II SAB/Po 58/10

II SAB/Po 58/10 POSTANOWIENIE Dnia 01 czerwca 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w następującym składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie: Sędzia WSA Edyta Podrazik /spr./ Sędzia WSA Tomasz Świstak Protokolant: St. sekr. sąd. Katarzyna Sierszeńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2011 r. sprawy ze skargi W. K. na bezczynność Prezydenta Miasta Leszna w przedmiocie sprzedaży lokalu mieszkalnego odrzuca skargę Pismem z dnia [....] października 2010 roku W. K. złożył skargę na bezczynność Prezydenta Miasta Leszna. Zdaniem skarżącego bezczynność organu dotyczy zaniechania zbycia na jego rzecz lokalu mieszkalnego zgodnie z przepisami ustawy z dnia 15 grudnia 2000 roku o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwu, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa (Dz. U. Nr 4 poz. 24). W uzasadnieniu W. K. wskazał, iż w grudniu 2008 roku zwrócił się do Prezydenta Miasta Leszna z wnioskiem o sprzedaż mieszkania służbowego (ul. N. w L., działka nr [...]) na preferencyjnych warunkach, w trybie art. 10 powołanej ustawy o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwu, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa. W tej sytuacji zastosowanie powinny znaleźć przepisy ustawy z dnia 14 kwietnia 1960 roku – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 30 poz. 168). Należało bowiem wdrożyć postępowania administracyjne oraz powiadomić o tym biorące w nim udział strony. Tymczasem wniosek skarżącego nie został załatwiony, gdyż do chwili obecnej nie wydano żadnej decyzji administracyjnej. Doszło zatem do naruszenie art. 32 i art. 75 Konstytucji RP i art. 231 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 roku – Kodeks karny (Dz. U. Nr 88 poz. 553). Co więcej, argumentacja organu, zmierzająca do wykazania, że budynek na ul. N. w L. nie stanowi własności Policji, ani nie znajduje się w jej zarządzie, jest bezzasadna. Świadczy o tym w ocenie skarżącego, okoliczność iż decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2008 roku, znak [...], Minister Spraw Wewnętrznych stwierdził nieważność decyzji Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] lipca 2001 roku, znak [...], w części dotyczącej stwierdzenia nabycia przez Miasto Leszno nieodpłatnie z mocy prawa własności działki nr ewidencyjny [...], tj. nieruchomości, na której znajduje się lokal mieszkalny skarżącego. Zdaniem W. K. budynek na działce nr [...] pozostawał w trwałym zarządzie Policji, bowiem to ona sfinansowała jego budowę, a o przydziale mieszkań decydowali komendanci Policji. Z kolei art. 10 ust. 2a powołanej ustawy o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwu, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa nie uzależnia i nie warunkuje sprzedaży mieszkania od zarządu nieruchomością. Przepis ten dotyczy tylko wdrożenia procedury sprzedaży. Nie można także zdaniem skarżącego zgodzić z uwagą organu, iż na długość okresu rozpatrywania wniosku w sprawie sprzedaży przedmiotowego lokalu wpływa toczące się przed Ministrem Infrastruktury postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w L. z dnia [...] stycznia 1986 roku, znak [...]. Nie ma też znaczenia z punktu widzenia skarżącego określenie wielkości udziału w nieruchomości w drodze postępowania przed Wojewodą Wielkopolskim. Skarżący zauważył przy tym, iż wiele grup społecznych skorzystało już z powoływanej ustawy o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwu, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu. Budynek, w którym znajduje się lokal mieszkalny skarżącego, ulega natomiast dekapitalizacji, wykupienie mieszkań pozwoliłoby zadbać o należyty stan techniczny obiektu. Prezydent Miasta Leszna w odpowiedzi na skargę z dnia [...] października 2010 roku wyjaśnił, W. K. w grudniu 2008 roku zwrócił się z wnioskiem o sprzedaż lokalu mieszkalnego na ul. N. w L. w trybie art. 10 ustawy o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwu, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa. Obecna skomplikowana struktura własnościowa budynku wymaga wydania przez Wojewodę Wielkopolskiego decyzji, na mocy której zostaną oznaczone udziały Skarbu Państwa i Miasta Leszna w przedmiotowym budynku. Dopiero wtedy będzie można określić konkretne lokale, wchodzące w skład zasobu nieruchomości Skarbu Państwa, które mogą być zbyte. Prezydent Miasta Leszna podkreślił także, iż wbrew twierdzeniom skarżącego, nieruchomość, na której znajduje się budynek, nie została oddana w trwały zarząd Policji, lecz na mocy decyzji Kierownika Wydziału Geodezji i Gospodarki Gruntami Urzędu Miejskiego w L. z dnia [...] października 1986 roku działka ta została oddana w zarząd Przedsiębiorstwu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej w L. Oznacza to, że powołanie się na ustawę o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw państwowych, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwu, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa jest bezzasadne, ponieważ przedmiotowa nieruchomość nie została oddana w zarząd trwały. Jej zbycie może nastąpić w trybie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115 poz. 741), na co jednak skarżący nie wyraził zgody. