekwencji zakres sądowej kontroli skargi na bezczynność sprowadza się do ustalenia, czy organ był zobowiązany do wydania aktu lub podjąć czynność oraz czy w zakreślonym przepisami procesowymi terminie, dokonał powyższych działań (P. Daniel, Skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania – zakres kontroli, Kontrola państwowa 2013, Nr 3, s. 94). Oznacza to, że sam brak działania przy równoczesnym przekroczeniu terminu załatwienia przesądza o bezczynności organu. Zaznaczyć przy tym należy, że w ramach rozpoznawania skargi na bezczynność sąd administracyjny nie jest uprawniony do merytorycznej oceny podejmowanych w sprawie czynności oraz wydawanych rozstrzygnięć. Równocześnie, podejmując rozstrzygnięcie w sprawie ze skargi na bezczynność organu, należy uwzględnić stan sprawy istniejący w dniu wyrokowania. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2014 r., poz. 782 ze zm.), udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 powołanej powyżej ustawy. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno – techniczną. Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może odmówić udzielenia tej informacji z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Odmowa udostępnienia informacji publicznej następuje w formie decyzji administracyjnej. Natomiast w sytuacji, gdy organ wnioskowaną informacją nie dysponuje jest zobligowany powiadomić pisemnie o tym fakcie wnioskodawcę. Dopiero przejaw działalności organu w jednej z ww. form działania zwalnia podmiot obowiązany do udzielenia informacji publicznej z zarzutu bezczynności. Konsekwentnie obowiązkiem Sądu, rozpoznającego niniejszą sprawę, było określenie, czy Rada Gminy w S. pozostawała w bezczynności w załatwieniu wniosku skarżącego z dnia 08 marca 2016 r. Okolicznością bezsporną jest, iż skarżący w dniu 08 marca 2016 r. złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej, zwracając się drogą mejlową z zapytaniem, czy posiedzenie Komisji Rewizyjnej w dniu 07 marca 2016 r. było nagrywane. W odpowiedzi, w dniu 14 marca 2016 r. skarżący otrzymał treść protokołu z posiedzenia Komisji Rewizyjnej, jednakże nie udzielono mu odpowiedzi, czy posiedzenie powyższe było nagrywane. Do czasu wniesienia skargi Rada Gminy nie zareagowała na wniosek o udzielenie informacji publicznej – w istocie, do dnia wyrokowania w sprawie skarżony organ nie podjął czynności prawem przepisanych, celem odpowiedniego załatwienia wniosku strony skarżącej. Przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, regulując zasady i tryb dostępu do informacji, mających walor informacji publicznych, wskazują, w jakich przypadkach dostęp do informacji publicznej podlega ograniczeniu oraz kiedy żądane przez wnioskodawcę informacje nie mogą zostać udostępnione. Oczywiście ustawa znajduje zastosowanie jedynie w sytuacjach, gdy spełniony jest jej zakres podmiotowy i przedmiotowy. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej). Stosownie do art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej zobowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt powołanej powyżej ustawy udostępnieniu podlega informacja publiczna o zasadach funkcjonowania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości Sądu, że Rada Gminy była obowiązana do udzielenia skarżącemu odpowiedzi na złożony wniosek o udzielenie informacji publicznej. Nie znajdują przy tym uzasadnienia podnoszone zarzuty, co do właściwości wójta (burmistrza, prezydenta), gdyż ten, jedynie stosownie do treści art. 31 ustawy o samorządzie gminnym, reprezentuje jedynie gminę na zewnątrz. Rada Gminy była zatem podmiotem zobowiązanym do rozpatrzenia wniosku o udzielenie informacji publicznej. Z uwagi na fakt, że organ ten w ogóle nie rozpatrzył wniosku skarżącego w trybie i terminie przewidzianym ustawą o udzieleniu informacji publicznej, to niewątpliwie pozostawał on w bezczynności. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, działając na podstawie art. 149 § 1 pkt 1ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku, zobowiązując organ do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia 08 marca 2016 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia prawomocnego odpisu wyroku, który to termin koresponduje z podstawowym terminem wskazanym w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Równocześnie, w ocenie Sądu stwierdzona bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), o czym Sąd orzekł w punkcie II sentencji, bowiem – wynikała z błędnego założenia, że udzielona skarżącemu w dniu 07 marca 2016 r. informacja o zasadach nagrywania posiedzenia Komisji Rewizyjnej zwalniała Radę Gminy z odpowiedzi na wniosek złożony w dniu 08 marca 2016 r. O kosztach postępowania Sąd rozstrzygnął w punkcie III wyroku na podstawie art. 200 ustawy Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi.