II SAB/Po 60/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Zieliński (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 grudnia 2017 r. zażalenia T. K. z dnia [...] stycznia 2017 r. (data wniesienia) na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 12 stycznia 2017 r. w sprawie ze skargi T. K. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia umorzyć postępowanie zażaleniowe. /-/ Jakub Zieliński Zarządzeniem Przewodniczącego Sądu (składu sędziowskiego – sędziego sprawozdawcy) z dnia 19 listopada 2015 r. zostało pozostawione bez rozpoznania pismo skarżącego z dnia 20 czerwca 2015 r. w przedmiocie wyłączenia sędziów tutejszego Sądu od orzekania w sprawie. Postanowieniem tutejszego Sądu z dnia 28 stycznia 2016 r. zostało odrzucone zażalenie skarżącego z dnia 8 grudnia 2015 r. na zarządzenie z dnia 19 listopada 2015 r. Następnie postanowieniem z dnia 12 stycznia 2017 r. (k. 194) tutejszy Sąd odrzucił zażalenie skarżącego z dnia 15 lutego 2016 r. na postanowienie tutejszego Sądu z dnia 28 stycznia 2016 r. wydane w przedmiocie odrzucenia zażalenia. Skarżący wniósł w terminie zażalenie z dnia 30 stycznia 2017 r. (data wniesienia – k. 206) na postanowienie z dnia 12 stycznia 2017 r., co do którego podjęto czynności wyjaśniające fazy wstępnej postępowania międzyinstancyjnego. W międzyczasie postanowieniem referendarza sądowego WSA w Poznaniu z dnia 16 lutego 2017 r. zostało umorzone postępowanie w przedmiocie prawa pomocy. Następnie zaś tutejszy Sąd postanowieniem z dnia 20 marca 2017 r. umorzył postępowanie w przedmiocie zmiany postanowienia w sprawie przyznania prawa pomocy (Sąd odmówił zmiany wcześniejszego postanowienia z dnia 19 listopada 2015 r., którym odmówiono przyznania stronie prawa pomocy w niniejszej sprawie, oraz postanowienia z dnia 18 sierpnia 2016 r. w przedmiocie zmiany tego postanowienia). Prawomocnym postanowieniem z dnia 4 maja 2017 r., którego odpis został doręczony stronie skarżącej w dniu 23 maja 2017 r., tutejszy Sąd z uwagi na nieuzupełnienie braków fiskalnych pisma procesowego odrzucił skargę T. K. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. W terminie do wniesienia skargi kasacyjnej (wniosek z dnia 30 maja 2017 r. – k. 225) strona wniosła kolejny raz o przyznanie prawa pomocy – poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowenie pełnomocnika z urzędu. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 4 sierpnia 2017 r. sygn. akt I OZ 1180/17 oddalił zażalenie skarżącego na postanowienie z dnia 20 marca 2017 r. wydane w przedmiocie prawa pomocy. Po prawomocnym zakończeniu postępowania w sprawie zmiany postanowienia w przedmiocie prawa pomocy został rozpoznany wniosek skarżącego wniosek z dnia 30 maja 2017 r., w wyniku czego postanowieniem referendarza sądowego WSA w Poznaniu z dnia 30 października 2017 r. zostało umorzone postępowanie w przedmiocie prawa pomocy. Odpis orzeczenia referendarza sądowego został doręczony skarżącemu w dniu 6 listopada 2017 r. (k. 294). Postanowienie to nie zostało zaskarżone w trybie instancyjnym ani też nie została przez stronę wniesiona skarga kasacyjna od postanowienia tutejszego Sądu z dnia 4 maja 2017 r. o odrzuceniu skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 195 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm. – dalej: p.p.s.a.), jeżeli postępowanie zażaleniowe stało się bezprzedmiotowe przed przedstawieniem zażalenia wraz z aktami sprawy Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, wojewódzki sąd administracyjny na posiedzeniu niejawnym umarza to postępowanie. Należy wyjaśnić, że przepis ten ma zastosowanie w niniejszej sprawie z uwagi na brzmienie przepisu art. 2 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, która weszła wżycie w dniu 15 sierpnia 2015 r. (art. 3 powołanej ustawy). Przepis art. 2 w zdaniu pierwszym stanowi, że przepisy ustawy, o której mowa w art. 1 tej ustawy (tj. p.p.s.a.), w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 2-8, pkt 10-14, pkt 19-32, pkt 34-39, pkt 41-47, pkt 51, pkt 52, pkt 55, pkt 