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje Skarga podlegała odrzuceniu. Na wstępie należy wyjaśnić, iż zgodnie z zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działań organów administracji publicznej. Sąd bada zatem wszelkie akty, czynności i sprawy, załatwiane przez organy administracji publicznej, o ile jednak działania te nie mają charakteru cywilnoprawnego. Przedmiotem kontroli sądowej są wyłącznie stosunki o charakterze administracyjnoprawnym, tzn. takie, w których ustawodawca przyznaje organom administracji publicznej prawo władczego i jednostronnego kształtowania treści tego stosunku. Zgodnie z kolei z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270), skarga na bezczynność organu administracji publicznej przysługuje tylko wtedy, gdy organ ten był obowiązany do wydania rozstrzygnięcia z art. 3 § 2 pkt 1-4 cytowanej ustawy, czyli do wydania decyzji, postanowienia w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, postanowienia kończącego postępowanie w sprawie, postanowienia rozstrzygającego sprawę co do istoty albo postanowienia wydane w postępowania egzekucyjnym i zabezpieczającego, na które służy zażalenia, bądź też innego akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z brzmienia tego przepisu wynika zatem, że skarga na bezczynność organu administracji publicznej nie jest dopuszczalna, jeżeli organ ten nie ma obowiązku podjęcia rozstrzygnięcia w jednej z opisanych powyżej form. Odnosząc te uwagi do rozważanej sprawy, Sąd doszedł do przekonania, że wniosek skarżącego z dnia [...] grudnia 2008 roku (k. 421, t. IV akt administracyjnych) nie tworzył po stronie Prezydenta Miasta Leszna obowiązku wydania rozstrzygnięcia, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 1-4 cytowanego Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż żądanie to miało charakter cywilnoprawny. W piśmie z dnia [...] grudnia 2008 roku W. K. zwrócił się bowiem o sprzedanie na jego rzecz zajmowanego lokalu mieszkalnego. Skarżący nie wskazał dokładnej podstawy prawnej swego żądanie, lecz tylko ogólnie powołał się na ustawę z dnia 15 grudnia 2000 roku o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa (Dz. U. Nr 4 poz. 24). Trzeba zauważyć, że w ustawie tej przewidziano dwa tryby zbywania mieszkań. Pierwszy z art. 4 ust. 1 i 3 tejże ustawy, według którego w stosunku do lokali mieszkalnych, przeznaczonych przez zbywcę na sprzedaż, osoba uprawniona posiada prawo pierwszeństwa nabycia tego lokalu. Zbywca może je też sprzedać na wniosek osoby uprawnionej. Z akt sprawy wynika jednak, iż zamiarem skarżącego było zainicjowanie drugiego trybu nabycia lokalu, opisanego w art. 10 tej ustawy. Wedle tego przepisu mieszkanie stanowiące własność Skarbu Państwa oraz znajdujące się w trwałym zarządzie jednostki organizacyjnej, niemającej osobowości prawnej, może być zbyte osobie uprawnionej na jej wniosek po preferencyjnej cenie. Jak wynika z brzmienia art. 10 ust. 1 cytowanej ustawy, dotyczy on sprzedaży mieszkania po określonej cenie. W ten sposób ustawodawca nawiązał do konstrukcji umowy sprzedaży, a więc do cywilnoprawnej, a nie administracyjnoprawnej metody kształtowania stosunków prawnych. Wniosek ten potwierdza także charakter ustawy o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa, która to ustawa dotyczy sprzedawania lokali mieszkalnych. Jednocześnie, żaden przepis tej ustawy nie daje podstaw do przyjęcia wniosku, że przeniesienie własności mieszkania następuje w drodze wydania decyzji (postanowienia), a nie jak ma to miejsce w ramach zwykłego obrotu – w drodze umowy cywilnej. W tej sytuacji należy stwierdzić, iż żądanie skarżącego nie ma natury administracyjnoprawnej. Czynności, który dokonania domaga się skarżący, tj. sprzedaż lokalu mieszkalnego, są w istocie czynnościami cywilnoprawnymi. Wobec tego do rozstrzygania wynikłych na tym tle sporów właściwe są sądy powszechne, co znajduje w pełni potwierdzenie w art. 1 i art. 2 § 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 roku – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43 poz. 296). Stanowisko to zostało przyjęte w judykaturze (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 maja 2010 roku, sygn. akt I OSK 816/10, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 6 stycznia 2005 roku, sygn. akt II SAB/Gd 49/04, tamże; postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 24 września 2007 roku, sygn. akt II SA/Bd 652/07, tamże). Obowiązek wydania decyzji mógłby dotyczyć zgodnie z art. 10 ust. 2a ustawy o zasadach zbywania mieszkań będących własnością przedsiębiorstw, niektórych spółek handlowych z udziałem Skarbu Państwa, państwowych osób prawnych oraz niektórych mieszkań będących własnością Skarbu Państwa, jedynie rozstrzygnięcia w przedmiocie wygaszenia trwałego zarządu. Trzeba jednak podnieść, iż z materiału zgromadzonego w aktach sprawy nie wynika by nieruchomość, na której znajduje się lokal zajmowany przez skarżącego, została oddana w trwały zarząd Policji lub innej jednostce organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej. Podkreślić trzeba, iż "zarządu", rozumianego przez skarżącego W. K. jako możliwość dysponowania lokalami, nie można utożsamiać z "trwałym zarządem", stanowiącym szczególną instytucję prawną, regulowaną w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115 poz. 741). Poza tym obowiązek wydania decyzji z art. 10 ust. 2a cytowanej ustawy z dnia 15 grudnia 2000 roku o wygaszeniu trwałego zarządu powstaje dopiero w chwili, gdy właściwy organ doprowadzi do sprzedaży lokalu obciążonego takim trwałym zarządem. Przepis ten ma bowiem na celu uniknięcie kolizji z powołaną ustawą o gospodarce nieruchomościami, w świetle której trwały zarząd można ustanowić tylko na gruntach publicznych, nie należących do osób prywatnych. W tej sytuacji Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 cytowanego Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę W. K. jako niedopuszczalną.