57, pkt 58, pkt 60-69, pkt 71, pkt 72 i pkt 74-81 niniejszej ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie. Natomiast w zdaniu drugim przywołany przepis stanowi, że w pozostałym zakresie do tych postępowań stosuje się przepisy ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym. Podkreślenia wymaga w tym miejscu, że postępowanie przed sądem administracyjnym jest bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 lub art. 195 § 3 p.p.s.a., jeżeli w jego toku wystąpią zdarzenia, w następstwie których odpada możliwość podania kontroli wniesionej skargi lub środka zaskarżenia. W związku z tym postępowanie sądowe (rozpoznawcze, zażaleniowe, międzyinstancyjne) staje się bezprzedmiotowe z uwagi na przyczynę, która zaistniała w toku postępowania sądowego, a zatem po wniesieniu skargi czy środka zaskarżenia (por. wyrok NSA z dnia 22 lipca 2014 r. sygn. akt II OSK 378/13, dostępny w Internecie pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W niniejszej sprawie nastąpiło prawomocne odrzucenie skargi T. K. na bezczynność Prezydenta Miasta w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Wynika to z faktu, że skarżący nie wniósł skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 4 maja 2017 r., którego odpis został doręczony stronie w dniu 23 maja 2017 r. W sprawie nie został ustanowiony dla strony pełnomocnik z urzędu ani też nie doszło do wniesienia skargi kasacyjnie przez pełnomocnika ustanowionego przez stronę (pełnomocnika z wyboru). Dodać trzeba, że z uwagi na brzmienie przepisu art. 2 powyżej przywołanej ustawy zmieniającej z dnia 9 kwietnia 2015 r. zastosowania w sprawie nie znajdował przepis art. 177 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym ustawą, tj. wprowadzony tą ustawą § 6 art. 177, który stanowi, że w przypadku odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego na wniosek, o którym mowa w § 3, bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie może rozpocząć się wcześniej niż od dnia doręczenia stronie postanowienia, a jeżeli strona wniesie środek zaskarżenia na to postanowienie - wcześniej niż od dnia doręczenia postanowienia kończącego postępowanie w tym przedmiocie. Wobec powyższego termin do wniesienia skargi kasacyjnej, który wynosi trzydzieści dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem (art. 177 § 1 p.p.s.a.), w stosunku do skarżącego już upłynął. Co więcej, upłynął już również ewentualny termin do wniesienia skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 177 § 6 p.p.s.a., zatem nawet gdyby ten ostatni przepis znajdował w sprawie zastosowanie, to w stosunku do skarżącego minął już bezskutecznie. Skoro zatem zostało prawomocnie zakończone postępowanie w sprawie ze skargi T. K. na bezczynność Prezydenta Miasta, to odpadła również podstawa do prowadzenia postępowania zażaleniowego, międzyinstancyjnego wywołanego wniesieniem przez stronę w dniu 30 stycznia 2017 r. zażalenia na postanowienie tutejszego Sądu z dnia 12 stycznia 2017 r. wydane w przedmiocie odrzucenia zażalenia z dnia 15 lutego 2016 r. na postanowienie tutejszego Sądu z dnia 28 stycznia 2016 r., które z kolei zostało wydane w przedmiocie odrzucenia zażalenia z dnia 8 grudnia 2015 r. na zarządzenie Przewodniczącego (sędziego sprawozdawcy) z dnia 19 listopada 2015 r. o pozostawieniu bez rozpoznania pisma skarżącego w przedmiocie wyłączenia sędziów tutejszego Sądu od orzekania w sprawie. Skoro skarżący nie zakwestionował rozstrzygnięcia z dnia 4 maja 2017 r. o odrzuceniu skargi w przedmiotowej sprawie, w ramach której mógł sformułować również zarzuty dotyczące postanowienia z dnia 12 stycznia 2017 r. i wykazywać ich ewentualny istotny wpływ na wynik sprawy, to obecnie już tego skutecznie uczynić nie może. Taka sytuacja, jako wyczerpująca dyspozycję przepisu art. 195 § 3 p.p.s.a., determinuje umorzenie postępowania zażaleniowego w przedmiotowej sprawie – z uwagi na jego bezprzedmiotowość. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie powołanych przepisów orzekł, jak w sentencji. /-/ Jakub Zieliński